• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Czy Ziemia była kiedykolwiek pokryta lodem? Naukowcy ponownie otwierają debatę!

    18.10.2011. 16:37
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Od dawna panuje przekonanie, że około 635 mln lat temu Ziemia była całkowicie pokryta lodem, aczkolwiek wyniki nowych badań przeprowadzonych przez międzynarodowy zespół naukowców poddały w poważną wątpliwość to długo utrzymywane założenie. Odkrycia wskazują, że stężenie atmosferyczne CO2 w tym okresie było znacznie niższe niż dotychczas sądzono.

    W artykule opublikowanym w czasopiśmie Nature, zespół z Brazylii, Francji i USA zakwestionował hipotezę "Ziemi-śnieżki". Naukowcy ponownie odtworzyli debatę nad tak zwanym "mechanizmem deglacjacji" - procesem, który powoduje odsłonięcie lądu pokrytego lodem z powodu topnienia lodowca.

    Naukowcy są przekonani, że Ziemia doświadczyła kilku ekstremalnych zdarzeń glacjalnych, z których dwa miały miejsce w kriogenie, między 710 mln a 630 mln lat temu. W 1992 r. i w 1998 r. naukowcy postawili hipotezę, że około 635 mln lat temu Ziemia przeszła kolejny epizod glacjalny, w trakcie którego całkowicie pokryła się lodem.

    Niemniej nadal bez odpowiedzi pozostaje pytanie, jak ten okres się zakończył.

    Według hipotezy "Ziemi-śnieżki" w atmosferze zgromadziła się wystarczająca ilość CO2 pochodzenia wulkanicznego, aby ten cieplarniany gaz ogrzał powierzchnię planety i spowodował topnienie lodu. Według tego scenariusza stężenie CO2 musiało wahać się wokół 12%, czyli na poziomie 300 razy wyższym niż obecnie.

    Jednak w toku nowych badań zespół wykazuje, że stężenie CO2 było tak naprawdę znacznie bliższe obecnemu, które jest zdecydowanie niewystarczające do zakończenia epizodu glacjalnego takich rozmiarów. To poddaje w wątpliwość całą teorię "Ziemi-śnieżki", sugerując również, że epizody glacjalne chyba nie były tak intensywne, jak wskazywały wcześniejsze badania.

    Ale w jaki sposób zespół był w stanie oszacować stężenie atmosferyczne CO2 w owym czasie? Naukowcy przeanalizowali brazylijskie węglany odłożone 635 mln lat temu - osady pokrywające pokłady glacjalne pozostałe po tamtych czasach. Badania oparły się na różnicy w składzie izotopowym węgla między węglanami a materią organiczną skamieniałych organizmów, która odzwierciedla stężenie atmosferyczne CO2.

    Badane pokłady węglanów pochodzą z południowo-wschodniego obrzeża kratonu amazońskiego, pradawnego, kontynentalnego fragmentu granitowego, który obejmuje większą część Brazylii.

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Góry Gamburcewa - podlodowcowe pasmo górskie zlokalizowane we wschodniej części Antarktydy, w pobliżu płaskowyżu Dome A (Dome Argus). Jego długość wynosi ponad 1 tys. km, a wysokość ponad 3000 m n.p.m. Pasmo, które jest całkowicie pokryte poand 600 m warstwą lodu i śniegu, zostało odkryte w 1958 podczas III Radzieckiej Ekspedycji Antarktycznej i nazwane imieniem radzieckiego sejsmologa i geofizyka, Grigorija Gamburcewa. Naukowcy uważają Góry Gamburcewa za matecznik lodowców, które pokryły Antarktydę 34 miliony lat temu. Według tezy S. Coxa i S. Thompsona z University of Arizona część Gór Gamburcewa jest pokryta lodem już od 300 mln lat, czyli od paleozoiku. Historia Ziemi – okres ok 4,5 miliarda lat (4 467 000 000 lat) (32,5% wieku wszechświata), od uformowania się planety z mgławicy słonecznej do czasów współczesnych. Niniejszy artykuł przedstawia zarys jej historii i podsumowuje wiodące teorie naukowe. Aby ułatwić umiejscowienie opisywanych zdarzeń na osi czasu, w artykule posłużono się analogią, odwzorowując dzieje naszej planety na 24-godzinną dobę. Godzinie 00:00 w tym modelu odpowiada moment powstania Ziemi 4,467 miliarda lat temu, natomiast godzinie 24:00 odpowiadają czasy nam współczesne. Oznacza to, że każdej sekundzie umownego „życia” Ziemi w naszym modelu odpowiadają 53 000 lat czasu rzeczywistego. Wielki Wybuch, podczas którego powstał Wszechświat, nastąpił około 13,82 miliardów lat temu (dane z misji Planck z lutego 2013), co oznacza, że nastąpił około trzech „dni” temu, czyli dwa „dni” przed rozpoczęciem historii Ziemi. Pelagornis sandersi – gatunek wymarłego ptaka. Ptaki tego gatunku miały rozpiętość skrzydeł wynoszącą co najmniej 6,4 metra, co czyni je największymi ptakami, które kiedykolwiek żyły na Ziemi. Poprzednim największym znanym gatunkiem ptaków był także wymarły Argentavis magnificens. Pelagornis sandersi pojawiły się na Ziemi około 28 milionów lat temu i wymarły około 3 miliony lat temu. Ptaki te najprawdopodobniej musiały startować skacząc z krawędzi skalnych lub biegnąc w dół z pagórków. Szacuje się, że mogły latać z prędkością do 60 kilometrów na godzinę.

