• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wracaj do szkoły Babciu! Dłuższe kształcenie obniża ryzyko demencji

    28.07.2010. 19:12
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Naukowcy z Finlandii i Wlk. Brytanii ustalili, że osoby, które kontynuują swoją edukację są narażone na niższe ryzyko zapadnięcia na demencję w przyszłości. Wyniki opublikowane w czasopiśmie Brain stanowią dorobek projektu współpracy ECLIPSE (Epidemiologiczne badania kliniczno-patologiczne w Europie), który został częściowo dofinansowany z międzynarodowych stypendiów Marie Curie dla przyjeżdżających naukowców.

    Kilka przeprowadzonych wcześniej badań wykazało, że dłuższa edukacja, wiązana także z wyższym statusem społeczno-ekonomicznym i zdrowszym trybem życia, obniża ryzyko zachorowania na demencję. Jednakże nie było jasne, czy dzieje się tak dlatego, że edukacja chroni mózg przed patologiami powiązanymi z demencją, czy też dłuższe kształcenie się wyposaża w rezerwy umysłowe, które pozwalają organizmowi radzić sobie z takimi zmianami neurologicznymi.

    Aby odpowiedzieć na te i inne pytania naukowcy z projektu współpracy ECLIPSE przeanalizowali dane 872 osób biorących udział w trzech, zakrojonych na wielką skalę badaniach nad starzeniem się i demencją. Jednym z nich był europejski program dawstwa mózgu. Analiza objęła wyniki badań kohortowych nad funkcją kognitywną i starzeniem się osób powyżej 75 roku życia prowadzonych przez brytyjską Radę Badań Naukowych i miasto Cambridge oraz fińskich badań Vantaa 85+.

    W ramach wszystkich tych badań, w latach 1985-1993, przeprowadzano z uczestnikami systematyczne wywiady (na przestrzeni od jednego do siedmiu lat) według ankiet referencyjnych. Ankiety opracowano tak, aby zwrócić szczególną uwagę na oznaki demencji, ale uczestnicy odpowiadali również na pytania na temat czynników społeczno-ekonomicznych, w tym edukacji.

    We wszystkich badaniach oceniano próbki tkanki mózgowej pod kątem neuropatologii, a analiza była przeprowadzana bez znajomości faktu, czy dana osoba cierpi na demencję kliniczną czy nie. Naukowcy szukali płytek, kłębów i organicznych zmian chorobowych wiązanych z demencją i przyznawali im punktację według ciężkości. Uzyskane dane porównano z danymi zebranymi za pomocą ankiet.

    Cechy patologii mózgu były podobne we wszystkich grupach. Dane pokazały, że dłuższe kształcenie się dawało nie tyle fizyczną ochronę przeciw patologiom mózgu, co pomagało badanym w radzeniu sobie ze zmianami zwyrodnieniowymi w mózgu. Osoby, które bardziej się edukowały za młodu były objęte niższym ryzykiem zachorowania na demencję kliniczną w późniejszych latach życia.

    "Wyniki wcześniejszych badań pokazały, że nie ma relacji jeden do jednego między zdiagnozowaniem demencji za życia, a zmianami widocznymi w mózgu po śmierci" - wyjaśnia dr Hannah Keage z Uniwersytetu Cambridge w Wlk. Brytanii. "U jednej osoby może być widoczna znaczna patologia mózgu, podczas gdy mózg innej prawie jej nie wykazuje, jednak obie mogły cierpieć na demencję. Wyniki naszych badań wskazują, że edukacja na wczesnym etapie życia wydaje się umożliwiać niektórym osobom radzenie sobie z dużymi zmianami w mózgu, zanim pojawią się u nich symptomy demencji."

    Odkrycia podkreślają wagę wkładu edukacji w zdrowie publiczne, zwłaszcza w świetle starzejącej się populacji Europy.

    "Wiadomo, że edukacja przynosi populacji zdrowie i równość" - mówi profesor Carol Brayne z Uniwersytetu Cambridge, która kierowała badaniami. "Wyniki ostatnich badań stanowią zdecydowaną zachętę do inwestowania w czynniki istotne na wczesnym etapie życia, które mogą mieć wpływ na społeczeństwo i całe życie człowieka. Ma to niezwykle istotne znaczenie dla decyzji politycznych dotyczących rozdzielania środków na opiekę zdrowotną i edukację."

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Denville Hall – dom emerytalny dla aktorów, mieszczący się w Northwood w Anglii. Dom jest przeznaczony dla osób powyżej 70. roku życia i oferuje mieszkanie, opiekę pielęgniarską, rekonwalescencję, opiekę nad rezydentami z demencją oraz nieuleczalnie chorymi, a także fizjoterapię. Dom oferuje pobyty zarówno krótko- jak i długoterminowe. Otępienie (demencja; łac. dementia) – spowodowane uszkodzeniem mózgu znaczne obniżenie się sprawności umysłowej. Istnieje wiele definicji i kryteriów otępienia, ponieważ istnieją spory, kiedy obniżenie sprawności umysłowej staje się już otępieniem. Wbrew niektórym potocznym opiniom otępienie nie jest normalnym objawem procesów starzenia się. CADASIL, mózgowa autosomalna dominująca arteriopatia z podkorowymi zawałami i leukoencefalopatią (ang. Cerebral Autosomal Dominant Arteriopathy with Subcortical Infarcts and Leucoencephalopathy) – uwarunkowana genetycznie choroba naczyń mózgowych, którą charakteryzują nawracające udary niedokrwienne mózgu, otępienie oraz zmiany w istocie białej widoczne w badaniu MRI.

