• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Studenci znaleźli szczątki płazów i gadów sprzed 200 mln lat

    25.08.2011. 00:25
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Ponad dwieście szczątków kręgowców triasowych, w tym prehistorycznych gadów i płazów znaleźli studenci Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu (UP) podczas prac wykopaliskowych w Krasiejowie koło Opola.

    Jak poinformował na swojej stronie UP, wykopaliska prowadzone były przez Zakład Ekologii Kręgowców i Paleontologii Wydziału Biologii i Hodowli Zwierząt UP na stanowisku dokumentacyjnym TRIAS. Na obszarze kilkunastu metrów kwadratowych studenci odkryli szczątki triasowych kręgowców, zapewne głównie z rodzaju Stagonolepis olenkae.

    Stagonolepis olenkae to duży opancerzony gad naczelny (o kształtach zblizonych o krokodyla), który ważył ok. 200 kg i miał ponad 2 m długości.

    Krasiejów to miejsce, które zasłynęło odkryciem pierwszych na terenie Polski szczątków dinozaurów Silesaurus opolensis, jednego z najstarszych odkrytych do tej pory dinozaurów, który żył ponad 230 milionów lat temu.

    Jak UP zaznacza na swojej stronie internetowej, obszar objęty wykopaliskami, jest jednym z największych nagromadzeń szczątków triasowych kręgowców w Europie. Na zbadanym dotychczas terenie odkryto kilkanaście tysięcy szczątków, główne triasowego płaza Metoposaurus diagnosticus krasiejowensis osiągającego długość dwóch metrów. Na stanowisku odkryto również szczątki jego krewniaka należącego do największych płazów w historii ziemi - Cyclotosaurusa intermedium.

    Szczątki Stagonolepisa olenkae odnajdywane były na stanowisku TRIAS już wcześniej. Znajdowano tam również szczątki mniejszych zwierząt, bezkręgowców i kręgowców, w tym ryb, które nie zostały jeszcze w pełni przebadane.

    Szczegółowe informacje na stronie UP we Wrocławiu.

    PAP - Nauka w Polsce

    lt/bsz


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Kidzina – wał plażowy utworzony przez organiczne szczątki wyrzucone przez fale na brzeg morza. Składa się głównie ze szczątków wodorostów morskich. Oprócz tego może zawierać szczątki zwierzęce, np. martwe ryby lub meduzy, muszle, a także bursztyn i szczątki pochodzące pierwotnie z lądu (np. drewno, szczątki lądowych bezkręgowców). Densignathus (z gr. "gruba szczęka") jest nazwą wczesnego czworonoga, którego szczątki odkryto w Red Hill w Pensylwanii. Najprawdopodobniej żył w późnym dewonie (famen), około 360 milionów lat temu. Jest to drugi po hynerpetonie wczesny kręgowiec lądowy znaleziony na tym stanowisku. Szczątki densygnata reprezentowane są jedynie przez pojedynczą żuchwę. Przez pewien czas nie było pewności czy omawiany fragment żuchwy, odnaleziony zaledwie 50 metrów od szczątków hynerpetona, nie należy właśnie do tego, czy do innego zwierzęcia. Wątpliwości zostały rozwiane, gdy natrafiono na właściwą żuchwę hynerpetona. Fakt ten pozwolił na wyodrębnienie rodzaju "Densignathus" Żuchwowce, szczękowce, szczękouste (Gnathostomata) – grupa kręgowców (Vertebrata) tradycyjnie definiowana jako obejmująca wszystkie kręgowce mające szczęki. Nazwę Gnathostomata można również zdefiniować jako odnoszącą się do kladu obejmującego ostatniego wspólnego przodka celakantokształtnych i płazów bezogonowych i wszystkich jego potomków lub ostatniego wspólnego przodka spodoustych i płazów bezogonowych i wszystkich jego potomków, jednak zdaniem Martina i Bentona taki klad jest mało interesujący z ewolucyjnego punktu widzenia – w przeciwieństwie do kladu obejmującego wszystkie zwierzęta mające szczęki. Analizy molekularne sugerują, że żuchwowce wyewoluowały około 528 mln lat temu.

    Parotosuchus jest nazwą rodzajową drapieżnego płaza z rzędu temnospondyli, który żył w triasie (ponad 245 milionów lat temu). Jego szczątki odkryto na terenie Kazachstanu, Niemiec, Rosji oraz RPA. Ostatnio odnaleziono jego szczątki także na Antarktydzie, która była niegdyś dużo cieplejsza niż obecnie. Tapinocephalus (lub "Taurops") jest nazwą rodzajową roślinożernego terapsyda, żyjącego pod koniec środkowego permu (wczesny kapitan, około 265 milionów lat temu). Jego szczątki odkryto na terenie Republiki Południowej Afryki w strefie Karoo, w pokładach Lower Beaufort, (tzw. "Tapinocephalus Zone", strefa nazwana tak z powodu dużej ilości odnajdywanych tam szczątków tego zwierzęcia) i w pokładach Beaufort West.

