Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Czwartek, 31 maja 2012
Petronia, Bożysława, Ernestyna, Teodor
 1891: budowa Kolei Transsyberyjskiej
1970: zagłada miasta Yungay w Peru
WHO: Dzień bez Papierosa
Nowe publikacje
Polak współautorem nowej metody datowania ceramiki
Dodano:
|2 Lut 2011|, 2011 00:04
|
|
|
W USA i Wielkiej Brytanii trwają prace nad nową metodą określania wieku zabytków ceramicznych - datowaniem rehydroksylowym. W rozwoju metody aktywny udział bierze prof. Jarosław W. Drelich z Michigan Technology University (MTU) w USA. Polski naukowiec skupił się na zagadnieniach materiałowych i nowym opisie uwadniania ceramiki po jej wyprażeniu. To podstawowy i najważniejszy krok w datowaniu nową metodą.
Metoda polega na podgrzaniu próbki do temperatury 105 °C, w celu usunięcia z niej całej wilgoci. Następnie naukowcy ważą próbkę i poddają działaniu 600 °C. Woda w postaci grup hydroksylowych wyparowuje wtedy z obiektu. Dzięki temu można uzyskać oryginalną wagę zabytku - z momentu jego wytworzenia. Po zważeniu próbki pozostawia się ją na kilka tygodni. W tym czasie wchłania wilgoć z otoczenia. Teraz należy zestawić przyrost wilgoci w próbce na osi czasu i uzyskuje się wynik - datę powstania ceramiki.
"Problem polega na tym, że metoda nadal znajduje się w powijakach. Żywimy nadzieję, że dzięki międzynarodowej współpracy, która właśnie się rozwija nastąpi postęp w jej opracowaniu" - wyjaśnia prof. Jarosław W. Drelich.
Badacze testują próbki poddając je zróżnicowanym temperaturom. Udało się również ustalić, że rehydroksylacja jest dwuetapowym procesem - najpierw wilgoć jest wchłaniana przez ceramikę, a następnie wiąże się z elementami składowymi minerałów.
Prof. Drelich w pierwszej fazie projektu wraz z prof. Timothym J. Scarlettem - archeologiem i ze studentem Patrickiem Bowenem odkryli nową zależność, która opisuje proces wiązania wody przez wyprażoną ceramikę. Równanie prezentujące ustalenia badaczy ukaże się wkrótce w periodyku naukowym "Journal of American Ceramic Society".
"Właśnie przeprowadzamy badania kinetyki usuwania i ponownego wchłaniania wody. Tylko zrozumienie oddziaływań wody z glinkami, kinetyki wiązania wody, efektu porowatości i składu mineralnego na kinetykę wiązania wody pozwoli nam potwierdzić, czy zależności empiryczne stosowane do datowania mają potwierdzenie w zjawiskach, jakie zachodzą w czasie uwadniania wyprażonych próbek ceramicznych" - wyjaśnia prof. Drelich.
Zdaniem polskiego naukowca, jeżeli metoda się sprawdzi, będzie to przełom w możliwości datowania nielakierowanej ceramiki z użyciem prostszej aparatury niż stosowanej w datowaniach izotopu węgla radioaktywnego czy termoluminescencji (TL).
W najbliższych latach planowane są równoczesne analizy tej samej ceramiki w trzech ośrodkach, które podejmą próbę datowania tych kawałków wykorzystując nową metodę.
"Użyjemy tylko ceramiki, której data będzie oznaczona na podstawie innych metod, takich jak stratygrafia, TL czy datowanie radiowęglowe. Datowanie nie będzie znane osobom przeprowadzającym testy, aby wykluczyć sugestie" - zapowiada naukowiec.
Naukowcy są otwarci na współpracę z archeologami - na razie chęć współudziału zgłosiło kilkunastu amerykańskich badaczy przeszłości.
PAP - Nauka w Polsce, Szymon Zdziebłowski
agt/bsz
Czy wiesz że...?
wersja BETA
Datowanie ultradźwiękowe kości - metoda datowania bezwzględnego, stosowana od lat sześćdziesiątych XX wieku. Cechą charakterystyczną tej metody jest to, że nie niszczy ona próbek. Można ją stosować przy datowaniu kości. Datowanie polega na analizie szybkości rozchodzenia się fal. Im ultradźwięki rozchodzą się wolniej tym kości są starsze, ponieważ bardziej zaawansowany jest proces ich mineralizacji.
pełny tekst
Datowanie izotopowe (radiodatowanie) metody datowania próbek, oparte na zjawisku rozpadu promieniotwórczego, stosowne głównie w naukach geologicznych i archeologicznych. Metody oparte są na określeniu proporcji pomiędzy pierwotną zawartością danego izotopu promieniotwórczego a obecną zawartością tego izotopu w próbce. Proporcja ta zależna jest tylko i wyłącznie od czasu rozpadu. Warunkiem metodologicznym jest utrzymanie układu zamkniętego w czasie trwania rozpadu (z wyjątkiem metody radiowęglowej). Pierwotną zawartość izotopu oblicza się poprzez zsumowanie produktu jego rozpadu (stałego izotopu radiogenicznego) oraz reszty nierozpadniętego izotopu promieniotwórczego.
pełny tekst
Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".
|
|
|
^ |
|
 |
|
Komentarze: brak |
|
Powered by
phpBB © 2000, 2002, 2005, 2007 phpBB Group
|
Do druku