• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Unijni naukowcy badają zawiłości opieki u schyłku życia

    17.02.2012. 17:17
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Zadbanie o starzejącą się populację pozostaje wyzwaniem dla Europy. Międzynarodowy zespół naukowców, którego prace są finansowane ze środków unijnych, opublikował nowy raport z badań opisujący często pomijane zawiłości niefarmakologicznej opieki paliatywnej nad osobami starszymi.

    W opublikowanym w czasopiśmie PLoS Medicine artykule, zespół - którego członkowie pochodzą z Australii, Argentyny, Niemiec, Nowej Zelandii, Słowenii, Szwajcarii, Szwecji, Wlk. Brytanii i Włoch - wskazuje, iż ten typ opieki opiera się na złożonych decyzjach profesjonalnych, które łączą wymiar fizyczny, psychospołeczny i egzystencjalny w funkcjonalną całość. W szczególności raport kładzie nacisk na kluczowe obszary, czasami pomijane w opiece paliatywnej: pielęgnacja ciała i kontakt; bezpieczne, estetyczne i komfortowe otoczenie oraz rytuały związane ze śmiercią.

    Badania uzyskały wsparcie z projektu OPCARE9 (Współpraca europejska na rzecz optymalizacji badań naukowych w zakresie opieki nad chorymi na raka w ostatnich dniach życia), dofinansowanego na kwotę ponad 2 mln EUR z tematu "Zdrowie" Siódmego Programu Ramowego (7PR).
    Głównym celem projektu OPCARE9 była identyfikacja różnic w działaniach niefarmakologicznych podejmowanych w ramach specjalistycznej opieki paliatywnej. Partnerzy projektu postanowili znaleźć odpowiedź na następujące pytanie: jakie czynności podejmują opiekunowie w ostatnich dniach życia swoich podopiecznych, poza podawaniem leków?

    Jeden z autorów raportu z badań, dr Olav Lindqvist z Karolinska Institutet w Szwecji zauważa: "Zgadzamy się, że opieka paliatywna ma jak najlepiej zaspakajać podstawowe potrzeby człowieka, a w toku naszych badań odkryliśmy, że chodzi tu o znacznie więcej niż początkowo można byłoby przypuszczać. Jeżeli mamy dalej rozwijać opiekę paliatywną, musimy dowiedzieć się więcej o tego rodzaju codziennej opiece i zrozumieć wszystkie jej niuanse."

    Zespół przeanalizował 16 paliatywnych klinik ambulatoryjnych i szpitalnych w 9 krajach. Personel pielęgniarski, lekarze i wolontariusze z każdej kliniki zostali poproszeni o odnotowywanie przez 3-4 tygodnie niefarmakologicznych działań, które podejmują w ostatnich dniach życia swoich podopiecznych.

    Dr Lindqvist dodaje: "Opiekunowie opisywali różnego rodzaju sposoby komunikowania się z pacjentami i ich rodzinami, od udzielania porad po komunikację niewerbalną w postaci kontaktu fizycznego. Rytuały związane z umieraniem i śmiercią były nie tylko duchowe czy religijne, ale również w subtelniejszy sposób egzystencjalne, prawne i profesjonalne. Jednym z obszarów, który był w znacznej mierze pomijany w badaniach są aspekty sensoryczne otoczenia podopiecznego, zarówno w domu, jak i w kontekście szpitalnym."

    Interesującym elementem raportu jest nacisk położony na niefarmakologiczną opiekę paliatywną, opierającą się na wielu złożonych i skomplikowanych decyzjach, jakie musi podejmować opiekun. Tego typu decyzje dotyczą tego, co można zrobić lub czego nie należy robić, jaki jest po temu najlepszy moment i kto powinien być wykonawcą.

    Dr Lindqvist wyjaśnia na przykładzie higieny jamy ustnej: "Dzięki temu prawdopodobnie umierająca osoba poczuje się lepiej i ułatwi jej to kontakt z krewnymi, gdyż trudno być blisko, kiedy komuś wydobywa się nieprzyjemny zapach z ust. A co kiedy chory odmawia poddania się higienie jamy ustnej? Personel pielęgniarski musi zmierzyć się wówczas z trudnym dylematem etycznym. Higiena jamy ustnej może również zapewnić rodzinie możliwość udziału w opiece nad umierającym krewnym i jeżeli to robi, to opiekunowie powinni brać to pod uwagę."

