• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wolne Związki Zawodowe Wybrzeża

    30.08.2010. 14:40
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    29 kwietnia 1978 r. w Gdańsku powstał Komitet Założycielski Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża, dając początek robotniczemu ruchowi, który rozpoczął strajk w Stoczni Gdańskiej w sierpniu 1980 r. W WZZ Wybrzeża działali m.in. Bogdan Borusewicz, Andrzej Gwiazda, Joanna Duda-Gwiazda, Bogdan Lis, Anna Walentynowicz oraz Lech Wałęsa.



    W deklaracji Komitetu Założycielskiego Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża z 29 kwietnia 1978 r., podpisanej przez Andrzeja Gwiazdę, Krzysztofa Wyszkowskiego i Antoniego Sokołowskiego, stwierdzano m.in.: "Celem Wolnych Związków Zawodowych jest organizacja obrony interesów ekonomicznych, prawnych i humanitarnych pracowników. WZZ deklarują swą pomoc i opiekę wszystkim pracownikom bez różnicy przekonań czy kwalifikacji. () Identyfikując się z założycielami pisma +Robotnik+, w nim oraz we własnych wydawnictwach informować będziemy o naszej pracy. Wzywamy wszystkich pracowników, robotników, inżynierów i urzędników do tworzenia niezależnych przedstawicielstw pracowniczych. Droga do celu prowadzić może również poprzez wprowadzanie do Rad Zakładowych niezależnych działaczy, którzy reprezentować będą wyborców uczciwie, broniąc ich interesów".

    Autorzy deklaracji pisali, że "społeczeństwo musi wywalczyć sobie prawo do demokratycznego kierowania swoim państwem", i że "autentyczne związki i stowarzyszenia społeczne mogą uratować państwo, bo tylko przez demokratyzację prowadzi droga do scalenia interesów i woli obywateli z interesem i siłą państwa".

    WZZ Wybrzeża, mając wsparcie ze strony Komitetu Obrony Robotników i Ruchu Młodej Polski, zorganizowały udane manifestacje w rocznicę strajków z 1970 r. i rozpoczęły wydawanie własnego pisma - "Robotnik Wybrzeża". Niezależne związki zawodowe były inwigilowane przez Służbę Bezpieczeństwa, a ich członkowie wielokrotnie poddawani represjom.

    Powołanie Komitetu Założycielskiego WZZ Wybrzeża było drugą tego typu inicjatywą. Pierwszy komitet WZZ założył 23 lutego 1978 r. w Katowicach Kazimierz Świtoń, wspierany przez środowiska skupione wokół ROPCiO oraz KOR.

    PAP - Nauka w Polsce


    mjs/ abe/ woj/ krf/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Andrzej Bulc (ur. 11 listopada 1951 w Przasnyszu) – polski działacz opozycji demokratycznej w okresie PRL, jeden z czołowych działaczy i członek Komitetu Założycielskiego Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża (1978-1980), członek redakcji pierwszego podziemnego pisma w północnej Polsce - "Robotnik Wybrzeża" (1978-1980), współpracownik Komitetu Samoobrony Społecznej KOR, więzień polityczny w Sierpniu 1980, internowany 1981-1982. Wolne Związki Zawodowe Wybrzeża - Komitet Założycielski WZZ został powołany 29 kwietnia 1978 w Gdańsku przez Andrzeja Gwiazdę, Krzysztofa Wyszkowskiego i Antoniego Sokołowskiego. Tadeusz Szczepański (ur. 28 lutego 1960, zm. 16 stycznia 1980 w Gdańsku), działacz antykomunistycznych Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża, który zginął tragicznie w niewyjaśnionych okolicznościach, możliwe iż z rąk SB.

    Kazimierz Szołoch (ur. 8 kwietnia 1932 w Raciborowicach, zm. 10 marca 2009 w Gdańsku) – polski robotnik, działacz związkowy, współzałożyciel komitetu strajkowego w Stoczni Gdańskiej im. Lenina i jeden z przywódców Grudnia 1970, w latach 19781980 działacz WZZ i ROPCiO, później w NSZZ "Solidarność". Narodowa Organizacja Pracy - nacjonalistyczna organizacja zawodowa pozostająca pod wpływami Ruchu Narodowo-Radykalnego Falanga. Z inicjatywy Falangi w sierpniu 1937 roku utworzono Komitet Organizacyjny Narodowych Związków Zawodowych kierowany przez Stefana Holtorp de Haltorfa. Na początku 1938 roku Komitet został przekształcony w Narodową Organizację Pracy. W skład NOP wchodziły: Narodowy Związek Zawodowy Pracowników Przemysłu Chemicznego, NZZ Dozorców Domowych, NZZ Pracowników Przemysłu Metalowego, NZZ Pracowników Handlowych Bankowych i Biurowych, NZZ Pracowników Budowlanych, NZZ Transportowców, Narodowy Związek Pracowników Przemysłu Włókienniczego i Polski Związek Zawodowy Pracowników Przemysłu Spożywczego i Pokrewnych Zawodów. W sierpniu 1939 roku NOP przyłączył się do sanacyjnego Zrzeszenia Polskich Związków Zawodowych.

    Błażej Wyszkowski (ur. 3 lutego 1949 w Olsztynie) – inżynier, polski żeglarz olimpijczyk. Później działacz opozycyjny, współzałożyciel Wolnych Związków Zawodowych. Brat Krzysztofa Wyszkowskiego Anna Walentynowicz, z domu Lubczyk (ur. 15 sierpnia 1929 w Równem, zm. 10 kwietnia 2010 w Smoleńsku) – działaczka Wolnych Związków Zawodowych, współzałożycielka NSZZ „Solidarność”. Dama Orderu Orła Białego.

    Zrzeszenie Związków Zawodowych, (do 1949 Zrzeszenie Pracowniczych Związków Zawodowych) - centrala związków zawodowych w PRL funkcjonująca w okresie 1944 - 1980. Należała do Światowej Federacji Związków Zawodowych. Andrzej Gwiazda (ur. 14 kwietnia 1935 w Pińczowie) – polski inżynier elektronik, związkowiec, nauczyciel akademicki, publicysta, działacz opozycji w okresie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, współtwórca Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża i NSZZ "Solidarność", kawaler Orderu Orła Białego.

    Centralne Zrzeszenie Klasowych Związków Zawodowych, od 1931, Centrala Zjednoczenia Klasowych Związków Zawodowych - prosanacyjna centrala związków zawodowych działająca w okresie 1928 - 1939, powstała wskutek rozłamu w Związku Stowarzyszeń Zawodowych. Wskutek rozłamu w 1931 zorganizowanego przez Jędrzeja Moraczewskiego stała się nieznaczącą organizacją związkową. Zaprzestała działalności w 1939.

    21 postulatów MKS – lista postulatów ogłoszonych 17 sierpnia 1980 przez Międzyzakładowy Komitet Strajkowy. Listę otwierało żądanie utworzenia wolnych związków zawodowych. Pozostałe dotyczyły przestrzegania konstytucyjnych praw i wolności, zniesienia przywilejów partyjnych oraz poprawy warunków bytowych społeczeństwa.

    Europejska Organizacja Związków Żołnierzy (EUROMIL) – jest stowarzyszeniem wolnych i demokratycznych organizacji wojskowych, której celem jest: wspieranie podstawowych praw i wolności w siłach zbrojnych krajów Europy, promowanie europejskiej polityki społecznej, a także interesów zawodowych czynnych, byłych żołnierzy i członków ich rodzin.

    Dodano: 30.08.2010. 14:40  


    Najnowsze