• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Zmarł wybitny lekarz i naukowiec prof. Andrzej Szczeklik

    03.02.2012. 15:04
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Prof. Andrzej Szczeklik, wybitny lekarz i naukowiec, zmarł w piątek w Krakowie po krótkiej chorobie - poinformował PAP dyrektor Szpitala Uniwersyteckiego Andrzej Kulig. W lipcu skończyłby 74 lata.



    Prof. dr hab. Andrzej Szczeklik był kierownikiem II Katedry Chorób Wewnętrznych Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego. Swoje naukowe zainteresowania skupił wokół chorób układu krążenia i oddechowego, był autorem około 650 prac naukowych, drukowanych w najbardziej prestiżowych międzynarodowych czasopismach, co pozwoliło osiągnąć mu w ostatnim dziesięcioleciu pozycję najczęściej cytowanego polskiego autora w piśmiennictwie naukowym z zakresu medycyny i biologii.

    Szczeklik był przede wszystkim wybitnym lekarzem, ale także naukowcem o światowym formacie, twórcą i organizatorem dużej jednostki klinicznej, naukowej i dydaktycznej, jaką jest II Katedra Chorób Wewnętrznych Collegium Medicum UJ.

    Był także człowiekiem o szerokich zainteresowaniach humanistycznych, miłośnikiem poezji, muzyki, autorem książek, w których rozważał związki pomiędzy medycyną a sztuką - ,,Katharsis. O uzdrowicielskiej mocy nauki i sztuki" - i zastanawiał się nad ,,ogólniejszą istotą medycyny - jej duszą" - "Kore - O chorych chorobach i poszukiwaniu duszy medycyny".

    W maju 2009 roku Szczeklik otrzymał doktorat honoris causa Uniwersytetu Jagiellońskiego. W wykładzie mówił wtedy m.in.: "W każdym zawodzie istnieją sytuacje esencjonalne, które odsłaniają jego twarz. I tak istotą medycyny jest spotkanie lekarza z chorym. (...). Trzeba wysłuchać opowieści chorego, pamiętając, że dla opowiadającego jest to sytuacja pierwszorzędna, a dla słuchającego, że któraś z tych opowieści może stać się jego własną historią, jego chorobą".

    Prof. Ewa Niżankowska-Mogilnicka, kierownik Kliniki Pulmonologii w II Katedrze Chorób Wewnętrznych CM UJ, która ze Szczeklikiem pracowała przez 40 lat, powiedziała PAP, że był on ,,wspaniałym lekarzem, oddanym chorym ponad wszystko".

    ,,Był niezwykle pracowitym człowiekiem, spędzał w klinice całe dnie. Nas, młodych pracowników naukowych, uczył medycyny, podejścia do pacjenta, empatii i tego, jak rozmawiać z chorym człowiekiem, często umierającym. Był szefem wymagającym, ale bardzo pomocnym dla młodych ludzi" - zaznaczyła.

    ,,Zaczęłam jeszcze jako studentka medycyny i byłam pierwszą asystentką, którą przyjął po przyjściu z Wrocławia do Krakowa. Mało jest w Polsce ludzi, którzy tak jak on znało medycynę, nie tylko tę specjalistyczną, ale i ogólną. Interesował się kardiologią, miał osiągnięcia naukowe na miarę światową. Był wybitnym naukowcem. Praca z nim była przygodą intelektualną i niezwykłym wyróżnieniem" - mówiła Niżankowska-Mogilnicka.

    ,,Lekarz w poszukiwaniu duszy. To był ktoś taki" - powiedział o Szczekliku redaktor naczelny ,,Tygodnika Powszechnego" Piotr Mucharski. ,,On był lekarzem niezwykłym, jakby nie z dzisiejszych czasów. Jego zacięcie humanistyczne sprawiło, że najważniejsze dla niego - człowieka od chemii i biologii - była w końcu ludzka dusza, czyli pytanie, na które medycyna nie może odpowiedzieć, a on je stawiał. Czytał poezję i leczył poetów. Nie przypadkiem i nie tylko z powodu jego medycznej klasy pod jego opieką byli Jerzy Turowicz i Czesław Miłosz. Różni ludzie o nazwiskach nie tak znanych wysyłali do Andrzeja Szczeklika maile z pytaniem, kogo by im polecił. Był lekarzem, któremu się wierzyło" - wspominał w rozmowie z PAP Mucharski.

