• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Nawet niewielkie dawki insektycydów stanowią zagrożenie dla pszczół miodnych

    01.09.2011. 18:17
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Naukowcy z Francji odkryli, że życie pszczół miodnych jest zagrożone z powodu infekcji Nosema ceranae (N. ceranae), kiedy owady są narażone na niskie dawki insektycydów. Wyniki zaprezentowane w czasopiśmie PLoS ONE potwierdzają teorię, że połączenie większej liczby przypadków N. ceranae z wysokim stężeniem pestycydów w ulach mogło przyczynić się do depopulacji kolonii.

    We Francji pszczoły miodne (Apis mellifera) hoduje około 70.000 pszczelarzy zawodowych i amatorów. Eksperci i laicy dostrzegają wagę roli pełnionej przez pszczoły w naszym środowisku, zwłaszcza w świetle prawidłowego funkcjonowania ekosystemów i produkcji rolnej. W ostatnich latach kolonie pszczół zmagają się z tajemniczą chorobą, która powoduje rok rocznie znikanie tysięcy kolonii. Nikt nie wie, dlaczego tak się dzieje.

    Z czasem pojawiło się wiele teorii. Niektórzy naukowcy z Europy i USA twierdzą, że intensyfikacja problemu jest następstwem utraty bioróżnorodności i zasobów żywnościowych z powodu zmian klimatu. Inni są przekonani, że odpowiedzialność za problem ponosi wzrost upraw jednogatunkowych i modyfikacja krajobrazów oraz patogeny wywołujące choroby, takie jak zgnilec czy warroza.

    Naukowcy twierdzą, że chociaż dostępne są dane na temat skutków stresu żywieniowego, pasożytniczego i chemicznego na zdrowie pszczół miodnych, to trudno jest wyodrębnić którykolwiek z tych czynników jako ten jeden, wywołujący zanik populacji pszczół. Wszyscy eksperci są zgodni, że badania powinny skupić się na połączonym oddziaływaniu kilku, wyżej wspomnianych czynników.

    I tutaj do akcji wkracza zespól naukowców z Laboratoire Microorganismes: Génome et Environnement (LMGE, CNRS/Université Blaise Pascal Clermont-Ferrand 2) i Laboratoire de Toxicologie Environnementale (LTE, INRA Avignon) we Francji, który ocenił wpływ interakcji patogen-toksyna na zdrowie pszczół.

    Naukowcy stale wystawiali młode pszczoły, niektóre zdrowe a niektóre zainfekowane N. ceranae, na niskie dawki insektycydów. Ich zdaniem zainfekowane pszczoły ginęły po chronicznym kontakcie z insektycydami. Dawki subletalne również nie chroniły tych pszczół.

    Zespół podkreśla, że taki połączony wpływ na umieralność pszczół miodnych obserwowano przy dziennej ekspozycji na wyjątkowo niskie dawki (ponad 100 razy mniejsze od LD50 - średniej dawki śmiertelnej 50, czyli takiej, która powoduje 50% śmiertelności w populacji - dla każdego insektycydu). Synergia nie jest uzależniona od typu insektycydu, gdyż dwa aktywne składniki oceniane w toku badań - fipronil i thiacloprid - należą do różnych grup. Niemniej eksperci nie byli w stanie zidentyfikować mechanizmu umożliwiającego tę synergię.

    W ramach najnowszych badań naukowcy wykazali, że interakcja między chorobą wywoływaną przez pasożyt Nosema a insektycydami generuje kolejne ryzyko dla populacji pszczół i może być brakującym ogniwem, które pomoże zrozumieć powód rosnącej umieralności pszczół. Wyniki badań zwracają uwagę również na fakt, że dawki, które nie były uważane za śmiertelne mają śmiertelny potencjał toksyczny dla organizmów zakażonych pasożytami, powodując znaczne zwiększenie podatności pszczół.

    Zdaniem naukowców wyniki wskazują na potrzebę udoskonalenia metod zarządzania populacją pszczół i jej ochrony.

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Nosema ceranae – jednokomórkowy pasożyt układu pokarmowego pszczół. Może wywołać nosemozę, chorobę zakaźną pszczół. Nosemoza (choroba sporowcowa, nosemosis apium) - choroba zaraźliwa pszczół dorosłych wywołana przez sporowce z rodzaju Nosema: Nosema apis lub Nosema ceranae. Najgroźniejsza dla robotnic i trutni. Tańce pszczół (mowa pszczół) – regularnie powtarzające się ruchy pszczół informujące inne robotnice o wystąpieniu określonego zjawiska.

    Pierzga – pokarm pszczół, który powstaje w wyniku fermentacji pyłku roślin owadopylnych (entomofilnych) albo wiatropylnych zbieranego przez pszczoły robotnice różnych gatunków pszczół. Z pyłku zebranego z kwiatostanów pszczoły formują na ostatniej parze odnóży obnóża. Po przyniesieniu do ula (gniazda) składają je do komórek plastra, a pszczoły ulowe (młode) ubijają je w komórce. W temperaturze ula (t = 35 °C) i warunkach beztlenowych zachodzi fermentacja mlekowa zgromadzonego pyłku. Pierzga jest gromadzona przy czerwiu. Pierzga jest zatem naturalnie przetworzonym przez pszczoły pyłkiem kwiatowym, który dodatkowo został wzbogacony wydzielinami organizmów pszczół. Pierzga jest pokarmem larw (czerwiu otwartego) i młodych pszczół. Zespół masowego ginięcia pszczoły miodnej (ang. Colony Collapse Disorder, skrót CCD) − zespół chorobowy występujący masowo w koloniach pszczoły miodnej (Apis mellifera), objawiający się gwałtownym i masowym ubytkiem pszczół lotnych poza ulem, a w konsekwencji ginięciem większości chorych rodzin. Od roku 2003 napływały informacje z Europy i Ameryki o poważnych stratach wśród rodzin pszczelich. Jesienią 2006 nazwa Colony Collapse Disorder (CCD) została użyta po raz pierwszy w USA dla opisu masowego ginięcia pszczół. Zjawisko masowego ginięcia pszczół powoduje ogromne straty ekonomiczne w produkcji roślin oleistych, owoców i warzyw. Jego etiologia nie została wyjaśniona, ale wiąże się z nią wiele różnorodnych czynników. Zespół masowego ginięcia pszczół jest jedną z przyczyn globalnego trendu, który nazwano spadkiem liczby owadów zapylających.