    Projekt OPCARE9, który był realizowany w latach 2008 - 2011, miał na celu wypracowanie innowacyjnych i kreatywnych metodologii badawczych i protokołów, aby umożliwić zajęcie się rozpoznanymi lukami w wiedzy w ramach współpracy międzynarodowej w przyszłości. Naukowcy starali się również ustalić europejskie wskaźniki jakości, które posłużyłyby za miernik przyszłej opieki w ostatnich dniach życia oraz zidentyfikować "technologie", które udoskonaliłyby opiekę w ostatnich dniach i godzinach życia.

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Obserwacja w pielęgniarstwie: "Obserwacja jest to uważne oglądanie, spostrzeganie elementów wyglądu i zachowania człowieka lub przedmiotów i zjawisk, w tym m. in. niewerbalnych aspektów komunikowania się." Celem obserwacji pielęgniarskiej jest uzyskanie informacji (danych) o pacjencie, jego rodzinie i środowisku. Istotą obserwacji jest obiektywne spostrzeganie objawów, różnego rodzaju zmian w zachowaniu podmiotu opieki, których nie można uzyskać za pomocą wywiadu, analizy dokumentacji czy pomiaru. Jeśli mamy do czynienia z dzieckiem jako podmiotem opieki, którego wiek i stan zdrowia uniemożliwiają bezpośredni werbalny kontakt, obserwacja jest często podstawową metodą w ocenie stanu zdrowia i w dużej mierze zależy od niej postępowanie pielęgniarskie, lekarskie, umożliwiające ratowanie zdrowia i życia pacjenta. Wojewódzki Specjalistyczny Szpital Dziecięcy w Olsztynie istnieje od ponad czterdziestu lat. Zaspokaja potrzeby zdrowotne dzieci i młodzieży do okresu noworodkowego do 18. roku życia w zakresie diagnostyki, leczenia szpitalnego, rehabilitacji leczniczej i ambulatoryjnej opieki specjalistycznej. Jeśli jest niezbędna kontynuacja leczenia Szpitalu, możliwa jest opieka nad pacjentami do wieku 25 lat. Część swojej oferty Szpital kieruje również do pacjentów dorosłych. Dotyczy to przede wszystkim badań diagnostycznych, ale także porad specjalistycznych i rehabilitacji leczniczej. Hospicjum św. Krzysztofa w Londynie - specjalistyczny ośrodek opieki paliatywnej nad chorymi i umierającymi, położony w południowo-wschodniej części Londynu.

    Medycyna paliatywna (łac. pallium – płaszcz) – dział medycyny, a także specjalność lekarska, która obejmuje leczenie i opiekę nad nieuleczalnie chorymi, którzy znajdują się w okresie terminalnym śmiertelnej choroby. Celem działań medycyny paliatywnej nie jest zatrzymanie procesu chorobowego oraz jego wyleczenie, ale poprawienie jakości życia osób w tej fazie choroby. Uzyskuje się to przez: e-pacjent – osoba korzystająca ze świadczeń opieki zdrowotnej z wykorzystaniem technologii informacyjno-komunikacyjnych (ang. Information Communication Technology) niezależnie od tego czy jest zdrowa czy chora. Tradycyjna, występująca na wszystkich poziomach (mikro, mezo, makro), relacja pacjent-lekarz została rozszerzona o technologię przybierając na poziomie mikro postać lekarz-technika biomedyczna-pacjent. Technologie informacyjno-komunikacyjne (ICT) usprawniają dziś biznesowo-administracyjny aspekt funkcjonowania zakładów opieki zdrowotnej, ale także wspomagają pracę personelu medycznego, wpływając przez to na jakość opieki zdrowotnej, a tym samym i satysfakcję pacjentów. Są zdolne do przetwarzania ogromnych ilości danych, umożliwiają konsultacje medyczne bez konieczności przemieszczania się pacjenta i lekarza. Znaczenie ICT potwierdza raport The Case for e-Health. Według niego:

    System opieki zdrowotnej w Polsce – zespół osób i instytucji mający za zadanie zapewnić opiekę zdrowotną ludności. Polski system opieki zdrowotnej oparty jest na modelu ubezpieczeniowym. Asystent rodziny – osoba przez pewien czas wspierająca rodzinę, aby w przyszłości samodzielnie potrafiła pokonywać trudności życiowe, zwłaszcza dotyczące opieki i wychowania dzieci. Termin asystent został wyprowadzony od słowa „asysta”, które jest określeniem na osobę towarzyszącą komuś, współobecną, pomagającą, będącą w pogotowiu. Asystent rodziny towarzyszy rodzicom we wprowadzeniu zmian w swoim myśleniu, zachowaniu oraz otoczeniu, koniecznych do tego, aby środowisko rodzinne sprzyjało bezpieczeństwu i prawidłowemu rozwojowi dzieci.

