• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • AGH powołała Centrum Pierwiastków Krytycznych

    28.06.2011. 00:33
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie (AGH) powołała Centrum Pierwiastków Krytycznych, które będzie się zajmować technologiami wydobycia, wzbogacania, otrzymywania i wytwarzania pierwiastków występujących w śladowych ilościach w przyrodzie.



    Rektor AGH prof. Antoni Tajduś poinformował PAP w poniedziałek, że pierwiastki krytyczne są niezbędne dla wielu rozwijających się gałęzi gospodarki, przede wszystkim elektroniki. Stosuje się je np. w samochodach o napędzie elektrycznym, w ogniwach paliwowych, panelach słonecznych, czy przy produkcji ekranów LCD.

    "W tej chwili chcieliśmy na ten problem zwrócić uwagę, bo te pierwiastki są obecnie kluczowe dla rozwoju gospodarki światowej, a Polska posiada dość dużo tych zasobów" - ocenił rektor.

    Centrum Pierwiastków Krytycznych jest jednostką pozawydziałową AGH, zrzeszającą wszystkie zespoły badawcze zajmujące się w krakowskiej uczelni tego typu materiałami. W sferze jego zainteresowania są takie pierwiastki jak m.in. antymon, beryl, kobalt, ind, gal, german, magnez, niob.

    W ocenie rektora AGH, ich wydobycie, przetwarzanie i sprzedaż na światowe rynki mogłoby stanowić silna gałąź polskiego przemysłu. Krakowska uczelnia nawiązała już kontakty w tej dziedzinie z przemysłem, m.in. koncernem miedziowym KGHM Polska Miedź SA oraz Zagładami Górniczo-Hutniczymi Bolesław w Bukowinie, eksploatującymi kopalnię rud cynku i ołowiu. Większość metali rzadkich występuje bowiem w złożach, w których towarzyszą metalom podstawowym.

    "Polska jest w tej szczęśliwej sytuacji, że my niektóre z pierwiastków krytycznych albo mamy na swoim terytorium i możemy je wydobywać lub też te pierwiastki są możliwe do odzyskania w odpadach uzyskiwanych przy produkcji miedzi, cynku czy ołowiu" - zaznaczył Tajduś.

    Według niego, część technologii wydobycia lub odzyskiwania tych pierwiastków została wcześniej opracowania a teraz trzeba je dostosować do współczesnych wymogów. Niektóre będzie trzeba wymyślić lub kupić zagranicą. Pierwsze rezultaty prac nowej placówki powinny się pojawić już na początku przyszłego roku.

    Jak zauważył rektor AGH, ceny pierwiastków krytycznych na światowych rynkach gwałtownie rosną a ich produkcję i sprzedaż zdominowały Chiny.

    "Problem polega na tym, że na te pierwiastki zaczęto zwracać uwagę w Unii Europejskiej od niedawnego czasu, od momentu kiedy się zorientowano, że Chińczycy bardzo ciekawie podeszli do sprawy. Dzięki temu praktycznie kontrolują w tej chwili rynek pierwiastków krytycznych na świecie" - zaznaczył prof. Tajduś.

    Chiny posiadają złoża na własnym terenie, a także w ostatnich latach wykupili wiele złóż poza swoimi granicami, głównie na Dalekim Wschodzie i Afryce.

    PAP - Nauka w Polsce

    rgr/ ls/ bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Pierwiastki piątego okresu – pierwiastki chemiczne znajdujące się w piątym okresie (rzędzie) układu okresowego pierwiastków. Piąty okres zawiera 18 pierwiastków, z których jedynie dwa są niemetalami a inne dwa - półmetalami. Eka-pierwiastki – pierwiastki chemiczne, których istnienie i właściwości przewidział Dymitr Mendelejew na podstawie prawa okresowości i dla których pozostawił niezapełnione miejsca w swym układzie okresowym pierwiastków chemicznych z 1871 roku. Rzeczywiste własności czterech pierwiastków lżejszych od pierwiastków ziem rzadkich okazały się bardzo zbliżone do przewidzianych przez Mendelejewa: Pierwiastki szóstego okresu – pierwiastki chemiczne znajdujące się w szóstym okresie (rzędzie) układu okresowego pierwiastków. Szósty okres zawiera 32 pierwiastki, z których zaledwie dwa są niemetalami.

