• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Norka amerykańska nieproszonym gościem w ,,Ujściu Warty

    09.05.2011. 00:19
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Badania dotyczące gatunków inwazyjnych w Parku Narodowym ,,Ujście Warty" wykazują, że norka amerykańska ma tam znakomite warunki do życia, a jej zagęszczenie jest jednym z największych w Europie. Nieduży ssak drapieżny z rodziny łasicowatych jest największym zagrożeniem dla ptaków - poinformowała PAP Ewa Jędrzejewska z Parku Narodowego ,,Ujście Warty".

    W Parku, który jest jedną z największych ostoi ptactwa wodnego i błotnego w tej części Europy, monitoring norki amerykańskiej rozpoczęto w połowie lat 90. ub. wieku i prowadzony jest do dziś.

    Liczbę tych drapieżników ocenia się przy użyciu kilku metod: odłowów w pułapki, zimowego liczenia tropów, zastawiania tratw na tropy, ewidencji śmiertelności na pobliskich drogach oraz poprzez obserwacje bezpośrednie.

    Wyniki ukazują, że populacja norki na tym terenie od kilku lat utrzymuje się na stałym, wysokim poziomie. Zagęszczenie wzdłuż cieków wodnych, gdzie norek jest najwięcej, wykazało występowanie aż 12 osobników na 10 km linii brzegowej i jest jednym z największych zagęszczeń stwierdzonych w Europie.

    ,,Norka amerykańska stanowi poważne zagrożenie przede wszystkim dla gniazdujących tu ptaków wodnych i błotnych, których jaja stanowią dla niej łatwo dostępny łup. Narażone są także dorosłe ptaki: od niewielkich rozmiarów wróblowatych do gęgawy" - powiedziała Ewa Jędrzejewska.

    Przyrodnicy ustalili, że w jadłospisie norek do 15 proc. stanowią płazy, do 60 proc. ryby a do 30 proc. ssaki. Te proporcje są jednak ściśle związane z porą roku. Nie wiadomo jednak, jaki wpływ ma ten inwazyjny gatunek na wymienione zwierzęta.

    Podczas badań stwierdzono natomiast, że norka amerykańska w dużym stopniu (do 60 proc. w sezonie lęgowym) odżywia się ptakami oraz ich jajami, co może mieć negatywny wpływ na sukces lęgowy ptaków występujących w ,,Uściu Warty".

    Szczególnie narażone na ataki norek są ptaki ściśle związanie ze środowiskiem wodnym, takie jak: łyska, kaczki np. krzyżówka czy też gęgawy - wynika z badań.

    Od kilku lat w Parku Narodowym ,,Ujście Warty" prowadzone są próby ograniczenia liczebności norki amerykańskiej. Jej populacja jest jednak stale zasilana.

    W pobliżu Parku znajdują się fermy futrzarskie, a ucieczki tych zwierząt są tam na porządku dziennym. Badania genetyczne wykazały, iż około 40 proc. populacji norki występującej w ,,Ujściu Warty" to uciekinierzy z ferm.

    Norka została sprowadzona w latach 20-tych XX wieku do Europy w celach hodowlanych (przemysł futrzarski) i w krótkim czasie stała się problemem.

    Jest zwinnym, inteligentnym oraz szybko dostosowującym się drapieżnikiem o szerokim spektrum pokarmowym. Dzięki tym cechom uciekinierzy z ferm hodowlanych wspaniale zaadoptowali się do życia na wolności doskonale dając sobie radę z nowym środowiskiem.

    W Polsce po raz pierwszy stwierdzono dziko występującą norkę amerykańską w latach 50-tych XX wieku. Twierdzi się, iż były to osobniki, które uciekły z ferm. Jednakże pamiętać trzeba, że na terenie byłego ZSRR w okresie od lat 30-tych do 70-tych XX wieku masowo wsiedlano norkę amerykańską, która swobodnie migrowała na nowe tereny, m. in. do Polski.

