• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • W Europie zakonczyło się wielkie liczenie ptaków

    10.10.2010. 12:47
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Ponad 58 tys. osób z 34 krajów Europy w pierwszy weekend października - w ramach Europejskich Dniach Ptaków - wzięło udział w liczeniu ptaków. W Polsce najczęściej spotykane są szpaki, czajki i krzyżówki - wynika z obserwacji rodzimych pasjonatów ornitologii.

    Organizacje zrzeszone w BirdLife International - międzynarodowej federacji organizacji chroniących ptaki - zorganizowały 2 i 3 października 1065 lokalnych imprez, podczas których zaobserwowano i policzono 2 731 155 ptaków.

    W Polsce z okazji Europejskich Dni Ptaków odbyło się 129 otwartych dla publiczności wycieczek, zorganizowanych przez wolontariuszy Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków (OTOP), w których wzięło udział 3 tys. 300 osób. Pogoda sprzyjała zarówno obserwatorom, jak i ptakom, co pozwoliło zaobserwować w sumie 107 761 przedstawicieli prawie 150 gatunków

    Najczęściej obserwowanym gatunkiem okazał się, tak jak w ubiegłym roku, szpak - 23 490 zaobserwowanych osobników. Na kolejnych miejscach znalazły się: czajka (11 775 obserwacji, w ubiegłym roku na 4. miejscu) oraz krzyżówka, która utrzymała trzecią pozycję (4 949 osobników).

    Początek października to okres wyjątkowo intensywnego przelotu gęsi, których dwa gatunki zajęły kolejno czwarte (gęgawa - 4 297 osobników) i piąte (gęś zbożowa - 3 992 osobników) miejsce. Dalej uplasował się grzywacz - 2333 osobniki, żuraw - 2128 ptaków, łyska - 1845 zaobserwowanych okazów.

    Zięba, ptasi patron tegorocznych Europejskich Dni Ptaków, zajęła 9. pozycję (1820 obserwacji). Pierwszą dziesiątkę zamknęły śmieszki, których naliczono aż 941. Niespodziankę sprawił natomiast wróbel, który w ubiegłym roku był drugim najliczniejszym gatunkiem, a w tym znalazł się daleko poza pierwszą dziesiątką.

    Tegoroczne "białe kruki" to głównie przez ptaki wodne, takie jak bernikla białolica (ponad 30 osobników zaobserwowano na Pomorzu), hełmiatka (w ostoi ptaków Dolina Dolnej Skawy) i podgorzałka (w tej samej ostoi). Na nadbużańskich łąkach zaobserwowano orzełka - jeden z najrzadszych ptaków drapieżnych w Polsce, a na Podlasiu najmniejszego z europejskich sokołów - drzemlika. rezerwacie Beka, niedaleko Gdyni, obserwowano także płatkonoga szydłodziobego, którego w Polsce można spotkać tylko na wybrzeżu podczas sezonowych migracji.

    Jak ocenia Marcin Kozłowski z OTOP, odbywające się co roku Europejskie Dni Ptaków są szansą na zwrócenie szczególnej uwagi na ptaki i problemy związane z ich ochroną, oraz na zainteresowanie szerokiego grona odbiorców tematem ptasich migracji. To również okazja, by wszyscy, którzy lubią jesienne spacery mogli obserwować, poznawać i podziwiać ptaki podczas ich sezonowej wędrówki na południe.

    PAP - Nauka w Polsce

    kol/ agt/

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    BirdLife International (pierwotnie International Council for Bird Preservation - Międzynarodowa Rada Ochrony Ptaków) - to międzynarodowa organizacja, której celem jest ochrona ptaków oraz ich siedlisk. BirdLife International jest federacją organizacji zajmujących się ochroną ptaków z różnych krajów, tzw. organizacji partnerskich. Polskim partnerem BirdLife International jest Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków. Wędrówka pętlowa – rodzaj wędrówki ptaków polegający na tym, że trasa przelotu wiosennego ptaków jest inna niż trasa przelotu jesiennego. Śledząc trasę przelotu ptaków odnosimy wrażenie, że przemieszczają się one po pętli. Ten typ wędrówki możemy obserwować, np. u australijskich burzyków. Polskie Towarzystwo Ochrony Ptaków (dawniej Północnopodlaskie Towarzystwo Ochrony Ptaków, PTOP) – organizacja zajmująca się ochroną ptaków i ich siedlisk. Działa w Polsce północno-wschodniej, zostało powołane do życia w 1985 roku w Białowieży.

    Stacja Ornitologiczna Muzeum i Instytutu Zoologii PAN w Gdańsku – placówka naukowa zajmującą się badaniami biologii ptaków. Pełni również funkcję jedynej w Polsce krajowej centrali obrączkowania ptaków. Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków, OTOP – pozarządowa organizacja działająca w Polsce od 1991 roku. Zajmuje się ochroną ptaków dziko żyjących i ich siedlisk, badaniami naukowymi, zbieraniem danych związanych z polską awifauną, propagowaniem wiedzy o ptakach w różnych grupach społecznych i wiekowych. OTOP jest polskim partnerem BirdLife International. Obecnym prezesem Towarzystwa jest Gerard Sawicki, popularyzator wiedzy o ptakach. Prowadził Ptakoluba na antenie TVP1 pod koniec ubiegłego wieku. Działaczką OTOP jest Małgorzata Górska.

