• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Europejczycy opracowali ultraszybką kamerę astronomiczną

    10.07.2009. 15:11
    opublikowane przez: Maksymilian Gajda

    Naukowcy z Europejskiego Obserwatorium Południowego (ESO) opracowali we współpracy z trzema francuskimi laboratoriami nową, ultraszybką kamerę, która może zrobić 1.500 dobrze naświetlonych zdjęć na sekundę. Kamera nazwana OCam wykorzystuje detektor CCD220, opracowany przez e2v Technologies w Wielkiej Brytanii. Zespół oświadczył, że OCam będzie głównym komponentem instrumentów optyki adaptacyjnej kolejnej generacji Bardzo Dużego Teleskopu (VLT) ESO, w szczególności instrumentu do spektro-polarymetrycznych, wysokokontrastowych badań egzoplanet (SPHERE).

    Kamera OCam oraz detektor CCD220 stanowią dorobek pięcioletnich prac prowadzonych w ramach projektu OPTICON (Sieć koordynacji optycznej-podczerwonej w astronomii), sfinansowanego na kwotę 19,2 mln EUR z Szóstego Programu Ramowego (6PR) UE. Projekt OPTICON, realizowany w latach 2004-2008, objął 23 instytucje badawcze z 12 państw członkowskich UE i ze Szwajcarii.

    Zespół, w skład którego weszli naukowcy z Laboratorium Astrofizycznego w Marsylii, Laboratorium Astrofizycznego w Grenoble oraz z Obserwatorium Haute-Provence we Francji, stwierdził, że kamera OCam znacznie udoskonali nowoczesne instrumenty optyki adaptacyjnej wykorzystywane w największych teleskopach naziemnych. Turbulencje atmosferyczne mocno przeszkadzają teleskopom naziemnym, ponieważ rozmazują obraz i zniekształcają drobniejsze szczegóły zdjęć.

    "Wydajność tej przełomowej kamery nie ma sobie równych nigdzie na świecie. Umożliwi ona ogromne postępy w wielu dziedzinach badań Wszechświata" - wyjaśnia dr Norbert Hubin, kierownik Wydziału Optyki Adaptacyjnej ESO.

    Techniki optyki adaptacyjnej pozwalają przezwyciężyć ten problem - teleskopy naziemne są w stanie robić zdjęcia tak ostre, jakby były zrobione w kosmosie. Naukowcy powiedzieli, że optyka adaptacyjna opiera się na korektach w czasie rzeczywistym, obliczanych na podstawie obrazów uzyskiwanych ze specjalnej kamery pracującej z bardzo dużymi prędkościami. Wyjątkowość kamery OCam polega na tym, że wykonuje zdjęcia z jeszcze większą częstotliwością.

    "Jakość korekty optyki adaptacyjnej jest ściśle uzależniona od prędkości i czułości kamery" - mówi koordynator projektu, Philippe Feautrier z Laboratorium Astrofizycznego z Grenoble. "Z tego powodu zwykłe kamery wykorzystywane do filmów szybkoklatkowych wymagają niezwykle silnego oświetlenia, co oczywiście nie jest rozwiązaniem w przypadku aparatów astronomicznych."

    Kamera OCam z detektorem CCD220 jest nie tylko szybka, ale również bardzo czuła - według zespołu. "Dzięki tej technologii, wszystkie instrumenty nowej generacji Bardzo Dużego Teleskopu (VLT) ESO będą w stanie generować najlepsze możliwe zdjęcia z niezrównaną ostrością" - stwierdza Jean-Luc Gach z Laboratorium Astrofizycznego z Marsylii.

    Dr Hubin podsumowuje: "Zamierzamy teraz opracować - we współpracy z naszymi partnerami naukowymi i przedsiębiorcami - detektory optyki adaptacyjnej, które będą potrzebne w planowanym przez ESO 42-metrowym Europejskim Extremely Large Telescope."

    Źródło: CORDIS

    Więcej informacji:

    Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO):
    http://www.eso.org

    Źródło danych: Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO)
    Referencje dokumentu: Na podstawie informacji uzyskanych z Europejskiego Obserwatorium Południowego (ESO).

