[Ogólna] Typy reakcji (syntezy, analizy, wymiany). :: Kompendium / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

List- przykładowe zdania

[F.liniowa] Równania z parametrem

[F. kwadratowa] Równania z parametrem, wzory Viete'a

[F.liniowa] Równanie kierunkowe, równanie ogólne

[Ogólna] Reakcje redoks

[F.wielomianowa] Rozkład na czynniki, dodawanie, mnożenie, dzielenie wielomianów

Typy reakcji.

Spośród procesów chemicznych wyróżniamy kilka podstawowych typów reakcji: syntezy (inaczej zwanej reakcją łączenia), analizy (rozkładu) i wymiany (pojedynczej i podwójnej). Taki podział powstał w oparciu o liczbę substancji biorących udział w reakcji - substratów i produktów.

1. Pojęcia.

• Reakcja chemiczna - proces chemiczny, w wyniku którego z jednych substancji powstają inne, np. z wodoru i tlenu powstaje woda.
• Równanie reakcji chemicznej - graficzny zapis reakcji chemicznej z uwzględnieniem składników i ich ilości, np:

$2H_2 + O_2 \rightarrow 2H_2O$

Symbole przed strzałką to lewa strona równania reakcji. Po strzałce - prawa strona reakcji. Równanie to jest podobne do równania matematycznego, jednak nie należy ich mylić. W równaniu matematycznym obie strony równania są sobie równe (stąd znak równości "=", bo np. 2+2 to to samo, co 4), natomiast w równaniu chemicznym - nie (bo wodór i tlen to nie to samo, co woda).

Więcej o równaniu chemicznym: TUTAJ

• Reagenty - substancje, które biorą udział w reakcji. Dzielimy je na substraty i produkty. Substraty to substancje występujące po lewej stronie równania (w powyższym równaniu są to H2 i O2) - są to substancje przekształcane. Produkty znajdują się po prawej stronie równania (tutaj - H2O) - są to substancje przekształcone. Oczywiście nie ma reguły, że substratów jest zawsze więcej niż produktów - równie dobrze z jednego substratu mogą powstać np. trzy produkty.

UWAGA. Wszystkie przykładowe reakcje zostały podane bez ustalania współczynników reakcji.

2. Reakcja syntezy (łączenia).

Reakcja syntezy to typ reakcji w którym z kilku substratów powstaje dokładnie jeden produkt.

Wzór ogólny reakcji:

A + B → AB (lub A + B + C → ABC itd.)

Przykłady:

$H_2 + O_2 \rightarrow H_2O$ - tutaj A=H2, B=O2, AB=H2O
$H_2O + P_4O_{10} \rightarrow H_3PO_4$ - tutaj A=H2O, B=P4O10, AB=H3PO4

3. Reakcja analizy (rozkładu).

Reakcja analizy to typ reakcji, w którym z dokładnie jednego substratu powstaje kilka produktów.

Wzór ogólny reakcji:

AB → A + B (lub ABC → A + B + C itd.)

Przykłady:

$HgO \rightarrow Hg + O_2\uparrow$ - tutaj AB=HgO, A=Hg, B=O2 - reakcja zachodzi pod wpływem wysokiej temperatury, strzałka w górę oznacza, że tlen jest produktem gazowym.
$NH_4HCO_3 \rightarrow NH_3 \uparrow + H_2O \uparrow + CO_2 \uparrow$ - tutaj ABC = NH4HCO3, A=NH3, B=H2O, C=CO2

4. Reakcja wymiany (pojedynczej i podwójnej).

Reakcja wymiany to typ reakcji, w którym z kilku substratów powstaje kilka produktów. Wyróżniamy:

• reakcję wymiany pojedynczej - zachodzącą według wzoru ogólnego:

AB + C → A + BC

Przykłady:

$CuSO_4 + Mg\rightarrow Cu + MgSO_4$ - tutaj AB=CuSO4, C=Mg, A=Cu, BC=MgSO4
$AgNO_3 + Cu \rightarrow Ag + Cu(NO_3)_2$ - tutaj AB=AgNO3, C=Cu, A=Ag, BC=Cu(NO3)2

• reakcję wymiany podwójnej - zachodzącą według wzoru ogólnego:

AB + CD → AD + CB

Przykłady:

$AgNO_3 + CaCl_2 \rightarrow AgCl \downarrow + Ca(NO_3)_2$ - tutaj AB=AgNO3, CD=CaCl2, AD=AgCl, CB=Ca(NO3)2, strzałka w dół przy danej substancji oznacza, że jest to substancja nierozpuszczalna (np. strącony osad)
$NaCl + AgNO_3 \rightarrow AgCl \downarrow + NaNO_3$ - tutaj AB=NaCl, CD=AgNO3, AD=AgCl, CB=NaNO3
____________________________________________________________________________________

_Mithrandir

Wszelkie uwagi i sugestie proszę kierować na PW autora.
Redakcja nie bierze odpowiedzialności za ewentualne problemy wynikłe z korzystania z zasobów niniejszego Kompendium.
____________________________________________________________________________________

komentuj publikację