    Oddziaływanie pestycydów na pszczoły: Oddziaływanie pestycydów na pszczoły różni się w zależności od substancji. Niektóre rodzaje pestycydów rozpylane są bezpośrednio na rośliny i mogą prowadzić do śmierci pszczół i innych owadów, które siadają na odsłoniętych partiach roślin. Pestycydy systemiczne, działające na poszczególne układy roślin, są bardziej trwałe i mogą utrzymywać się w liściach, nektarze, pyłku, owocach i innych częściach roślin, powodując śmierć owadów mających z nimi kontakt, w tym pszczół . Nosema apis – pasożyt jelita cienkiego pszczół, czasem też cewek Malpighiego. Występuje przede wszystkim na obszarach intensywnej hodowli pszczół, w Polsce spotykany rzadziej.

    Rasy pszczół: Niewiele znanych dzisiaj ras pszczół (Apis) to rasy naturalne. Dzisiejsze pszczoły to najczęściej rasy powstałe w wyniku hodowli pszczół, krzyżówki ras i linii ze wszystkich stron świata. Pszczółki Wąskotorowe – zlikwidowana wąskotorowa stacja kolejowa w Pszczółkach, w gminie Pszczółki, w powiecie gdańskim, w województwie pomorskim. Położony był na linii kolejowej z Giemlic do Pszczółek Wąskotorowych. Linia ta została otwarta w 1888 roku. Rozebrana została w latach 50. XX wieku.

    Muzeum Miodu i Pszczelarstwa w Pszczółkach – prywatne muzeum położone we wsi Pszczółki (województwo pomorskie), prowadzone przez Rejonowe Koło Pszczelarzy w Pszczółkach.

    Pszczoła wschodnia (Apis cerana Fabr.) – gatunek z rodzaju pszczół miodnych (Apis), żyjący dziko w południowej i wschodniej Azji, na kontynencie i wyspach, od dorzecza Indusu po dorzecze Amuru.

    Podkurzacz – w pszczelarstwie przyrząd do odymiania pszczół, złożony z korpusu i mieszka. Podkurzacz stosowany jest do uśmierzania podrażnionych pszczół. Wigorczyk lucernowiec (Rophitoides canus Ev) - gatunek pszczół z rodziny smuklikowatych (Halictdae) i podrodziny wigorczykowatych (Dufoureinae), zaliczany do pszczół samotnic.

    Trzmiel polny (Bombus agrorum) - gatunek z rodziny pszczołowatych. Zaliczany do pszczół miodnych, plemienia trzmiele (Bombini). Pszczółki (kaszb. Pszczółczi.; niem. Hohenstein) – duża wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie gdańskim, w gminie Pszczółki, w obrębie aglomeracji gdańskiej.

    Neonikotynoidy klasyfikowane są jako neuroaktywne insektycydy, chemicznie spokrewnione z nikotyną. Najbardziej znane z nich są imidakloprid, klotianidyna i tiametoksan. Rozwój tej klasy insektycydów rozpoczął się w latach 80. przez kompanię Shell oraz w 90. przez Bayer. Neonikotynoidy zostały stworzone przede wszystkim dlatego, iż wykazywały zmniejszoną toksyczność w porównaniu do poprzednio stosowanych organofosforanów i karbaminianowych insektycydów.Większość neonikotynoidów wykazuje o wiele mniejszą toksyczność u ssaków niż u owadów, jednak niektóre z nowych produktów są toksyczne. Neonikotynoidy są nową klasą insektycydów przedstawionych w ostatnich 50 latach, a imidakloprid jest obecnie najszerzej używanym insektycydem na świecie. Ostatnimi czasy użycie kilku z tych środków zostało zakazane w części państw, w związku z udowodnieniem związku z masowym wymieraniem pszczół. W styczniu 2013 Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności ogłosił, że neonikotynoidy stanowią niedopuszczalnie wysokie ryzyko dla pszczół, a sponsorowane przez przemysł badania naukowe, na których agencje regulacyjne polegały mogły być wadliwe.W marcu 2013 organizacja American Bird Conservancy opublikowała przegląd 200 badań nad neonikotynoidami w oparciu o badania przemysłowe pozyskane dzięki amerykańskiej ustawie o dostępie do rządowych informacji. Organizacja ta wzywała do zakazu stosowania neonikotynoidów jako zapraw roślin z powodu ich toksyczności dla ptaków, bezkręgowców wodnych oraz pozostałej fauny i flory. Także w marcu 2013 Agencja Ochrony Środowiska (US EPA) została pozwana przez koalicję pszczelarzy oraz adwokatów ruchu ochrony przyrody i zrównoważonego rolnictwa, którzy oskarżyli agencję o wydawanie niewłaściwych ocen toksyczności i pozwalanie na rejestrację pestycydów na podstawie niewystarczających badań naukowych.

    Dodano: 01.09.2011. 18:17  


    Najnowsze