• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • WWF: bobry nie są winne powodzi

    02.06.2010. 00:17
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Nie działalność bobrów, lecz zabudowa na obszarach zalewowych jest przyczyną strat powodziowych - oświadczył polski oddział międzynarodowej organizacji WWF i odwołał się od decyzji zezwalającej na odstrzał zwierząt w niektórych nadwiślańskich gminach.



    Organizacja dodaje, że prawdopodobnie dzięki bobrom i wywoływanej przez ich budowle retencji skala powodzi jest mniejsza. "Obarczanie bobrów winą za tegoroczną powódź w Polsce jest próbą ukrycia prawdy o fatalnych zaniedbaniach w ciągu ostatnich 13 lat w zakresie ochrony przeciwpowodziowej" - uważa WWF. Jej zdaniem decyzja o odstrzale zwierząt jest nieuzasadniona, wywoła kolejne straty w przyrodzie, a nie poprawi sytuacji na zagrożonych terenach.

    "Powtarzane przez polityków i lokalną administrację mity na temat bobra sprawiły, że robi się wszystko, aby wydano zgodę na odstrzał tych zwierząt" - zauważa WWF. Tymczasem - według organizacji - jedną z najważniejszych przyczyn strat spowodowanych wylewami rzek "jest niekontrolowane zagospodarowywanie obszarów zagrożonych powodzią".

    WWF przypomina, że w Polsce obwałowano dotychczas trzy czwarte terenów zalewowych nad Odrą i Wisłą i zezwala się na zabudowę tych obszarów, choć wały nie gwarantują stuprocentowej ochrony. "W krajach rozwiniętych powstrzymanie zabudowy obszarów zalewowych jest podstawową zasadą ochrony przeciwpowodziowej. Natomiast w Polsce, mimo strat powodowanych przez rokroczne powodzie i apeli organizacji pozarządowych takich jak WWF, od lat powiela się te same błędy zagospodarowania przestrzennego" - zauważa WWF.

    Według WWF zgoda na odstrzał bobrów na terenie 25 nadwiślańskich gmin, wydana właśnie przez Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska w Bydgoszczy, stwarza niebezpieczny precedens. "Od osób, które mieszkają w rejonie objętym odstrzałem, wiemy, że wały na terenie gmin, gdzie dopuszczono odstrzał, od lat nie były konserwowane, gdzie indziej bobry żyją w sporym oddaleniu od wałów - na przykład nad stawami rybnymi" - powiedział PAP Paweł Średziński z WWF. Zwrócił uwagę, że bydgoska RDOŚ wydając decyzję na wniosek wojewody, nie uzasadniła zgody na odstrzał - i nie wskazała alternatywnych rozwiązań - powołując się na stan wyższej konieczności. W poniedziałek WWF złożyła odwołanie od decyzji bydgoskiej RDOŚ.

    Średziński zauważył też, że fala powodziowa dotarła już do Bałtyku, tymczasem odstrzał ma być dozwolony do końca czerwca. "Trwa okres rozrodu i wychowania młodych. Jeżeli zginie samica opiekująca się młodymi, będzie to miało skutki dla struktury rodzinnej bobrów" - powiedział Średziński.

    Organizacja przytacza opinię badającego bobry dr. Andrzeja Czecha. "Wały wiślane są oddalone od kilkadziesiąt metrów od normalnego nurtu rzeki, podczas gdy bobry kopią nory wyłącznie pod wodą. Niezrozumiałe jest zatem, w jaki sposób miałoby dojść do uszkodzenia i przerwania wałów" - zauważa badacz.

    Radzi on, by - jeśli rzeczywiście bobry przysparzają jakichś problemów człowiekowi - zastosować skuteczniejsze niż odstrzał metody, na przykład instalację metalowych siatek chroniących wały i groble i inne urządzenia wodne.

    Czech zaznaczył, że "najprawdopodobniej dzięki bobrom skala powodzi jest mniejsza". "Według wstępnych i bardzo ostrożnych szacunków w górnych odcinkach dorzecza Wisły i Odry bobry utrzymują tysiące tam, gromadzących co najmniej pięćdziesiąt milionów metrów sześciennych wody. Ponadto powodują zwolnienie nurtu małych rzek i punktowe retencjonowanie wody na terenach niezabudowanych" - wyliczał.

    WWF przypomina, że "dzięki bobrom podnosi się poziom wód gruntowych w borykającej się z suszami Polsce, zwiększa się retencja i bioróżnorodność, a według danych z 2002 roku bobry uchroniły aż 10 tysięcy hektarów lasów przed pożarami".

    Przytacza dane Instytutu Nauk o Środowisku UJ, według których zaledwie 3 proc. stanowisk bobrów w Polsce powoduje szkody, a na Litwie i Łotwie, które zajmują mniejsze terytorium niż Polska, bobrów jest trzy razy więcej.