    Hipoteza solarna – jest jedną z hipotez dotyczących powstania na Ziemi wody. Mówi ona, że woda wytworzyła się na skutek łączenia się w atmosferze ziemskiej wodoru i tlenu. Wodór według tej hipotezy dotarł do Ziemi razem z wiatrem słonecznym. Alternatywną hipotezą jest hipoteza geochemiczna. Oblężenie Paryża – oblężenie miasta przez duńskich wikingów, które miało miejsce w okresie od 25 listopada [885] do października 886 roku i zakończyło się po zapłaceniu najeźdźcom trybutu przez króla Franków Karola II Otyłego.

    Oblężenie Antwerpii – oblężenie, które miało miejsce w latach 1584–1585 w trakcie wojny osiemdziesięcioletniej. Przeciążenie (używany jest także termin nadważkość) to stan, w jakim znajduje się ciało poddane działaniu sił zewnętrznych innych, niż siła grawitacji, których wypadkowa powoduje przyspieszenie inne niż wynikające z siły grawitacji. Przyjęto wyrażać przeciążenie jako krotność standardowego przyspieszenia ziemskiego. Tak zdefiniowane przeciążenie jest wektorem, mającym kierunek i zwrot.

    Oblężenie Akki (Akry) – jedno z głównych starć zbrojnych trzeciej wyprawy krzyżowej do Ziemi Świętej (1189–1192). Oblężenie zakończyło się zdobyciem miasta przez krzyżowców i egzekucją większości obrońców. Oblężenie Syrakuz – oblężenie sycylijskiego miasta Syrakuzy przez legiony rzymskie dowodzone przez Marka Klaudiusza Marcellusa, które miało miejsce w czasie II wojny punickiej i trwało od roku 214 do 211 p.n.e. Oblężenie zakończyło się zdobyciem miasta i rzezią jego mieszkańców.

    Era afityczna – najstarsza era w dziejach rozwoju roślinności na Ziemi, obejmująca interwał od powstania Ziemi do pojawienia się pierwszych Prokaryota (według różnych danych około 3 - 3,5 mld lat temu).

    Ozon troposferyczny (smog fotochemiczny, ozon przypowierzchniowy, ozon przygruntowy) – ozon znajdujący się w troposferze, zwany również "złym ozonem", ponieważ w bezpośrednim kontakcie jest on toksyczny dla organizmów żywych. W XIX wieku średnie stężenie ozonu w troposferze (tzw. wartość tła) wynosiło około 10 ppb. Aktualnie jest ono 2,5-krotnie wyższe i wynosi około 25 ppb. W Europie to stężenie jest jeszcze wyższe i przy powierzchni ziemi szacuje się na około 30–35 ppb, natomiast w wolnej troposferze (powyżej warstwy granicznej) stężenie to jest jeszcze wyższe i osiąga 40–50 ppb w zimie i 50–70 ppb latem.

    NDSCh - najwyższe dopuszczalne stężenie chwilowe - wartość średnia stężenia określonego, toksycznego związku chemicznego, które nie powinno spowodować ujemnych zmian w stanie zdrowia pracownika, jeżeli występuje w środowisku pracy nie dłużej niż 15 minut i nie częściej niż 2 razy w czasie zmiany roboczej w odstępie czasu nie krótszym niż 1 godzina. Biosfera 2 – budowla w miejscowości Oracle w Arizonie (Stany Zjednoczone), która naśladuje zamknięty system ekologiczny. Została zbudowana w latach 19871989 przez John Polk Allen, Space Biosphere Ventures i innych. Głównym celem budowli były badania nad możliwością utrzymywania ludzi (naukowców) w zamkniętej biosferze. Naukowcy badali w Biosferze 2 możliwość użycia zamkniętych biosfer w kolonizacji kosmosu, a także mieli okazję prowadzić badania nad prawdziwą biosferą nie szkodząc biosferze Ziemi. Nazwa Biosfera 2 nawiązuje do nazwy pierwszej Biosfery, jaką jest Ziemia.

    Dodano: 18.10.2011. 16:37  


    Najnowsze