• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Bezdomne gatunki morskie? Winna zmiana klimatu

    14.12.2011. 16:49
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Nowe badania międzynarodowe sugerują, że rosnące temperatury wpłyną na siedliska roślin i zwierząt, przy czym kilka z nich będzie zmuszonych do opuszczenia swojej okolicy w poszukiwaniu nowych środowisk, a niektóre gatunki nie będą miały gdzie się podziać. Opublikowane w czasopiśmie Science wyniki badań wskazują, że trudno będzie nadążyć gatunkom morskim za zmianami.

    Naukowcy pracujący pod kierunkiem Szkockiego Stowarzyszenia Nauk o Morzu przy Szkockim Instytucie Morskim w Wlk. Brytanii porównali zmiany temperatury na lądzie i w morzu ze wszystkich regionów w latach 1960 - 2009. Dane umożliwiły naukowcom postawienie prognozy dotyczącej tempa, w jakim populacje gatunków lądowych i morskich będą zmuszone do przenoszenia się, aby radzić sobie ze zmieniającymi się temperaturami. Uzyskane wyniki pokazują, że nie ma znaczącej różnicy między tempem przemieszczania się w środowiskach.

    "W następstwie wzrostu temperatury rośliny i zwierzęta, które potrzebują chłodniejszego środowiska, przenoszą się do nowych regionów" - wyjaśnia dr Mike Burrows ze Szkockiego Stowarzyszenia Nauk o Morzu. "Ląd ogrzewa się trzy razy szybciej niż ocean, zatem można byłoby się spodziewać trzy razy większego tempa przemieszczania się gatunków na lądzie, ale tak się nie dzieje. Jeżeli temperatura na lądzie staje się zbyt wysoka dla niektórych gatunków, mogą się one przenieść na teren wyżej położony, gdzie temperatury są zwykle niższe. Takiej możliwości nie ma wiele gatunków morskich, które żyją na powierzchni oceanu lub w jej pobliżu. Kiedy temperatury wzrosną, takie gatunki jak ryby będą w stanie przenieść się na większe głębokości w poszukiwaniu preferowanych przez siebie chłodniejszych środowisk - ale inne gatunki, takie jak rośliny morskie czy wolno poruszające się koralowce, będą musiały przemieścić się dalej, aby znaleźć odpowiednie siedliska, a jeżeli nie znajdą się dla nich chłodniejsze stanowiska mogą znaleźć się w pułapce."

    Dr John Bruno z Uniwersytetu Północnej Karoliny w USA również przyznaje, że znacznie trudniej będzie gatunkom morskim nadążyć za zmianami klimatu. "Utknięcie w ocieplającym się środowisku może spowodować obniżenie rozwoju, reprodukcji i przeżywalności istotnych pod względem ekologicznym i ekonomicznym organizmów morskich, takich jak ryby, koralowce czy ptaki morskie" - wskazuje dr Bruno, współautor raportu z badań.

    Wyniki badań rzucają również światło na wahania temperatury powierzchni morza w granicach bardzo niewielkiego regionu. Przemieszczanie się gatunków jest wywoływane również przez takie wahania. Na przykład wiosenne temperatury morza pojawiają się około pięć dni wcześniej na dekadę na wybrzeżu wschodnim, podczas gdy nie odnotowano zmiany na wybrzeżu zachodnim.

    "Obszary, z których gatunki będą musiały się najszybciej przenieść, aby nadążyć za zmianami klimatu, to ważne gorące punkty bioróżnorodności, takie jak trójkąt koralowy w Azji Południowo-Wschodniej" - mówi dr Burrows. "Nasze badania mogą pomóc działaczom ruchu na rzecz ochrony przyrody przygotować się na zmiany i chronić przyszłe siedliska koralowców."

    Wkład w badania wnieśli naukowcy z Australii, Danii, Hiszpanii, Kanady, Niemiec, RPA, USA i Wlk. Brytanii.

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Zmysł temperatury, czucie temperatury, termorecepcja – zmysł, przez który organizm odbiera temperaturę. U większych zwierząt termorecepcja przeważnie odbywa się przez skórę. Szczegóły tego jak funkcjonują receptory temperatury nadal są w trakcie badań. Ssaki mają co najmniej dwa typy termoreceptorów: te, które odpowiedzialne są za czucie gorąca (tj. temperatury powyżej stałej temperatury ciała) i te, które odpowiadają za czucie zimna (tj. temperatury poniżej stałej temperatury ciała). Termonastia – ruchy nastyczne roślin wywołane zmianą temperatury. Przykładem takich ruchów jest zamykanie się (po obniżeniu temperatury) i otwieranie (po podniesieniu temperatury) płatków krokusa czy też tulipana na skutek zmian termicznych. Mechanizm ten wywoływany jest szybszym wzrostem górnej powierzchni działek okwiatu niż dolnej w cieplejszym otoczeniu. Podczas jednego ruchu termonastycznego płatki tulipana (który reaguje na zmianę temperatury o co najmniej 1 °C) wydłużają się o ok. 7%, co może po kilkukrotnym wywołaniu tego mechanizmu spowodować podwojenie ich długości. Kwiaty szafranu reagują na zmianę już 0,2 °C. Zanieczyszczenie termiczne, zanieczyszczenie cieplne – zmiana temperatury środowiska zaburzająca naturalne procesy ekosystemu, wykraczająca poza naturalny zakres zmienności jego temperatury. Pojęcia zanieczyszczenia cieplnego zwykle używa się w odniesieniu do podwyższenia temperatury wody. W szerszych ujęciach dotyczy również obniżenia temperatury wody oraz podniesienia temperatury powietrza.

