• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Ścisłe powiązania między robakami morskimi a człowiekiem ujawnione

    28.02.2011. 16:49
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Być może nie wyglądają podobnie, jednak według międzynarodowego zespołu naukowców dwa proste robaki morskie - Xenoturbellida i wirki bezjelitowe - mogą być bliżej spokrewnione ze złożonymi organizmami, takimi jak człowiek czy jeż morski, niż dotychczas sądzono. Zaprezentowane w czasopiśmie Nature odkrycie sugeruje, że nieodzowna jest gruntowna rewizja filogenetycznej historii zwierząt, ponieważ wskazuje, iż organizmy te nie zawsze miały tak prostą budowę jak obecnie.

    Królestwo zwierząt dzieli się na różne linie ewolucyjne. Obejmują one, między innymi protostomia, inaczej "pierwouste" i deuterostomia czyli "wtórouste". W przypadku protostomia pragęba, która wykształca się na początku rozwoju embrionalnego staje się właściwym otworem gębowym organizmu, podczas gdy u deuterostomia powstaje z niej otwór odbytowy, a otwór gębowy wykształca się na późniejszym etapie.

    Do tej pory zidentyfikowano tylko trzy typy deuterostomia, a mianowicie: strunowce (np. kręgowce); szkarłupnie (np. jeże morskie, rozgwiazdy i strzykwy) i półstrunowce (np. robaki jelitodyszne). "Nasze badania pokazują, że Xenoturbellida i Acoelomorpha tworzą razem czwarty typ, który nazwaliśmy Xenacoelomorpha" - wyjaśnia dr Albert Poustka z Instytutu Genetyki Molekularnej im. Maxa Plancka w Berlinie, Niemcy.

    Rodzaj Xenoturbella zamieszkuje u wybrzeży Islandii, Skandynawii i Szkocji. Ma taką samą prostą budowę jak wirki bezjelitowe, które osiągają maksymalną wielkość zaledwie kilku milimetrów i nie posiadają jelita, szczelin skrzelowych ani jamy ciała. Wielu członków obydwu grup zamieszkuje dno oceanu i żywi się cząstkami organicznymi z osadów. Niektóre gatunki pasożytują na przykład w jelitach strzykw.

    Zdaniem naukowców Xenoturbellida i Acoelomorpha mają wspólnego przodka, z którego wywodzi się złożona grupa Deuterostoma. "Zatem w przeciwieństwie do wcześniejszych założeń Xenacoelomorpha nie zawsze miały prostą budowę, tylko utraciły cechy charakterystyczne typowe dla wielu wtóroustych w toku ewolucji" - mówi dr Poustka. "Robaki uprościły swoją budowę tak naprawdę dlatego, że było to bez wątpienia korzystne - czy też nawet korzystniejsze - niż złożona budowa organizmu."

    Wykorzystując intensywnie obliczeniowe modele matematyczne naukowcy przeanalizowali nowe "mini" geny - tak zwane mikroRNA (molekuły kwasu rybonukleinowego) - oraz aminokwasy z w pełni zsekwencjonowanych genomów mitochondrialnych Acoelomorpha i Xenoturbellida, a także obszerny zestaw kilkuset genów.

    Analiza mikroRNA Xenoturbella i pierwotnojamowca Hofstenia miamia wykazała, że wcześniej badany pierwotnojamowiec Symsagittifera roscoffensis utracił wiele z tych "mini" genów. Zestaw genów omawianych zwierząt wskazuje natomiast na pokrewieństwo między nimi a wtóroustymi.

    Mają na przykład mikroRNA, o którym wcześniej wiedziano, że występuje jedynie u szkarłupni i robaków jelitodysznych. Wszystkie dotychczas badane zwierzęta z nowego typu Xenacoelomorpha posiadają gen RSB66, który wcześniej mógł jedynie występować u wtóroustych.

    Złożone organizmy pierwoustych i wtóroustych nie pochodzą zatem od Acoelomorpha, jak dotychczas zakładano. Wcześniejsze badania były najwyraźniej obarczone systematycznym błędem, który naukowcy nazywają efektem "przyciągania się długich gałęzi" - wskazują badacze.

    Ich zdaniem ten błąd często pojawia się w czasie porównywania genotypów organizmów, które długo rozwijały się niezależnie od siebie. Nawet jeżeli sekwencje DNA (kwasu dezoksyrybonukleinowego) niektórych organizmów mutowały szybciej niż średnia, to taki efekt może się pojawić.

    "To właśnie przypadek wirków bezjelitowych" - stwierdza dr Poustka. Naukowcy dekodują obecnie cały genom różnych gatunków Xenacoelomorpha, aby zdobyć większą wiedzę na temat ewolucji wtóroustych.