    Ptasi Azyl potoczna nazwa specjalistycznej lecznicy dla ptaków chorych i rannych w wypadkach. Miejsca takie znajdują się w większości dużych polskich miast. Najczęściej są sytuowane przy ogrodach zoologicznych lub fundacjach czy stowarzyszeniach zajmujących się ornitologią lub ochroną ptaków. Gniazdowanie kooperatywne – jest to takie gniazdowanie u ptaków, podczas którego osobniki inne niż rodzice pomagają opiekować się pisklętami. Co najmniej 300 gatunków ptaków odchowuje młode w ten sposób. Badania wykazały, że jest ono najbardziej rozpowszechnione wśród wróblowych.

    Ornithothoraces – klad zaawansowanych ewolucyjnie ptaków. Jego nazwa oznacza „ptasie tułowia” i odnosi się do cech budowy anatomicznej ptaków należących do tego kladu, dających im lepszą zdolność lotu niż u ptaków prymitywnych. Lelkowe (kozodoje) (Caprimulgiformes) – rząd ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes. Obejmuje gatunki prowadzące nocny tryb życia, spotykane zarówno w lasach jak i na otwartych przestrzeniach, często w górach. Zamieszkują cały świat poza daleką północą i południem oraz Nową Zelandią. Ptaki te posiadają następujące cechy:

    Dolina Słudwi i Przysowy – niewielka dolina rzeki Słudwi i jej dopływu Przysowy położona w centralnej Polsce, na pograniczu powiatów: kutnowskiego, łowickiego i gostynińskiego (pogranicze woj. mazowieckiego i łódzkiego). Jest ostoją ptaków oznaczona w nomenklaturze IBA jako ostoja nr 145. Jednocześnie dolina stanowi Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Przysowy. Na terenie ostoi leży rezerwat Jezioro Szczawińskie. Dolina Słudwii i Przysowy jest jednym z najważniejszych w centralnej Polsce miejsc koncentracji ptaków wodno-błotnych w okresie wiosennych migracji. Zgrupowania gęsi białoczelnej dochodzą tu jednorazowo do 22 tys. osobników, siewki złotej do 11 tys. osobników - obserwacja dr Sł. Chmielewskiego z wiosny 2011, czajki do 7 tys. osobników.

    Wybrzeże Trzebiatowskie (PLB320010) – obszar specjalnej ochrony ptaków w północno-zachodniej Polsce, nad Morzem Bałtyckim, o powierzchni 31 757,6 ha, w całości w woj. zachodniopomorskim, na Pobrzeżu Szczecińskim. Celem utworzenia obszaru jest ochrona populacji dziko występujących ptaków oraz utrzymanie ich siedlisk w niepogorszonym stanie. Stwierdzono występowanie na tym terenie 35 gatunków ptaków z Załącznika II Dyrektywy Ptasiej.

    Ostoje ptaków IBA – obszar rozpoznany przez BirdLife International jako ważny dla ochrony populacji ptaków. Na rok 2009 wyróżniono około 11 000 Important Bird Areas w ok. 200 państwach. Tereny te są chronione zarówno prawnie jak i przez lokalne organizacje. W Stanach Zjednoczonych program monitorowany jest przez National Audobon Society. Zachowania lęgowe ptaków – zbiór zachowań związanych z lęgiem ptaków i w okresie podstawowego rozwoju zwierzęcia (od toków aż do wylotu młodych z gniazda). Wyróżnia się następujące etapy okresu lęgowego: wybór partnera, budowa gniazda, składanie jaj, wysiadywanie, opieka nad młodymi do uzyskania lotności. W całym tym okresie ptaki bronią swojego terytorium. Większość gatunków troskliwie opiekuje się potomstwem, chociaż są wyjątki od tej reguły. Około 90% ptaków w danym sezonie lęgowym ma tylko jednego partnera (monogamia). Wśród ptaków zazwyczaj to samica wybiera samca. U wielu gatunków o wyborze decydują wygląd i umiejętności oraz śpiew. W przypadku gatunków poligamicznych, np. bażanta, samce bardzo często nie uczestniczą w wychowywaniu młodych, pozostawiając całą pracę samicy.

    Przedwędrówka – pierwszy etap wędrówki jesiennej niektórych gatunków ptaków. Polega ona na przemieszczaniu się ptaków w kierunku zimowisk w dwóch etapach. Po przebyciu części trasy ptaki przerywają wędrówkę (mogą w tym czasie się pierzyć), by po określonym czasie wznowić ją. Spotykana jest np. u szpaków.

    Dodano: 10.10.2010. 12:47  


    Najnowsze