Polacy tłumaczą tajemnice komórkowego łańcucha oddechowego :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

10 najważniejszych odkryć naukowych roku 2009 według "Science"

Najnowszy numer czasopisma "Science in School"

"Forum Akademickie" nagrodziło najciekawsze artykuły młodych naukowców

Konkurs dla naukowców-fotografów - "Nauka w obiektywie"

IV edycja konkursu edukacyjnego "Odważmy się być wolnymi"

Prof. Marciniec autorem "Biblii hydrosiliowania"

Spektakularnego odkrycia, tłumaczącego niezrozumiałe dotąd mechanizmy związane z komórkowym łańcuchem przekazywania energii i ochroną przed wolnymi rodnikami, dokonał zespół młodych naukowców z Zakładu Biofizyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Wyniki ich pracy, uznanej za niezwykle znaczące dla zrozumienia procesów przekazywania energii w układach biologicznych, opublikowało jedno z najbardziej prestiżowych czasopism naukowych na świecie - "Science".

Jest to zarazem pierwsza publikacja polskich badaczy w "Science", gdzie autorem korespondecyjnym jest pracownik UJ.

Badania zespołu, kierowanego przez dra hab. Artura Osyczkę z Zakładu Biofizyki Wydziału Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii UJ, dotyczą jednego z podstawowych białek zaangażowanych w procesy bioenergetyczne komórek - enzymu o nazwie cytochrom bc1 (inaczej: mitochondrialnego kompleksu III). Białko to zbudowane jest z dwóch identycznych monomerów, które razem tworzą skomplikowany układ o symetrii strukturalnej, stanowiący centralny punkt łańcucha przekazywania energii.

Dotychczas - jak informuje na swojej stronie UJ - symetria ta uniemożliwiała zrozumienie mechanizmu działania całego białka. Teraz, dzięki innowacyjnemu podejściu Polaków, sytuacja ta uległa zmianie.

Autorzy opublikowanej w "Science" pracy pt. "An electronic bus bar lies in the core of cytochrome bc1" zastosowali bowiem zupełnie inne, eksperymentalne podejście do rozwiązania problemu - wykorzystali model bakterii fotosyntetyzujących i przy użyciu technik inżynierii genetycznej skonstruowali białko fuzyjne, w którym oba monomery zostały ze sobą złączone.

Taka forma białka - jak wyjaśniają - umożliwiła im następnie przerwanie symetrii strukturalnej, dzięki czemu zdołali przetestować doświadczalnie wszystkie możliwe kombinacje potencjalnych dróg działania enzymu i przyjrzeć się poszczególnym etapom całego procesu przetwarzania energii, w który jest on zaangażowany.

Po dokładnej analizie okazało się, że podjednostki wchodzące w skład cytochromu bc1 tworzą ze sobą funkcjonalny układ, o charakterystycznym kształcie litery H. Zdaniem specjalistów wiedza ta pozwala lepiej zrozumieć sam mechanizm działania kompleksu białkowego. Naukowcy z Krakowa twierdzą, że można porównać go do modelu funkcjonowania szyny elektrycznej, będącej powszechnym składnikiem wielu urządzeń elektrycznych.

Eksperci są zgodni, że jest to spektakularne odkrycie tłumaczące ideę symetrii w kontekście wydajności energetycznej układów biologicznych i ich ochrony przed szkodliwymi wolnymi rodnikami.

Opublikowana w "Science" praca badawcza została wykonana przez zespół młodych naukowców i w całości zrealizowana w Polsce, w laboratorium UJ, jako część grantu badawczego finansowanego przez brytyjską fundację Wellcome Trust. Kierownikiem i autorem całego projektu jest dr hab. Artur Osyczka, a pierwszą autorką opublikowanej w "Science" pracy - mgr Monika Świerczek. Autorami pracy są również mgr Ewelina Cieluch, dr Marcin Sarewicz i mgr Arkadiusz Borek.

Więcej informacji na temat badań krakowskich naukowców można uzyskać na stronie www: www.wbbib.uj.edu.pl/mbg

PAP - Nauka w Polsce, Katarzyna Czechowicz

tot/bsz

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Reakcje obronne układu oddechowego - zespół czynności odruchowych, podejmowanych przez organizm w celu ochrony układu oddechowego przed ciałami obcymi. pełny tekst

BiOCOSMOSiS polski cykl komiksowy z gatunku science-fiction, której twórcami są Edvin Volinski, polski scenarzysta, oraz Nikodem Cabała, rysownik. Cykl główny BiOCOSMOSiS będzie składał się z kilku serii. Jak do tej pory (stan na 2009) zostały wydane cztery tomy pierwszej z nich zatytułowanej "Emnisi". pełny tekst

Ciepło w fizyce to jeden z dwóch sposobów, obok pracy, przekazywania energii wewnętrznej układowi termodynamicznemu. Jest to przekazywanie energii chaotycznego ruchu cząstek (atomów, cząsteczek, jonów) w zderzeniach cząstek tworzących układy makroskopowe pozostające we wzajemnym kontakcie; oznacza formę zmian energii, nie zaś jedną z form energii . pełny tekst

Jakość energii elektrycznej (parametry jakości energii elektrycznej) to grupa wielkości charakteryzujących napięcie zasilające, których zapewnienie jest warunkiem poprawnej pracy zasilanych urządzeń elektrycznych. pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".