• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Potrzebny lepszy monitoring na rzecz europejskich mórz wolnych od zanieczyszczeń

    26.03.2012. 17:17
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    W najnowszym stanowisku Rady Morskiej Europejskiej Fundacji Nauki (ESF), eksperci podkreślają, że monitoring i regulacje w zakresie zanieczyszczeń chemicznych mórz w Europie wymagają więcej pracy.

    "Monitoring Chemical Pollution in Europe's Seas: Programmes, Practices and Priorities for Research" przedstawia świeży wgląd w sposób, w jaki ramy prawne i programy monitorujące nie obejmują pełnej gamy potencjalnie szkodliwych zanieczyszczeń. Pomijają również wiele "nowych" substancji stosowanych przez przemysł.

    Zanieczyszczenie to największe zmartwienie Europejczyków. Odkrycia stanowią dorobek projektu CLAMER (Wyniki badań nad zmianami klimatu i ekosystemami morskim), w ramach którego ponad 10.000 osób z 10 krajów europejskich zajęło się najważniejszymi ich zdaniem zagrożeniami dla środowiska morskiego. Projekt CLAMER został dofinansowany z tematu "Środowisko" Siódmego Programu Ramowego (7PR) UE na kwotę niemal 1 mln EUR. Dokument wskazuje również, że obawy opinii publicznej są uzasadnione, zwłaszcza że znajdują poparcie w dowodach naukowych.

    Dane pokazują, że około 30.000 chemikaliów dostępnych na rynku UE generuje ponad jedną tonę rocznie. Do mórz, rzek i estuariów trafia coraz większą ilość substancji, które mogą niekorzystnie wpłynąć na procesy, ekosystemy i organizmy morskie.

    Unia Europejska jest przekonana, że oceany i morza to strategiczne obszary, odgrywające zasadniczą rolę w kontekście gospodarczym i społecznym. Tymczasem, ekosystemy morskie znajdują się pod coraz silniejszą presją działalności człowieka, a zanieczyszczenia chemiczne sieją spustoszenie bardziej niż kiedykolwiek wcześniej.

    "Poziom wiedzy na ten temat i świadomość obecności i potencjalnego wpływu nowych oraz powstających zanieczyszczeń morskich są nadal bardzo ograniczone" - mówi współkierownik grupy roboczej, Patrick Roose z Belgijskiej Jednostki Zarządzania Modelami Matematycznymi Morza Północnego (NUMM) w Belgii.

    Inny współkierownik, Colin Janssen z Uniwersytetu w Gandawie w Belgii, mówi tak: "Programy monitorowania, aby były rzeczywiście skuteczne, powinny stać się dynamiczne i uwzględniać stale wydłużającą się listę zanieczyszczeń chemicznych oraz wpływ jaki mogą one mieć na organizmy, ekosystemy i procesy, a także kierować działania i zasoby zgodnie z postrzeganym ryzykiem."

    Stanowisko podkreśla również potrzebę lepszej współpracy, koordynacji i harmonizacji między podejmowanymi obecnie działaniami monitorowania a tymi, które są opracowywane. Podjęcie takich kroków zagwarantuje, że wysiłki nie będą powielane, wiedza ekspercka nie zostanie utracona, a ludzie będą pracować, by sprostać normom obowiązującym w całym regionie. Co więcej, zaawansowane i lepiej zintegrowane procedury oceny ryzyka środowiskowego są potrzebne do oszacowania sposobu, w jaki chemikalia oddziałują na rozmaite kwatery przybrzeżnych i otwartych systemów morskich.

    "Do tej pory monitorowanie mórz europejskich opiera się głównie na pomiarach stężeń chemikaliów w wodzie, osadach i biotach" - wyjaśnia przewodniczący Rady Morskiej Kostas Nittis. "Jako takie nie stanowią one wystarczająco zaawansowanych podejść, umożliwiających zyskanie wglądu w realny wpływ chemikaliów na osobniki, populacje i całe ekosystemy morskie. Dopóki nie zostanie opracowane solidniejsze pod względem naukowym podejście i bardziej zaawansowane podejście, istniejące programy monitorowania dają jedynie część obrazu."

