Psycholog muzyki: ponad 85 proc. Polaków umie poprawnie śpiewać :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Michael Hanlon: "10 pytań, na które nauka nie znalazła (jeszcze) odpowiedzi" - recenzja

Lek, który zamieni rannego żołnierza w "niezniszczalnego"

Niebieska Karta - wyjaśnienie terminu; procedura "Niebieskie Karty"

Nanorurki węglowe są obiecującym, "inteligentnym" materiałem do naprawy mózgu

Wkrótce polskie obchody "Światowego Tygodnia Mózgu"

O tym, że ok. 15 proc. ludzi nie umie prawidłowo śpiewać, a 4 proc. osób ma problemy z percepcją melodii opowiada w rozmowie z PAP psycholog muzyki, dr hab. Simone Dalla Bella z Music Performance & Brain Lab w Wyższej Szkole Finansów i Zarządzania w Warszawie oraz z International Laboratory for Brain, Music and Sound Research w Kanadzie. "Wiemy, że ok. 85 proc. populacji umie poprawnie śpiewać" - mówi dr hab. Simone Dalla Bella, kierownik Katedry Psychologii Poznawczej w WSFiZ, który w Polsce przeprowadzał badania nad muzykalnością. Naukowiec dodaje, że odsetek prawidłowo śpiewających Polaków jest równie wysoki, jak i wśród innych narodów. Psycholog uważa jednak, że nawet wśród pozostałych 15 proc., które nie śpiewają poprawnie, są osoby, które mogą jeszcze posiąść umiejętność śpiewu. "Jestem przekonany, że niektóre z badanych przeze mnie osób byłyby w stanie nauczyć się poprawnie śpiewać" - uważa badacz.

Przyznaje, że w poprawnym śpiewaniu rzeczywiście ważną rolę odgrywa wykształcenie muzyczne, ale zaznacza, iż nawet ludzie nie kształceni w tym kierunku mogą posiadać dość zaawansowane czy nawet wyrafinowane umiejętności muzyczne. "Okazuje się, że osoby bez wykształcenia muzycznego np. gdy są proszone, by śpiewać bardzo znaną melodię, mają tendencję do śpiewania szybciej. A wtedy popełniają więcej błędów. Jeżeli poprosimy, żeby śpiewały wolniej, tak jak robią to osoby z wykształceniem muzycznym, okazuje się, że wyniki obu grup zaczynają być porównywalne" - wyjaśnia psycholog.

Jak zaznacza rozmówca PAP, w społeczeństwie jest też ok. 4 - 5 proc. osób bez słuchu muzycznego (tone deaf), które mają problemy z odbiorem muzyki.

Ludzie ci np. mają problemy z różnicowaniem utworów muzycznych - np. kiedy puszczane są im dwie zupełnie różne melodie, osoby te uważają, że obie są takie same. Osoby te mogą też nie być w stanie przetwarzać właściwości muzyki tak, żeby czuć w niej emocje. Simone Dalla Bella wyjaśnia, że to, czy muzyka jest uważana za wesołą czy smutną, zależy od jej tempa oraz modalności. Np. muzyka wesoła jest szybka i grana jest w gamie durowej, a smutna - powolna i w gamie molowej.

Na ogół wśród osób, które mają problemy z odbiorem muzyki, występują też problemy ze śpiewaniem. Ale nie jest to reguła. Jak mówi Dalla Bella, jego zespół był jednym z pierwszych, który udowodnił naukowo, że zdarzają się przypadki, iż osoba bez słuchu muzycznego, może umieć prawidłowo śpiewać. Badania te zostały równocześnie przeprowadzone przez badaczy z Uniwersytetu Harvarda (np. dr Psyche Loui): tam niektóre osoby, które nie były w stanie powiedzieć, czy usłyszane dźwięki ustawione były od najniższego do najwyższego czy odwrotnie, były w stanie śpiewać prawidłowo melodie zarówno wzrastające jak i opadające. "Ten wynik jest interesujący, bo sugeruje, że ośrodki mózgu, które są odpowiedzialne za odbiór i analizę właściwości muzyki są różne od ośrodków mózgu używanych przy wykonywaniu muzyki" - mówi psycholog.

