• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Unijne tworzenie od zera idealnej rogówki

    16.06.2010. 20:12
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Zespół europejskich małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) we współpracy z naukowcami opracował sztuczną rogówkę, która umożliwi osobom niewidomym widzenie i uchroni chorych przed poważnymi minusami wykorzystywanej obecnie tradycyjnej metody transplantacji. Do tej pory chirurdzy przeszczepiali rogówki pobierane od ludzkich dawców. Przedsiębiorstwa połączyły siły z państwowymi instytutami naukowymi, aby opracować idealną i nowoczesną protezę rogówki. Projekt CORNEA (Opracowanie sztucznej rogówki do ludzkiego oka) został dofinansowany na kwotę 1,78 mln EUR z Linii Działania dla MŚP Szóstego Programu Ramowego (6PR).

    Każdego roku w Europie na listę oczekujących na przeszczep rogówki wpisywanych jest 40.000 niewidomych pacjentów, czy to w wyniku choroby dziedzicznej czy też utraty wzroku w następstwie wypadku bądź choroby. Niestety tradycyjna metoda pozostawia wiele do życzenia, a jej skuteczność potrafi sięgać 90% albo spadać poniżej 50%. Spośród pacjentów, którzy mają na tyle szczęścia, że znajdzie się dla nich zgodny dawca, wielu nie toleruje dobrze nowej rogówki. Powszechnymi skutkami ubocznymi są suche oczy, oparzenia chemiczne i inne poważne problemy z oczami. Problem pogłębia jeszcze fakt, że rogówki od dawców są często po prostu niedostępne w krajach rozwijających się. Implant rogówki jest doskonałą alternatywą.

    Opracowywanie i produkcja dobrej, sztucznej rogówki nie jest jednakże prostym zadaniem. Inne zespoły podejmowały wcześniej próby, jednak nie udało im się sprostać złożonym wymogom ludzkiego oka. Potrzeba było 3 lat prac oraz połączenia wiedzy eksperckiej 12 europejskich zespołów naukowych, aby uzyskać odpowiednie właściwości fizyczne, chemiczne i biologiczne.

    Po pierwsze materiał musi mocno się wbudować w oko pacjenta, zapewniając solidną podstawę dla wzrostu tkanki otaczającej oko. Jednak na środki implantu nie może pojawić się żadna tkanka, bo inaczej pacjent nie będzie widzieć. Po drugie wewnętrzna strona rogówki powinna pozostać doskonale przejrzysta, podczas gdy zewnętrzna strona przeszczepu musi być gładka i zdolna do zwilżania się łzami, aby powieka mogła gładko przesuwać się po niej.

    By osiągnąć wszystkie te parametry partnerzy konsorcjum CORNEA zastosowali materiał polimerowy i przetestowali różne typy powłok. Szczególną uwagę zwrócono na specjalne białko - czynnik wzrostu, który komórki naturalnej tkanki oka są w stanie wykryć i rozpoznać. Pobudzone przez czynnik wzrostu komórki zaczynają się rozwijać w prawidłowy sposób na powierzchni krawędzi implantu. Zespoły opracowały również specjalne metody sterylizacji oraz przetestowały przeszczep in vitro (na spreparowanych tkankach świni i hodowlach komórek) oraz na żywych królikach laboratoryjnych.

    Konsorcjum CORNEA koordynowane przez Instytut Badań Stosowanych nad Polimerami im. Fraunhofera w Poczdamie, Niemcy, które zgromadziło ekspertów z Francji, Holandii, Niemiec i Polski, odniosło sukces dzięki wykorzystaniu specjalistycznej wiedzy.

    Partnerzy MŚP zapewnili zaplecze techniczne i rozwojowe oraz zdolności produkcyjne, a co najważniejsze także dostęp do rynku. Brytyjskie MŚP IOI wniosło do projektu swój innowacyjny, opatentowany projekt keratoprotezy "flexicornea". Sztuczna rogówka opiera się na tym właśnie projekcie. Niemiecka grupa CORONIS wraz z Instytutem im. Fraunhofera opracowała i przetestowała elastyczny, hydrofobowy polimer optyczny, który symuluje rogówkę człowieka. Ponadto dwa niemieckie MŚP - Schmidt i Rhine Tec - opracowały mechaniczną technologię produkcji oraz przystosowały swój analizator komórek i wprowadzą ten przyrząd na rynek.

