Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Czwartek, 31 maja 2012
Petronia, Bożysława, Ernestyna, Teodor
 1891: budowa Kolei Transsyberyjskiej
1970: zagłada miasta Yungay w Peru
WHO: Dzień bez Papierosa
Nowe publikacje
Opracowanie tematu na egzamin ustny z języka polskiego.
Dodano:
|13 Kwi 2011|, 2011 23:58
|
|
|
Tematy formułowane na ustny egzamin maturalny powinny spełniać kilka warunków, aby pozwalały uczniowi skutecznie przygotować się do egzaminu, a zespołowi przedmiotowemu prawidłowo ustalić punktację przy zastosowaniu obowiązujących podczas egzaminu kryteriów oceniania. Poniżej scharakteryzowano egzamin z perspektywy uczestniczących w nim stron, tj. nauczycieli, którzy przygotowują listę tematów, ucznia, który przystępuje do pracy nad tematem oraz z perspektywy przedmiotowego zespołu egzaminacyjnego.
Egzamin ustny w perspektywie ucznia.
Praca ucznia przygotowującego temat powinna zmierzać w kierunku:
* poszukiwania literatury podmiotu i przedmiotu (do literatury podmiotu należy zaliczyć wszystkie teksty, które zostaną wykorzystane jako materiał literacki, kulturowy, językowy - natomiast wszelkie opracowania należą do literatury przedmiotu),
* zapoznania się ze zgromadzoną literaturą i ustalenia sposobu opracowania zagadnienia,
* sformułowania tezy (hipotezy), zgromadzenia argumentów,
* analizy, interpretacji tekstów literackich, tekstów kultury czy materiału językowego,
* wykorzystania materiałów pomocniczych (o ile temat tego wymaga),
* sporządzenia bibliografii,
* opracowania planu prezentacji.
Aby dobrze przygotować się do egzaminu ustnego uczeń powinien uwzględnić wszystkie wskazane etapy pracy nad tematem.
Aby uzyskać wysoką punktację za kompozycję wypowiedzi, należy zbudować prezentację w sposób uporządkowany i spójny, z wyraźnym punktem wyjścia, logiczną argumentacją i wnioskami. Zdający musi być przygotowany na to, że egzaminatorzy mogą zadać pytania dotyczące prezentacji, bibliografii, poprosić o uzasadnienie koncepcji przygotowanej wypowiedzi.
Egzamin ustny w perspektywie przedmiotowego zespołu egzaminacyjnego.
Przedmiotowy zespół egzaminacyjny ocenia podczas egzaminu wypowiedź zdającego w zakresie realizacji tematu, kompozycji wypowiedzi oraz rozmowy. Umiejętności językowe oceniane są podczas całego egzaminu.
W części egzaminu poświęconej prezentacji tematu uwzględnia się:
sposób realizacji tematu i kompozycję wypowiedzi, tzn. sprawdza się i ocenia:
* rozumienie tematu,
* znajomość i rozumienie wybranego materiału,
* poziom jego interpretacji,
* umiejętność przywołania stosownych kontekstów,(o ile temat tego wymaga),
* wykorzystanie przygotowanego materiału w funkcji argumentacyjnej,
* umiejętność selekcjonowania i hierarchizowania materiału,
* umiejętność formułowania wniosków,
* funkcjonalność materiału pomocniczego,
* sposób zorganizowania wypowiedzi, jej spójność i uporządkowanie;
rozmowę, tj. umiejętność:
* rozumienia zadanych pytań i stanowiska nadawcy,
* udzielenia poprawnych pod względem merytorycznym odpowiedzi,
* obrony własnego stanowiska,
* celowego wykorzystania i odwołania się do przygotowanej bibliografii;
sprawność językową, tj. umiejętność:
* przestrzegania zasad poprawności właściwych dla języka mówionego (w zakresie ortofonii, a także fleksji, leksyki, frazeologii i składni),
* posługiwania się stylem dostosowanym do sytuacji,
* posługiwania się komunikatywnym językiem, stosownym, urozmaiconym słownictwem z wykorzystaniem właściwej dla tematu terminologii.
Warto mieć świadomość, że to właśnie obowiązujące podczas egzaminu ustnego kryteria oceny prezentacji powinny bezpośrednio wpływać na kształt zamieszczonego w szkolnym zestawie tematu. Jeśli np. temat narzuca wyłącznie relację z reprodukowanej wiedzy, trudno będzie oceniać umiejętność problematyzowania wypowiedzi, a taki zapis znajduje się w kryteriach obowiązujących podczas egzaminu ustnego.
JAK REDAGOWAĆ TEMATY?
Dobrze zredagowane tematy powinny informować o treściach, które są podstawą opracowania tematu, wymaganym ich zakresie oraz o sposobie opracowania zagadnienia.
