• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Blisko 1,7 mln euro na ochronę ptaków w pięciu parkach narodowych

    24.05.2011. 00:25
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Blisko 1,7 mln euro z UE i Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska zostanie do końca 2014 roku przeznaczonych na ochronę ptaków wodno-błotnych w pięciu parkach narodowych: Biebrzańskim, Narwiańskim, Drawieńskim, Słowińskim i Ujścia Warty. Program realizuje Instytut Biologii Ssaków PAN w Białowieży wspólnie z dyrekcjami tych parków narodowych.

    Jak powiedział PAP dyrektor Instytutu Biologii Ssaków w Białowieży dr hab. Andrzej Zalewski, głównym celem projektu jest ochrona ptaków przed zagrożeniami ze strony takich drapieżników jak norka amerykańska, szop pracz czy jenot. Chodzi zarówno o ochronę rzadkich gatunków ptaków, jak tracze, gągoły, ale też pospolitych, takich jak mewy, mewy śmieszki, rybitwy, kaczki krzyżówki.

    Głównym celem projektu jest wypracowanie krajowej strategii ochrony tych ptaków na przykładzie pięciu parków narodowych.

    "Są dwa podstawowe zagrożenia dla ptaków wodno-błotnych: utrata środowisk, w których one mogą się gnieździć i presja inwazyjnych gatunków drapieżników" - mówi Zalewski. Tłumaczy, że to, co specjaliści będą robić to, np. głównie w Podlaskiem w parkach narodowych Biebrzańskim i Narwiańskim będą wykupywane od prywatnych właścicieli grunty na terenie tych parków. Tereny te będą koszone, odkrzaczane i użytkowane po to, by były dobrymi siedliskami dla ptaków. Łącznie w obu tych parkach ma być wykupionych 180 hektarów gruntów.

    "Wiemy, że drapieżniki mają duży wpływ na ptaki, stąd będziemy się starać ograniczać tę presję. Będzie to polegało na zabezpieczeniu miejsc lęgowych ptaków przed dostępem drapieżników. Jak tłumaczy Zalewski, kolonie lęgowe np. mew czy rybitw będą grodzone nisko nad ziemią elektrycznymi ogrodzeniami, tzw. pastuchami, by norki nie chciały tam wchodzić. Będą montowane specjalne platformy pod gniazda. "Gęsi bardzo chętnie je zasiedlają" - dodał. Tak jest np. w parku Ujście Warty.

    Jednak gniazda gęsi, jak i innych ptaków gniazdujących na drzewach, takich jak np. tracze czy gągoły są również narażone na drapieżnictwo norki. Z tego powodu na pniach drzew będą też montowane specjalnych kołnierze, które uniemożliwią drapieżnikom wspinanie się po drzewie do gniazda. "Norka, kuna wspinają się dosyć dobrze po drzewach, niszą gniazda. Chcemy tę presję jak najbardziej ograniczyć przez wieszanie takich zabezpieczeń" - mówi Zalewski.

    W ramach projektu będą też odławiane i usypiane norki amerykańskie. Nie wiadomo, ile norek będzie uśpionych. "Należy ograniczać liczebność tam, gdzie jest największe zagrożenie. W wielu parkach narodowych jest prowadzona akcja usuwania norki w ramach działań ochronnych tych parków" - tłumaczy Zalewski. Jednym z działań projektu jest właśnie ograniczenie liczebności tego gatunku. Do tej pory zazwyczaj w parkach narodowych usuwano 5-15 norek z 10 km rzeki.

    Po usunięciu norki w danym obszarze naukowcy będą potem obserwować jak szybko inne norki wkraczają później w to miejsce i sprawdzać, czy ptaki są w stanie - w czasie, gdy nie ma norki - przeprowadzić z sukcesem swoje lęgi - tłumaczy Zalewski. Naukowcy już montują na wodzie specjalne tratwy badawcze wyłożone specjalną glinką. Będą po tropach zostawianych na tej glince przez norki monitorować dokładnie powrót innych osobników w dane miejsce, z którego zostaną wcześniej wyeliminowane.

    Na zachodzie Polski w ramach projektu naukowcy będą m.in. badać, jak daleko rozprzestrzenił się szop pracz, który przywędrował do nas z Niemiec, i jakie są negatywne skutki jego obecności w środowisku. "Będziemy zakładać szopom obroże z nadajnikami GPS i będziemy obserwować, gdzie i w jaki sposób penetrują one obszar parku narodowego i czy stanowią zagrożenie dla kolonii ptaków. Wiemy już, że często odwiedzają kolonie mew czy rybitw" - powiedział Zalewski. Szopy pojawiają się w coraz to nowych regionach w Polsce. Naukowcy chcieliby wiedzieć jak szybko to zwierzę kolonizuje Polskę.

