• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Czescy naukowcy pomogą w utylizacji toksycznych odpadów w Jaworznie

    05.07.2010. 04:17
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Stworzona przez czeskich naukowców przenośna instalacja do unieszkodliwiania toksycznych odpadów pomoże w utylizacji szkodliwych pozostałości po zakładach azotowych w Jaworznie (Śląskie). To część międzynarodowego projektu Foks, służącego ochronie wód podziemnych. Tym samym realizowany od 2008 r. projekt wejdzie w najważniejszy etap realizacji. Równolegle, do rozbrajania jednej z największych śląskich "bomb ekologicznych", stosowane są dwie inne metody.

    W ubiegłym roku naukowcy z Instytutu Zdrowia Publicznego w Ostrawie pobrali w Jaworznie próbki chemikaliów, które przebadano w Instytucie Podstawowych Procesów Chemicznych w Pradze. Chodziło o to, by określić możliwości bezpiecznego rozkładu odpadów zgromadzonych w dolinie Potoku Wąwolnica w Jaworznie.

    "Prowadzone w Czechach badania wypadły bardzo pomyślnie. Naszym partnerom udało się, zarówno w skali laboratoryjnej, jak i w warunkach polowych, oczyścić odpady do formy neutralnej dla środowiska" - powiedział Marcin Tosza z wydziału inwestycji miejskich magistratu w Jaworznie.

    Teraz kończą się formalności związane z wykorzystaniem czeskiej technologii w Jaworznie. Wkrótce w mieście stanie mobilna instalacja do unieszkodliwiania chemikaliów, która będzie pracowała przez miesiąc, utylizując w tym czasie 1 tonę niebezpiecznych odpadów.

    Unieszkodliwianie odpadów czeską metodą będzie polegało na wyrwaniu chloru, który w połączeniu ze związkami organicznymi tworzy bardzo toksyczne substancje. Używa się do tego miedzi oraz aktywnego węgla.

    "Reaktor, w którym odbywa się proces, jest hermetycznie zamknięty, a panująca w nim temperatura trzystu stopni Celsjusza oraz lekkie nadciśnienie prowadzą do neutralizacji szkodliwych związków" - tłumaczy Tosza.

    W tym procesie powstaje pozostałość wolna od toksyn oraz bezpieczne paliwo w postaci bryłek węglowych, które można wykorzystać w elektrowni do produkcji prądu. Szacuje się, że czeska metoda pozwoliłaby na rozkład masy zanieczyszczeń z Centralnego Składowiska Odpadów "Rudna Góra" w ciągu 2-3 lat.

    W tym roku przewidziana jest także realizacja dwóch innych przedsięwzięć w ramach projektu Foks, które mają pomóc w neutralizacji związków chemicznych w wodach gruntowych.

    Od kwietnia tego roku w rejonie Zakładów Chemicznych Organika Azot działa już próbna tzw. bariera remediacyjna. Główną część instalacji stanowi przepuszczalna bariera z aktywnego materiału, który dzięki specyficznym własnościom fizycznym i chemicznym oczyszcza wody podziemne. W najbliższym czasie, na powierzchni 500 m kw., powstanie też poletko tzw. fitoremediacji, którego zadaniem będzie rozkład pestycydów, przy wykorzystaniu roślin akumulujących i rozkładających zanieczyszczenia.

    W programie badawczym Foks wykorzystane są najnowsze metody badań wód podziemnych, powierzchniowych i gruntów oraz destrukcji zanieczyszczeń. Większość kosztów przedsięwzięć podejmowanych w ramach projektu pokrywają środki unijne.

    Koszty kompleksowej utylizacji odpadów nie są na razie znane. Będzie to zależało od możliwości technicznych zastosowanych do tego instalacji oraz wielkości zużycia związków miedziowych i węgla aktywnego, niezbędnych w tym procesie. Władze miasta będą zabiegać o środki rządowe i europejskie.

    W Jaworznie prowadzona przez ponad 80 lat produkcja chemicznych środków ochrony roślin, m.in. DDT i lindanu, wiązała się z powstawaniem odpadów, w tym pestycydów, w większości wyrzucanych na nieuszczelnione podłoże. Zanieczyszczenia te - ok. 200 tys. ton, w tym ok. 40 tys. odpadów groźnego pestycydu HCH - znajdują się w kilku punktach miasta.

    W ramach programu, do 2011 r. szczegółowo zbadane mają zostać wszystkie składowiska na ok. 50 ha terenów należących do różnych właścicieli. Wybrana będzie też ostateczna technologia ich utylizacji. Specjaliści oceniają, że jest szansa na pełną likwidację składowiska do końca 2015 r.

    W Jaworznie największe zagrożenie ekologiczne dotyczy Centralnego Składowiska Odpadów zlokalizowanego w nieuszczelnionym wyrobisku popiaskowym "Rudna Góra". Ekolodzy alarmują, że toksyczne związki przenikają stamtąd do wód gruntowych i rzek. Od maja 2007 r. na składowisko nie trafiają już odpady. Od listopada 2006 r. obserwowany był też niepokojący wzrost stężeń pestycydów chloroorganicznych w pobliskiej rzece Wąwolnicy.