    WWF wyjaśnia też, że - wbrew obawom niektórych polityków i urzędników - "nie grozi nam inwazja bobrów", ponieważ są one zwierzętami terytorialnymi, które żyją w monogamicznych rodzinach. Liczebność populacji reguluje naturalny mechanizm - gdy populacja zbyt się zagęszcza i brakuje nowych terytoriów do kolonizacji, rodzi się znacznie mniej młodych.

    Przed kilkoma dniami minister spraw wewnętrznych Jerzy Miller przypisał bobrom winę za dziurawienie wałów przeciwpowodziowych. Podlegająca temu resortowi Państwowa Straż Pożarna za sprawców destabilizacji wałów uważa bobry i nornice. W sejmowej debacie o powodzi Józef Racki z PSL nazwał te ssaki największymi szkodnikami wałów.

    Bóbr europejski (Castor fiber) w XIX i XX wieku wyginął w Europie, także w Polsce z powodu polowań, osuszania bagien i wyrębu lasów. Od lat 20. ubiegłego wieku w wielu krajach podjęto działania na rzecz przywrócenia tego gatunku, także ze względu na korzystne przemiany w środowisku, które są skutkiem działalności bobrów. Obecnie w Polsce bóbr podlega częściowej ochronie. Według równych szacunków w Polsce żyje 20-50 tys. tych zwierząt. BRW

    PAP - Nauka w Polsce


    pz/ gma/ bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Bóbr europejski, bóbr zwyczajny, bóbr rzeczny, bóbr wschodni (Castor fiber) – gatunek ziemnowodnego gryzonia z rodziny bobrowatych (Castoridae). Uważa się go za największego gryzonia Eurazji: masa ciała dorosłego osobnika dochodzi do 29 kg, a długość ciała do 110 cm. Jest zwierzęciem silnie terytorialnym, rodzinnym i zasadniczo monogamicznym; wiedzie nocny tryb życia. Posiada szereg cech morfologicznych, które ułatwiają mu prowadzenie ziemnowodnego trybu życia – może przebywać pod wodą bez przerwy nawet do 15 minut. Bóbr należy do nielicznego grona gatunków, które potrafią przystosować środowisko do własnych potrzeb. Dzięki wyjątkowo silnym siekaczom bobry potrafią ściąć bardzo grube drzewa, o średnicy nawet do 1 m. Do najbardziej charakterystycznych śladów funkcjonowania bobrów w środowisku należą budowane przez nie tamy i żeremia. Żeremie – konstrukcja ochronno-lęgowa budowana przez bobry. Zależnie od właściwości terenu żeremia mogą być zlokalizowane w jamie wyrytej w stromym brzegu, lecz częściej bywają lokalizowane na podwyższeniach, w obszarze zabagnionym. Żeremia osiągają 1 do 3 metrów wysokości i średnicę do 12 metrów. Są budowane z gałęzi drzew, roślinności miękkiej i mułu. Do ich wnętrza bobry dostają się umieszczonym pod wodą wejściem (lub kilkoma). Na zewnątrz, nad wodę, mniej lub bardziej wystają dachy żeremi, przez które do wnętrza dociera powietrze. Zwykle zimą poziom wody jest najniższy i wtedy bobrowe domki są najbardziej widoczne. W lecie bobry mają większe możliwości regulowania poziomu wody i żeremia są mniej widoczne. Fundacja na Rzecz Ochrony Praw Zwierząt MONDO CANE (Fundacja MONDO CANE) - organizacja społeczna, której głównym celem jest działanie na rzecz humanitarnego traktowania zwierząt oraz zapewnienia im odpowiednich warunków bytowania. Inspektorzy Społeczni ds. Ochrony Zwierząt z Fundacji MONDO CANE przeprowadzają ok. 200 interwencji rocznie mających zapobiegać aktom okrucieństwa wobec zwierząt. Jako organizacja, której statutowym celem jest działanie na rzecz ochrony zwierząt Fundacja MONDO CANE bierze udział jako oskarżyciel posiłkowy w sprawach karnych przeciwko osobom, które dopuściły się znęcania nad zwierzętami lub dopuściły się nieprzestrzegania Ustawy o ochronie zwierząt.

    Jeziora biogeniczne - powstają w wyniku działalności zwierząt, np. bobrów, budujących tamy na rzekach, co spowalnia nurt i spiętrza w ten sposób wodę. Państwowa Rada Ochrony Przyrody (PROP) – organ opiniodawczo-doradczy w zakresie ochrony przyrody, działający przy Ministrze Środowiska, ale doradzający na podstawie różnych ustaw także innym organom oraz mogący wyrażać opinie i stanowiska z własnej inicjatywy oraz na wniosek dowolnych podmiotów. Rada składa się z 40 członków powoływanych przez ministra na pięcioletnią kadencję, spośród działających na rzecz ochrony przyrody przedstawicieli nauki, praktyki i organizacji ekologicznych. Państwowa Rada Ochrony Przyrody okresowo ocenia stan ochrony przyrody w Polsce, opiniuje projekty aktów prawnych, projekty nowych obszarów chronionych, przedstawia wnioski w sprawach dotyczących ochrony przyrody oraz popularyzuje ochronę przyrody. Zgodnie z ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody pełni także funkcję organu naukowego CITES. PROP jest także członkiem Światowej Unii Ochrony Przyrody IUCN (jako organizacja pozarządowa). Do 1949 r. była wraz z Biurem Delegata Ministra Oświaty jedyną w Polsce instytucją państwową zajmującą się ochroną przyrody.