    Wartość projektu to ponad 1,6 mln euro, z czego połowa pochodzi z UE z programu Life +(Plus). 45 proc. to środki z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, 5 proc. to pieniądze uczestniczących w projekcie parków narodowych Instytutu Biologii Ssaków PAN.

    PAP - Nauka w Polsce, Iza Próchnicka

    abe/

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)

    Polskie Towarzystwo Ochrony Ptaków (dawniej Północnopodlaskie Towarzystwo Ochrony Ptaków, PTOP) – organizacja zajmująca się ochroną ptaków i ich siedlisk. Działa w Polsce północno-wschodniej, zostało powołane do życia w 1985 roku w Białowieży.

    Na terenie Zjednoczonego Królestwa znajduje się 15 parków narodowych, w tym dziesięć w Anglii, trzy w Walii i dwa w Szkocji. W Anglii, Walii i Irlandii Płn. powołuje się je na podstawie Ustawy o Parkach Narodowych i Dostępie do Wsi z 1949 r. (National Parks and Access to the Countryside Act 1949), zaś w Szkocji na podstawie Ustawy o Parkach Narodowych z 2000 r. (National Parks Act 2000) uchwalonych przez parlament szkocki. W przeciwieństwie do większości innych państw brytyjskie parki narodowe obejmują grunty głównie prywatne, są zamieszkałe i są porównywalne do polskich parków krajobrazowych (obie formy ochrony przyrody mają kategorię V według IUCN. Tworzy się je w miejscach względnie słabo rozwiniętych, cennych krajobrazowo w celu ochrony dziedzictwa przyrodniczego, krajobrazowego i kulturowego oraz promocji zachowań ekologicznych wśród społeczeństwa.

    Polskie Towarzystwo Ochrony Ptaków (dawniej Północnopodlaskie Towarzystwo Ochrony Ptaków, PTOP) – organizacja zajmująca się ochroną ptaków i ich siedlisk. Działa w Polsce północno-wschodniej, zostało powołane do życia w 1985 roku w Białowieży.

    BirdLife International (pierwotnie International Council for Bird Preservation - Międzynarodowa Rada Ochrony Ptaków) - to międzynarodowa organizacja, której celem jest ochrona ptaków oraz ich siedlisk. BirdLife International jest federacją organizacji zajmujących się ochroną ptaków z różnych krajów, tzw. organizacji partnerskich. Polskim partnerem BirdLife International jest Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków.

    Wybrzeże Trzebiatowskie (PLB320010) – obszar specjalnej ochrony ptaków w północno-zachodniej Polsce, nad Morzem Bałtyckim, o powierzchni 31 757,6 ha, w całości w woj. zachodniopomorskim, na Pobrzeżu Szczecińskim. Celem utworzenia obszaru jest ochrona populacji dziko występujących ptaków oraz utrzymanie ich siedlisk w niepogorszonym stanie. Stwierdzono występowanie na tym terenie 35 gatunków ptaków z Załącznika II Dyrektywy Ptasiej.

    Wigierski Park Narodowy – jeden z największych parków narodowych w Polsce. Został powołany z dniem 1 stycznia 1989 r. rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 1988 r. (Dziennik Ustaw nr 25 z dn. 21 lipca 1988, poz. 173) jako piętnasty z kolei park narodowy w Polsce. Obecnie jest jednym z 23 parków narodowych Polski. Park utworzony został na obszarze 14956 hektarów. W chwili powstania był czwartym co do wielkości powierzchni polskim parkiem narodowym. Aktualna jego powierzchnia wynosi 14988 ha, w tym 9458 ha to grunty leśne, 2908 ha – wody i 2622 ha inne tereny, głównie użytkowane rolniczo (2302 ha). Ochroną ścisłą objętych jest 623 ha, w tym 283 ha lasów. Obszary zagospodarowane rolniczo objęte są ochroną krajobrazową.

    Plan ochrony - jest to dokument, który sporządza się i realizuje dla parków narodowych, rezerwatów przyrody i parków krajobrazowych, a można sporządzić także dla obszaru Natura 2000 lub jego części. Plan ochrony ustanawia się w terminie 5 lat od dnia utworzenia parku narodowego, uznania obszaru za rezerwat przyrody albo utworzenia parku krajobrazowego. Dla parków narodowych, rezerwatów przyrody i parków krajobrazowych jest podstawowym dokumentem planującym ochronę przyrody. Dla obszaru Natura 2000 takim podstawowym dokumentem jest plan zadań ochronnych, a plan ochrony sporządza się dla obszaru lub jego części tylko w razie potrzeby uszczegółowienia planowania.

    Dodano: 24.05.2011. 00:25  


    Najnowsze