• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Karaibska rafa koralowa spłaszcza się od lat 70. XX w.

    11.06.2009. 15:11
    opublikowane przez: Maksymilian Gajda

    Nowe badania prowadzone przez naukowców z Wielkiej Brytanii i Kanady pokazują, że przez ostatnie 40 lat rafy koralowe na Karaibach "spłaszczały się". Wyniki opublikowano w czasopiśmie Proceedings of the Royal Society B.

    W zdrowych rafach koralowych zamieszkują miliony organizmów, a każdy z nich ma znaczenie dla złożonej różnorodności biologicznej oceanów. Ich zniszczenie pociąga za sobą poważne konsekwencje dla bioróżnorodności oceanów i przybrzeżnych systemów ochrony. Korale odgrywają kluczową rolę w życiu oceanów, zapewniając schronienie, pożywienie i tarliska dla jednej czwartej wszystkich oceanicznych gatunków ryb oraz pomagając utrzymać struktury przybrzeżne.

    Naukowcy już od dawna wiedzą o niszczeniu się rafy koralowej, ale ostatnie badania jako pierwsze stanowią zakrojony na szeroką skalę i wyczerpujący przegląd tego zjawiska oraz jego wpływu zarówno na bioróżnorodność, jak i oceaniczne i przybrzeżne systemy ochrony. Badania pokazują, że większość raf w regionie Karaibów uległa spłaszczeniu i utraciła swoją strukturę i formę w czasie kilku ostatnich dekad, a bardziej złożone rafy został niemal zniszczone.

    Tworzący zespół naukowcy z Uniwersytetu Wschodniej Anglii w Wielkiej Brytanii oraz z Uniwersytetu Simona Frasera w Kanadzie przeanalizowali zmiany w 200 strukturach raf koralowych na Karaibach na podstawie 500 badań przeprowadzonych między 1969 a 2008 r. Odkryli, że 75% raf jest obecnie w większości spłaszczona w porównaniu ze stanem z lat 70. XX w.

    "Architektoniczna złożoność karaibskich raf malała nieliniowo z niemal całkowitym wyginięciem najbardziej złożonych raf w ciągu ostatnich 40 lat" - czytamy w artykule. "Kurczenie się raf karaibskich było widoczne już na początku lat 80. XX w., po którym nastąpił okres zastoju między 1985 a 1998 r., po czym ponowny rozpad ich złożoności do stanu obecnego."

    Badania pokazały, że tempo tego zjawiska jest podobne wodach płytkich, średnio głębokich i głębokich.

    Zdaniem naukowców, dwa istotne wydarzenia przyczyniły się w dużej mierze do zmniejszenia karaibskiej rafy koralowej. Pierwszym z nich była choroba, która rozprzestrzeniała się w latach 70. ubiegłego stulecia w wodach pomiędzy Florydą a Karaibami, powodując zniszczenie 90% korali Elkhorn i Staghorn. Drugim jest zmiana klimatu, która powoduje wzrost temperatury oceanów, w wyniku którego nasila się blaknięcie korali. Problem przybrał wyjątkowo ostrą formę w 1998 r., kiedy nastąpiło "wielkie blaknięcie" na całym świecie.

    Głównym winowajcą zniszczenia raf koralowych jest człowiek i jego działalność. Zbyt intensywne połowy, zwłaszcza destrukcyjna praktyka łowienia włokiem dennym, miały wyniszczający wpływ na rafy koralowe, powodując często wyrywanie ogromnych części rafy, których odbudowanie się zajmie tysiące lat. Zanieczyszczenia pochodzące z działalności przemysłowej i rolniczej również przyczyniają się do zakwaszania oceanów, co bardzo wyniszcza korale.

    Nawet plażowicze mają tu swój udział. Kremy z filtrem ochronnym na skórze pływaków wypłukiwane są przez wodę morską i substancje chemiczne zawarte w nich gromadzą się co roku w tysiącach ton w morzach i oceanach, niszcząc rafy koralowe.

    Lorenzo Alvarez-Filip, kierownik projektu z Uniwersytetu Wschodniej Anglii przestrzega: "Ta daleko idąca utrata architektonicznej złożoności wyraźnie przyczynia się do istotnego spadku różnorodności biologicznej, co z kolei wpłynie na nadbrzeżne społeczności rybackie. Utrata struktury również powoduje znaczne osłabienie przybrzeżnych systemów ochrony na Karaibach, znacznie zwiększając ryzyko erozji nadbrzeża i związanych z tym powodzi."

    Źródło: CORDIS

    Więcej informacji:

    Uniwersytet Wschodniej Anglii:
    http://www.uea.ac.uk/

    The Royal Society:
    https://press.royalsociety.org

    Źródło danych: Uniwersytet Wschodniej Anglii; Proceedings of the Royal Society B
    Referencje dokumentu: Alvarez-Filip L., et al. (2009) Flattening of Caribbean coral reefs: region-wide declines in architectural complexity. Proceedings of the Royal Society B (w druku). Publikacja internetowa z dnia 10 czerwca; DOI 10.1098/rspb.2009.0339.