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)

    Xenoturbellida – typ drobnych zwierząt morskich o prostym planie budowy, reprezentowany przez dwa gatunki: Xenoturbella bocki i Xenoturbella westbladi, odkryte w Bałtyku w 1915, a opisane naukowo dopiero w 1949. Około 4-centymetrowej długości ciało Xenoturbella jest otoczone prostym worem powłokowo-mięśniowym, pokrytym urzęsionym nabłonkiem. Otwór gębowy, położony jest blisko środka na stronie brzusznej, posiada bardzo słabo wyrażoną gardziel i prowadzi do prostego workowatego jelita. Biorąc pod uwagę prostą budowę Xenoturbella widziano w nim reliktowy organizm nawiązujący do hipotetycznej grupy bilaterogastreata. Rodzaj Xenoturbella był zaliczany do wielu różnych grup systematycznych, m.in. półstrunowców, szkarłupni, mięczaków, czy wirków. W typie płazińców (Platyhelminthes) utworzono dla niego nową gromadę Xenoturbellida. Odkrywca gatunku, E. Westblad, uważał go za najbardziej prymitywnego wirka, jednak budowa tych zwierząt wykazuje ważne różnice. Nabłonek pokrywający ich ciało różni się od jednolitego nabłonka wirków. Także statocysty nie odpowiadają swą budową takimże elementom u wirków. Są one zbliżone do narządu aboralnego Ctenophora, a najbardziej zbliżona do statocyst strzykw.

    Pierwouste, pragębowce, pierwogębe (Protostomia) – klad zwierząt dwubocznie symetrycznych, u których w rozwoju embrionalnym nie wytwarza się wtórny otwór gębowy, a otwór prowadzący do jamy gastruli (pragęba) staje się w rozwoju osobniczym właściwym otworem gębowym. Grupa przeciwstawiana wtóroustym (Deuterostomia), z którymi tworzą dwie ewolucyjne linie wielokomórkowych zwierząt trójwarstwowych (Triploblastica) i dwubocznie symetrycznych (Bilateria). Podział zwierząt zaliczanych do Bilateria na pierwouste i wtórouste wprowadził Karl Grobben w 1908 roku.

    Pierwouste, pragębowce, pierwogębe (Protostomia) – klad zwierząt dwubocznie symetrycznych, u których w rozwoju embrionalnym nie wytwarza się wtórny otwór gębowy, a otwór prowadzący do jamy gastruli (pragęba) staje się w rozwoju osobniczym właściwym otworem gębowym. Grupa przeciwstawiana wtóroustym (Deuterostomia), z którymi tworzą dwie ewolucyjne linie wielokomórkowych zwierząt trójwarstwowych (Triploblastica) i dwubocznie symetrycznych (Bilateria). Podział zwierząt zaliczanych do Bilateria na pierwouste i wtórouste wprowadził Karl Grobben w 1908 roku.

    Pierwouste, pragębowce, pierwogębe (Protostomia) – klad zwierząt dwubocznie symetrycznych, u których w rozwoju embrionalnym nie wytwarza się wtórny otwór gębowy, a otwór prowadzący do jamy gastruli (pragęba) staje się w rozwoju osobniczym właściwym otworem gębowym. Grupa przeciwstawiana wtóroustym (Deuterostomia), z którymi tworzą dwie ewolucyjne linie wielokomórkowych zwierząt trójwarstwowych (Triploblastica) i dwubocznie symetrycznych (Bilateria). Podział zwierząt zaliczanych do Bilateria na pierwouste i wtórouste wprowadził Karl Grobben w 1908 roku.

    Wtórouste, wtórnogębowce (Deuterostomia) – klad zwierząt dwubocznie symetrycznych, u których w rozwoju embrionalnym z pragęby powstaje otwór odbytowy. Wtórouste są przeciwstawiane pierwoustym (Protostomia). Podział zwierząt zaliczanych do Bilateria na pierwouste i wtórouste wprowadził Karl Grobben w 1908 roku.

    Półstrunowce (Hemichordata, z gr. hemi – pół + chorda – struna), przedstrunowce (Protochordata), strunogębe (Stomochordata), szparoskrzelne (Branchiotremata) – typ bezkręgowych, morskich zwierząt wtóroustych o cechach morfologicznych zbliżonych do strunowców (stąd nazwa typu), natomiast w rozwoju zarodkowym wykazujących cechy wspólne ze szkarłupniami. Występują wyłącznie w wodach morskich, głównie pełnosłonych, najczęściej w strefie dennej. Są wśród nich organizmy wolno żyjące i osiadłe, często kolonijne, tylko nieliczne pływają. Żywią się detrytusem i drobnymi organizmami morskimi.

    Półstrunowce (Hemichordata, z gr. hemi – pół + chorda – struna), przedstrunowce (Protochordata), strunogębe (Stomochordata), szparoskrzelne (Branchiotremata) – typ bezkręgowych, morskich zwierząt wtóroustych o cechach morfologicznych zbliżonych do strunowców (stąd nazwa typu), natomiast w rozwoju zarodkowym wykazujących cechy wspólne ze szkarłupniami. Występują wyłącznie w wodach morskich, głównie pełnosłonych, najczęściej w strefie dennej. Są wśród nich organizmy wolno żyjące i osiadłe, często kolonijne, tylko nieliczne pływają. Żywią się detrytusem i drobnymi organizmami morskimi.

    Dodano: 28.02.2011. 16:49  


    Najnowsze