• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wielojęzyczność dobroczynna dla mózgu

    21.10.2009. 15:12
    opublikowane przez: Maksymilian Gajda

    Posługiwanie się kilkoma językami poprawia zdolność do opanowania złożonych procesów myślowych - jak pokazują wyniki badań przeprowadzonych przez międzynarodowy zespół naukowców. Rezultaty makroanalizy wyników rozmaitych badań wskazują nawet, że wielojęzyczność może opóźnić pojawienie się związanego z wiekiem ograniczenia władz umysłowych w późniejszym okresie życia. Badania zostały zlecone przez Komisję Europejską.

    Obok możliwego spowolnienia demencji, naukowcy zidentyfikowali dalsze istotne obszary, na które wielojęzyczność wydaje się mieć pozytywny wpływ, w tym uczenie się, złożone procesy myślowe i kreatywność, umiejętności interpersonalne, elastyczność umysłowa i zdolności komunikacyjne.

    Istniejące dowody naukowe dodatkowo wskazują, że także pamięć odczuwa dobroczynne skutki znajomości kilku języków i posługiwania się nimi. "Nie ma wątpliwości, że zwiększona pamięć może mieć przemożny wpływ na funkcję kognitywną" - twierdzi David Marsh z Uniwersytetu Jyväskylä z Finlandii, koordynator badań. Marsh dodaje, że może to być jeden z powodów, dla którego osoby wielojęzyczne zwykle lepiej radzą sobie ze złożonymi i wymagającymi zadaniami, polegającymi na rozwiązywaniu problemów, niż ich jednojęzyczni rówieśnicy.

    Pierwotnie sądzono, że sprawdza się to jedynie w przypadku osób, które są naprawdę dwu lub trzyjęzyczne z bardzo zaawansowaną znajomością swoich języków. Jednakże wyniki nowszych badań sugerują, że procesy, które zmieniają aktywność elektryczną mózgu, są uruchamiane już w momencie rozpoczęcia uczenia się nowego języka. "To inspirujące dla każdego, kto ma możliwość uczenia się lub w inny sposób utrzymywania aktywności dodatkowego języka w ciągu swojego życia" - mówi Marsh.

    Stąd naukowcy są przekonani, że ich odkrycia wykraczają poza dysputę lingwistyczną. "Znajomość więcej niż jednego języka może otwierać możliwości o wartości dodanej, które wykraczają poza sam język i prowadzą do multikompetencji" - czytamy w podsumowaniu raportu. "Implikacje tego mają bardzo różny charakter. Jeżeli istnieją kognitywne i behawioralne korzyści wynikające ze znajomości więcej niż jednego języka, istnieje potrzeba zbadania, w jaki sposób można wykorzystać ten potencjał, aby zmaksymalizować owe korzyści."

    W dalszej części raportu autorzy przekonują, że wielojęzyczność uznać należy raczej za "dźwignię rozwoju gospodarczego i spójności społecznej", aniżeli za niedogodność. Należy uzmysławiać wartość języków, a ich rozwój wspierać za pośrednictwem polityki i edukacji.

    "Opisane zbiory dowodów sugerują, że wielojęzyczność jest zasobem, który może odegrać kluczową rolę w odpowiedzi na obecne i przyszłe wyzwania" - czytamy w podsumowaniu. "Już tylko to jedno bogactwo może stać się pożywką dla pojawiających się procesów kreatywności, które pomogą w rozwinięciu możliwości poszczególnych osób i całych społeczeństw."

    Badania przeprowadzono w okresie od maja 2008 r. do czerwca 2009 r. w 27 państwach członkowskich UE oraz w Norwegii i Turcji. Uwzględniają one literaturę naukową z Europy i spoza kontynentu oraz wkład 30 ekspertów z badanych krajów i zespołu projektowego.

