• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Dlaczego zróżnicowanie płci w pracach badawczych ma znaczenie

    21.11.2013. 15:37
    opublikowane przez: Redakcja

    Mimo olbrzymich postępów kobiety-naukowcy, próbujące wspinać po szczeblach kariery nadal napotykają wiele przeszkód. Podnoszenie świadomości tych problemów w łonie społeczności naukowej to jedno z działań potrzebnych do ich rozwiązania, aby europejska nauka mogła przyciągać najwybitniejsze umysły.

    Zespół dofinansowanych ze środków unijnych naukowców podjął wyzwanie, inicjując dialog na wysokim szczeblu na temat sposobu, w jaki płeć wpływa na doskonałość naukową. Prace prowadzono w ramach projektu GENSET (Increasing capacity for implementing gender action plans in science), który stworzył forum skupiające liderów nauki, specjalistów ds. problematyki płci, decydentów i przedstawicieli instytucji naukowych.

    Forum umożliwiało im debatowanie nad pięcioma priorytetowymi obszarami, które ich zdaniem przeszkadzają kobietom w osiągnięciu statusu pełnoprawnych członków społeczności naukowej - budowanie wiedzy naukowej, procesy badawcze, rekrutacja i retencja, ocena umiejętności i ich uznanie oraz system wartości doskonałości naukowej.

    Zespół GENSET opracował szereg działań budujących potencjał, zachęcając liderów nauki i specjalistów ds. problematyki płci do przedyskutowania i ustalenia strategii potrzebnych do wdrożenia planów działania ukierunkowanych na aspekt płci w aktualnych ramach instytucjonalnych.

    Pośród działań znalazły się interaktywne warsztaty poświęcone takim tematom jak rozwijanie doskonałości naukowej poprzez równość płci oraz seminaria konsensusowe, w czasie których 14 europejskich liderów nauki - między innymi rektorzy uczelni, dyrektorzy instytutów i szanowani profesorowie - podzieliło się swoją wiedzą i doświadczeniami.

    Pozwoliło to zidentyfikować cztery obszary wymagające uwagi:

    - budowanie wiedzy naukowej (podjęcie problemu analizy pod kątem płci w badaniach naukowych);
    - zarządzanie, organizowanie i promowanie kapitału ludzkiego;
    - praktyki i procesy instytucjonalne, w tym ocena i rekrutacja;
    - kontrola i zgodność z procesami oraz praktykami powiązanymi z problematyką płci.

    Na podstawie konsultacji zespół projektowy sporządził listę 13 zaleceń. Dotyczą one konkretnych zmian w procesach i metodach badawczych oraz wzywają liderów, aby najpierw zaakceptować potrzebę włączenia metod analizy pod kątem płci do badań podstawowych i stosowanych.

    Osoby sprawujące funkcje kierownicze muszą zatem zadbać o zróżnicowanie zespołów badawczych pod względem płci. Aby tak się stało, zasadnicze znaczenie mają przejrzyste praktyki zatrudniania.

    Procedury oceny również wymagają przeglądu, aby nacisk był kładziony na jakość, a nie ilość publikacji i wyników badań kandydata. Zachęcenie większej liczby kobiet do ubiegania się o stanowiska naukowe wymaga przede wszystkim konkretnych strategii.

    W ramach projektu zorganizowany został pierwszy szczyt europejski nt. problematyki płci w celu omówienia tejże w kontekście nauki. Poświęcony był omówieniu możliwości wspomagania i rozwijania doskonałości oraz efektywności we wszystkich pracach badawczo-innowacyjnych poprzez inkluzję płci.

    Wydarzenie stworzyło interesariuszom z sektora nauki, przemysłu i polityki możliwość eksplorowania, jak inicjatywy z zakresu problematyki płci mogą pobudzać innowacyjność i rozwijać doskonałość naukową.

    Projekt GENSET, koordynowany przez brytyjską grupę non profit Portia, utworzoną w 1997 r. przez grupę kobiet-naukowców z Imperial College, Zjednoczone Królestwo, otrzymał ponad 1 mln EUR dofinansowania ze środków unijnych.

