• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Min. Kraszewski w Brukseli o nowoczesnej ochronie środowiska

    02.06.2011. 00:11
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Efektywne gospodarowanie bogactwami naturalnymi będzie jednym z priorytetów polskiej prezydencji w Unii Europejskiej. Nowoczesna ochrona środowiska to m.in. edukacja społeczeństwa, wyzwania dla nauki i polityki. Musimy zdać sobie sprawę, że zużywamy zbyt wiele zasobów, bo zbyt duża jest nasza konsumpcja finansowana z pustych pieniędzy - mówił podczas Zielonego Tygodnia (Green Week) w Brukseli minister środowiska Andrzej Kraszewski.

    Na konferencji ekologicznej organizowanej przez Komisje Europejską reprezentował on zarówno polską administrację, jak i naukę, podkreślając, że równolegle wypełnia obowiązki ministra środowiska i profesora Politechniki Warszawskiej na Wydziale Inżynierii Środowiska.

    Wśród priorytetów środowiskowych polskiej prezydencji, obok racjonalnego korzystania z zasobów naturalnych oraz zapobiegania zmianom klimatu, znalazły się takie cele, jak adaptacja Europy do tych zmian i wypracowanie nowego porozumienia zastępującego Protokół z Kioto w Durbanie. Polska będzie podejmować działania na rzecz ochrony bioróżnorodności, w tym wdrażania ogólnoświatowych porozumień z Nagoi. Będzie wspierać politykę równoważonego rozwoju w ramach procesu Rio +20.

    Na sesji otwierającej konferencję Green Week zaznaczono, że w poszczególnych krajach UE kwestie ochrony środowiska postrzegane mogą być na różne sposoby. Jo Leinen, przewodniczący Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności Parlamentu Europejskiego przywołał przykład Polski, którą odwiedził z delegacją. Jego zdaniem, w naszym kraju ochrona klimatu odbierana jest bardziej jako zagrożenie, niż szansa. Czy taki pogląd społeczeństwa i niektórych przedsiębiorców wzięto pod uwagę podczas tworzenia priorytetów polskiej prezydencji?

    "W dużej mierze to, co powiedział Jo Leinen odnosi się do tego, że my bardzo obawiamy się szybkich zmian, które proponuje KE. Mogą one doprowadzić do równie szybkiej destrukcji części naszego przemysłu, jak np. przemysł elektroenergetyczny. Firmy po prostu uciekną z Polski, jeśli stworzy im się warunki uniemożliwiające działanie zgodne z regułami biznesowymi. Tego rząd zamierza bronić" - tłumaczył PAP min. Kraszewski.

    Polacy sceptycznie oceniają perspektywę zwiększenia celu redukcji emisji dwutlenku węgla do 30 proc. w 2020 r., zwłaszcza związanych z tym obciążeń finansowych. Minister środowiska, zadeklarował, że celem resortu jest, by Polska stała się częścią nowoczesnej Europy, która zużywa mniej zasobów i buduje efektywną gospodarkę, ale nie w ten sposób, żeby polska elektroenergetyka została zniszczona.

    Podczas oficjalnej wypowiedzi w panelu konferencyjnym polski minister, jako jedyny z panelistów, otrzymał dwukrotne brawa. Słuchacze poparli apel ministra o to, by dla ochrony środowiska zmniejszyć konsumpcję, w szczególności za "puste" pieniądze pochodzące z kredytów i pożyczek. Oklaskami nagrodzono też informację, że w rodzinie prof. Kraszewskiego używa się 37-letniej pralki, która funkcjonuje mimo upływu lat i zadaje kłam współczesnym strategiom marketingowym, zakładającym, że cykl życia produktu powinien wynosić najwyżej 5 lat. Czym jednak mieliby zajmować się naukowcy, jeśli nie unowocześnianiem kolejnych modeli urządzeń, które ułatwiają nam życie i prace, takich jak komputery, telefony, sprzęt AGD i RTV?

    "Jeśli weźmiemy pod uwagę, że moja pralka zużywa trzy razy tyle wody, ile współczesna pralka, i cztery razy tyle energii elektrycznej dla tego samego kilograma bielizny do wyprania w temperaturze 90 stopni, to można powiedzieć, że Kraszewski używający 37-letniej pralki jest szkodnikiem. Musimy korzystać z urządzeń, które wprowadzają postęp technologiczny, co do tego nie ma wątpliwości. Przemysł musi jednak zrozumieć, że zaklinając śmierć technologiczną jedynie na podstawie kalkulacji biznesowych jak zysk na koniec roku, używa w sposób niedozwolony zasobów środowiska. Cykl życia produktu powinien się wydłużyć - oczywiście nie do 37 lat, ale na pewno nie powinien on wynosić 3 lata w przypadku pralki. Szukajmy optimum, szukajmy kompromisu" - komentował dla PAP prof. Kraszewski.