    Analizę przeprowadzono pod kątem pięciu hipotez sformułowanych uprzednio przez Komisję. Zakładają one, że istnieje związek między wielojęzycznością a kreatywnością: wielojęzyczność poszerza dostęp do informacji i oferuje alternatywne sposoby organizowania myśli, jak również postrzegania otaczającego świata. Na koniec wywnioskowano, że uczenie się nowego języka zwiększa możliwości kreatywnego myślenia.

    rdo: CORDIS

    informacji: Akademia Fińska: http://www.aka.fi/ Uniwersytet Jyväskylä: https://www.jyu.fi/en/ Aby pobrać pełny raport, proszę kliknąć: tutaj Teksty pokrewne: 31187 Kategoria: Różne
    Źródło danych: Akademia Fińska; Komisja Europejska
    Referencje dokumentu: Na podstawie informacji z Akademii Fińskiej i projektu "Badania nad wkładem wielojęzyczności w kreatywność".
    Indeks tematyczny: Nauki biologiczne; Medycyna, zdrowie; Badania Naukowe; Aspekty spoleczne RCN: 31382   W góre . O tym serwisie . Serwisy CORDIS . Helpdesk . © . Ważne informacje prawne Administratorem witryny CORDIS jest Urząd Publikacji

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Wielojęzyczność - czynne lub bierne posługiwanie się dwoma lub większą liczbą języków przez jednostkę lub grupę społeczną. Liczba osób wielojęzycznych na świecie przewyższa liczbę osób posługujących się tylko jednym językiem. Wielojęzyczność jest zjawiskiem powszechnym na niektórych multietnicznych obszarach Ziemi, takich jak Afryka, Indie czy Nowa Gwinea, gdzie wielu ludzi jednego języka używa w rodzinie, innego na bazarze, jeszcze innym zaś posługuje się w szkole. W efekcie osoby te mają więcej niż jeden język ojczysty, z tym że zakres opanowanego słownictwa w każdym z tych języków może być różny. Szczególną odmianą wielojęzyczności jest dyglosja występująca w kulturach, gdzie język oficjalny znacznie różni się od odmiany potocznej, używanej w życiu codziennym. Występuje ona np. w krajach arabskich, w Chinach czy w Indiach. Dwujęzyczność lub bilingwizm – umiejętność posługiwania się dwoma różnymi językami przez jednostkę lub grupę społeczną, najczęściej charakterystyczna dla zróżnicowanych etnicznie obszarów lub państw. Dwujęzyczność nie jest tym samym co dyglosja. Memorandum dotyczące uczenia się przez całe życie – dokument który został wydany przez Komisję Europejską w 2000 roku. Uczenie się przez całe życie zostało zdefiniowane jako: "Wszelkie formy nauki podejmowane przez całe życie, mające na celu doskonalenie, pogłębianie wiedzy, umiejętności i kompetencji z perspektywy osobistej, obywatelskiej, społecznej i/lub zawodowej”. Uczenie się przez całe życie obejmuje doskonalenie umiejętności podstawowych, jak również możliwości kształcenia dla zaawansowanych. Powinno być dostępne dla wszystkich obywateli.

    Komisja bioetyczna – niezależna instytucja opiniująca i kontrolująca projekty badań klinicznych stworzona w celu zapewnienia właściwej ochrony godności ludzkiej podczas prowadzenia badań. Komisja Bioetyczna sprawdza m.in.: zasadność, wykonalność i plan badania klinicznego, analizę przewidywanych korzyści i ryzyka, poprawność protokołu badania klinicznego. Badania klinicznego nie można rozpocząć bez zgody komisji bioetycznej. Wielojęzyczne tablice drogowe – tablice drogowe z nazwami własnymi (przeważnie nazwami miejscowości) i innymi napisami podanymi w dwóch lub wiecej językach. Tablice tego typu mogą być ustawiane na obszarach wielojęzycznych, obszarach gdzie występują mniejszości narodowe, w krajach gdzie stosowane są niełacińskie systemy pisma (wtedy na tablicy mogą pojawić się nazwy zapisane alfabetem łacińskim np. w języku angielskim), a także na drogach istotnych z punktu widzenia zagranicznych podróżnych (na tablicach pojawiają się napisy w którymś z najbardziej znanych języków, często angielskim).