    Prof. Andrzej Szczeklik (ur. 1938 r. w Krakowie) studia na wydziale lekarskim Akademii Medycznej w Krakowie ukończył w 1961 roku. Kształcenie podyplomowe kontynuował na uniwersytetach w Stanach Zjednoczonych i Szwecji. Doktoryzował się i habilitował na Akademii Medycznej we Wrocławiu. Od 1972 roku kierował II Katedrą Chorób Wewnętrznych UJ (do 1989 r. Kliniką Akademii Medycznej). W latach 1990-1993 pełnił funkcję rektora AM w Krakowie. Wspólnie z ówczesnym rektorem UJ prof. Andrzejem Pelczarem doprowadził w 1993 r. do powrotu wydziałów medycznych na UJ.

    Zainteresowania badawcze Szczeklika skupiały się wokół chorób serca rozwijających się na podłożu miażdżycy i chorób płuc o podłożu immunologicznym. Był autorem teorii oraz metod leczenia dotyczących astmy aspirynowej, które zostały udowodnione i powszechnie przyjęte.

    Po wygraniu w 1991 roku konkursu międzynarodowego na badania naukowe, ogłoszonego przez Komisję Nauki Wspólnoty Europejskiej, uzyskane środki przeznaczył na gruntowny remont i rozbudowę budynku szpitalnego zajmowanego przez II Katedrę Chorób Wewnętrznych, stwarzając w nim jeden z najnowocześniejszych ośrodków interny w naszym kraju.

    Za swoje ociągnięcia otrzymał wiele nagród krajowych i zagranicznych, m.in. PAN, KBN, czasopisma "Lancet" i Royal College for Physicians w Londynie. Był doktorem honoris causa Akademii Medycznej we Wrocławiu, Akademii Medycznej w Warszawie, Śląskiej Akademii Medycznej w Katowicach, Uniwersytetu Medycznego w Łodzi oraz Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie.

    PAP - Nauka w Polsce

    rgr/ wos/ hes/ jbr/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Andrzej Tadeusz Szczeklik (ur. 29 lipca 1938 w Krakowie, zm. 3 lutego 2012 tamże) – polski lekarz-naukowiec, profesor Kliniki Chorób Wewnętrznych Uniwersytetu Jagiellońskiego, pisarz eseista i filozof medycyny, wiceprezes Polskiej Akademii Umiejętności, animator Akademii Młodych "PAUeczka Akademicka". Zajmował się pracą naukową z zakresu kardiologii i pulmonologii. Teresa Adamek-Guzik (ur. 11 września 1939 w Sułkowicach, zm. 29 kwietnia 2008 w Krakowie) – prof. dr hab. med., specjalista chorób wewnętrznych i alergologii, od 1993 roku kierowniczka Kliniki i Katedry Chorób Wewnętrznych i Medycyny Wsi w Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego, która znajduje się w Szpitalu im. J. Dietla w Krakowie. Jadwiga Bogdaszewska-Czabanowska (ur. 2 października 1932 w Łazach koło Zawiercia, zm. 27 sierpnia 2013 w Krakowie) – polski dermatolog, prof. dr hab. med., wieloletni kierownik Katedry i Kliniki Chorób Skórnych i Wenerycznych Akademii Medycznej im. Mikołaja Kopernika oraz Katedry i Kliniki Dermatologii Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Medicum, stanowisko to piastowała w latach 1977-2003, jako następczyni prof. Kazimierza Lejmana.