    Ruch świętych w dniach ostatnich – to grupa restoracjonistycznych denominacji chrześcijańskich, które opierają się na naukach i objawieniach założyciela – Józefa Smitha, Jr. oraz opublikowanej przez niego Księdze Mormona. Święci w dniach ostatnich uważają, że stanowią przywrócony Kościół z czasów Nowego Testamentu, wraz z autorytatywnym kapłaństwem oraz naukami głoszonymi przez Jezusa Chrystusa. Początkowo, za życia założyciela, ruch stanowił jeden Kościół, znany jako Kościół Chrystusa, Kościół Jezusa Chrystusa, lub Kościół Świętych w Dniach Ostatnich. Ostatecznie przyjęto nazwę: Kościół Jezusa Chrystusa Świętych w Dniach Ostatnich, którą do czasów współczesnych w formie niezmienionej zachowało jedynie kilka denominacji świętych, m.in. największa grupa mormonów (z Utah) oraz strangici. Inne wspólnoty zachowały tę nazwę jedynie w części, lub w całości, jednak dodając do niej dodatkowy człon lub człony. Technologia medyczna - w ujęciu szerokim to dowolny rodzaj wiedzy zaangażowanej w realizację zadań i osiąganie określonych rezultatów systemu opieki zdrowotnej. W ujęciu wąskim technologie medyczne to środki niematerialne (wiedza, umiejętności, procedury, rozwiązania organizacyjne) i materialne (leki, urządzenia) związane bezpośrednio lub pośrednio z udzielanymi świadczeniami opieki zdrowotnej i konkretnymi interwencjami (leczniczymi, diagnostycznymi, rehabilitacyjnymi bądź prewencyjnymi).

    Społeczny Komitet Opieki nad Cmentarzami i Zabytkami Kultury Żydowskiej działa od 1981 r. Jego współzałożycielami byli m.in. Eryk Lipiński i Jan Jagielski. Komitet zajmuje się opieką nad miejscami i zabytkami związanymi z kulturą i historią Żydów polskich. Obecnie działa w ramach struktur Towarzystwa Opieki nad Zabytkami.

    Denville Hall – dom emerytalny dla aktorów, mieszczący się w Northwood w Anglii. Dom jest przeznaczony dla osób powyżej 70. roku życia i oferuje mieszkanie, opiekę pielęgniarską, rekonwalescencję, opiekę nad rezydentami z demencją oraz nieuleczalnie chorymi, a także fizjoterapię. Dom oferuje pobyty zarówno krótko- jak i długoterminowe.

    Opiekun (opiekun prawny) – osoba powołana do ochrony interesów osobistych i majątkowych innej osoby, gdy ta takiej opieki potrzebuje (małoletni, osoba całkowicie ubezwłasnowolniona). Opiekun powinien zadbać o potrzeby życiowe osoby oddanej mu pod opiekę, powinien dbać także o jej majątek. Opiekun jest również przedstawicielem ustawowym swojego podopiecznego, czyli może dokonywać czynności prawnych w jego imieniu. Higiena (gr. hygeinos - leczniczy) – dział medycyny, badający wpływ środowiska na zdrowie fizyczne i psychiczne człowieka. Celem tych badań jest zapewnienie poszczególnym osobom oraz społeczeństwu jak najlepszych warunków rozwoju fizycznego i psychicznego. Praktycznymi wynikami higieny są wskazania dotyczące usuwania z życia ludzkiego wpływów ujemnych, w różny sposób zagrażających zdrowiu i wprowadzania czynników dodatnich.

    Podstawowa opieka zdrowotna (POZ, lekarz pierwszego kontaktu) - to nazwa zasadniczego elementu opieki zdrowotnej w Polsce.

    Dodano: 17.02.2012. 17:17  


    Najnowsze