    Amplituda temperatury – wielkość charakteryzująca zmiany temperatury np. powietrza. Jest to różnica między największą a najmniejszą zmierzoną wartością temperatury w danym okresie. Termiczna metoda określania płodności polega na dokonywaniu codziennych pomiarów temperatury ciała kobiety (pomiar ‎podstawowej temperatury ciała - PTC) i zapisywaniu otrzymywanych wyników. Powstaje w ten sposób wykres, który charakteryzuje się tym, że w pierwszych dniach po miesiączce temperatura ciała jest niska, następnie następuje gwałtowny wzrost temperatury i faza utrzymywania się temperatury (przynajmniej przez trzy dni) na podwyższonym poziomie, gdzie 6 dni wstecz i 3 dni po dniu wzrostu temperatury przyjmuje się jako dni płodne, pozostałe to dni niepłodne kobiety.

    Kontrowersja kija hokejowego – dyskusja dotycząca rekonstrukcji średniej temperatury na półkuli północnej na powierzchni Ziemi w ostatnim tysiącleciu, głównie na podstawie badań paleoklimatycznych i danych instrumentalnych. Heterotermia (różnocieplność) – mechanizm regulacji temperatury ciała zwierząt stałocieplnych: ptaków i ssaków, które zdolne są do okresowej zmiany stałej temperatury swojego ciała, w czasie odrętwienia lub hibernacji. Zwierzęta takie określane są jako heterotermiczne.

    Gatunki bliźniacze, gatunki kryptyczne – grupa blisko spokrewnionych gatunków, które są do siebie tak podobne, że utrudnia to rozróżnienie na podstawie morfologii, a jednak występuje u nich całkowita bariera rozrodcza i brak krzyżowania. Gatunki bliźniacze szczególnie często spotyka się wśród organizmów żyjących w środowisku morskim. Anomalia termiczna - w meteorologii to odchylenie temperatury od średniej czasowej lub przestrzennej. Ta różnica (odchylenie) może być obliczona dla konkretnego punktu, regionu, a nawet globu. Nie ma określonego przedziału czasu, względem którego liczy się anomalie, może to być wiele lat, jak w przypadku zjawisk klimatycznych, lub kilka godzin, dni czy kilka miesięcy. Anomalie mogą być liczone na powierzchni ziemi lub w atmosferze, czy w głębi oceanu. Pojęcie anomalia termiczna jest tożsame z pojęciem anomalia temperatury. Przykładem anomalii temperaturowych na skali 2-3 lat jest zjawisko oscylacji południowej i związana z nim anomalia temperatury oceanu.

    Butelka Nansena – przyrząd do badania wód morskich na dużych głębokościach. Ma postać metalowego walca przesuwanego na stalowej linie w głąb oceanu. Na dowolnej głębokości może być otwierana, aby pobrać próbkę wody do późniejszej analizy. Wykonuje też pomiar temperatury wody.

    Termometr – przyrząd do pomiaru temperatury metodą pośrednią, na podstawie zmiany pod wpływem temperatury właściwości termometrycznej ciała termometrycznego zastosowanego w termometrze. Zakres mierzonych temperatur i zastosowań termometru w znacznym stopniu zależy od ciała termometrycznego i właściwości termometrycznej. Termometr może służyć do pomiaru dowolnej temperatury w określonym zakresie lub wskazywania tylko wybranych wartości temperatury (wskaźniki temperatury)

    Akwarium wielogatunkowe – akwarium, które jest przystosowane do hodowli różnych gatunków ryb pochodzących z różnych regionów geograficznych. Tworzące je gatunki mają podobne wymagania co do środowiska naturalnego (biotopu) czyli temperatury, oświetlenia i parametrów chemicznych wody. Do takiego akwarium wybiera się gatunki nieagresywne, zamieszkujące różne partie (poziomy) wody. Siedlisko marginalne – siedlisko o cechach odmiennych od preferowanych przez określone gatunki lub zespoły organizmów, zajmowane przez nie w sytuacji braku dostępu lub nadmiernego zagęszczenia w siedliskach optymalnych. Przykładami siedlisk marginalnych mogą być oczka wodne i zadrzewienia śródpolne w przypadku utrzymywania się w nich gatunków preferujących odpowiednio siedliska wodno-błotne lub leśne.

    Owady wodne – grupa owadów wyróżniana ze względu na środowisko życia. Owady, które w części lub w całym cyklu życiowym przebywają w środowisku wodnym (żyjąc w zbiornikach wodnych lub na powierzchni wody). Zaliczane są tu rzędy, które w całości (wszystkie gatunki) związane są ze środowiskiem wodnym (w wodzie żyją ich stadia larwalne) jak i poszczególne rodziny z rzędów, których przedstawiciele zasiedlają także środowiska lądowe, zarówno larwy jak i postacie dorosłe. Wśród owadów wodnych trafiają się także gatunki z grup zaliczanych do typowo lądowych, przykładowo ze środowiskiem wodnym związanych jest w Polsce 5 gatunków motyli. W wodzie żyją tylko ich gąsienice. Współcześnie w Polsce występuje około 3400 gatunków owadów wodnych.

    Dodano: 14.12.2011. 16:49  


    Najnowsze