    Jacek Musiał (ur. 31 lipca 1948 r. w Krakowie) – profesor dr hab. medycyny, specjalista II stopnia z zakresu chorób wewnętrznych, immunologii klinicznej i alergologii, kierownik Oddziału Autoimmunologii i Zaburzeń Hemostazy II Katedry Chorób Wewnętrznych CM UJ. Zbigniew Zdrojewski (ur. 1953) – polski profesor doktor habilitowany nauk medycznych, konsultant województwa pomorskiego w dziedzinie chorób wewnętrznych, koordynatorem do spraw kształcenia podyplomowego w zakresie geriatrii, specjalista interny, nefrologii, transplantologii klinicznej i hipertensjologii. Od 1 września 2008 prorektor do spraw klinicznych i szkolenia podyplomowego Akademii Medycznej w Gdańsku/Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Od 1 października 2008 został kierownikiem Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych, Geriatrii i Toksykologii, a po zmianach statusu jednostki - Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych, Chorób Tkanki Łącznej i Geriatrii tejże uczelni. Jest także redaktorem działu "Hemodializa" w czasopiśmie specjalistycznym Forum Nefrologiczne oraz członkiem zarządu Towarzystwa Internistów Polskich. Jest autorem lub współautorem ponad 100 opublikowanych prac naukowych, w tym ponad 50 oryginalnych prac twórczych. Napisał również 30 rozdziałów w podręcznikach z zakresu nefrologii, chorób wewnętrznych i leczenia nerkozastępczego. Ponadto wygłosił lub przedstawił 140 prac na naukowych zjazdach zagranicznych i krajowych. Za swoją działalność naukową, szkoleniową i organizacyjną został odznaczony Srebrnym Krzyżem Zasługi (2003), Medalem Komisji Eudukacji Narodowej (2008), Medalem Pamiątkowym Akademii Medycznej w Gdańsku (2005) za aktywny udział i zaangażowanie w rozwój przeszczepienia nerek w Gdańskim Ośrodku Transplantacji.

    Ryszard Andrzejak (ur. 25 października 1950 w Oleśnicy) – lekarz, profesor zwyczajny nauk medycznych specjalizujący się w chorobach wewnętrznych. Były rektor Akademii Medycznej we Wrocławiu. Kierownik Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych, Zawodowych i Nadciśnienia Tętniczego Akademii Medycznej we Wrocławiu. Zygmunt Chodorowski (ur. 16 lutego 1938 w Ścięcianach, Litwa) – polski profesor zwyczajny medycyny, specjalista chorób wewnętrznych, geriatrii oraz toksykologii klinicznej. Do 2008 roku był kierownikiem Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych, Geriatrii i Toksykologii Klinicznej Akademii Medycznej w Gdańsku.

    Jerzy Kaulbersz (ur. 19 lipca 1891 w Kaliszu, zm. 9 czerwca 1986 w Krakowie) – polski fizjolog, absolwent I Liceum Ogólnokształcącego im. Adama Asnyka w Kaliszu, profesor m.in. Uniwersytetu Jagiellońskiego, kierownik Zakładu Fizjologii Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego, następnie Zakładu Fizjologii Akademii Medycznej w Krakowie oraz Katedry Fizjologii i Zakładu Fizjologii Szczegółowej Wyższej Szkoły Wychowania Fizycznego w Krakowie (późniejszej Akademii Wychowania Fizycznego). Doktor honoris causa Akademii Medycznej w Krakowie. Zasłynął z prac z fizjologii trawienia oraz zagadnień dotyczących procesów fizjologicznych zachodzących na dużych wysokościach. Stefan Rywik ( ur. w 1931, zm. 22 września 2013) – polski lekarz, prof. dr hab. n. med., specjalista w zakresie epidemiologii kardiologicznej, pracownik IV Kliniki Chorób Wewnętrznych i Instytutu Kardiologii im. Prymasa Tysiąclecia Stefana Kardynała Wyszyńskiego Akademii Medycznej w Warszawie, zastępca dyrektora do spraw naukowych i członek rady naukowej Instytutu Żywności i Żywienia, członek zarządu Polskiego Naukowego Towarzystwa Otyłości i Przemiany Materii.