    Stereognozja – termin neurologiczny określający zdolność do rozpoznawania przedmiotów wyłącznie za pomocą dotyku. Stwierdzono, że u ludzi chorych na chorobę Alzheimera stereognozja znacznie pogarsza się, w przeciwieństwie do innych typów demencji, gdzie to zjawisko nie jest obserwowane. Upośledzenie stereognozji, jednakże bez uchwytnych zaburzeń czucia powierzchownego nazywane jest stereoagnozją. Świadczy o uszkodzeniu kory płata ciemieniowego. Stereoanastezja to z kolei niemożność rozpoznania rozmiarów oraz kształtów przedmiotu za pomocą dotyku. Mózg Alberta Einsteina został po śmierci uczonego zachowany do badań naukowych, których wyniki budziły duże zainteresowanie ze względu na powszechną opinię o geniuszu Einsteina. W latach 1985–2009 powstało kilka prac omawiających różne aspekty anatomiczne i histologiczne mózgu Alberta Einsteina. Okoliczności uzyskania zgody na pobranie mózgu uczonego wciąż są niejasne i budzą kontrowersje, tak samo jak wątpliwe etycznie zawłaszczenie narządu przez patologa Thomasa Stoltza Harveya.

    Krzysztof Jodzio (ur. 1968) – polski psycholog, profesor nadzwyczajny Uniwersytetu Gdańskiego, kierownik Zakładu Psychologii Ogólnej Instytutu Psychologii oraz studiów doktorskich. Zainteresowania naukowe Krzysztofa Jodzi koncentrują się na mózgowej organizacji procesów językowych i pamięci oraz diagnozie różnicowej ich zaburzeń w przebiegu otępienia lub udaru. Jest autorem ponad 40 prac naukowych opublikowanych w czasopismach o zasięgu krajowym i międzynarodowym. Informacja geologiczna - dane i próbki geologiczne wraz z wynikami ich przetworzenia i interpretacji, w szczególności przedstawione w dokumentacjach geologicznych oraz zapisane na informatycznych nośnikach danych (art. 6 ust. 1 pkt 2 PGG). "Pochodzą one zarówno z badań geologicznych (metody, wyniki, sporządzone mapy, dane tabelaryczne, wyniki analiz i syntez), jak i z etapu projektowania badań oraz ich dalszego przetworzenia i interpretacji (czyli dalszych badań, analiz, syntez itd.)".


    Soul City (tłum. Miasto dusz) to popularny program edukacji rozrywkowej w Afryce Południowej, który kształtuje świadomość zdrowotną i obywatelską społeczeństw kilku krajów afrykańskich. Tematyka programu dotyczy wielu problemów związanych z profilaktyką i ochroną zdrowia, ale skupia się również na kwestiach rozwoju społecznego wskazując pożądane postawy społeczne i zachowania w ramach społeczności lokalnych. Respondent - osoba, której opinie stanowią przedmiot badania w naukach społecznych, najczęściej w badaniach kwestionariuszowych, także: telefonicznych, pocztowych, internetowych. W niektórych typach badań respondenci dobierani są do badań na podstawie założeń badania probabilistycznego. W praktyce opisu badań używa sie również słowa respondent w stosunku do pojedynczje osoby, która nie jest dobierana losowo, a z która prowadzi się na przykład wywiad swobodny.

    Pojemność czaszki – mierzona (najczęściej) w centymetrach sześciennych średnia objętość mózgoczaszki, w przybliżeniu określająca rozmiar mózgu. Relacja między wielkością mózgu, a rozmiarem ciała wskazuje na potencjalną inteligencję organizmu, według ogólnej zasady, że im większy mózg, tym wyższy iloraz inteligencji. W rzeczywistości jednak pojemniejsza czaszka nie zawsze oznacza większą inteligencję, ważny jest także stosunek objętości mózgu do masy ciała osobnika (współczynnik encefalizacji); ponadto nawet u osobników o zbliżonej masie mogą istnieć nie wpływające na poziom inteligencji znaczące różnice w wielkości mózgu, co wynika z faktu, że większy mózg może być konieczny do kontroli bardziej umięśnionego ciała, albo jako element przystosowania do życia w zimnym klimacie.

    Donepezil – lek stosowany w leczeniu otępienia, który jest selektywnym odwracalnym inhibitorem acetylocholinesterazy.