    Języki w Europie: Zdecydowana większość ludności Europy posługuje się językami z rodziny indoeuropejskiej. Trudno jest w sposób dokładny podać liczebność użytkowników poszczególnych języków z powodu dość częstej dwujęzyczności, a także z powodu migracji, które powodują, iż osoba posługująca się na co dzień określonym językiem nie traktuje go jako ojczysty. Innym powodem niemożności precyzyjnego ustalenia liczby posługujących się poszczególnymi językami jest zjawisko wypierania pewnych języków przez inne (np. szkockiego przez angielski czy prowansalskiego przez francuski). L-wartość (ang. L-value) – pojęcie, które zostało stworzone na potrzeby języka C, a następnie zostało zaadaptowane w języku C++. W ogólności pojęcie to odnosi się do wartości, które istnieją dłużej niż przez jedno wyrażenie i można pobrać ich adres. Przykładowymi L-wartościami są: *ptr, ++z czy jakaś_zmienna.

    Przesunięcie językowe (ang. language shift) - proces przechodzenia dużej części społeczeństwa z jednego języka na inny. Proces ten może być długotrwały, trwający przez stulecia, lecz niekiedy bywa widoczny już w ciągu życia jednego, dwóch pokoleń. Przyczynami jest najczęściej asymilacja mniejszościowych grup etnicznych do języka dominującego, świadoma polityka językowa władz oświatowych, wyraźnie wyższy prestiż kulturowy jednego z języków. Proces ten czasami powiązany jest z wymieraniem języka słabszego. Przykłady historycznie potwierdzonych przesunięć językowych: Drugi język , L2 - język przyswojony jako drugi w kolejności po języku ojczystym. Niekoniecznie jest równoznaczny z językiem obcym. Większość dzieci na świecie posługuje się dwoma językami. Na przykład dla dziecka kaszubskiego, posługującym się w środowisku rodzinnym i rówieśniczym językiem kaszubskim i stykającego się z literackim językiem polskim dopiero w szkole język polski jest językiem drugim, ale nie obcym. Bardzo często się zdarza w krajach wielojęzycznych, że L2 jest dominujący dla danej osoby, zwłaszcza gdy funkcjonuje ona poza terenem, na którym może posługiwać się językiem ojczystym. Na przykład Katalończyk mieszkający poza Katalonią posługuje się na co dzień językiem hiszpańskim (L2) jako językiem głównym. W tej sytuacji może czasami dochodzić do procesu stopniowej utraty umiejętności mówienia językiem ojczystym (language attrition).

    Kreatywność (postawa twórcza; od łac. creatus czyli twórczy) – proces umysłowy pociągający za sobą powstawanie nowych idei, koncepcji, lub nowych skojarzeń, powiązań z istniejącymi już ideami i koncepcjami. Myślenie kreatywne, to myślenie prowadzące do uzyskania oryginalnych i stosownych rozwiązań. Alternatywna, bardziej codzienna definicja kreatywności mówi, że jest to po prostu zdolność tworzenia czegoś nowego.

    Badanie słuchu – jest to ocena reakcji organizmu powstałej w wyniku stymulacji dźwiękowej. Badania słuchu dzielą się na badania subiektywne i badania obiektywne. Subiektywne badania słuchu, w przeciwieństwie do badań obiektywnych, wymagają aktywnej współpracy osoby badanej (od osoby badanej wymaga się świadomej informacji zwrotnej np. czy dźwięk jest słyszalny). Badania słuchu można podzielić również na badania progowe oraz nadprogowe. Celem badań progowych jest określenie najcichszego możliwego do usłyszenia dźwięku, w badaniach nadprogowych oceniana jest percepcja dźwięku powyżej progu słyszenia.

    Ciekawość (łac. curiosus) – zachowanie polegające na nieświadomym pragnieniu poznania, poszukiwania, badania lub uczenia się. Ciekawość jest cechą człowieka jak i wielu zwierząt. Zachowanie to w dużej mierze zależy od czynników zewnętrznych, środowiska, a także od doświadczenia we wcześniejszej znajomości tematu. Termin może być także używany do określenia zachowania powodowanego przez emocje, polegającego na dążeniu do poznania nowych rzeczy, będących siłą napędową badań naukowych i innych dyscyplin ludzkiej pracy. Neurofilozofia – filozoficzne badania odnośnie zagadnienia umysł–ciało. Określana jest jako dyskusja o związkach pomiędzy procesami zachodzącymi w mózgu a fenomenami mentalnymi. Łączy rezultaty badań neuronauk z rozważaniami filozoficznymi. Istnieją dwie podstawowe linie badań prowadzonych w ramach neurofilozofii: z jednej strony prowadzi się starania, by rozwiązać problemy filozofii umysłu przy pomocy rezultatów empirycznych z dziedzin bliskich neuronaukom, z drugiej natomiast stosuje się metody filozofii nauki w interpretacji wyników tychże nauk.