    W efekcie powstała w Europie silna i zdrowa populacja norki amerykańskiej. Norka, zwiększając swój zasięg występowania, zaczęła wypierać inne zwierzęta, jak np. rodzimą dla Europy norkę europejską, która w chwili obecnej zakwalifikowana jest w Polskiej Czerwonej Księdze Zwierząt jako gatunek wymarły w Polsce (EXP), a w Światowej Czerwonej Księdze (IUCN Red Data Book) jako gatunek bardzo zagrożony wymarciem (EN) w całej Europie. MMD

    PAP - Nauka w Polsce

    abe/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)

    Norka europejska (Mustela lutreola) – gatunek ssaka z rodziny łasicowatych, dawniej spotykany w całej Europie. Poluje na małe ssaki, płazy, bezkręgowce i ptaki. Norka europejska została wytępiona w większej części Europy jeszcze przed sprowadzeniem jej amerykańskiej, większej oraz sprawniejszej krewniaczki. W Polsce według Polskiej Czerwonej Księgi Zwierząt (z 2001 r.) gatunek ma status zanikłego na terenie Polski.

    Norka europejska (Mustela lutreola) – gatunek ssaka z rodziny łasicowatych, dawniej spotykany w całej Europie. Poluje na małe ssaki, płazy, bezkręgowce i ptaki. Norka europejska została wytępiona w większej części Europy jeszcze przed sprowadzeniem jej amerykańskiej, większej oraz sprawniejszej krewniaczki. W Polsce według Polskiej Czerwonej Księgi Zwierząt (z 2001 r.) gatunek ma status zanikłego na terenie Polski.

    Neovison macrodon – gatunek wymarłego drapieżnego ssaka z rodziny łasicowatych. Gatunek ten występował u wschodnich wybrzeży Ameryki Północnej w Massachusetts i Maine w Stanach Zjednoczonych oraz Nowym Brunszwiku i Nowej Fundlandii w Kanadzie. Ssak ten został opisany po raz pierwszy przez Prentisa w 1903 roku jako Lutreola macrodon. Przez dłuższy czas gatunek ten traktowany był jako podgatunek norki amerykańskiej. W 2000 roku Mead i współpracownicy porównali N. macrodon z pięcioma podgatunkami norki amerykańskiej, wykorzystując do badań czaszki, żuchwy, kość ramienną, promieniową, udową, piszczelową i inne elementy szkieletu, stwierdzając że N. macrodon była większa niż pokrewny gatunek. Również badania uzębienia wykazały odrębność tego gatunku. Niewiele wiadomo na temat ekologii N. macrodon. Według słów okolicznych mieszkańców N. macrodon miała bardziej czerwone futro, puszysty ogon i grubsze ciało niż norka amerykańska. W 1867 roku w Nowej Szkocji odnotowano okaz mierzący 82,6 cm długości. Zamieszkiwał skaliste wybrzeża i przybrzeżne wyspy. Najprawdopodobniej ssak ten wiódł nocny i samotniczy tryb życia, dużo czasu spędzając w morzu. N. macrodon żywiła się ptakami, jajami ptaków, rybami oraz morskimi bezkręgowcami. W Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów został zaliczony do kategorii EX (wymarły). Najprawdopodobniej ssak ten wyginął około 1860 roku. Główną przyczyną wyginięcia mogły być polowania związane z handlem futrami.

    Neovison macrodon – gatunek wymarłego drapieżnego ssaka z rodziny łasicowatych. Gatunek ten występował u wschodnich wybrzeży Ameryki Północnej w Massachusetts i Maine w Stanach Zjednoczonych oraz Nowym Brunszwiku i Nowej Fundlandii w Kanadzie. Ssak ten został opisany po raz pierwszy przez Prentisa w 1903 roku jako Lutreola macrodon. Przez dłuższy czas gatunek ten traktowany był jako podgatunek norki amerykańskiej. W 2000 roku Mead i współpracownicy porównali N. macrodon z pięcioma podgatunkami norki amerykańskiej, wykorzystując do badań czaszki, żuchwy, kość ramienną, promieniową, udową, piszczelową i inne elementy szkieletu, stwierdzając że N. macrodon była większa niż pokrewny gatunek. Również badania uzębienia wykazały odrębność tego gatunku. Niewiele wiadomo na temat ekologii N. macrodon. Według słów okolicznych mieszkańców N. macrodon miała bardziej czerwone futro, puszysty ogon i grubsze ciało niż norka amerykańska. W 1867 roku w Nowej Szkocji odnotowano okaz mierzący 82,6 cm długości. Zamieszkiwał skaliste wybrzeża i przybrzeżne wyspy. Najprawdopodobniej ssak ten wiódł nocny i samotniczy tryb życia, dużo czasu spędzając w morzu. N. macrodon żywiła się ptakami, jajami ptaków, rybami oraz morskimi bezkręgowcami. W Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów został zaliczony do kategorii EX (wymarły). Najprawdopodobniej ssak ten wyginął około 1860 roku. Główną przyczyną wyginięcia mogły być polowania związane z handlem futrami.

