• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • W jaki sposób mózg łączy pamięć z zachowaniem

    06.06.2012. 17:17
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Zespół naukowców zidentyfikował, które części mózgu są odpowiedzialne za poszczególne rodzaje pamięci, co może mieć ogromne znaczenie dla poznania chorób neuropsychiatrycznych takich jak schizofrenia.

    Badania zatytułowane "Od szybkiego uczenia się miejsca do wyników behawioralnych: kluczowa rola pośredniego hipokampa" i opisane w internetowym czasopiśmie PLoS Biology prowadził dr Tobias Bast z brytyjskiego Uniwersytetu w Nottingham. Naukowcy postanowili sprawdzić, które części mózgu są odpowiedzialne za poszczególne rodzaje pamięci. Na przykład powtarzające się zadanie, jak np. jazda samochodem do pracy, wymaga innego rodzaju pamięci niż zastanawianie się przed lodówką, co chcemy z niej wyjąć albo gdzie położyliśmy klucze.

    Zespół badawczy skoncentrował się na hipokampie - części mózgu w kształcie banana, która znajduje się poniżej płata czołowego. Hipokamp jest odpowiedzialny za "wzbudzanie komórek miejsca" - zdolności do doskonalenia pamięci niektórych miejsc. Wcześniejsze badania hipokampu prowadzone na szczurach pokazały, że neurony hipokampalne są wzbudzane, kiedy szczur przechodzi przez pewne miejsce wywołujące wspomnienie. Niemniej do tej pory sposób w jaki pamięć hipokampalna odzwierciedlana jest w zachowaniu nie stanowił przedmiotu większego zainteresowania.

    Zespół dr Basta testował szczury w ramach doświadczenia z labiryntem wodnym, w czasie którego zwierzęta miały odszukać platformę na wodzie. Po uszkodzeniu różnych części hipokampu szczurów za pomocą neurotoksyny mierzono ich zdolność zapamiętywania.

    Wyniki pokazały, że jeżeli około 30-40% tkanki neuronalnej w środku hipokampu szczurów - zwanym obszarem pośrednim - pozostanie nietknięte, szczury są w stanie nadal odszukać miejsce, gdzie znajduje się platforma. Natomiast w przypadku uszkodzenia pośredniego hipokampu, kiedy zaledwie 30-40% tkanki na obydwu końcach hipokampu (obszar "przegrodowy" i "skroniowy") pozostaje nienaruszona, szczury mają problem z wykonaniem zadania.

    Badania ujawniły również, że przegrodowy koniec hipokampa, który jest powiązany z precyzyjnymi informacjami wizualno-przestrzennymi, nadal może szybko budować dokładną pamięć miejsca, ale nie jest w stanie wykorzystać jej w zachowaniu, ponieważ wymaga to wsparcia pośredniego hipokampa, który zapewnia powiązania z kontrolą behawioralną.

    "Podejmując kwestię znaczenia zaburzeń funkcji hipokampa, badania często koncentrują się na niedoborach pamięci" - powiedział dr Bast. "Jednak nasze nowe odkrycia podkreślają ważne powiązania hipokampalne z kontrolą behawioralną. Mamy zamiar oprzeć się na tych odkryciach i zbadać, czy zaburzenia funkcji hipokampalnej - w zależności od miejsca występowania w strukturze i rozmiaru zaburzenia - mogą prowadzić do selektywnych niedoborów pamięci oraz do głębszych zakłóceń kontroli behawioralnej."

    Zespół planuje dalej prowadzić badania, koncentrując się na udziale nieprawidłowej czynności hipokampalnej w wielu chorobach neuropsychiatrycznych takich jak schizofrenia.

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Hipokamp (łac. hippocampus, dawna nazwa: Róg Amona Cornu Ammonis) – element układu limbicznego odpowiedzialny głównie za pamięć; nieduża struktura umieszczona w płacie skroniowym kory mózgowej kresomózgowia. Hipokamp odgrywa ważną rolę w przenoszeniu (konsolidacji) informacji z pamięci krótkotrwałej do pamięci długotrwałej oraz orientacji przestrzennej. Stwierdzono doświadczalnie, że uszkodzenie hipokampu w znacznym stopniu upośledza u zwierząt zdolności uczenia się. Człowiek i inne ssaki posiadają dwa hipokampy, po jednym na każdą połowę mózgu. Pamięć deklaratywna – jeden z rodzajów pamięci długotrwałej, wyróżniany obok pamięci niedeklaratywnej. W literaturze przedmiotu obecne jest także pojęcie "pamięć jawna" lub "pamięć świadoma", jako synonim pamięci deklaratywnej. Dzieje się tak, ponieważ dane z pamięci deklaratywnej mogą być stosunkowo łatwo wydobyte i uświadomione w odróżnieniu od danych gromadzonych przez pamięć niedeklaratywną ("pamięć nieświadomą" lub "pamięć niejawną"). Pamięć semantyczna – rodzaj pamięci służący do łączenia w grupy informacji o podobnym charakterze. Przypuszczalnie powstała na drodze ewolucji pamięć semantyczna – skojarzeniowa. Działa ona prawdopodobnie w ten sposób, że w mózgu tworzone są zbiory informacji o podobnym charakterze, opatrzone pewnymi etykietami. W zamierzchłych czasach etykiety te niekoniecznie były wyrazami, lecz wraz z upowszechnieniem się języka mówionego słowa szybko nadały się do roli kluczy w pamięci semantycznej. Tak więc pamięć ta w dużej mierze powiązana jest z językiem oraz procesem kojarzenia różnych faktów. Nie ma w niej żadnych reguł co do tego, jak grupowane są poszczególne informacje i ulega ona ciągłemu procesowi nauki.