    Jego zdaniem, nowoczesne myślenie związane z wydajnym gospodarowaniem zasobami i nowoczesną ochroną środowiska będzie się w Polsce upowszechniać. "Mamy świadomość, że pojawi się opór przemysłu, dlatego to nie powinno być robione metodą nakazową, poprzez narzucanie zbyt sztywnych ram i kar, ale - zgadzając się co do zasady - powinniśmy być razem: przemysł, politycy, organizacje ekologiczne. Powinniśmy wspólnie szukać optymalnych rozwiązań, liczyć, rozumieć konsekwencje naszych decyzji, jak również tego, że decyzji nie podejmiemy. Bo jeśli nie podejmiemy kroków dla ochrony zasobów naturalnych, to, jak mawiał Grek Zorba, może się to skończyć bardzo piękną katastrofą" - ocenił minister.

    Profesor Politechniki Warszawskiej podkreślał, że Polska ma wiele do zrobienia w związku z zatrutym powietrzem, wodą i ziemią. Przyznał, że naturalne zasoby naszej planety wyczerpują się i nawet jeśli odkryjemy jeszcze drugie tyle niezbędnych surowców, to - zgodnie z regułami matematyki - ich zintensyfikowane pozyskiwanie sprawi, że to, co ludzkość wykorzystała w poprzednich 100 latach, zostanie spożytkowane w 1/6 tego okresu. Wspomniał też, że problemy środowiska wynikają nie tylko ze zbyt intensywnego wykorzystywania zasobów, ale i z niewłaściwych sposobów gospodarowania nimi. Jak przykład wymienił proces zatruwania Bałtyku i innych mórz fosforem. Jego zdaniem, mówiąc o problemach w dostępie do oleju i gazu, należy brać pod uwagę konsekwencje ich użycia, w postaci emisji CO2. Tu wrócił do konkluzji o koniecznym zredukowaniu konsumpcji.

    "Nie mamy czasu do stracenia, musimy szybko rozwiązać ten problem. UE zmierza w kierunku, który oceniam jako bardzo ważny. Z radością usłyszałem, że opłaty za urządzenia mobilne będą zunifikowane. (...) To nie koniec. Zużywamy zbyt wiele zasobów, bo zbyt duża jest nasza konsumpcja. Dlaczego zbyt wiele konsumujemy? Ponieważ używany pustych pieniędzy. Żeby mówić o efektywności w wykorzystaniu zasobów, musimy zacząć od edukacji" - mówił prof. Kraszewski podczas konferencji.

    ***

    Profesor Politechniki Warszawskiej dr hab. inż. Andrzej Kraszewski specjalizuje się w zakresie oddziaływania przedsięwzięć infrastrukturalnych na środowisko. Prowadził badania metodologii ocen oddziaływania na środowisko, oddziaływania transportu na środowisko i roli konfliktu w podejmowaniu decyzji. Zajmował się również analizą ryzyka, budową modeli prognostycznych, informatyką środowiska i systemami informacji o środowisku.

    Konferencję Green Week zorganizowano w dniach 24-27 maja w Brukseli.

    PAP - Nauka w Polsce, Karolina Olszewska

    agt/

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Ekonomia środowiska i zasobów naturalnych - jest dziedziną teorii ekonomii neoklasycznej, badającą statyczne i dynamiczne warunki optymalności wykorzystania zasobów i walorów środowiska przyrodniczego. Aspekty statyczne dotyczą efektywnego wykorzystania ograniczonych zasobów przeznaczonych na ochronę i konserwację środowiska (zachowanie jego jakości i zasobów). Aspekty dynamiczne dotyczą zaś optymalnego wykorzystania zasobów i walorów środowiska przyrodniczego w procesie wzrostu i rozwoju gospodarczego. Ekonomia środowiska bazuje na paradygmacie ekonomizacji – kryteria efektywności i optymalności ekologicznej traktuje się jako główne, natomiast kryteria bezpieczeństwa ekologicznego czy kryteria wynikające z koncepcji zrównoważonego rozwoju jako uzupełniające, dodatkowe. Komisja Ochrony Środowiska wchodziła w skład stałych komisji senackich w czasie V kadencji. Po wyborach parlamentarnych w 2005 roku została wcielona do Komisji Rolnictwa i Ochrony Środowiska. Przedmiotem działania tej komisji były: ochrona środowiska i kształtowanie środowiska, ochrona zasobów naturalnych , gospodarka wodna, leśnictwo i gospodarka leśna, łowiectwo, edukacja ekologiczna, gospodarka finansowa państwa w zakresie ochrony środowiska, atomistyka i ochrona radiologiczna, współpraca z zagranicą w zakresie polityki ekologicznej. Sozologia (gr. sódzo=ochraniam, sódzein=ochraniać + lógos=nauka) - nauka o czynnej ochronie środowiska naturalnego, nauka zajmująca się problemami ochrony środowiska, przyczynami i następstwami niekorzystnych zmian w strukturze i funkcjonowaniu układów przyrodniczych (ekologicznych), zmian wynikających z rozwoju cywilizacji oraz sposobami zapobiegania im i łagodzenia ich skutków. Sozologia to nauka zajmująca się problemami ochrony przyrody i jej zasobów, bada przyczyny i skutki przemian w naturalnych lub zmienionych przez człowieka układach przyrodniczych, zachodzących na skutek procesów antropogenicznych. Poszukuje skutecznych sposobów zapobiegania degradacji środowiska, w zakresie środowiska wodnego zajmuje się jego ochroną przed zanieczyszczeniem, eutrofizacją i degradacją wód. W ramach sozologii są opracowywane praktyczne metody działania zmierzające do zapobiegania lub łagodzenia skutków niekorzystnych zmian środowiska.