    Po zakończeniu projektu w 2012 r., grupa Portia kontynuuje prace nad GENSET w ramach niezależnego programu.
    Za: CORDIS


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Socjologia nauki (socjologia wiedzy naukowej) to jeden z działów szczegółowych socjologii. Jak ujął przedmiot zainteresowań tej nauki szczegółowej Paweł Rybicki : „Socjologia nauki nie ujmuje nauki w znaczeniu wytworów i systemów wiedzy, nie docieka bezpośrednio ich zawartości. Socjologia zajmuje się ludźmi uprawiającymi naukę, ich działalnością, stosunkami społecznymi, jakie zawiązują się między ludźmi nauki w ramach ich działalności, wreszcie powiązaniem tych ludzi i ich ugrupowań z szerszą społecznością.” Polityka naukowa definiowana jest jako działalność państwa oraz innych instytucji publicznych mająca na celu takie wpływanie na naukę, które w sposób optymalny przyczyni się do wzrostu gospodarczego i rozwoju społecznego przy jak najlepszym wykorzystaniu środków na badania naukowe. Często do szeroko rozumianej polityki naukowej zalicza się także politykę innowacyjną, której zadaniem jest wprowadzanie wyników badań naukowych, wynalazków i usprawnień do praktyki gospodarczej. Jest to jedna z najmłodszych dziedzin polityki gospodarczej, ukształtowała się dopiero w latach pięćdziesiątych ubiegłego stulecia. Przełomową datą jest rok 1935, kiedy to wydano pracę J.D.Bernala pt. "The Social Function of Science"("Społeczna funkcja nauki"), ujmującą całościowo problemy nauki we współczesnym świecie. W 1967r. we Frascati(Włochy) odbyła się konferencja przedstawicieli krajów skupionych w OECD, w trakcie której wypracowano wiele zaleceń i definicji dotyczących polityki naukowej, będących podstawą obecnego rozwoju tej dziedziny. Dzięki ustaleniom z 1967r. w wielu krajach, także w krajach rozwijających się, utworzono organy decyzyjne a szczeblu rządowym odpowiedzialne za politykę naukową. Nauka – autonomiczna część kultury służąca wyjaśnieniu funkcjonowania świata, w którym żyje człowiek. Nauka jest budowana i rozwijana wyłącznie za pomocą tzw. metody naukowej lub metod naukowych nazywanych też paradygmatami nauki poprzez działalność badawczą prowadzącą do publikowania wyników naukowych dociekań. Proces publikowania i wielokrotne powtarzanie badań w celu weryfikacji ich wyników prowadzi do powstania wiedzy naukowej. Zarówno ta wiedza jak i sposoby jej gromadzenia określane są razem jako nauka.

    Lubelski Festiwal Nauki – największa impreza naukowa w Lublinie, mająca na celu popularyzację nauki w społeczeństwie (szczególnie wśród młodzieży), prezentację projektów badawczych realizowanych w uczelniach i jednostkach naukowych, promocję uczelni i jednostek badawczych oraz integrację lubelskiego środowiska naukowego. Festiwal ma także zachęcić do uprawiania i podglądania nauki oraz pracy naukowców, pokazać, że praca naukowca może być ciekawa, a studia mogą pomóc w realizacji marzeń. Metodologia badań pedagogicznych jest to nauka o metodach i działalności naukowej w pedagogice obejmującej sposoby przygotowania i prowadzenia badań naukowych na gruncie pedagogiki oraz opracowania ich wyników, budowy systemów naukowych oraz utrwalenie w mowie i w piśmie osiągnięć pedagogiki naukowej. Ze względu na zakres stosowania wyróżnia się metodologię ogólną, która zajmuje się ogólnymi problemami metod i systemów naukowych oraz metodologię szczegółową badającą metody i systemy wybranych nauk np.: pedagogicznych.

    Przegląd Informacyjno-Dokumentacyjny jest jednym z najbardziej cenionych czasopism w Wojsku Polskim (kwartalnik wydawany przez Centralny Ośrodek Naukowej Informacji Wojskowej) dotyczącym teorii i praktyki informacji naukowej, organizacji i zarządzania, problematyki edukacyjnej, a także nowych rozwiązań w dziedzinie technologii informacyjnych oraz opracowań z dziedziny bezpieczeństwa państwa, w tym ekonomiki wojskowej. Pismo jest skierowane przede wszystkim do pracowników resortu obrony narodowej, kadry Sztabu Generalnego WP, a także innych centralnych instytucji wojskowych, cywilnych i naukowych. Nauki stosowane – część zgromadzonej wiedzy, która umożliwia rozwiązywanie określonych rzeczywistych problemów albo część działalności naukowej, która jest podejmowana w celu rozwiązania tych problemów. Tak zdefiniowana „nauka stosowana” spełnia treściowe i metodologiczne wymagania stawiane „nauce”. Podział wszystkich nauk na podstawowe i stosowane jest dyskusyjny, ponieważ wszystkie badania naukowe zwykle przynoszą korzyści, a badania podejmowane w celu rozwiązania istniejących problemów często wymagają wzbogacenia wiedzy podstawowej.