    Implant rogówki jest teraz zatwierdzony jako bezpieczne, zindywidualizowane urządzenie medyczne. Może być wykorzystywany do leczenia niewidomych pacjentów, jeżeli zawodzą inne metody leczenia, oferując im możliwość pełniejszego czerpania radości z otaczającego świata.

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Blaszka graniczna tylna rogówki (łac. lamina limitans posterior corneae), inaczej: blaszka graniczna wewnętrzna rogówki, błona Descemeta – cienka, jednolita, luźno przylegająca do istoty właściwej rogówki błonka, patrząc od zewnątrz jest czwartą powłoką rogówki. Urazy rogówki nie są rzadkie, ale jeśli podczas urazu zostanie uszkodzona błona Descemeta, to taki uraz jest nieodwracalny. Przeszczepianie rogówki zwane również przeszczepieniem rogówki lub drążącą keratoplastyką – procedura chirurgiczna, w której uszkodzona lub zniszczona przez chorobę rogówka jest wymieniana przez tkankę rogówki dawcy, która została pobrana od niedawno zmarłej osoby. Dellen – talerzykowate zagłębienie rogówki, spowodowane jej miejscowym ścienieniem. Znajduje się przy rąbku rogówki. Przyczyną jest odwodnienie warstwy właściwej rogówki. W leczeniu stosuje się leki nawilżające i opatrunek miejscowy; zmiana jest odwracalna.

    Istota właściwa rogówki (warstwa właściwa, zrąb, łac. substantia propria corneae) - tkanka środkowa rogówki, stanowiąca ok. 90% jej grubości. Składa się z włókien kolagenowych, stałych komórek rogówki oraz komórek wędrujących. Keratoskop (od greckiego κερατο, kerato - rogówka), nazywany też dyskiem Placido (od nazwiska wynalazcy, portugalskiego oftalmologa Antonio Placido da Costa) - przyrząd używany w oftalmologii do badania zewnętrznego kształtu rogówki oka. W pierwotnej wersji składał się z okrągłej tarczy z otworem w środku, na której umieszczone były koncentryczne, czarne i białe okręgi, oraz uchwytu do jej trzymania. W trakcie badania obserwowano (przez otwór centralny) obrazy odbić okręgów w rogówce oka badanej osoby. Przy prawidłowym kształcie rogówki obrazy te powinny być również koncentrycznymi okręgami, natomiast jakiekolwiek deformacje rogówki (w przypadku astygmatyzmu, stożka rogówki, itp.) powodują zniekształcenie odbitych obrazów.

    Stożek rogówki (keratoconus gr. kerato – róg, łac. conus – stożek) – degeneracyjna, niezapalna choroba rogówki oka, której przebieg charakteryzują zmiany w strukturze rogówki prowadzące do jej ścieńczenia i nadmiernego uwypuklenia. W wyniku choroby krzywizna rogówki przybiera odbiegający od normalnego stożkowaty kształt. Stożek rogówki może prowadzić do znacznego zaburzenia wzroku – pacjenci często skarżą się na niewyraźne lub mnogie widzenie obrazu oraz nadwrażliwość na światło. Wbrew powszechnemu przekonaniu o rzadkości choroby, stożek jest najczęściej spotykaną dystrofią rogówki, która występuje z taką samą częstotliwością we wszystkich grupach etnicznych na całym świecie i dotyka około jedną na tysiąc osób. Choroba zostaje zazwyczaj rozpoznana w wieku dorastania, a jej najostrzejsze stadium przypada pomiędzy 20. a 30. rokiem życia. Cross linking, wł. corneal collagen crosslinking with ryboflavin (z ang.), inaczej cross-linking, X-linking, CCL, CCR, CXL, KXL – siatkowanie włókien kolagenowych rogówki z użyciem ryboflawiny. Zabieg, który ma zastosowanie w leczeniu stożka rogówki.

