Przystosowywanie się do zmian klimatu przychodzi europejskim ptakom z trudem :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Postępujące natarcie zmian klimatu stawia bariery wobec relokacji ptaków

Kawiarnia naukowa w Sopocie o wpływie zmian klimatu na morskie ptaki

Finowie badają oddziaływanie zmian klimatu na przyrodę

Badania pokazują, że zmiany klimatu odbijają się na europejskich ptakach

Wyniki badań sugerują odpowiedzialność zmian klimatu za ekstremalne zdarzenia pogodowe

Ptakom coraz trudniej jest przystosowywać się do ocieplającego się klimatu w Europie. To ostrzeżenie paneuropejskiej grupy naukowców wynikające z zakrojonych na szeroką skalę badań, których rezultaty zostały opublikowane w czasopiśmie Nature Climate Change.

Prace badawcze, które uzyskały wsparcie z czterech różnych projektów dofinansowywanych ze środków unijnych, zgromadziły naukowców z Czech, Finlandii, Francji, Hiszpanii, Holandii, Niemiec, Szwecji i Wlk. Brytanii.

Przez ostatnie dwie dekady klimat Europy stale się ocieplał, a zakresy temperatury przesunęły się na północ o 250 km, znacznie utrudniając życie ptaków i motyli, które dobrze się rozwijają w niskich temperaturach. Mimo to, jak pokazują wyniki badań, zbiorowiska ptaków i motyli nie przemieszczały się w takim samym tempie jak temperatury.

Na potrzeby badań ptaki podzielono na dwie grupy, w zależności od tego, czy dobrze się rozwijają w nieco "chłodniejszym" czy "cieplejszym" klimacie. Na przykład zięby zwyczajne i potrzosy są gatunkami "chłodniejszymi", a pokrzewki czarnołbiste i szczygły "cieplejszymi".

Badania zostały dofinansowane z unijnego projektu STEP (Status i trendy wśród europejskich owadów zapylających), który otrzymał grant w wysokości 3,5 mln EUR z tematu "Środowisko" Siódmego Programu Ramowego (7PR). Dofinansowanie pochodziło również z projektu CLIMIT (Oddziaływanie zmian klimatu na owady i ich łagodzenie), części sieci BiodivERsA2 ERA-Net, dofinansowanej na kwotę 2 mln EUR z tematu "Koordynacja" 7PR.

Prace badawcze otrzymały również wsparcie z dwóch projektów realizowanych w ramach Szóstego Programu Ramowego (6PR): ALARM (Ocena globalnych zagrożeń środowiska za pomocą sprawdzonych metod), który otrzymał 13 mln EUR z tematu "Zrównoważony rozwój, zmiany globalne i ekosystemy" oraz MACIS (Minimalizacja zmian klimatu i przystosowywanie się do nich - oddziaływanie na różnorodność biologiczną), który został dofinansowany na kwotę 900.000 EUR z tematu "Badania wspierające strategię".

Na podstawie analizy danych z 20 lat na temat ptaków, motyli i temperatur letnich zespół wywnioskował, że niektóre ptaki i motyle mają trudności z przystosowywaniem się w wystarczająco szybkim tempie do cieplejszego klimatu. W przypadku wielu z tych gatunków próby przeniesienia się dalej na północy zakończyły się w większości niepowodzeniem.

Jeden z autorów raportu z badań, profesor ?ke Lindström z Uniwersytetu w Lund, Szwecja, zauważył: "Zarówno motyle, jak i ptaki reagują na zmiany klimatu, ale niewystarczająco szybko, aby nadążyć za postępującym ocieplaniem się. Nie wiemy, jakie mogą być długofalowe skutki ekologiczne takiego stanu rzeczy."

Motyle przystosowują się szybciej do zmieniających się temperatur, gdyż przemieściły się średnio 114 km na północ, podczas gdy ptaki jedynie 37 km. Naukowcy podejrzewają, że tę różnicę można przypisać krótszemu cyklowi życiowemu motyli, co ułatwia im szybsze przystosowywanie się do zmian klimatu. Ptaki lubią powracać z roku na rok na te same tereny lęgowe i są bardziej oporne w zmienianiu schematów swoich zachowań.

Jednakże ten dwupoziomowy proces adaptacji może przysporzyć ptakom problemów, bowiem jak wyjaśnia profesor Lindström: "Niepokojącym aspektem jest ewentualne niedotrzymanie kroku motylom przez ptaki, ponieważ gąsienice i owady stanowią na ogół ważne źródło pożywienia dla wielu ptaków."

Zespół był w stanie zmierzyć, dokąd przemieszczają się poszczególne ptaki, obserwując miejsca pojawiania się "chłodniejszych" i "cieplejszych" ptaków. Naukowcy określili ilościowo roczną zmianę w składzie zbiorowisk w odpowiedzi na zmiany klimatu w przypadku 9.490 zbiorowisk ptaków i 2.130 zbiorowisk motyli występujących w całej Europie.

"W ciągu ostatnich 50 lat głównymi czynnikami wypływającymi na liczbę i rozmieszczenie ptaków i motyli były rolnictwo, leśnictwo i urbanizacja. Obecnie zmiany klimatu jawią się jako coraz ważniejszy czynnik w rozwoju bioróżnorodności" - stwierdza profesor Lindström.

Za: CORDIS

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Piąty Raport IPCC (The Fifth Assessment Report of the IPCC; w skrócie AR5) - planowany piąty raport podsumowujący zmiany klimatu opracowywany przez Międzyrządowy Zespół do spraw Zmian Klimatu (IPCC). pełny tekst

Czwarty Raport IPCC (The Fourth Assessment Report of the IPCC; w skrócie AR4) - czwarty raport podsumowujący zmiany klimatu, raporty są publikowane przez Międzyrządowy Zespół do spraw Zmian Klimatu (IPCC). pełny tekst

Reanaliza meteorologiczna (reintegracja) to powtórne przeanalizowanie długich szeregów czasowych pomiarów meteorologicznych (np temperatury ziemi) w skali globu lub w skali regionalnej. Ma na celu odrzucenie błędnych wyników pomiarowych i integrację danych pomiarowych z różnych obserwacji. Reanaliza meteorologiczna umożliwia badanie zmian klimatu na podstawie pomiarów, a nie badanie zmian wynikających z innych czynników takich jak zmiany technik pomiarowych. pełny tekst

Konferencja Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu, Kopenhaga 2009 znana z skrócie jako szczyt w Kopenhadze międzynarodowa konferencja poświęcona problematyce zmian klimatu. Odbywała się od 7 do 18 grudnia 2009 w Bella Center w Kopenhadze. Organizował ją Sekretariat Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych ds. zmian klimatu, a gospodarzem konferencji był rząd Danii. Gośćmi spotkania było ponad 190 delegacji rządowych. pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".