    Pamięć niedeklaratywna - rodzaj pamięci zaproponowanej przez Larry Squire w 1986 r. Pamięć niedeklaratywna gromadzi wiedzę o tym jak wykonywać czynności. Jeżdżenie na rowerze, taniec, chodzenie, mówienie itp. wymagają zapamiętania wielu doświadczeń i informacji - przechowywane są one właśnie w systemie pamięci niedeklaratywnej. Ten rodzaj pamięci różni się istotnie od pamięci deklaratywnej, która przechowuje informacje językowe i abstrakcyjne. Pamięć ciała (pamięć mięśniowa / pamięć ruchowa) – to potoczna nazwa nieświadomego rodzaju pamięci, który pozwala wykonywać czynności motoryczne w sposób automatyczny czy spontaniczny, bez użycia świadomości i bez zastanawiania się nad samym procesem ruchu.

    Idea ćwiczenia pamięci opiera się na założeniu, iż sprawność pamięci wynika głównie z umiejętności dobrego zapamiętania materiału (tzn. „zapisania go” w tzw. pamięci długotrwałej). Z tego powodu, podczas ćwiczeń pamięci bardzo duży nacisk kładziony jest na opanowywanie różnych technik zapamiętywania. Pamięć ejdetyczna (gr. είδος - to, co jest widziane), pamięć fotograficzna, wyobraźnia ejdetyczna to zdolność odtwarzania złożonych obrazów, dźwięków i innych obiektów z bardzo dużą dokładnością, którą według niektórych badań dysponują nieliczne osoby. Pamięć ejdetyczna była badana przez takich psychologów jak Erich Jaensch i Aleksander Łuria, opisywana przez Habera.

    Pamięć autobiograficzna – pamięć odnosząca się do własnej przeszłości. Ma ona charakter deklaratywny, co oznacza że wspomnienia w niej zawarte zapisujemy w postaci konkretnych lub abstrakcyjnych informacji angażujacych język (kiedy opowiadam o tym, co mnie spotkało wczoraj w szkole właśnie wtedy korzystam z mojej pamięci autobiograficznej). Pamięć zbiorowa, pamięć społeczna – zespół wyobrażeń o przeszłości grupy, a także wszystkich postaci i wydarzeń z tej przeszłości, które są w najróżniejszy sposób upamiętniane. Obejmuje również rozmaite sposoby tego upamiętniania.

    Pamięć o dostępie swobodnym (ang. Random-access memory, RAM) – rodzaj pamięci komputerowej, która pozwala na dostęp do przechowywanych danych w stałym czasie, niezależne od miejsca ich przechowywania i wcześniejszych operacji. Obecnie ma postać układów elektronicznych.

    Fałszywe wspomnienie – wspomnienie obecne w pamięci, obdarzone silnym subiektywnym przekonaniem, że jest wspomnieniem prawdziwego zdarzenia, które jednak faktycznie nie miało miejsca. Fałszywe wspomnienia obecne są u wszystkich zdrowych ludzi.

    RAM (ang. Random Access Memory – pamięć o dostępie swobodnym) – podstawowy rodzaj pamięci cyfrowej. Choć nazwa sugeruje, że oznacza to każdą pamięć o bezpośrednim dostępie do dowolnej komórki pamięci (w przeciwieństwie do pamięci o dostępie sekwencyjnym, np. rejestrów przesuwnych), ze względów historycznych określa ona tylko te rodzaje pamięci o bezpośrednim dostępie, w których możliwy jest wielokrotny i łatwy zapis, a wyklucza pamięci ROM (tylko do odczytu) i EEPROM których zapis trwa znacznie dłużej niż odczyt, pomimo iż w ich przypadku również występuje swobodny dostęp do zawartości. Pamięć sensoryczna, pamięć ultrakrótka, USTM (Ultra-Short Term Memory), rejestr sensoryczny, pamięć zmysłów - jeden z trzech podstawowych systemów pamięci człowieka obok pamięci krótkotrwałej i pamięci długotrwałej. Charakteryzuje się tym, że:

    Dodano: 06.06.2012. 17:17  


    Najnowsze