• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Strumienie lodowe dają wskazówki nt. sygnatur

    11.05.2010. 21:12
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Międzynarodowy zespół naukowców przygląda się geologicznym "sygnaturom" na dnie oceanu, by zrozumieć w ten sposób zmiany klimatu. Naukowcy spodziewają się, że pozostawione przez pokrywy lodowe i rwące strumienie rozpuszczonego śniegu w czasie epok lodowcowych ślady przeszłości dostarczą takich informacji, które pomogą nam przygotować się na przyszłą dynamikę lodu. Wyniki projektu zostały opublikowane w czasopiśmie International Innovation.

    Prace były prowadzone w ramach projektu NICE-STREAMS (Neogeniczne strumienie lodowe i procesy sedymentacyjne na krawędziach kontynentalnych na dużych szerokościach geograficznych), inicjatywy realizowanej pod auspicjami Międzynarodowego Roku Polarnego 2007-2008, światowej kampanii naukowej na rzecz nauk polarnych.

    Strumienie lodowe, na których koncentruje się projekt NICE-STREAMS, powstają na krawędziach pokryw lodowych i są głównymi kanałami zrzutu i odpływu lodu. Na przestrzeni tysięcy lat aktywność ta odcisnęła głębokie ślady na morskim krajobrazie w regionach polarnych i odegrała znaczącą rolę w kształtowaniu szczególnie dna morskiego.

    "Badanie strumieni lodowych z przeszłości ma fundamentalne znaczenie dla poznania obecnej dynamiki lodu i jej powiązania ze zmianami klimatu" - wyjaśnia dr Angelo Camerlenghi z instytutu kierującego projektem NICE-STREAMS przy Uniwersytecie w Barcelonie, Hiszpania. Zdaniem naukowców zaangażowanych w prace wskazówki tkwiące w naturze tych śladów mogą nam dostarczyć informacji na temat interakcji ocean-klimat i stabilności dużych mas lodu, co może ostatecznie przyczynić się do opracowywania lepszych symulacji i modeli predykcyjnych zmian klimatu.

    Podobnie jak w przypadku znacznej części badań poświęconych przyczynom zmian klimatu, największa trudność, z jaką boryka się zespół to określenie, czy ślady geologiczne są naturalne. "Musimy pamiętać, że naturalne zmiany klimatu stanowią część fizjologii Ziemi. Rozróżnienie między naturalnym a antropogenicznym pochodzeniem zmian klimatu jest jednym z najtrudniejszych problemów, przed jakim stajemy" - mówi dr Michele Rebesco z Państwowego Instytutu Oceanografii i Geofizyki we Włoszech.

    W ramach badań zmapowano już ponad 30.000 kilometrów kwadratowych dna morskiego i wygenerowano niemal 2.000 kilometrów sejsmicznych profili refleksyjnych. Na zakończenie badań dostępne będą informacje na temat dwóch półkul, co umożliwi zespołowi zaprojektowanie nowych modeli szybko płynących strumieni lodowych.

    Dr Camerlenghi wyjaśnia, że geologiczne rekonstrukcje naturalnych zmian, które zaszły w przeszłości wyraźnie pokazują, że nasz klimat zmienia się w szybszym tempie niż kiedykolwiek wcześniej.

    "Przewidywaniom opierającym się na modelach przeczą na ogół obserwacje, które w ostatnich latach wykazały, że reakcje są znacznie szybsze niż te sugerowana przez symulacje. Nasze badania niedawnej przeszłości dostarczą miejmy nadzieję idealnych danych do udoskonalenia modeli predykcyjnych" - podsumowuje dr Camerlenghi.

    Międzynarodowy Rok Polarny (IPY) to czas intensywnych interdyscyplinarnych badań naukowych prowadzonych przez dziesiątki tysięcy naukowców z całego świata, pracujących wspólnie nad przygotowaniem przeglądu stanu regionów polarnych, które pomimo swojego oddalenia, wywierają głęboki wpływ na klimat i sposób, w jaki żyjemy. UE wniosła wkład w IPY poprzez wiele projektów dofinansowanych z Siódmego Programu Ramowego (7PR).