    Ataki tygrysów na ludzi: Tygrysy są zwierzętami-samotnikami, które w razie ran nie mogą liczyć na pomoc stada. Powoduje to, że stare, chore, bądź ranne tygrysy poszukują łatwych zdobyczy. Zwłaszcza uszkodzenia zębów, kluczowych do skutecznego łapania, przytrzymania i zabicia ofiary, uniemożliwia im skuteczne polowanie. Podobny efekt ma nadmierny odstrzał typowych gatunków ofiar przez człowieka. Bobrowate, bobry (Castoridae) – rodzina ssaków z rzędu gryzoni (Rodentia), znana od późnoego eocenu, w trzeciorzędzie na terenie Ameryki Północnej była silnie zróżnicowana. Reprezentowana była zarówno przez gatunki wielkości niedźwiedzia (bóbr olbrzymi), jak i przez niewielkie gatunki żyjące pod ziemią. Współcześnie reprezentowana jest przez jeden tylko rodzaj Castor obejmujący dwa gatunki gryzoni ziemnowodnych: bobra kanadyjskiego i bobra europejskiego.

    Bóbr kanadyjski, zwany niekiedy także bobrem amerykańskim (Castor canadensis) – gatunek dużego gryzonia z rodziny bobrowatych (Castoridae), blisko spokrewniony z bobrem europejskim (Castor fiber). Jest jednym z dwóch współcześnie żyjących gatunków bobrów. Dawniej bóbr europejski i bóbr kanadyjski uważane były za jeden gatunek. Motława - rzeka na Mazowszu tzw. Mazowszu Płockim, w Polsce, lewy dopływ wisły o długości 34 km . Płynie przez środkowo-zachodnią część województwa mazowieckiego. Dolny bieg rzeki przypomina parabolę, przed Łętowem bieg rzeki z południowo-wschodniego zmienia się na południowo-zachodni. Rzeka ma wartki nurt i przez większą część swojego biegu płynie w dolinie przechodzącej w parowy. Woda jest czysta o czym świadczy fakt, że żyją w niej bobry .

    Brumby lub Brumbee to zdziczałe konie australijskie, które pochodzą od wielu ras i typów koni oraz kuców, sprowadzonych na ten kontynent. Zwierzęta te człowiek uwalniał lub same uciekały do buszu. Wolno żyjące ulegały pewnym przeobrażeniom, w wyniku których uzyskały prymitywną maść, zmniejszyła się średnia wysokość do około 150 cm. Nie są dobrej budowy, mają proste łopatki, duże głowy i niezbyt proste nogi. Są za to niezależne, inteligentne i przebiegłe. Choć brumby zaaklimatyzowały się na kontynencie australijskim, dziś nie ma ich wiele z powodu odstrzału, dokonywanego w celu ograniczenia wzrostu populacji. W drugiej połowie XX wieku podjęto próby kontroli ich liczby, ale bez większego powodzenia.

    Urządzenie do odstraszania zwierząt UOZ-1 – urządzenie ostrzegające zwierzęta przed przejazdem pociągu, wprowadzane przez Polskie Koleje Państwowe. Przeznaczone jest do instalowania w miejscach przecięcia linii kolejowej ze szlakami migracji dużych ssaków w celu przeciwdziałania kolizji pociągu ze zwierzęciem, a tym samym zmniejszenia strat w populacji tych zwierząt. Urządzenie ma na celu wywołanie u zwierzęcia odruchu ucieczki w wyniku odebrania sygnału ostrzegawczego.

    Tartarogryllus burdigalensis – palearktyczny gatunek owada prostoskrzydłego z rodziny świerszczowatych (Gryllidae) opisywany pod wieloma nazwami synonimicznymi. W Polsce jest gatunkiem bardzo rzadkim, stwierdzonym jeden raz – była to samica znaleziona w Krzyżanowicach. Dalszych wystąpień w Polsce dotychczas nie stwierdzono, ale obecność tego gatunku na Słowacji i Ukrainie sugeruje, że pojawienie się T. burdigalensis w Polsce jest możliwe. Na Czerwonej Liście Zwierząt Ginących i Zagrożonych w Polsce gatunek został umieszczony w kategorii EX (wymarły na terenie Polski). Sejdżio i jej bobry (również Przygody Sajo i małych bobrów , ang. The Adventures of Sajo and her Beaver People) - powieść przygodowa, autorstwa kanadyjskiego pisarza, znanego pod pseudonimem Szara Sowa (ang. Grey Owl), wydana po raz pierwszy w roku 1935, z ilustracjami samego autora.

    Dodano: 02.06.2010. 00:17  


    Najnowsze