    Agora obywatelska wobec wyzwania zmian klimatycznych – druga w historii agora obywatelska Parlamentu Europejskiego, która odbyła się w dniach 12-13 czerwca 2008 w Brukseli. Jej głównym tematem były kwestie związane ze zmianami klimatycznymi oraz ustosunkowaniem się do tego rozmaitych polityk Unii Europejskiej: energetycznej, transportowej, rolnictwa, handlu, ochrony środowiska naturalnego, rozwoju, społecznej, nauki, edukacji i przemysłu. Edukacja ekologiczna (element edukacji środowiskowej) – koncepcja kształcenia i wychowywania społeczeństwa w duchu poszanowania środowiska przyrodniczego zgodnie z hasłem myśleć globalnie – działać lokalnie. Edukacja ekologiczna definiowana jest także jako psychologiczno-pedagogiczny proces oddziaływania na człowieka w celu kształtowania jego świadomości ekologicznej. Edukacja ekologiczna obejmuje wprowadzanie do programów szkół wszystkich szczebli tematyki z zakresu ochrony środowiska i kształtowania środowiska, umożliwiającej łączenie wiedzy przyrodniczej z postawą humanistyczną, tworzenie krajowych i międzynarodowych systemów kształcenia specjalistów i kwalifikowanych pracowników dla różnych działów ochrony środowiska, nauczycieli ochrony środowiska, dokształcanie inżynierów i techników różnych specjalności oraz menedżerów gospodarki, a także powszechną edukację szkolną i pozaszkolną.

    Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia (w skrócie decyzja środowiskowa, DŚU) - decyzja wydawana dla przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Została ona wprowadzona ustawą z dnia 18 maja 2005 o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw. Znowelizowana ustawą z dnia 3 października 2008 o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Ochrona środowiska – całokształt działań (także zaniechanie działań) mających na celu właściwe wykorzystanie oraz odnawianie zasobów i składników środowiska naturalnego, zarówno jego składników abiotycznych, jak i żywych (ochrona przyrody). Nauka o ochronie środowiska to sozologia.

    Konferencja sztokholmska ONZ obradowała w 1972 pod hasłem: "Mamy tylko jedną ziemię". Podczas tej konferencji ochrona środowiska podniesiona została do rangi podstawowej funkcji państwa. Pojawił się termin polityka ochrony środowiska. Konferencja wskazała na konieczność powołania wyspecjalizowanej agencji przy ONZ zajmującej się zagadnieniami ochrony środowiska. Tak oto powstał UNEP. Podczas Konferencji ustalono także Deklarację Konferencji Narodów Zjednoczonych w Sprawie Naturalnego Środowiska Człowieka. Deklaracja ta składa się ze Wstępu i 26 Zasad. Opłata ekologiczna – według obowiązującej w Polsce sprawozdawczości statystycznej są to te opłaty, które kierowane są, przynajmniej w części, na konta funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej różnych szczebli (narodowego, wojewódzkich, powiatowych i gminnych) – są to typowe opłaty. Można także wyróżnić wiele innych opłat ekologicznych, które trafiają na konta innych instytucji niż fundusze ochrony środowiska - jednak można je tak nazywać tylko ze względu na ich powiązanie z korzystaniem ze środowiska. Do ponoszenia opłat za korzystanie ze środowiska oraz administracyjnych kar pieniężnych są obowiązane, z zastrzeżeniem art. 284 ust. 2, podmioty korzystające ze środowiska (osoby fizyczne niebędące przedsiębiorcami ponoszą opłaty za korzystanie ze środowiska w zakresie, w jakim korzystanie wymaga pozwolenia na wprowadzanie substancji lub energii do środowiska oraz pozwolenia wodnoprawnego na pobór wód w rozumieniu przepisów ustawy – Prawo wodne).

    Polityka ochrony środowiska – polega na zorganizowanym działaniu społecznym zmierzającym do ochrony i kształtowania środowiska przyrodniczego poprzez realizację kolejnych przedsięwzięć. Jest ona nieodłącznym elementem polityki na rzecz trwałego i zrównoważonego rozwoju. Dlaczego jest potrzebna:

    Ocena oddziaływania na środowisko (OOŚ) (ang. environmental impact assessment) jest jednym z podstawowych instrumentów prawnych ochrony środowiska. Wywodzi się z amerykańskiej ustawy o państwowej polityce wobec środowiska (NEPA - National Environmental Policy Act).

    Inspekcja Ochrony Środowiska sprawuje kontrolę nad realizacją przepisów o ochronie środowiska i racjonalnym wykorzystaniu zasobów przyrody.

    Dodano: 02.06.2011. 00:11  


    Najnowsze