Specjali¶ci z Centrum Zdrowia Dziecka opracowali nowe tzw. siatki centylowe zawieraj±ce aktualne normy ci¶nienia têtniczego dla polskich dzieci. Siatki powsta³y w ramach projektu "OLAF - Opracowanie norm ci¶nienia têtniczego i m³odzie¿y w Polsce".
Siatki centylowe - t³umaczyli w poniedzia³ek w Warszawie uczestnicz±cy w projekcie lekarze - to wykresy, które na podstawie np. wieku dziecka i jego ci¶nienia umo¿liwiaj± szybkie wskazanie, czy dane dziecko jest nara¿one na wyst±pienie nadci¶nienia têtniczego.
"Siatki centylowe umo¿liwiaj± wskazanie tej grupy, która wyró¿nia siê od przeciêtnej warto¶ci ci¶nienia dla danego wieku, wysoko¶ci czy masy cia³a. Ci pacjenci, którzy wyró¿niaj± siê w kierunku stanu przednadci¶nieniowego czy nadci¶nienia musz± byæ objêci specjalnym postêpowaniem" - powiedzia³a prof. Maria Ma³gorzata Zaj±czkowska z Kliniki Nefrologii Dzieciêcej UM w Lublinie.
Wyja¶ni³a, ¿e konsekwencj± braku siatek by³y trudno¶ci interpretacyjne dokonywanego pomiaru ci¶nienia. "To z kolei poci±ga³o niechêæ do wykonywania pomiarów, bo có¿ z pomiaru je¶li nie mo¿na go w³a¶ciwie zinterpretowaæ" - zaznaczy³a prof. Zaj±czkowska.
Dlatego jej zdaniem opracowanie norm przyniesie korzy¶ci zarówno pacjentom - bo bêdzie mo¿na rozpoznaæ u nich nadci¶nienie we w³a¶ciwym czasie, jak i pediatrom. "W zasadzie ju¿ od dzisiaj mo¿emy wykorzystywaæ wyniki w praktyce" - doda³ kierownik projektu OLAF prof. Miros³aw Litwin.
Jak zaznaczy³a prof. Zaj±czkowska, na aktualne "siatki centylowe" pomiaru ci¶nienia czekano od lat. "W tak szybko zmieniaj±cym siê ¶wiecie wszystkie normy m.in. ci¶nienia têtniczego powinny byæ modyfikowane co 10 lat" - wyja¶ni³ prof. Litwin. Dziêki badaniom wykonanym w ramach projektu "OLAF" polscy specjali¶ci nie bêd± ju¿ musieli stosowaæ norm opracowanych kilkana¶cie lat temu w Stanach Zjednoczonych.
Dlaczego tak wa¿ne s± aktualne normy ci¶nienia têtniczego u dzieci? Jak podkre¶li³ prof. Litwin, czasami pocz±tki nadci¶nienia zdarzaj± siê w wieku dzieciêcym i dlatego pomiar ci¶nienia têtniczego powinien byæ podstawowym elementem badania lekarskiego. "Ci¶nienie powinno byæ zmierzone u ka¿dego dziecka powy¿ej 3. roku ¿ycia" - powiedzia³. "Choroba nadci¶nieniowa zaczyna siê bardzo wcze¶nie, ale nie od razu objawia siê np. niewydolno¶ci± kr±¿enia czy udarem mózgu" - doda³ ekspert.
Jak poinformowa³, nadci¶nienie têtnicze wystêpuje u oko³o 2 proc. populacji do 18. roku ¿ycia. W pewnych grupach wiekowych - u nastolatków - wzrasta do 10 proc. i osi±ga 30 proc. u 30-latków.
"Ju¿ u 40 proc. dzieci z nadci¶nieniem wystêpuje () uszkodzenie têtnic. Gdyby¶my wcze¶niej rozpoznali nadci¶nienie i wcze¶niej rozpoczêli leczenie, to takiego uszkodzenia by nie by³o" - oceni³a prof. Zaj±czkowska.
Projekt OLAF prowadzi³ Zak³ad Zdrowia Publicznego Instytutu "Pomnik - Centrum Zdrowia Dziecka" we wspó³pracy z pediatrycznymi o¶rodkami klinicznymi w kraju oraz za granic±. "Po raz pierwszy wykonano tego typu badania w 416 szko³ach na terenie ca³ego kraju z udzia³em ponad 17 tys. uczniów w wieku od 6 do 18 lat. By³o to bardzo du¿e przedsiêwziêcie" - podkre¶li³ dr Zbigniew Ku³aga z Zak³adu Zdrowia Publicznego Centrum Zdrowia Dziecka.
"OLAF" to najwiêkszy tego typu projekt badawczy w Polsce, sfinansowany ze ¶rodków Europejskiego Obszaru Gospodarczego i Norweskiego Mechanizmu Finansowego oraz Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wy¿szego. Honorowy patronat nad jego realizacj± sprawuje Ministerstwo Edukacji Narodowej.
Siatki centylowe s± dostêpne na stronie
www.czd.pl/olafPAP - Nauka w Polsce, Ewelina Krajczyñska
agt/ mow/bsz