    Unijny projekt badawczy Foks przychodzi z pomocą instytucjom odpowiedzialnym za osiągnięcie celów Ramowej Dyrektywy Wodnej UE na terenach przemysłowych. Wypracowana w wyniku badań procedura ochrony wód podziemnych zostanie zademonstrowana i zastosowana pilotażowo na pięciu wybranych terenach w Polsce, Niemczech, Włoszech i Czechach. MAB

    PAP - Nauka w Polsce

    hes/ bk/bsz

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Składowisko odpadów, potocznie wysypisko śmieci – to zlokalizowany i urządzony zgodnie z przepisami obiekt zorganizowanego deponowania odpadów. Pojęcie składowisko obejmuje również wylewisko odpadów ciekłych, wysypisko odpadów komunalnych, a także zwałowiska mas ziemnych. Składowanie odpadów może odbywać się wyłącznie w miejscu do tego wyznaczonym. Niekiedy w tym samym miejscu prowadzi się też selekcję i częściowy odzysk surowców wtórnych. Właścicielem składowiska jest zazwyczaj miejscowy samorząd terytorialny. Odpady komunalne – odpady związane z nieprzemysłową działalnością człowieka. Ten rodzaj odpadów (zwanych także bytowymi) występuje w postaci odpadów płynnych i stałych. Odzysk – wszelkie działania, nie stwarzające zagrożenia dla życia, zdrowia ludzi lub dla środowiska, polegające na wykorzystaniu odpadów w całości lub w części, lub prowadzące do odzyskania z odpadów substancji, materiałów lub energii i ich wykorzystania. Pojęcie odzysku jest zatem szersze od pojęcia recyklingu, obejmuje np. także spalanie odpadów w spalarniach odpadów komunalnych.

    Składowisko odpadów "Łubna" – największe w Polsce składowisko odpadów, działające w latach 1978-2011. Znajduje się na terenie wsi Baniocha (w pobliżu wsi Łubna), w województwie mazowieckim, w powiecie piaseczyńskim, w gminie Góra Kalwaria. Trafiała tu ponad jedna trzecia warszawskich odpadów komunalnych, czyli około 250 tys. ton rocznie. Obecnie wysypisko, nazwane "Łubna I", podlega rekultywacji, m.in. formowaniu góry śmieci. Część składowiska została obsiana trawą. Wdrożona jest instalacja jego odgazowania. Planowane jest utworzenie drugiego o nazwie "Łubna II". Miejsce gromadzenia odpadów stałych – wydzielona powierzchnia lub pomieszczenie przeznaczone wyłącznie do ustawienia odpowiednich pojemników służących czasowemu gromadzeniu odpadów stałych i ich odbioru, w celu ich przewiezienia do zakładu segregacji lub na wysypisko śmieci.

    Ochrona Powietrza i Problemy Odpadów (początkowo „Ochrona Powietrza”) – polski kwartalnik (początkowo dwumiesięcznik) wydawany od 1967 roku poświęcony problemom inżynierii środowiska, np. metodom i urządzeniom do redukcji emisji zanieczyszczeń powietrza i ilości odpadów, metodom badań ilości zanieczyszczeń środowiska, procesom przemieszczania się i przemian zanieczyszczeń w atmosferze, ich wpływowi na organizmy żywe, metodom utylizacji odpadów lub problemom zarządzania środowiskowego. Zakład Unieszkodliwiania Stałych Odpadów Komunalnych – spalarnia odpadów znajdująca się przy ulicy Gwarków w Warszawie, w dzielnicy Targówek.

    Zanieczyszczeniami gleb i gruntów są wszelkie związki chemiczne i pierwiastki promieniotwórcze, a także mikroorganizmy, które występują w glebach w zwiększonych ilościach. Pochodzą m.in. ze stałych i ciekłych odpadów przemysłowych i komunalnych, gazów i pyłów emitowanych z zakładów przemysłowych (chemicznych, petrochemicznych, cementowni, hut, elektrowni itp.), gazów wydechowych silników spalinowych oraz z substancji stosowanych w rolnictwie (nawozy sztuczne, środki ochrony roślin). Upcykling – forma przetwarzania wtórnego odpadów, w wyniku którego powstają produkty o wartości wyższej niż przetwarzane surowce. Proces ten pozwala zmniejszyć zarówno ilość odpadów, jak i ilość materiałów wykorzystywanych w produkcji pierwotnej.

    Spalarnia odpadów – zakład przemysłowy zajmujący się termicznym przekształcaniem (w procesie spalania) odpadów (komunalnych, przemysłowych lub niebezpiecznych, a także osadów ściekowych). Często pełni funkcję elektrowni produkując energię elektryczną lub cieplną.

    Dodano: 05.07.2010. 04:17  


    Najnowsze