Prof. Andrzej Burian z Instytutu Fizyki Uniwersytetu Śląskiego o przyznaniu Nagrody Nobla z fizyki dla Andre Geima i Konstantina Novoselova za wyizolowanie i opisanie grafenu:



"Odkrycie, którego dokonali tegoroczni laureaci, jest bardzo ważne zarówno z punktu widzenia badań czysto fundamentalnych, ale nawet bardziej możliwości aplikacyjnych. Nobel w swoim testamencie podkreślił właśnie aspekt aplikacyjny badań i wskazał, że nagradzane powinny być zwłaszcza odkrycia przynoszące pożytek ludzkości. Dlatego aspekt aplikacyjny jest szczególnie ceniony przy okazji Nagród Nobla.

Nagrodzeni naukowcy uzyskali grafen z formy węgla zwanej grafitem. Ten zbudowany jest z warstw zawierających płaskie struktury atomów węgla, ułożonych jak plaster miodu, czyli w regularne sześcioboki. Takie warstwy układane jedna nad drugą tworzą strukturę grafitu.

Są one bardzo słabo ze sobą związane, dzięki czemu grafitowym ołówkiem możemy pisać na kartce papieru. Odkrycie polegało na tym, że użyto dość prostej metody: taśmą klejącą udało im się oderwać pojedyncze warstwy grafitu. Tak uzyskany materiał ma zupełnie inne właściwości fizyczne i chemiczne niż grafit. Po tym odkryciu bardzo wiele grup na świecie pracowało nad tym, by otrzymywać te pojedyncze warstwy z grafitu.

Grafen to materiał, który będzie miał lepsze zastosowanie niż nanorurki węglowe, bo jest materiałem łatwiejszym technologicznie. Potrafimy kontrolować proces otrzymywania takich warstw znacznie lepiej niż nanorurek węglowych i otwierają się przed nami istotne możliwości zastosowania do tworzenia układów elektronicznych w skali atomowej. To bardzo dobrze rokuje grafenowi na przyszłość.

Grafen będzie mógł być używany do budowy tranzystorów, oczywiście w bardzo małej skali. Elektrony w takim materiale bardzo łatwo się poruszają i to z dużymi prędkościami, co pozwala na konstruowanie urządzeń działających znacznie szybciej niż te, które znamy do tej pory.

Ten materiał jest stosunkowo odporny na działanie różnych czynników chemicznych, w związku z tym zakłada się, że powinien być również przyjazny dla organizmów ludzkich. Można sobie wyobrazić, że będzie można dołączać do niego cząsteczki mające aktywność terapeutyczną, czyli używać go jako nośnika leków w organizmie ludzkim.

Również - ale to na razie pozostaje w sferze fantazji - będzie można go wykorzystywać do tzw. kierowanej terapii nowotworowej, bo będzie umożliwiał dostarczanie środków zwalczających tkanki nowotworowe właśnie w to miejsce organizmu, w którym są potrzebne. EKR

PAP - Nauka w Polsce

tot/ gma/bsz