Renifery ze świątecznych kreskówek - bożonarodzeniowym mitem :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Renifery chowają się w cieniu, krokodyle - wygrzewają na słońcu

Naukowcy z Akademii Medycznej we Wrocławiu odkryli komórki macierzyste w porożu jelenia

Kandydat w konkursie Popularyzator Nauki 2011 - dr hab. Mirosław Nakonieczny

Poroża jeleni sprzed 8400 lat odkryto w Nienawiszczu

Naukowcy odkryli pył kometarny na antarktycznym śniegu

Węgierscy naukowcy odkrywają dinozaura przemieszczającego się z wyspy na wyspę

Gdyby wierzyć świątecznym kreskówkom dla dzieci, sanie świętego Mikołaja musiałyby ciągnąć nie silne i wytrzymałe renifery, ale ich połowice, i to najczęściej ciężarne. Tylko one bowiem zachowują na zimę znane ze świątecznych pocztówek poroże.

We współczesnej kulturze masowej obdarzone obfitym porożem renifery - głównie dzięki kreskówkom i reklamom - stały się jedną ze świątecznych ikon. Biolodzy zwracają jednak uwagę, że w przyrodzie obraz renifera z bujnym porożem, ciągnącego sanie, jest o tej porze roku niespotykany.

,,Zimą o tej porze żaden renifer-mężczyzna nie ma rogów. Każdy gram na ciele to dodatkowy wydatek energii, a zimą energię trzeba zachować przede wszystkim na ogrzanie ciała w zimnym klimacie. Dlatego samce reniferów jesienią, zaraz po godach, zrzucają rogi, które nie są im już potrzebne" - tłumaczy biolog z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach dr hab. Mirosław Nakonieczny.

Rogi zachowują natomiast na zimę samice renifera - najczęściej te, które są w ciąży. Dzięki temu zabezpieczają sobie świetne źródło wapnia, potrzebnego do rozwoju płodu. W tej sytuacji w bajce sanie ciągną raczej panie-renifery - dodał naukowiec.

Poroża nie zachowują na zimę niektóre inne samice - młode, które jeszcze nie weszły w wiek reprodukcyjny, albo te w złej kondycji, u których prokreacja okazała się nieskuteczna.

Niektóre świąteczne filmy czy pocztówki przekonują także, że renifery potrafią latać. Ta cenna umiejętność przydaje się przede wszystkim wtedy, gdy szybko trzeba dostarczyć dzieciom prezenty. Naukowcy wskazują jednak, że i bez tej umiejętności renifery potrafią dobrze poruszać się po śniegu.

,,Renifery nie zapadają się w śniegu; na dalekiej północy śnieg tworzy skorupę, która potrafi utrzymać ciężar tego zwierzęcia. Stopy renifera są szeroko rozstawione, a na zimę dodatkowo pojawia się owłosienie między racicami, tworząc coś w rodzaju poduszki. Dlatego śnieg nie załamuje się pod reniferem; pozwala mu to także szybko biegać w trudnych, zimowych warunkach" - wyjaśnił dr Nakonieczny.

Naukowcy nie chcą jednak całkowicie obalać mitów o lotniczych możliwościach reniferów. Okazuje się bowiem, że choć faktycznie renifer nie lata, nie ma przeszkód, aby - w pewnych warunkach - latającego renifera ,,zobaczyć".

,,Na północy mamy podobne zjawiska jak na pustyni - jest różnica temperatur, bo powierzchnia śniegu nagrzewa się od słońca, a nagrzane powietrze wznosi się do góry. W sytuacji, gdy granica między śniegiem a horyzontem jest słabo zaznaczona, patrząc z daleka na pędzącego renifera ciągnącego sanie, faktycznie można mieć złudzenie, że unosi się on nad powierzchnią ziemi" - powiedział dr Nakonieczny.

PAP - Nauka w Polsce

mab/ abe/bsz

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Pasterstwo rodzaj gospodarki występujący na obszarach, gdzie uprawa roli jest niemożliwa lub nieopłacalna (głównie zaliczyć do nich można obszary górskie, stepowe, tundrę, itp.). Polega na ekstensywnym chowie zwierząt stadnych takich jak owce, bydło domowe, kozy, trzoda chlewna, bawoły, konie, jaki, lamy, osły, renifery, z wykorzystaniem naturalnych pastwisk, często sezonowych. pełny tekst

Kultura kokoniewska - nazwa niniejszej jednostki kulturowej związana jest z eponimicznym stanowiskiem Kokoriewo znajdującego się nad górnym Jenisejem. Zespół zjawisk kulturowych utożsamianych z omawianą kulturą obejmował swym zasięgiem obszary Syberii przeważnie w dorzeczu Jeniseju. Rozwój tej jednostki kulturowej wyznaczają daty od ok 15 do ok 10 tys lat temu. Inwentarz kamienny w owej kulturze pozyskiwany był przez stosowanie techniki wiórowej z której pozyskiwano ostrza, wiórowce, drapacze, oraz rylce. Gospodarka kultury kokoniewskiej oparta była na polowaniach na renifery, konie, kułany, kozły, bowidy, pieśce, jelenie, dziki, tury oraz mamuty. pełny tekst

Chrobotek alpejski (Cladonia stellaris) - gatunek porostu z rodziny chrobotków. Odżywiają się nim renifery. Jest bardzo wrażliwy na zanieczyszczenia. Występuje tylko w północnej i wschodniej części Polski oraz w górach od regla górnego po piętro halne. Pojedyncze okazy można znaleźć na torfowiskach i wrzosowiskach. Znajduje się pod ochroną. pełny tekst

Baguette - jest to francuski termin oznaczający wydłużony, wąski przedmiot o przekroju płasko-wypukłym, wykonany np. z poroża renifera, służący jako rodzaj prostego narzędzia. pełny tekst

Kalendarz balijski tradycyjny balijski kalendarz, nadal używany do określania przede wszystkim dni świątecznych. W istocie składa się w dwóch odrębnych systemów: 210-dniowego roku, nazywanego Pawukon, składającego się z 6 miesięcy po 35 dni oraz lunarnego roku Sasih (Saka), składającego się z 12 miesięcy. pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".