    Badania etnograficzne (grec. etno ← èthnes ‘lud, naród, warstwa społeczna’ + grec. gráphe ‘piszę’) – obserwacja zachowań danego społeczeństwa bądź grupy w jej środowisku naturalnym, rutynowym (praca, dom, szkoła itp.), sposobu życia i kultury; etnografia-opis życia ludzi. Analiza życia społecznego dążąca do detalicznego i szczegółowego opisu rzeczywistości społecznej.W orbicie zainteresowań badań etnograficznych mniejsze znaczenie ma wyjaśnianie. Badania powinny odbywać się przez ciągły czas- możliwie jak najdłuższy aby zatopić się w życie codzienne. Pamiętać należy, że nie należy skupiać się na jednostce. Inne nazwy to „antropologia społeczna” lub „metody terenowe” Do dziś etnografia zajmuje się poszerzaniem wiedzy na tematu ludowości oraz jej rozpowszechniania. Etnograf musi stać się refleksyjny na tyle na ile potrafi. Immortalist Society (Stowarzyszenie Nieśmiertelnych) – organizacja dobroczynna 501(c)(3) w Stanach Zjednoczonych mająca za zadanie prowadzenie badań naukowych i edukacji w dziedzinie krioniki i przedłużania życia.

    Pedagogika miejsca - perspektywa teoretyczna badań nad edukacją, opisująca dialektyczną relację "człowiek–przestrzeń/miejsce", jako znaczącą dla procesów uczenia się i rozwoju; także tworzenia się biografii/tożsamości ludzkich, relacji społecznych/kapitału społecznego, wspólnot/ruchów społecznych. Oświata w Czechach: W Czechach system szkolny jest zdecentralizowany. Jego podstawę stanowi znowelizowane w 1995 prawo oświatowe, które gwarantuje autonomię szkół, bezpłatny i obligatoryjny charakter edukacji podstawowej, bezpłatne kształcenie na poziomie szkoły średniej i wyższej oraz prawo do tworzenia szkół wyznaniowych i prywatnych (w roku szkolnym 1995/1996 działało 39 placówek prywatnych i 16 wyznaniowych, co stanowi 1,3% wszystkich szkół). Na edukację przeznacza się 5,9% PKB (1995). Do przedszkoli uczęszcza 88% dzieci w odpowiednim wieku. 9-letnia obowiązkowa szkoła podstawowa (Zakladni skola), mająca 2 stopnie: pierwszy 5-letni i drugi 4-letni, dzieci rozpoczynają w niej naukę w 6. roku życia. Edukacją na poziomie podstawowym jest objętych 100% dzieci. W kształceniu na poziomie średnim bierze udział 92% młodzieży. Szkoły średnie dzielą się na:

    Edukacja ekologiczna (element edukacji środowiskowej) – koncepcja kształcenia i wychowywania społeczeństwa w duchu poszanowania środowiska przyrodniczego zgodnie z hasłem myśleć globalnie – działać lokalnie. Edukacja ekologiczna definiowana jest także jako psychologiczno-pedagogiczny proces oddziaływania na człowieka w celu kształtowania jego świadomości ekologicznej. Edukacja ekologiczna obejmuje wprowadzanie do programów szkół wszystkich szczebli tematyki z zakresu ochrony środowiska i kształtowania środowiska, umożliwiającej łączenie wiedzy przyrodniczej z postawą humanistyczną, tworzenie krajowych i międzynarodowych systemów kształcenia specjalistów i kwalifikowanych pracowników dla różnych działów ochrony środowiska, nauczycieli ochrony środowiska, dokształcanie inżynierów i techników różnych specjalności oraz menedżerów gospodarki, a także powszechną edukację szkolną i pozaszkolną. Genetyka konserwatorska – dział biologii konserwatorskiej zajmujący się ochroną różnorodności genetycznej organizmów tak, by były one w stanie radzić sobie ze zmianami środowiska. Bada czynniki genetyczne, które mogą wpływać na ryzyko wyginięcia gatunku, oraz metody, które je minimalizują.

    Implant mózgowy (ang. brain implant) - urządzenie techniczne łączące się bezpośrednio z mózgiem ludzkim lub zwierzęcym zwykle umieszczone na powierzchni mózgu lub podłączone do kory mózgowej (implantowane elektrody domózgowe). Obecnie badania neurobiologów i inżynierów biomedycznych koncentrują się na zbudowaniu takich implantów mózgowych, które byłyby zdolne zastąpić obszary mózgu uszkodzone po udarze lub urazie mózgowym. Obejmuje to także zastąpienie czynności uszkodzonych układów czuciowych, np. wzrokowego (proteza wzroku). Inne implanty mózgowe są wykorzystywane w doświadczeniach na zwierzętach w celu bezpośredniej rejestracji czynności elektrycznej mózgu dla celów naukowych. Niektóre implanty mózgowe umożliwiają stworzenie interfejsu pomiędzy układem nerwowym i układem scalonym komputera, co jest częścią szerszych badań nad interfejsami mózg-komputer.

    Dodano: 28.07.2010. 19:12  


    Najnowsze