    Piotr Zaborowski (ur. 20 lipca 1947 w Poznaniu) - polski profesor, nauczyciel akademicki i lekarz, specjalista w zakresie interny, gastroenterologii i chorób zakaźnych; w latach 2005-2008 prorektor ds. dydaktyczno-wychowawczych Akademii Medycznej w Warszawie i Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Obecnie Przewodniczący Rady Programowej Kierunku Lekarskiego Wydziału Nauk Medycznych Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie i ordynatorem Kliniki Chorób Wewnętrznych, Gastroenterologii i Hepatologii oraz wykładowca i członek rady naukowej Uniwersytetu Dzieci.

    Zofia Umiastowska-Sawicka (ur. 1919, zm. 29 sierpnia 2013) – polski lekarz, prof. dr hab., wieloletni ordynator i kierownik Kliniki Chirurgii Dziecięcej Akademii Medycznej w Krakowie oraz Instytutu Medycyny Klinicznej w Kielcach. Honorowy Członek Polskiego Towarzystwa Chirurgów Dziecięcych.

    Marek Hieronim Sych (ur. 1923, zm. 1 maja 1997) – polski lekarz, anestezjolog, wykładowca Akademii Medycznej w Krakowie i Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego, rektor Akademii Medycznej w latach 1984–1987. Włodzimierz Januszewicz (ur. 30 listopada 1927) – prof. dr hab. med., polski internista, wieloletni kierownik Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych i Nadciśnienia Tętniczego Akademii Medycznej w Warszawie, honorowy prezes Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego, członek rzeczywisty Polskiej Akademii Nauk, członek czynny Polskiej Akademii Umiejętności, doctor honoris causa Śląskiej Akademii Medycznej i Uniwersytetu Medycznego im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu, honorowy członek Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego, Polskiego Towarzystwa Badań nad Miażdżycą, Towarzystwa Internistów Polskich.

    Marek Jutel – profesor doktor habilitowany medycyny, specjalista chorób wewnętrznych, alergolog. Kierownik Katedry i Zakładu Immunologii Klinicznej Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu. Przewodniczący Komitetu Naukowego (Scientific Program Committee) (od 2012) i członek zarządu (Executive Committee – od 2009) Europejskiej Akademii Alergologii i Immunologi Klinicznej. Autor licznych publikacji, m.in. w czasopiśmie „Nature”, głównie z zakresu mechanizmów tolerancji antygenów i alergenów oraz immunoterapii swoistej. Jest pionierem badań nad zastosowaniem alergenów rekombinowanych w leczeniu chorób alergicznych. Stanisław Kohlmünzer (ur. 11 sierpnia 1919 w Warszawie, zm. 4 listopada 2001) – polski farmakolog, specjalista z zakresu farmakognozji, wieloletni kierownik Katedry Botaniki Farmaceutycznej Akademii Medycznej w Krakowie, doktor honoris causa Akademii Medycznej w Lublinie.

    Edward Szczeklik (ur. 18 czerwca 1898 w Pilźnie, Podkarpacie, zm. 3 czerwca 1985 we Wrocławiu) – lekarz, specjalista chorób wewnętrznych, kardiolog, profesor medycyny. Józef Nicpoń (ur. w 1943 r. w Łobodnie) - polski lekarz weterynarii, profesor doktor habilitowany nauk weterynaryjnych, specjalność choroby wewnętrzne zwierząt, kierownik Katedry Chorób Wewnętrznych z Kliniką Koni, Psów i Kotów Wydziału Medycyny Weterynaryjnej UP we Wrocławiu. Sprawował funkcję dziekana tegoż wydziału, Zastępcy Przewodniczącego Komitetu Nauk Weterynaryjnych PAN oraz Członka Zarządu Polskiego Towarzystwa Nauk Weterynaryjnych.

    Dodano: 03.02.2012. 15:04  


    Najnowsze