    Prowincjonalny Park Dinozaurów (ang. Dinosaur Provincial Park) – obszar chroniony położony w dolinie rzeki Red Deer, dwie godziny jazdy samochodem na wschód od Calgary w kanadyjskiej prowincji Alberta. Utworzony w roku 1955, w 1979 został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO zarówno z uwagi na swoje walory krajobrazowe, jak i obfitość szczątków kopalnych. Park jest jednym z najczęstszych w świecie miejsc występowania skamieniałych szczątków dinozaurów - odnaleziono tam szczątki co najmniej 39 gatunków dinozaurów, a ponad 500 obiektów wydobyto i umieszczono w muzeach. Tomasz Sulej (ur. 6 sierpnia 1974 w Warszawie) – polski paleontolog specjalizujący się w badaniu ewolucji bazalnych archozaurów i płazów z grupy temnospondyli oraz paleontologii triasu. W 1998 roku na Uniwersytecie Warszawskim uzyskał tytuł magistra ekologii – jego praca magisterska dotyczyła kopalnych płazów. W 2006 roku doktoryzował się w Instytucie Paleobiologii Polskiej Akademii Nauk z osteologii i ewolucji metopozaurów (promotorem pracy magisterskiej i doktorskiej był prof. Jerzy Dzik). W 2005 roku opisał nowy gatunek rauizucha, który nazwał Teratosaurus silesiacus – później przemianowany na Polonosuchus silesiacus – a w 2010 roku aetozaura Stagonolepis olenkae. Uczestniczył także w wydobyciu i opisaniu szczątków olbrzymiego dicynodonta i dużego teropoda z górnotriasowych osadów w okolicach Lisowic.

    Placerias jest nazwą rodzajową roślinożernego terapsyda z grupy dicynodontów, żyjącego w późnym triasie (około 222-215 milionów lat temu) na obszarze obecnej Ameryki Północnej. Najwięcej szczątków (należących do 40 osobników) odkryto na terenie arizońskiego parku narodowego Petrified Forest ("skamieniały las"). Łuki skrzelowe – chrzęstne lub kostne elementy wchodzące w skład szkieletu trzewioczaszki kręgowców, występują w różnej liczbie. U wszystkich kręgowców pierwsza para łuków skrzelowych przekształca się w szczęki, reszta pełni odmienne funkcje u różnych zwierząt np.: u ryb z drugiej pary łuków skrzelowych powstał aparat gnykowo-żuchwowy (kość gnykowa i chrząstka żuchwowa) podtrzymujący szczęki, a pozostałe łuki skrzelowe stanowią podparcie dla skrzeli. U wszystkich kręgowców lądowych łuki skrzelowe występują w stadium embrionalnym, następnie podlegają różnorodnym przekształceniom, m.in.: w kostki słuchowe ucha środkowego, elementy szkieletu języka i górnych dróg oddechowych.

    Lametazaur (Lametasaurus indicus) – nazwa nadana chimerze złożonej ze szczątków kilku zwierząt. Nazwa "Lametasaurus" oznacza "jaszczur z formacji Lamet" i odnosi się do leżącej w Dżabalpur w Indiach formacji, w której odkryto szczątki tego domniemanego dinozaura. Holotyp składa się z fragmentów pancerza ankylozaura lub tytanozaura, zębów krokodyla i szczątków teropodów. Został opisany przez Matleya w 1921 jako teropod. Inne skamieliny przypisywane niegdyś lametazaurowi uważa się obecnie za należące do radżazaura. Ponieważ Lametasaurus okazał się chimerą, nazwa ta nie jest używana. Skamieliny na których podstawie opisano lametazaura pochodzą z mastrychtu (późna kreda).

    Tasmaniosaurus triassicus ("tasmański jaszczur z triasu") jest nazwą gatunkową żyjącego we wczesnym triasie archozaura z rodziny Proterosuchidae, którego szczątki odkryto w formacji Knocklofty (zachodni Hobart na Tasmanii). Ponieważ szkielet zwierzęcia zachował się całkowicie, stanowi on nalepiej zachowane gadzie szczątki odnalezione na terenie Australii. Jest też jednym z najstarszych znanych gadów odnalezionych na terenie tego kontynentu. Inny przedstawiciel jego rodziny, kalizuch, żył we wczesnym triasie w okolicach dzisieszego Queensland.

    Dodano: 25.08.2011. 00:25  


    Najnowsze