Temat należy traktować jak zadanie, ponieważ uczeń nad wybranym tematem powinien pracować od momentu jego wyboru do czasu egzaminu.
Standardy wymagań egzaminacyjnych, wśród wielu umiejętności z języka polskiego, szczególnie silnie akcentują umiejętność pracy z tekstami i ze źródłami – nowe tematy winny ten fakt uwzględniać. Przygotowujący się do egzaminu uczniowie muszą wiedzieć, że materiał literacki, ikonograficzny czy językowy, jest podstawą działań analitycznych i interpretacyjnych.
Uważny czytelnik przykładowych tematów zamieszczonych w Informatorze zwróci uwagę na zastosowane w nich czasowniki operacyjne, które orientują uwagę zdającego w stronę analizy zgromadzonego materiału literackiego, kulturowego czy językowego. Zastosowane formy operacyjne przyjmują na przykład takie brzmienie:
- omów, analizując,
- przeprowadź analizę porównawczą...,
- scharakteryzuj środki językowe,
- zanalizuj zgromadzony materiał językowy, itp.
Dobrze skonstruowany temat powinien nieść informacje dotyczące:
* treści, tzn. określać zawartość merytoryczną tematu,
* zakresu treści, czyli wyznaczać możliwy / konieczny do uwzględnienia materiał,
* sposobu realizacji zagadnienia (konieczność działań analitycznych i interpretacyjnych na tekstach wybranych do realizacji tematu).
Zależności te ukazane są poniżej na przykładzie analizy jednego z tematów.
Umiejętności sprawdzane podczas egzaminu:
Potrzebne do opracowania tematu wiadomości i umiejętności wynikają ze standardów wymagań egzaminacyjnych. Poniżej zaprezentujemy to na przykładzie tematu literackiego: Różne obrazy przyrody w literaturze. Przedstaw sposoby ich kreowania i funkcje, analizując wybrane utwory (w nawiasach kwadratowych podano numer standardu).
Standard I – Wiadomości i rozumienie [zdający wie, zna, rozumie]
- zna np. wybrane do realizacji tematu utwory literackie [18] ,
- wie, jakie są zasady kompozycji dłuższych wypowiedzi ustnych [32],
- zna zasadę stosowności wypowiedzi [13a],
- wie, kiedy posługiwać się oficjalną odmianą języka[13b],
- wie, na czym polega językowy savoir-vivre, czyli zna sposoby zwracania się do innych, np. w dyskusji [14],
- zna: podstawowe tematy, motywy i wątki [19], procedury analizy utworu literackiego [22], pojęcie tradycji literackiej [25], podstawowe konteksty interpretacyjne (wybranych) utworów [28].
Standard II – Korzystanie z informacji [zdający potrafi]
w zakresie odbioru teksów kultury, tekstów publicystycznych i popularnonaukowych, w tekstach literackich:
- rozpoznawać rodzaje znaków w prezentowanych wytworach kultury [1],
- odczytywać w tekstach literackich treści dosłowne i ukryte utworu [5],
- wykorzystać w odczytaniu sensu utworu miejsca znaczące (tytuł, puentę, kompozycję, słowa-klucze) [29],
- rozpoznać tematy, motywy i wątki [25],
- określić podstawowe wyznaczniki poetyki utworu [27],
- rozpoznać styl utworu [37],
- dostrzegać najistotniejsze zagadnienia utworu, stawiać hipotezy, problematyzować odczytanie tekstu [31],
- rozpoznać w tekście językowe środki wyrazu [30],
- w tekstach publicystycznych i popularnonaukowych odtworzyć i przetworzyć informacje, np. porządkować je i hierarchizować [24].
Standard III – Tworzenie informacji [zdający potrafi]
* w zakresie tekstu własnego:
- zachować się właściwie językowo w różnych sytuacjach i zgodnie z zasadami językowego savoire-vivre’u [8],
- opracować plan lub konspekt wypowiedzi [27],
- redagować wypowiedzi w sposób zamierzony, uczestniczyć w dialogu, dyskusji, broniąc swego stanowiska [20],
- zachować się właściwie językowo w różnych sytuacjach [7] i in.
* w zakresie samokształcenia [zdający potrafi]:
- korzystać z klasycznych i nowych (np. Internet) źródeł informacji, np. podczas planowania i organizowania własnej pracy [22],
- wykonać opis bibliograficzny [24],
- wyszukiwać literaturę przedmiotu (wraz z dokonaniem jej selekcji) i wykorzystaniem jej do opracowania tematu [25],
- analizować i korygować błędy językowe popełniane przez siebie [29].
Źródło: http://www.oke.poznan.pl/
|
|
|
^ |
|
 |
|
Komentarze: brak |
|
Powered by
phpBB © 2000, 2002, 2005, 2007 phpBB Group
|
Do druku