    Wzajemna zrozumiałość języków (ang. mutual intelligibility) – pojęcie z zakresu językoznawstwa oznaczające taką bliskość różnych języków, że mówiący nimi mogą się porozumieć bez dodatkowej nauki ani żadnego dodatkowego wysiłku. Jest to jedno z kryterium do oceny odrębności języka lub uznania go za dialekt. Wzajemne zrozumienie może być asymetryczne, kiedy reprezentant jednego z języków rozumie partnera bardziej niż drugi. Wzajemna zrozumiałość posiada również kryterium czasowe, wraz z rozwojem języki oddalają się do siebie lub przybliżają, np. duński i norweski przestały być wzajemnie zrozumiałe już na początku XIX w. Obecne zasady encykloepdyczności są o tyle kuriozalne, że nic nie mówią o dorobku naukowym. Rozumiem, że jest on kłopotliwy w jednoznacznej ocenie, a kryteria typu, rektor, prof. dr hab. są o tyle łatwe, że albo są albo ich nie ma. Jednak naukowiec ma badać i publikować wyniki badań, a nie wyłącznie robić tytuły czy brać funkcje. I to ranga tych badań, wyników, wyrażona jakością czasopism, gdzie są publikowane plus cytowalnością jest kluczowa dla oceny encyklopedyczności. Dlatego proponuję dodać zapis, że encyklopedycznym naukowcem jest osoba, która ma dajmy na to min. 7 publikacji w czasopismach międzynarodowych (tzn. anglojęzycznych, być może są też niemeickojęzyczne np. w archeologii) z listy fladelfisjkiej, lub 1 artykuł z najwyższych pism Nature, Science, lub wysoką dla danej dziedziny cytowalność lub kilka (2?) monografie naukowe autorskie. Uzasadnienie; w kwestionariuszu recenzenckim jest pytanie, a na stronach filadelfijskich pism opinia, że do publikacji przyjmuje się artykuły o ważnych dla nauki zagadnieniach i prezentujące ważne naukowe wyniki, z reguły jest zapis o ich ponadregionalności. W miarę wysoki IF oraz umieszczenie takich czasopism na liście ministerialnej, filadelf. w wyższych kategoriach niż lokalne, wskazuje, że podchodzą one na poważnie do swoich wytycznych. Skoro więc artykuł wychodzi, tzn. że zarówno 2-3-5 recenzentów specjalistów z danej branży, jak i redakcja uznała, że dany artykuł spełnia takie kryteria. Nie nam więc oceniać czy słusznie, przypomnę Wiki ma odtwarzać rzeczywistość, a nie ją naprawiać/weryfikować. Przyznaję, nie wiem jak tu umieścić humanistów - u nich chyba bardziej liczą się ksiązki, monografie niż artykuły. Może ktoś ma pomysł. Ostatnio masowe stało się zgłaszanie osób bez hab. i prof. do usunięcia tylko na tej podstawie. Moze warto przywrócić sens słowa naukowy, przez zwracanie uwagi też na dorobek --Piotr967 podyskutujmy 18:17, 29 paź 2012 (CET)

    Glosbe – wielojęzyczny, darmowy, społecznościowy słownik internetowy połączony z wyszukiwarką w korpusach równoległych. W serwisie obsługiwane są wszystkie języki z listy ISO 639-3, wielkość przeszukiwanej pamięci tłumaczeniowej w roku 2011 wynosiła około 1 mld par zdań dla ponad 300 par języków. Ze względu na formułę składowania danych Glosbe może być traktowane jako rozwinięcie listy Swadesha i wykorzystywane w analogiczny sposób w badaniach lingwistycznych.

    Dodano: 21.10.2009. 15:12  


    Najnowsze