W jaki sposób muzyka przyczyniła się do ewolucji? "To nie przypadek, nawet w naszych czasach, że muzykę wykonuje się grupowo - mówi psycholog. - Jeśli chodzi o ewolucję, muzyka odegrała bardzo istotną rolę w kontekście społeczności. Muzykowanie w grupie sprawia, że grupa jest dość spójna. Pewne badania wykazują, że muzykujący są pozytywniej nastawieni do członków swojej społeczności" - mówi Dalla Bella i zaznacza, że jest to jedna z hipotez powstania muzyki.

Inna hipoteza, budząca więcej kontrowersji sugeruje, że muzyka odegrała rolę w selekcji płciowej. Psycholog wyjaśnia, że ludzkie śpiewanie znacznie się różni od śpiewu np. ptaków. "Śpiew ptaków jest bardzo schematyczny. Ptaki +wiedzą+, że jak użyją pewnej melodii, uzyskają pewien efekt. U człowieka śpiewanie jest o wiele bardziej skomplikowane. Usytuowane w pewnym systemie muzycznym, który posiada pewne reguły (podobnie jak np. język). Takie właściwości nie są ewidentne u ptaków. U człowieka śpiewanie jest bardziej twórcze. Nawet przeciętny człowiek jest w stanie imitować, naśladować pewną melodię, a czasami też improwizować. Taka elastyczność nie jest obserwowana u zwierząt" - twierdzi naukowiec.

Simone Dalla Bella zwraca uwagę na pewne podobieństwa muzyki i języka - np. ze względu na istnienie w nich pewnych wspólnych struktur (np. gramatyka). Psycholog przypomina, że naukowcy dotychczas nie są zgodni, który z tych dwóch systemów powstał jako pierwszy. Jedna z teorii (Musilanguage, proponowana przez dr Steven Brown) głosi, że zarówno muzyka, jak i mowa powstały jako efekt pierwotnego rodzaju systemu, który na początku nie był ani mową ani muzyką, ale na podstawie którego muzyka i język zaczęły się rozwijać.

PAP - Nauka w Polsce, Ludwika Tomala

krf/bsz

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Religia.tv kanał tematyczny o profilu religijnym, należący do Grupy ITI, uruchomiony 15 października 2007 roku. Dyrektorem stacji jest ks. Kazimierz Sowa. Program jest najchętniej oglądany przez widzów w wieku 30 - 55 lat. Stacja współpracuje z Tygodnikiem Powszechnym, którego 53% udziałów ma właściciel programu, którym jest spółka ITI. Obecnie kanał swym zasięgiem technicznym dociera do 4,9 mln widzów. Ponad połowa widzów stacji (52 proc.) to mężczyźni. 40 proc. odbiorców to widzowie z wyższym wykształceniem. Stacja ma najwięcej widzów w grupie 50+ (32 proc.), ale aż 29 proc. widzów religia.tv to osoby w wieku 20-34 lata, kolejne 22 proc. to osoby między 35. a 49 rokiem życia. 16 proc widzów religia.tv stanowią dzieci i młodzież w wieku od 4-19 lat. pełny tekst

Tomasz Franciszek Maruszewski profesor w Szkole Wyższej Psychologii Społecznej (Wydział Zamiejscowy w Sopocie), doktor habilitowany, psycholog, specjalizujący się w psychologii poznawczej, psychologii emocji, psychologii zarządzania oraz psychologii komunikowania. pełny tekst

Muzyka absolutna - (absolutna muzyka) z łaciny absolutus, czyli niezależny. Określenie muzyki pozbawionej treści pozamuzycznej, w przeciwieństwie do muzyki programowej. pełny tekst

Muzyka programowa - rodzaj muzyki o treści pozamuzycznej która wskazana jest przez tytuł lub program utworu programowego (pobudzający wyobraźnię kompozytora) - jej przeciwieństwem jest muzyka absolutna. Treścią muzyki może być ciąg zdarzeń, sytuacji obrazów lub myśli. Muzyka taka ma za zadanie wywołać pewne skojarzenia i wyobrażenia - fantazje słuchaczy prowadzone są w określonym kierunku. Termin ten jest stosowany niemal wyłącznie do dzieł muzyki poważnej (zwłaszcza w muzyce romantycznej powstałej w XIX wieku). pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".