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Strumień lodowy, Strumienie lodowe (ang. ice streams) - są to strefy skanalizowanego, szybkiego płynięcia lodu wewnątrz lądolodu, odpowiedzialnymi za wyprowadzanie z niego większości (ponad 90%) lodu i osadów. Typowe strumienie mają kilkaset kilometrów długości, kilkadziesiąt kilometrów szerokości i płyną z prędkością powyżej 400 m/rok. Cechą unikalną strumieni jest to, że są one ograniczone przez wolno płynący – stagnujący lód (ok. 50 m/rok). EPICA (European Project for Ice Coring in Antarctica) – międzynarodowy europejski projekt przeprowadzający głębokie odwierty rdzeni lodowych na Antarktydzie. Jednym z głównych zadań projektu jest pełne udokumentowanie danych na temat klimatu i atmosfery z przeszłości. EPICA uzyskuje te informacje z lodu antarktycznego poprzez wiercenie i analizę dwóch rdzeni lodowych, porównując je z odpowiednikami z Grenlandii. Do tej pory przedsięwzięcie dostarczyło wiedzy o klimacie z ok. 800 000 lat. Planuje się pobranie rdzenia lodowego, który dostarczyłby danych z 1,5 mln lat. Scenariusze RCP (representative concentration pathways) - cztery scenariusze zmian koncentracji dwutlenku węgla, które zostały zaakceptowane przez Międzyrządowy Zespół do spraw Zmian Klimatu w projekcie porównania globalnych modeli klimatu (tzw. projekt CMIP5)

    EdGCM jest modelem ogólnej cyrkulacji atmosfery (ang. Global Circulation Model, w skrócie GCM) napisanym w celach edukacyjnych. Model może być uruchamiany na PC, ma wbudowany prosty interfejs graficzny i bazę danych i może być wykorzystany do badań zmian klimatu. Jest oparty na modelu z NASA Goddard - GISS Model II. Pozwala nauczycielom i uczniom wyrobić intuicję dotyczącą współczesnych problemów klimatycznych i zapoznanie się z narzędziami wykorzystywanymi przez naukowców w badaniach zmian klimatu. Pustynia lodowa (pustynia polarna) – obszar praktycznie pozbawiony pokrywy roślinnej, występuje w strefie podbiegunowej. Obszar pustyni lodowej pokrywa lądolód, czyli gruba warstwa lodu przykrywająca wielki obszar ziemi, o grubości kilku kilometrów, który powstaje w warunkach klimatu polarnego. Na pustyniach polarnych przez cały rok obserwuje się temperatury ujemne (-20 do -50 stopni C.), opady wyłącznie w postaci śniegu (do 250 mm rocznie) oraz zjawisko dnia i nocy polarnej. Pustynie lodowe obejmują przeważające obszary północnych wysp i archipelagów w Arktyce, oraz prawie całą Antarktydę, w obrębie pustyni polarnej mogą występować stanowiska szczególnie odpornych roślin.

    Reanaliza meteorologiczna (reintegracja) to powtórne przeanalizowanie długich szeregów czasowych pomiarów meteorologicznych (np temperatury ziemi) w skali globu lub w skali regionalnej. Ma na celu odrzucenie błędnych wyników pomiarowych i integrację danych pomiarowych z różnych obserwacji. Reanaliza meteorologiczna umożliwia badanie zmian klimatu na podstawie pomiarów, a nie badanie zmian wynikających z innych czynników takich jak zmiany technik pomiarowych. Climateprediction.net – jeden z projektów naukowych, wykorzystujących możliwości technik przetwarzania rozproszonego. Jego celem jest przewidywanie zmian klimatycznych zachodzących na Ziemi. Eksperyment ma również na celu stworzenie lepszych, bardziej niezawodnych modeli matematycznych, które umożliwią w przyszłości długoterminowe prognozowanie pogody, z większą dokładnością. Jest to największy z dotychczas przeprowadzonych eksperymentów tego typu. Do marca 2005 roku, przetestowano ponad 70 tysięcy modeli klimatycznych.

    Typy klimatów – jednostki stosowane w klasyfikacji klimatu. Odznaczają się charakterystycznymi cechami przebiegu elementów klimatu odmiennymi od innych typów; ten sam typ klimatu może występować w różnych obszarach geograficznych, w przeciwieństwie do regionów klimatycznych. Pojęcie "Typ klimatu" zostało wprowadzone do klimatologii pod koniec XIX wieku przez Wladimira Köppena, niezależnie od stref klimatycznych. Piąty Raport IPCC (The Fifth Assessment Report of the IPCC; w skrócie AR5) - piąty raport podsumowujący obecne i przewidywane zmiany klimatu opracowywany przez Międzyrządowy Zespół do spraw Zmian Klimatu (IPCC).

