Pszczoły pomogą leczyć demencję? :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Badania pokazują, jak rytmy mózgu wpływają na proces uczenia się

Dyrektor PSOR o działaniach na rzecz zachowania populacji pszczół

Nawet niewielkie dawki insektycydów stanowią zagrożenie dla pszczół miodnych

W jaki sposób pszczoły miodne unikają toksyn w nektarze kwiatowym

Eksperci: w Polsce ubywa 105 pszczół na sekundę

Na taki trop naprowadzają norweskie badania, w trakcie których udało się cofnąć proces starzenia się mózgu pszczoły. Nadzieję wspiera fakt, iż neurony tych owadów są zadziwiająco podobne do ludzkich.

Demencja to jedna z najbardziej dolegliwych przypadłości wieku starczego. Jak dotąd nie udało się ustalić jednej, bezpośredniej przyczyny otępienia - prawdopodobnie jest ona objawem szeregu czynników. Ze względu na swoją dużą powszechność, trudność we właściwym diagnozowaniu i słabe rozpoznanie stanowi wymagające pole badań.

Do odkrycia doprowadziły testy sprawdzające pamięć i umiejętności uczenia się u starszych pszczół. Eksperyment polegał na skojarzeniu przez owada konkretnego zapachu z nagrodą oraz utrwaleniu tej zależności.
Bez zdziwienia przyjęto wynik, iż lepiej uczące się pszczoły szybko pojmują związek zapach - nagroda. Potwierdzono również wpływ wieku na uszkodzenia układu nerwowego, a więc wspomniane zdolności - analogicznie jak u starszych ludzi: upływ czasu przekłada się na częściej występujący brak zrozumienia związku przyczynowo-skutkowego lub szybkie zapominanie go.

Mózg i sposób działania neuronów pszczoły nie różnią się tak bardzo od ludzkiego – właśnie
to czyni z tych owadów tak ciekawy obiekt badań (fot: Bente Smedal)

Zmieniając strukturę społeczną w ulu udało się jednak dojść do ciekawych wniosków. Standardowo, to starsze pszczoły zajmują się pozyskiwaniem pożywienia poza ulem, podczas gdy młodsze opiekują się larwami. Gdy te dwie grupy wiekowe wymieniono zadaniami, połowa spośród starszych owadów znacznie zwiększyła swoje umiejętności uczenia się oraz zapamiętywania.
Jak pokazują badania socjologiczne, stymulacja społeczna w przypadku starszych ludzi może odnosić podobny, dobroczynny skutek.

Kluczowe znaczenie dla tego zjawiska mają prawdopodobnie białka zawarte w mózgu. Po przeanalizowaniu neuronów pszczół, które wykazały poprawę i tych, których możliwości się nie zmieniły, wykryto znaczącą różnicę stężeń ośmiu różnych białek - odpowiedzialnych za wzrost, naprawę i utrzymywanie poszczególnych elementów układu nerwowego (część z tych protein występuje również u ludzi).
Pszczoły, które zwiększyły zdolność do uczenia się wykazały dwa razy wyższy poziom dwóch spośród tych białek, zatem można przypuszczać, że efekt był bezpośrednim wynikiem działania polipeptydów.

Ścisłe wskazanie tak dużej plastyczności mózgu u tak prostego organizmu, daje duże nadzieje na istnienie podobnych procesów u pozostałych zwierząt, w tym człowieka. A od tego już tylko krok, by opracować terapię pozwalającą zachować sprawność umysłową, bez względu na upływ lat.

Żródło: Research Council of Norway

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Samodzielny pracownik nauki - pracownik naukowy lub naukowo-dydaktyczny posiadający stopień naukowy doktora habilitowanego lub tytuł naukowy profesora, który prowadzi samodzielne badania naukowe lub kieruje samodzielnym zespołem naukowym. Osiągnięcie pozycji samodzielnego pracownika nauki uprawnia do uczestnictwa w głosowaniach w sprawie nadania stopni naukowych doktora i doktora habilitowanego, niekiedy także do uczestnictwa w Radach Naukowych instytutów badawczych i/lub Radach Wydziałów na wyższych uczelniach. pełny tekst

Tytuł naukowy (tytuł naukowy profesora) - nadawany przez Prezydenta RP osobie, która najczęściej uzyskała już stopień naukowy doktora habilitowanego, ma osiągnięcia naukowe lub artystyczne znacznie przekraczające wymagania stawiane w przewodzie habilitacyjnym oraz posiada poważne osiągnięcia dydaktyczne, w tym w kształceniu kadry naukowej. Wyjątkowo może być nadany osobie ze stopniem doktora, o wybitnych osiągnięciach naukowych lub artystycznych. pełny tekst

Profesor wizytujący (z ang. visiting professor lub sessional instructor) stanowisko na uczelni przewidziane dla pracownika naukowego lub naukowo-dydaktycznego, który posiada stopień naukowy doktora habilitowanego lub tytuł naukowy profesora i jest na stałe pracownikiem innej uczelni. pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".