    Wdrażanie technologii – etap działalności naukowo-technicznej, w którym efekty pracy naukowej w obszarze nauk podstawowych i stosowanych, w tym ściśle ukierunkowanych na osiągnięcie celów praktycznych prac badawczo-rozwojowych, są realizowane w praktyce, np. przez uruchomienie nowych technologii lub modyfikacje technologii istniejących. Action research to zbiór metod badawczych, których wspólną właściwością jest uznanie najwyższej kompetencji członków danej społeczności do rozumienia jej prawideł. Przedstawiciele nurtu AR przede wszystkim starają się zrozumieć osoby w danej organizacji lub środowisku, a nie narzucić im swoje poglądy. W przypadku działalności społecznej sprowadza się to do pomagania społecznościom w radzeniu sobie z problemami tak definiowanymi, jak sama społeczność je postrzega (zamiast klasycznego decydowania, co jest problemem i wymyślania rozwiązań za nich). W przypadku działalności naukowej polega na rezygnacji z teoretycznych modeli badawczych i na uznaniu wyższej kompetencji badanej zbiorowości do definiowania, co jest dla niej ważne. Z uwagi na zbieżności metodyczne AR często kojarzony jest z metodami jakościowymi, choć nie jest z nimi doktrynalnie związany.

    Sprawy Nauki - ogólnopolski, niezależny miesięcznik publicystyczno - informacyjny traktujący o nauce w Polsce, polityce naukowej, organizacji i finansowaniu badań, związkach nauki z gospodarką, ze sztuką oraz popularyzujący osiągnięcia polskich uczonych i ośrodków naukowych. Pełni też rolę forum dyskusyjnego dla środowiska naukowego w Polsce. Skierowany głównie do placówek naukowych oraz środowisk opiniotwórczych.

    Dyscyplina naukowa – część dziedziny naukowej, społecznie zorganizowana działalność badawcza nastawiona na wytwarzanie informacji (badania) oraz stosowania rezultatów tej działalności (teorie) w praktyce.

    CYTBIN (Cytowania w Bibliotekoznawstwie i Informacji Naukowej) – indeks cytowań w postaci bibliograficznej bazy danych. Pomysł budowy tej bazy zrodził się w 2002 roku w Zakładzie Bibliografii i Informacji Naukowej Uniwersytetu Śląskiego. Źródłem opisów do bazy są artykuły z czasopism naukowych i fachowych z zakresu bibliotekoznawstwa oraz informacji naukowej, takie jak: Bibliotekarz, Przegląd Biblioteczny, Praktyka i Teoria Informacji Naukowej i Technicznej, Roczniki Biblioteczne oraz Zagadnienia Informacji Naukowej. Centrum Innowacji, Transferu Technologii i Rozwoju Uniwersytetu (CITTRU) powstało w 2003 roku. Rolą tej jednostki Uniwersytetu Jagiellońskiego jest wspieranie rozwoju nowoczesnej nauki m.in. poprzez marketing innowacji i badań naukowych, popularyzację wiedzy i promocję nowych metod komunikacji naukowej oraz aplikowanie o fundusze na rozwój uczelni.



    Historia nauki – dziedzina wiedzy opisująca tworzenie się i rozwój wyspecjalizowanych nauk szczegółowych badających przebieg procesów przyrodniczych i społecznych. Jest to stosunkowo młoda dyscyplina uniwersytecka, trudna w uprawianiu na skutek konieczności łączenia dwu rodzajów kompetencji - orientacji w danej dziedzinie naukowej i umiejętności historyka. Trudność w opisie historii rozwoju nauki zaczyna się w momencie określenia jej przedmiotu. Nie istnieje bowiem nauka w ogóle, ale wyspecjalizowane dziedziny wiedzy, które wyodrębniły się z ogólnego tła religijno-filozoficznego, w różnym czasie, w różnych kręgach cywilizacyjnych, w różnych celach i wykształciły różnorodne, niesprowadzalne do wspólnego mianownika metody.

    Dodano: 21.11.2013. 15:37  


    Najnowsze