    Pierwiastki pierwszego okresu – pierwiastki chemiczne znajdujące się w pierwszym rzędzie (tzw. okresie) układu okresowego pierwiastków. Pierwszy okres zawiera tylko dwa pierwiastki: wodór i hel. Stanowią one pod względem masy ok. 98% materii barionowej we Wszechświecie (oszacowanie oparte na zawartości pierwiastków w Drodze Mlecznej). Pierwiastki siódmego okresu – pierwiastki chemiczne znajdujące się w siódmym okresie (rzędzie) układu okresowego pierwiastków. Siódmy okres zawiera 32 pierwiastki, spośród których obecnie (lipiec 2011) niezależnie potwierdzone zostały odkrycia 28 (do Z=112 oraz 114 i 116).

    Pierwiastki ósmego okresu – hipotetyczne pierwiastki chemiczne znajdujące się w ósmym okresie (rzędzie) układu okresowego pierwiastków. Rozszerzenie układu okresowego o ósmy okres zostało zaproponowane przez Glenna T. Seaborga w roku 1969. Ósmy okres może zawierać 50 pierwiastków o liczbach atomowych z zakresu 119-168, spośród których obecnie (czerwiec 2012) żaden nie został zsyntetyzowany. Rozszerzony układ okresowy pierwiastków został wymyślony przez G. T. Seaborga w 1969 r. Jest to logiczne rozszerzenie układu okresowego z włączonymi nieodkrytymi dotychczas pierwiastkami. Wszystkie nieodkryte pierwiastki są nazywane według standardowego nazewnictwa IUPAC dla nieodkrytych pierwiastków do czasu odkrycia, potwierdzenia istnienia i nazwania.

    Reutylizacja – proces przenoszenia pierwiastków z liści starych do młodych. W przypadku niedoboru któregoś z makroelementów lub mikroelementów organizm rośliny pobiera brakujący pierwiastek ze starzejących się organów i wykorzystuje w organach młodych. Możliwości reutylizacji są różne dla różnych pierwiastków. Niektóre z nich mogą być przenoszone stosunkowo łatwo. Są to na przykład azot, fosfor i potas. Objawy niedoboru tych pierwiastków będą widoczne u roślin w pierwszej kolejności na liściach starszych. Pierwiastki o małej ruchliwości to na przykład żelazo, miedź lub mangan. Ponieważ roślina w niewielkim stopniu przenosi je ze starych organów do młodych, objawy niedoboru tych pierwiastków w pierwszej kolejności pojawiają się na liściach młodych. Pierwiastki drugiego okresu – pierwiastki chemiczne znajdujące się w drugim okresie (rzędzie) układu okresowego pierwiastków. Drugi okres zawiera osiem pierwiastków: lit, beryl, bor, węgiel, azot, tlen, fluor i neon.

    Pierwiastki trzeciego okresu – pierwiastki chemiczne znajdujące się w trzecim okresie (rzędzie) układu okresowego pierwiastków. Trzeci okres zawiera osiem pierwiastków: sód, magnez, glin, krzem, fosfor, siarka, chlor i argon.

    Grupa (czasem zwana rodziną pierwiastków) jest pionową kolumną w układzie okresowym pierwiastków chemicznych. Istnieje 18 grup w standardowym układzie okresowym. Określenie "rodzina" wywodzi się od podobnych właściwości, jakie posiadają pierwiastki wchodzące w skład jednej grupy.

    Pierwiastki organiczne – te pierwiastki, które najczęściej występują w związkach organicznych. Ze względu na to, że definicja ta nie jest zbyt ścisła, a związki organiczne mogą zawierać prawie wszystkie pierwiastki, nazywa się w ten sposób różne zbiory pierwiastków zależnie od upodobań. Homeopatyczny układ okresowy pierwiastków – układ okresowy pierwiastków, przedstawiający homeopatyczną Materię Medicę pierwiastków chemicznych, opracowany przez Jana Scholtena i opublikowany w pozycji Homeopatia i pierwiastki chemiczne (tytuł niderlandzkiego oryginału Homeopathie en de elementen) w 1996. Współcześnie w homeopatii stosuje się większość ogólnie dostępnych pierwiastków chemicznych oraz ich związków chemicznych, głównie nieorganicznych, w formie spotęgowanej.

    Pierwiastki czwartego okresu – pierwiastki chemiczne znajdujące się w czwartym okresie układu okresowego pierwiastków, o liczbach atomowych od 19 do 36. 16 pierwiastków jest w temperaturze pokojowej ciałami stałymi, 1 cieczą (brom) i 1 gazem (krypton). Berylowce (metale ziem alkalicznych, wapniowce) - pierwiastki chemiczne występujące w 2 (dawn. IIA lub II głównej) grupie układu okresowego pierwiastków. Są to beryl (Be), magnez (Mg), wapń (Ca), stront (Sr), bar (Ba) i rad (Ra). Wszystkie są dwuwartościowe.

    Dodano: 28.06.2011. 00:33  


    Najnowsze