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Wybrzeże koralowe (rafowe) – typ wybrzeża organicznego. Występuje ono w strefie zwrotnikowej, w ciepłych morzach oraz w strefie pływów o dużych amplitudach, ale przy niewielkiej energii fal. Udział w ich budowie mają korale – organizmy z podgromady koralowców (Corrallium). W skład rafy wchodzą także mszywioły, stułbiopławy i wapienne wodorosty. W pobliżu brzegu tworzą one rafy koralowe. Rafy tworzą też bariery w pewnym oddaleniu od brzegu, a wtedy na nich skupia się największa energia fal i brzeg jest chroniony przed ich niszczącą działalnością. Między wybrzeżem a barierą występuje często płytka laguna. Po stronie rafy wybrzeże ma stoki łagodne, zaś od strony morza strome. Brzeg może narastać pod wpływem plątaniny powstałej przez korzenie słonolubnych roślin. Wybrzeża tego typu możemy spotkać na: Sri Lance, Tunezji, Sumatrze, Nowej Gwinei, Kubie, Kolumbii, Zatoce Bengalskiej. Korale madreporowe, korale rafotwórcze, korale kamienne, korale rafowe (Scleractinia) określane też jako koralowce kamienne (Scleractina) lub madreporowce (Madreporaria) – rząd koralowców sześciopromiennych (Hexacorallia), do którego należą drobne, osiadłe, przeważnie kolonijne polipy (antopolipy) wytwarzające zewnętrzne szkielety z węglanu wapnia tworzące zwartą, wapienną masę. Połowa gatunków z tego rzędu to zwierzęta, które są głównym czynnikiem rafotwórczym – dzięki nim powstają rafy i wyspy koralowe. W zapisie kopalnym są znane od środkowego triasu (około 245 mln lat temu) – już wówczas były grupą silnie zróżnicowaną. Wiele gatunków tych korali jest zagrożonych wyginięciem. Przykładowymi przedstawicielami korali madreporowych są gatunki z rodzajów Madrepora (rodzaj, od którego wywodzi się nazwa rzędu), Meandryna, zwana wądolnicą oraz żyjące pojedynczo Fungia (grzybniki), o kształcie grzyba kapeluszowego. Tara Oceans – wyprawa badawcza na statku Tara, mająca na celu szczegółowe poznanie górnej warstwy oceanów – do 200 m głębokości. Badania koncentrują się m.in. na badaniu planktonicznych protistów i roślin, a zwłaszcza relacji fitoplanktonu ze zmianami stężenia dwutlenku węgla i związanym z nimi globalnym ociepleniem i zakwaszeniem wód. Wśród innych badanych zagadnień przewidywane są również badania raf koralowych. Rezultaty przeprowadzonych badań mogą przyczynić się do lepszego poznania wczesnych etapów ewolucji życia na Ziemi, globalnych cykli biogeochemicznych oraz zrozumienia funkcjonowania klimatu i skutków jego zmian.

    Medal Darwina (ang. the Darwin Medal) – nagroda przyznawana naukowcom przez Royal Society za wyróżniającą się pracę w szeroko pojętych dziedzinach biologii, szczególnie z zakresu ewolucjonizmu, biologii populacji, biologii organizmów i bioróżnorodności. Medal Darwina, wraz z innymi medalami Royal Society, należy do najbardziej ekskluzywnych wyróżnień, które może otrzymać naukowiec. Nagroda jest przyznawana co dwa lata i towarzyszy jej nagroda pieniężna w wysokości 1 tys. funtów szterlingów. Systematic Entomology (skrót: Syst. Entomol.) – międzynarodowe recenzowane czasopismo naukowe obejmujące tematyką systematykę entomologiczną, publikowane przez Royal Entomological Society of London. Zaczynało w 1932 roku pod nazwą "Proceedings of the Royal Entomological Society of London, Series B: Taxonomy". W 1978 tytuł zmieniono na "Journal of Entomology, Series B: Taxonomy". Pod obecną nazwą pismo ukazuje się od 1976 roku, kiedy to po woluminie 44 numeracja zaczęła się znów od vol. 1. W redakcji zasiadają Lars Vilhelmsen, Thomas J. Simonsen, Shaun L. Winterton oraz Peter S. Cranston.

    Żywa skała to wierzchnia warstwa rafy koralowej wraz z żyjącymi na niej organizmami. Powierzchnię i wnętrze skały zamieszkują m.in: gąbki, koralowce, pierścienice, algi, i skorupiaki, które w naturalny sposób wymuszają ruch wody. W akwarystyce morskiej rafa pełni rolę filtra biologicznego i ma korzystny wpływ na równowagę biologiczną w zbiorniku. Ten żywy organizm na podłożu z rafy koralowej pełni także rolę dekoracyjną w akwarium. Royal Asiatic Society (pełna nazwa: Royal Asiatic Society of Great Britain and Ireland, oficjalny skrót RAS) - brytyjskie królewskie towarzystwo naukowe, ustanowione przywilejem królewskim (Royal charter) z dnia 11 sierpnia 1824 r., celem wsparcia dla nauki, literatury i sztuki dotyczącej Azji. Od momentu powstania Towarzystwa było szerokim forum wymiany poglądów, poprzez wykłady, wydawany dziennik i inne publikacje oraz przyznawane stypendia. Jest to najstarsze w Wielkiej Brytanii towarzystwo naukowe specjalizujące się w dziedzinie badań nad Azją.

    Jaszczurza Wyspa – park narodowy, który jest częścią Wielkiej Rafy Koralowej w Queensland w Australii, 1624 km na północny zachód od Brisbane oraz częścią grupy wysp Lizard, łącznie z wyspą Palfrey. Philip Lutley Sclater (4 listopada 1829 – 27 czerwca 1913) – angielski prawnik i zoolog. W zoologii specjalizował się w ornitologii, wydzielił główne regiony zoogeograficzne. Należał do Royal Society, Royal Geographical Society, Zoological Society of London oraz Linnean Society of London. Był sekretarzem Zoological Society of London przez 42 lata, od 1860 do 1902 r.

    Dodano: 11.06.2009. 15:11  


    Najnowsze