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Monitoring powietrza atmosferycznego – monitoring, pozwalający uzyskać dane o stężeniach składników powietrza (np. ozon, CO2) – w tym zanieczyszczeń – na określonym obszarze (skala lokalna, regionalna, krajowa, globalna). W przypadku zanieczyszczenia powietrza bierze się pod uwagę wzajemnie uzupełniające się wyniki kontroli emisji (ilości zanieczyszczeń wprowadzanych do atmosfery) i imisji (aktualne stężenia zanieczyszczeń). Europejski rejestr emisji zanieczyszczeń (EPER) jest systemem ewidencji i raportowania zanieczyszczeń stosowanym przez kraje członkowskie Unii Europejskiej. Jest on ściśle powiązany z realizacją dyrektywy IPPC. Rozporządzenie E-PRTR ma na celu poprawę publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska poprzez ustanowienie spójnego i zintegrowanego Rejestru Uwalniania i Transferu Zanieczyszczeń, przyczyniając się tym samym ostatecznie do zapobiegania zanieczyszczeniom środowiska i ich ograniczenia oraz zapewniając potrzebne informacje decydentom, a także ułatwiając udział społeczeństwa w podejmowaniu decyzji dotyczących środowiska. Emisja zanieczyszczeń - to wprowadzanie do środowiska wytworów działalności człowieka (zanieczyszczeń), a w szczególności:

    Ochrona Powietrza i Problemy Odpadów (początkowo „Ochrona Powietrza”) – polski kwartalnik (początkowo dwumiesięcznik) wydawany od 1967 roku poświęcony problemom inżynierii środowiska, np. metodom i urządzeniom do redukcji emisji zanieczyszczeń powietrza i ilości odpadów, metodom badań ilości zanieczyszczeń środowiska, procesom przemieszczania się i przemian zanieczyszczeń w atmosferze, ich wpływowi na organizmy żywe, metodom utylizacji odpadów lub problemom zarządzania środowiskowego. Polish Journal of Environmental Studies – polski dwumiesięcznik wydawany w języku angielskim od 1996 r., poświęcony problemom inżynierii środowiska, np. metodom badań ilości zanieczyszczeń środowiska (atmosfera, hydrosfera, gleba, materiały biologiczne), procesom przemieszczania się i przemian zanieczyszczeń w środowisku, ich wpływowi na organizmy żywe, metodom utylizacji odpadów i rekultywacji gruntów lub problemom zarządzania środowiskowego. Publikowane są:

    Komitet sterujący – jest organem wspierającym kierownictwo przedsiębiorstwa w jego działaniu. Dotyczy to głównie podejmowania strategicznych decyzji w zakresie przyszłej realizacji projektów inwestycyjnych podmiotu. Podejmuje on decyzje o tym, który z przedstawionych w danym momencie projektów ma być wcielony w życie, a który nie. Jest odpowiedzialny za długoterminowe zarządzanie projektem i jego monitoring. Oznacza to kontrolę realizacji projektu na poziomie strategicznym, weryfikacji zgodności projektu z przyjętymi wcześniej celami i utrzymaniem założonych ram: zakresu, kosztów i terminów czasowych. W przypadku jakichkolwiek zmian w projekcie, muszą one być najpierw przedstawione komitetowi, a potem przez niego zatwierdzone. Tylko wtedy można je uwzględnić w projekcie. Komitet sterujący ocenia i akceptuje, na zasadzie konsensusu, zaproponowane przez zespół projektowy działania dla realizacji projektu. Zajmuje się także ich koordynacją i spójnością z innymi realizowanymi projektami. Komitet sterujący powołuje grupy robocze i wybiera ekspertów, z którymi przedsiębiorstwo będzie współpracować przy projekcie. Przed komitetem odpowiada kierownik projektu (bądź dyrektor – w zależności od wielkości i działalności jednostki gospodarczej). Handel emisjami zanieczyszczeń — rynkowa metoda ograniczania kosztów zewnętrznych, takich jak społeczne koszty zanieczyszczeń powietrza. Opiera się o obowiązkowe zezwolenia uprawniające do emisji określonej ilości danej substancji, które mogą być kupowane i sprzedawane na zasadach rynkowych. Ilość zezwoleń wprowadzanych na rynek jest stopniowo ograniczana, co powoduje wzrost popytu na nie, a co za tym idzie wzrost ceny. W rezultacie zwiększa się motywacja przedsiębiorstw stosujących wysokoemisyjne technologie do inwestowania w ich unowocześnienie. Metoda ta w wielu przypadkach doprowadziła do ograniczenia emisji znacznie szybciej i mniejszym kosztem w porównaniu do ścisłej regulacji.

    Europejskie Centrum Monitorowania Zmian (w skrócie EMCC od ang. The European Monitoring Centre on Change) – instrument powstały w celu promocji wiedzy na temat przewidywania i zarządzania zmianami. Centrum powstało w 2001 roku w ramach Europejskiej Fundacji na rzecz Poprawy Warunków Życia i Pracy przy wsparciu Parlamentu Europejskiego, Komisji Europejskiej oraz współpracujących organizacji społecznych. System Emisyjny Mikros – to oprogramowanie służące do rozliczeń emisji zanieczyszczeń powietrza z największych zakładów przemysłowych, na które przepisy prawa nakładają obowiązek posiadania systemów ciągłej kontroli poziomów emisji niektórych związków chemicznych i pyłu (por. wymagania normy PN-EN 14181:2010 Emisja ze źródeł stacjonarnych – Zapewnienie jakości automatycznych systemów pomiarowych; zastąpiła PN-EN 14181:2005).

