• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • W Odrzechowej odtwarzają rasę kóz karpackich

    13.11.2011. 00:04
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Ginącą rasę kóz karpackich odtwarza Zakład Doświadczalny Instytutu Zootechniki w Odrzechowej k. Sanoka (Podkarpackie) - poinformował dyrektor zakładu, Władysław Brejta.

    "Koza karpacka jest starą, polską rasą. Na przełomie XIX i XX wieku licznie występowała na terenach górskich, m.in. na Podkarpaciu. Później została wyparta z hodowli przez napływ bardziej wydajnych ras szlachetnych" - powiedział Brejta.

    W 2005 roku odnaleziono w Polsce dwa, niewykluczone, że ostatnie, gniazda kozy karpackiej. Oba wraz z przychówkiem zostały zakupione prze Zakład Doświadczalny w Odrzechowej. Rok później w ogrodzie zoologicznym we Wrocławiu placówka z Odrzechowej kupiła dodatkowo kozła oraz 9 kóz.

    Aktualnie stado w Odrzechowej liczy prawie 50 sztuk, w tym 25 matek i 4 kozły.

    "Docelowo chcemy, żeby w Odrzechowej było 40-50 matek. Myślę, że ten stan osiągniemy w 2012 lub na początku 2013 roku. Wtedy zaczniemy szukać gospodarstw, które będą zainteresowane hodowlą kóz karpackich" - zaznaczył dyrektor zakładu doświadczalnego.

    Jego zdaniem, hodowla kóz karpackich "nie ma znaczenia gospodarczego i najprawdopodobniej w najbliższym czasie mieć nie będzie".

    "Ta rasa kóz może trafić np. do gospodarstw agroturystycznych, hobbystycznych. Natomiast nasz zakład utrzymuje stado dla genów, dla ratowania rasy" - dodał.

    W Odrzechowej odtwarza się odmianę białą kóz karpackich. Natomiast odmiana barwna tej rasy dość powszechnie występuje np. w Rumunii.

    Koza karpacka cechuje się dużą odpornością, zdrowotnością, długowiecznością i dobrą plennością. Jest doskonale przystosowana do trudnych warunków górskich, niewybredna w doborze pasz.

    Mleczność w trakcie ośmiomiesięcznej laktacji wynosi średnio 500 kg mleka przy 4 proc. tłuszczu. Jej wydajność jest 50-60 proc. niższa niż mleczność ras szlachetnych.

    PAP - Nauka w Polsce

    kyc/ mki/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Koza barwna uszlachetniona (polska barwna uszlachetniona) – rasa kozy domowej zaliczana do typu wszechstronnie użytkowego. Została wyhodowana w Polsce w połowie XX wieku z barwnych kóz lokalnych Opolszczyzny i Dolnego Śląska oraz barwnych kóz bezrasowych z innych terenów Polski, uszlachetnionych kozłami ras szlachetnych niemieckich oraz francuskich alpejskich. Charakteryzuje się dużą odpornością na niekorzystny wpływ środowiska. Koza biała uszlachetniona (polska biała uszlachetniona) – rasa kozy domowej charakteryzująca się krótkim, połyskującym, przylegającym do skóry włosem o białym umaszczeniu, a także wydatnym wymieniem o zazwyczaj kulistym kształcie. Zaliczana do typu wszechstronnie użytkowego. Została wyhodowana w Polsce w połowie XX wieku z białych kóz lokalnych uszlachetnionych kozłami ras saaneńskiej, czeskiej białej krótkowłosej i białej szlachetnej niemieckiej. Jej hodowla rozpoczęła się najwcześniej w województwie opolskim. Wraz z kozą barwną uszlachetnioną jest najpopularniejszą w Polsce rasą kóz. Koza burska (Boer) – mięsna rasa kóz o białym ubarwieniu z czerwonorudą głową i białą plamą na czole. Zarówno samce jak i samice tej rasy są rogate. Rasa wyhodowana w południowej Afryce. W Polsce księgi hodowlane dla tej rasy prowadzone są od 2006 roku. Samce kozy burskiej krzyżowane są z kozami rasy białej uszlachetnionej.

    Koza saaneńska (Saanen) – rasa kozy domowej o krótkiej, białej sierści, zwykle bez rogów. Jest jedną z najbardziej znanych i cenionych ras mlecznych. Wyhodowana w Szwajcarii w dolinie rzeki Saane. Wydajność mleczna w 10-miesięcznej laktacji wynosi 600–2000 kg. Rekordowa wydajność przekracza 3000 kg mleka. Jej chów rozpowszechnił się w Europie, północnej Afryce, Stanach Zjednoczonych, Korei oraz Indonezji. W wielu krajach użyto kóz tej rasy do wyhodowania nowych ras. W Polsce wykorzystano je przy hodowli białej uszlachetnionej. Koza angorska – rasa kóz wywodząca się z Azji Mniejszej, hodowana głównie dla wełny. Jedna z dwóch ras koza, z których włosia pozyskuje się moher (druga rasa to koza radziecka wełnista).