    Sidney Bradford (ur. 30 maja 1906 – zm. 2 sierpnia 1960) stracił wzrok w wieku 10 miesięcy i odzyskał widzenie w obu oczach w wyniku przeszczepu rogówki w wieku 52 lat. Był przedmiotem badań naukowych neuropsychologa Richarda Gregory dotyczących percepcji. Rogówka (łac. cornea) – wypukła zewnętrzna warstwa gałki ocznej w jej przedniej części. Ludzka rogówka ma ok. 11,5 mm średnicy i grubość 0,5-0,6 mm w środkowej części oraz 0,6-0,8 mm w części obwodowej. Za rogówką znajduje się ciecz wodnista a za nią soczewka. Rogówka nie jest unaczyniona, naczynia upośledzałyby jej przezierność. Odżywia się dzięki dyfuzji – przez łzy i ciecz wodnistą gałki ocznej, a także dzięki neurotrofinom dostarczanym przez unerwienie rogówki. Posiada dużo zakończeń bólowych, włókien bezrdzennych.

    Zespół Harboyana (ang. Harboyan syndrome) – zwyrodnieniowa choroba rogówki określana też jako wrodzona dziedziczna dystrofia endotelialna (congenital hereditary endothelial dystrophy, CHED); ponadto, towarzyszy jej postępująca, postlingwalna czuciowo-nerwowa utrata słuchu. Do 2008 roku opisano 24 przypadki choroby z 11 rodzin o różnym pochodzeniu etnicznym (Hindusi, Indianie, Żydzi Sefardyjscy, Brazylijczycy, Holendrzy, Romowie, Marokańczycy i Dominikańczycy). W ponad 50% opisanych przypadków stwierdzono pokrewieństwo rodziców. Objawy oczne w zespole Harboyana obejmują obustronny rozsiany obrzęk rogówki z ciężkim zmętnieniem rogówki, spadkiem ostrości widzenia, utratą wzroku i oczopląsem. Objawy widoczne są po urodzeniu albo w okresie noworodkowym i są nierozróżnialne od autosomalnej recesywnej wrodzonej dziedzicznej dystrofii endotelialnej (CHED2). Niedobór słuchu w zespole Harboyana wolno postępuje i zazwyczaj rozpoznawany jest u pacjentów w wieku 10-25 lat. Nie opisano dotąd przypadków prelingwalnej głuchoty u pacjentów z zespołem Harboyana, jednak w badaniach audiometrycznych stwierdzano znaczącą utratę słuchu już w wieku 4 lat. Choroba wiąże się z mutacjami w genie SLC4A11 w locus 20p13-p12, tym samym co locus genu CHED2: tym samym, zespół Harboyana i CHED2 są schorzeniami allelicznymi. Do tej pory zidentyfikowano 62 różne mutacje genu SLC4A11 u 98 rodzin (92 przypadki CHED2 i 6 przypadków zespołu Harboyana). We wszystkich tych przypadkach stwierdzono dziedziczenie autosomalne recesywne. Rozpoznanie choroby opiera się o kryteria kliniczne, szczegółowe badanie okulistyczne i badanie audiometryczne. Możliwe jest potwierdzenie zespołu testem genetycznym. W diagnostyce różnicowej zespołu należy uwzględnić szereg chorób genetycznych, metabolicznych, zaburzeń rozwojowych i nabytych uszkodzeń charakteryzujących się mętnieniem rogówki: anomalię Petersa, sclerocornea, dermoid rąbka, zaćmę wrodzoną. W celu zróżnicowania CHED2 z zespołem Harboyana niezbędna jest audiometria. Ponadto, autosomalne recesywne postaci dystrofii rogówki powinny być różnicowane z, charakteryzującą się lżejszym przebiegiem, autosomalną dominującą CHED1. Nieprawidłowości oczne w zespole Harboyana można leczyć hiperosmotycznymi roztworami podawanymi miejscowo w kroplach. Ostatecznym leczeniem jest przeszczep rogówki.

    Objaw Rizzuttiego - objaw okulistyczny występujący w stożku rogówki. Przy punktowym oświetleniu rogówki latarką od strony skroniowej po stronie nosowej powstaje stożkowy refleks świetlny.

    Bielmo – zmętnienie rogówki spowodowane chorobą lub urazem, którego konsekwencją jest duże upośledzenie widzenia. W niektórych przypadkach dokonuje się przeszczepu rogówki.

    Dodano: 16.06.2010. 20:12  


    Najnowsze