    Neovison macrodon – gatunek wymarłego drapieżnego ssaka z rodziny łasicowatych. Gatunek ten występował u wschodnich wybrzeży Ameryki Północnej w Massachusetts i Maine w Stanach Zjednoczonych oraz Nowym Brunszwiku i Nowej Fundlandii w Kanadzie. Ssak ten został opisany po raz pierwszy przez Prentisa w 1903 roku jako Lutreola macrodon. Przez dłuższy czas gatunek ten traktowany był jako podgatunek norki amerykańskiej. W 2000 roku Mead i współpracownicy porównali N. macrodon z pięcioma podgatunkami norki amerykańskiej, wykorzystując do badań czaszki, żuchwy, kość ramienną, promieniową, udową, piszczelową i inne elementy szkieletu, stwierdzając że N. macrodon była większa niż pokrewny gatunek. Również badania uzębienia wykazały odrębność tego gatunku. Niewiele wiadomo na temat ekologii N. macrodon. Według słów okolicznych mieszkańców N. macrodon miała bardziej czerwone futro, puszysty ogon i grubsze ciało niż norka amerykańska. W 1867 roku w Nowej Szkocji odnotowano okaz mierzący 82,6 cm długości. Zamieszkiwał skaliste wybrzeża i przybrzeżne wyspy. Najprawdopodobniej ssak ten wiódł nocny i samotniczy tryb życia, dużo czasu spędzając w morzu. N. macrodon żywiła się ptakami, jajami ptaków, rybami oraz morskimi bezkręgowcami. W Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów został zaliczony do kategorii EX (wymarły). Najprawdopodobniej ssak ten wyginął około 1860 roku. Główną przyczyną wyginięcia mogły być polowania związane z handlem futrami.

    Odory z ferm norek – pojęcie stosowane w odniesieniu do zapachowo uciążliwych zanieczyszczeń powietrza, emitowanych z obiektów, należących do ferm norek (gatunek hodowlany: norka amerykańska), traktowanych zgodnie z Prawem Ochrony Środowiska jako „instalacje”, dla których są opracowywane raporty o oddziaływaniu na środowisko. Dotyczy poszczególnych związków chemicznych, albo mieszanin wszystkich odorantów, których ilość jest określana łącznie, metodami olfaktometrycznymi.

    Sezon lęgowy – okres, w którym ptaki tokują i przystępują do lęgu. Zwykle trwa on od kwietnia do czerwca, jednak u różnych gatunków może rozpocząć się wcześniej lub potrwać dłużej. W czasie tego okresu ptaki są narażone na ataki różnego rodzaju drapieżników i między innymi z tego powodu są dla nich budowane specjalne budki lęgowe. Ptaki często podejmują dalekie wędrówki, by przystąpić do sezonu lęgowego w wybranym wcześniej stanowisku lęgowym. Zagrożeniem dla tych stanowisk jest m.in. człowiek, który często niszczy je z różnych przyczyn. Z tego powodu niektóre gatunki ptaków osiągające dojrzałość płciową dopiero w 7 roku życia (lub nawet później), bądź składające tylko jedno jajo w sezonie lęgowym, a niekiedy przystępujące do lęgów raz na kilka lat – zagrożone są wyginięciem.

    Dodano: 09.05.2011. 00:19  


    Najnowsze