    Konferencja Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu, Poznań 2008 - międzynarodowa konferencja poświęcona problematyce zmian klimatu. Odbywała się od 1 do 12 grudnia 2008 roku w Poznaniu na terenie Centrum Kongresowego Międzynarodowych Targów Poznańskich. Organizował ją Sekretariat Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych ds. zmian klimatu, a gospodarzem konferencji był rząd Rzeczypospolitej Polskiej. Gośćmi spotkania było ponad 190 delegacji rządowych, a wzięło w niej udział łącznie ponad 11 tys. osób.

    Czwarty Raport IPCC (The Fourth Assessment Report of the IPCC; w skrócie AR4) - czwarty raport podsumowujący zmiany klimatu, raporty są publikowane przez Międzyrządowy Zespół do spraw Zmian Klimatu (IPCC).

    Dendroklimatologia – nauka zajmująca się rekonstruowaniem warunków klimatycznych i ich zmian w czasie i przestrzeni na podstawie pomiarów słojów drzew. Dzięki technikom dendroklimatologii jest możliwe poznanie kierunków zmian klimatu. Techniki umożliwiają rekonstrukcję danych dotyczących temperatury, opadów i innych czynników klimatycznych. World Values Survey - projekt badawczy o zasięgu globalnym, którego głównym przedmiotem zainteresowania są wartości i przekonania, ich zmiany zachodzące w czasie i wpływ, jaki wywierają na życie społeczne i polityczne. Badania prowadzone są przez sieć naukowców działających na całym świecie, która od 1981 r. przeprowadziła szereg badań w niemal 100 krajach. Obecnie World Values Survey pozostaje głównym źródłem danych empirycznych na temat postaw, w tym wyznawanych wartości i przekonań, blisko 90% światowej populacji.

    Nierównowagowe symulacje klimatu (ang. transient climate simulation) – symulacje zachowania atmosfery lub oceanu dla określonego czasu za pomocą modelu ogólnej cyrkulacji. W takich symulacjach zmienia się koncentrację gazów cieplarnianych w sposób ciągły starając się przybliżyć jak najbardziej realistycznie sytuację (np koncentracje gazów cieplarnianych w danym roku). Obecnie (2006) zazwyczaj modeluje się okres 1850-2100. Tego typu obliczenia numeryczne trzeba skontrastować z tzw. równowagowymi symulacjami klimatu.
    Aeronomy of Ice in the Mesosphere (AIM) – satelita NASA należący do programu Explorer, służący do badania tworzących się w mezosferze obłoków srebrzystych. Został umieszczony na orbicie okołobiegunowej na wysokości 600 km nad Ziemią. Zadaniem projektu jest ustalenie przyczyny tworzenia się i zmienności obłoków srebrzystych, określenie związków między nimi a meteorologią mezosfery w obszarach polarnych. Chmury te są obiektem szczególnego zainteresowania naukowców, gdyż zaobserwowany w ostatnich latach wzrost częstotliwości ich występowania oraz pojawianie się ich w coraz niższych szerokościach geograficznych mogą być spowodowane zmianami klimatu.

    Model ogólnej cyrkulacji (ang. global climate model or general circulation model, w skrócie GCM) - model numeryczny opisujący zachowanie się klimatu na podstawie równań mechaniki płynów oraz innych równań fizyki i chemii opisujących procesy istotne z punktu widzenia zmian klimatu. Konferencja Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu, Warszawa 2013 znana z skrócie jako szczyt w Warszawie – międzynarodowa konferencja poświęcona problematyce zmian klimatu. Obdywała się od 11 do 22 listopada 2013 na Stadionie Narodowym w Warszawie. Organizuje ją Sekretariat Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych ds. zmian klimatu, a gospodarzem konferencji był rząd Polski. Gośćmi spotkania byli delegacji rządowi wszystkich krajów.

    Konferencja Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu, Kopenhaga 2009 znana z skrócie jako szczyt w Kopenhadze – międzynarodowa konferencja poświęcona problematyce zmian klimatu. Odbywała się od 7 do 18 grudnia 2009 w Bella Center w Kopenhadze. Organizował ją Sekretariat Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych ds. zmian klimatu, a gospodarzem konferencji był rząd Danii. Gośćmi spotkania było ponad 190 delegacji rządowych.

    Dodano: 11.05.2010. 21:12  


    Najnowsze