    Wskaźniki emisji zanieczyszczeń powietrza – wartości emisji zanieczyszczeń, odniesione do jednostkowej ilości surowca, przetwarzanego w instalacji określonego rodzaju, lub do jednostkowej ilości wytwarzanego produktu.

    Reperowa sieć monitoringu głównych rzek kraju stanowi źródło informacji o stanie zanieczyszczenia tych rzek oraz dostarcza danych do obliczeń bilansu zanieczyszczeń wprowadzanych do Morza Bałtyckiego. Informacje te są niezbędne do prowadzenia prac badawczych z zakresu oceny jakości wód płynących.

    Procesy brzegowe – określenie działalności rzeźbotwórczych mas wodnych na wybrzeże. Procesy te można podzielić na procesy lądowe, procesy morskie oraz procesy współdziałające. Archives of Environmental Protection (do 2007 r. – Archiwum Ochrony Środowiska, ang. Archives of Environmental Protection) – wydawane od 1975 roku najstarsze polskie czasopismo naukowe (kwartalnik) z dziedziny ochrony i inżynierii środowiska, poświęcone m.in. metodom badań ilości zanieczyszczeń środowiska (atmosfera, hydrosfera, gleba), procesom przemieszczania się i przemian zanieczyszczeń w środowisku, ich wpływowi na organizmy żywe, metodom utylizacji odpadów i rekultywacji gruntów lub problemom zarządzania środowiskowego. W latach 1975–2007 artykuły były publikowane w dwóch językach – polskim lub angielskim, a od 2008 roku tylko w języku angielskim. Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego przyznało mu 13 punktów. Jest rejestrowane na Thomson Scientific Master Journal List i w Journal Citation Reports. W 2010 roku uzyskało IF 0,188.

    Europejska Polityka Kosmiczna – działania, którym celem jest wspieranie rozwoju potencjału kosmicznego Unii Europejskiej i jej wykorzystania dla realizacji jej celów, obejmujące obecnie w szczególności rozwój systemów nawigacji satelitarnej Galileo i globalnego monitoringu dla potrzeb środowiska i bezpieczeństwa GMES (Global Monitoring for Environment and Security). Akt Genscher-Colombo ang. Genscher-Colombo Act - propozycja ministrów RFN Hansa Dietricha Genschera i włoskiego Emilio Colombo. Przedłożony został w listopadzie 1981 r. Dokument zakładał scislejsza integracje w ramach Europejskiej Współpracy Politycznej. Chcieli oni uczynic z Rady Europejskiej polityczny organ kierowniczy Wspólnot Europejskich. Akt przewidydywał coraz silniejszą integrację europejską w szczególności na polu tworzenia unii gospodarczo- walutowej, zmierzającą do powstania Unii Europejskiej. Przyjęty został jako część Uroczystej Deklaracji w sprawie Unii Europejskiej uchwalonej 19 czerwca 1983 r. w Stuttgarcie przez Radę Europejską. W dokumencie tym m.in. podkreślono rolę Rady Europejskiej oraz wezwano do stworzenia unii gospodarczo-walutowej. Echem Aktu Genscher-Colombo była inicjatywa Parlamentu Europejskiego, wyrażającą się rezolucją z 14 lutego 1984 roku, która zawierała projekt Układu o ustanowieniu Unii Europejskiej. Stanowiła ona swego rodzaju konstytucję zjednoczonej Europy. Akt Genscher-Colombo występuje także jako tzw. Akt Europejski.

    Ratownictwo chemiczne – dziedzina techniki i nauki zajmująca się problematyką usuwania awarii oraz ich skutków w przemyśle chemicznym i transporcie chemikaliów. Ten sam termin dotyczy także specjalnych działań podejmowanych w przypadku niekontrolowanego wydostania się niebezpiecznych substancji chemicznych. Conrady – Indywidualności Morskie – nagroda za osiągnięcia w dziedzinie żeglarstwa, kultury morskiej, nauki (m.in. oceanografia, biologia morza, geologia morza), gospodarki morskiej (m.in. transport i żegluga morska, obszary morskie i porty morskie, ochrona środowiska morskiego) i popularyzacji problematyki morskiej; jest wręczana ludziom morza z całego świata.

    Dodano: 26.03.2012. 17:17  


    Najnowsze