    Koza pierwotna (Capra prisca) – gatunek ssaka parzystokopytnego z rodziny krętorogich (Bovidae). Został opisany w 1915 roku przez Adametza w oparciu o szczątki pochodzące z Galicji i uznany za przodka współczesnych kóz domowych. Prawdopodobnie jest blisko spokrewniony z kozą bezoarową. Ślady udomowienia i wykorzystywania kóz pierwotnych jako zwierząt produkcyjnego pochodzą z neolitu, sprzed około 6000–2000 p.n.e. Potomkowie pierwotnych Capra prisca są obecnie licznie hodowane – w Grecji stanowią około 75% wszystkich kóz, a ich populacja wynosi około 5 200 000 osobników. Koza domowa (Capra hircus) – ssak z rodziny krętorogich (Bovidae), udomowiona forma dzikich kóz żyjących w Azji około 10–8 tys. lat temu. Za protoplastów większości ras kóz domowych uważa się kozę bezoarową, śruborogą i koziorożca alpejskiego.

    Mleczność – termin zootechniczny oznaczający wydajność mleczną u samic ssaków zwierząt gospodarskich o użytkowości mlecznej – bydła, owiec, kóz i innych. Mleczność mierzy się w kilogramach lub litrach w skali rocznej lub w okresie laktacji. Lizawość – jest to choroba występująca u zwierząt objawiająca się lizaniem, ogryzaniem, a nawet połykaniem różnych ciał niejadalnych. Występuje głównie u bydła domowego i u kóz najczęściej pod koniec zimy, a więc po dłuższym okresie karmienia wyłącznie paszami niepełnowartościowymi.

    Simentale, bydło simentalskie – szwajcarska rasa bydła mleczno-mięsnego, wyhodowana w średniowieczu w dolinach rzek Simme i Saane z bydła miejscowego. Charakteryzuje się umaszczeniem biało-kremowym lub czerwono białym, głowa umaszczona na biało. Wysokość w kłębie ok. 145 cm, krowy ważą od 650–800 kg, buhaje od 900–1100 kg. Krowa rasy simentalskiej daje rocznie ponad 3500 kg mleka w tym do 4% tłuszczu. Rasa ta rozpowszechniona jest w całej Europie. Simentale hodowlane są w południowo-wschodniej Polsce od 150 lat. Obok rasy holsztyno-fryzyjskiej (HF) simentale są drugą najliczniejszą i najpopularniejszą rasą bydła na świecie. Liczebność tego pogłowia na świecie ocenia się obecnie (2007) na 42 mln sztuk. W Polsce hodowla tej rasy odbywa się głównie w woj. podkarpackim a liczebność tego stada wynosi ok. 45 tys. sztuk, z czego 3778 sztuk objętych jest kontrolą użytkowości.

    Simental, Simmental, bydło simentalskie – szwajcarska rasa bydła mleczno-mięsnego, wyhodowana w średniowieczu w dolinach rzek Simme i Saane z bydła miejscowego. Charakteryzuje się umaszczeniem biało-kremowym lub czerwono białym, głowa umaszczona na biało. Wysokość w kłębie ok. 145 cm, krowy ważą od 650–800 kg, buhaje od 900–1100 kg. Krowa rasy simentalskiej daje rocznie ponad 3500 kg mleka w tym do 4% tłuszczu. Rasa ta rozpowszechniona jest w całej Europie. Simentale hodowlane są w południowo-wschodniej Polsce od 150 lat. Obok rasy holsztyno-fryzyjskiej (HF) simentale są drugą najliczniejszą i najpopularniejszą rasą bydła na świecie. Liczebność tego pogłowia na świecie ocenia się obecnie (2007) na 42 mln sztuk. W Polsce hodowla tej rasy odbywa się głównie w woj. podkarpackim a liczebność tego stada wynosi ok. 45 tys. sztuk, z czego 3778 sztuk objętych jest kontrolą użytkowości.

    Kaszmir – miękka tkanina z wełny kóz kaszmirskich, charakteryzująca się bardzo cienkimi włóknami o grubości 16-18 mikrometrów, co zapewnia jej wyjątkową puszystość. Naturalne kolory to szary, brązowy lub biały.

    Dodano: 13.11.2011. 00:04  


    Najnowsze