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Kamera filmowa – urządzenie o działaniu zbliżonym do aparatu fotograficznego. Ciężka, kosztowna, profesjonalna odmiana kamery. Kamera filmowa wykonuje sekwencję wysokiej jakości zdjęć w bardzo krótkich odstępach czasu i rejestruje je na taśmie filmowej. Obecnie, w profesjonalnych produkcjach stosuje się zazwyczaj kamery filmowe wykorzystujące taśmy filmowe 35 mm. Kamer filmowych nie należy mylić z mniej skomplikowanymi kamerami telewizyjnymi, używanymi między innymi do nagrywania materiałów dla wiadomości telewizyjnych. Cechą charakterystyczną profesjonalnych kamer jest, czasem dość dużych rozmiarów, zasobnik na taśmę filmową. Travelling (US: traveling, z ang. "podróżujący") - w polskiej terminologii jazda. Jako pojęcie filmowe jazda oznacza ujęcie z ruchomej kamery, która porusza się na wózku (dolce) lub zaadaptowanym do zdjęć pojeździe. Nie jest travellingiem albo jazdą poruszenie kamery na głowicy czy ramieniu kamerowym. Kamera zmieniająca w czasie ujęcia pozycję na steadicamie jest często brana przez widza za jazdę, mimo że w rzeczywistości jest pracą kamery z ręki. NTT (ang. New Technology Telescope) – teleskop należący do Europejskiego Obserwatorium Południowego (ESO), znajdujący się w Obserwatorium La Silla położonym około 600 km na północ od Santiago de Chile. Jest to pierwszy teleskop na Ziemi, którego główne lustro jest kontrolowane przez komputer oraz w którym zastosowano technikę optyki aktywnej.

    Multi Unit Spectroscopic Explorer (MUSE) – instrument zainstalowany na należącym do ESO teleskopie głównym nr 1 Bardzo Dużego Teleskopu (VLT) w Obserwatorium Paranal w Chile na początku 2014 r. MUSE jest najnowszym z instrumentów drugiej generacji zaprojektowanym dla VLT (pierwszymi dwoma były X-shooter i KMOS, a kolejnym będzie SPHERE). Kamera telewizyjna − służy do zapisu wideo informacji o jakości emisyjnej zarówno w realizacjach reporterskich jak i studyjnych. Klasyczne studyjne kamery telewizyjne przesyłają materiał w postaci zakodowanego sygnału elektrycznego do rejestratorów, gdzie jest on dopiero zapisywany. Kamery reporterskie, wyposażone we własne, wbudowane rejestratory, to kamkordery.


    Kamera IP - to połączenie kamery i komputera w całość. Urządzenie to rejestruje i przesyła obraz na żywo bezpośrednio przez sieć IP, umożliwiając uprawnionym użytkownikom obserwację na miejscu lub z oddalonego stanowiska. Podgląd, zapisywanie i zarządzenie materiałem wizyjnym a takiej kamery odbywa się za pośrednictwem infrastruktury sieci opartej na standardowym protokole IP. Steadicam to system stabilizacji kamery, mechanicznie izolujący ruch kamery od operatora. Pozwala uzyskać bardzo płynne ujęcia, nawet, gdy operator porusza się szybko po nierównym podłożu.

    KMOS (skrót od K-band Multi-Object Spectrograph) – wieloobiektowy spektrograf, zamontowany na należącym do ESO Teleskopie Głównym nr 1 Bardzo Dużego Teleskopu (VLT) w Obserwatorium Paranal w Chile. Jest przeznaczony do badania procesów fizycznych, które napędzają powstawanie i ewolucję młodych galaktyk we wczesnym Wszechświecie. Lista obserwatoriów astronomicznych: Lista zawiera grupy wybranych obserwatoriów astronomicznych, które można sortować według nazwy, roku założenia, położenia geograficznego oraz międzynarodowego kodu obserwatorium. Wykorzystano w tym celu dane m.in. z Wikipedii angielskojęzycznej. Główny podział obserwatoriów astronomicznych specyfikują następujące kategorie: kosmiczne, atmosferyczne, naziemne i podziemne. Ponadto wiele nowoczesnych teleskopów to urządzenia bardzo precyzyjne, a co za tym idzie zdolne do selektywnych obserwacji. Dlatego można też mówić o obserwatoriach nastawionych na zbieranie danych astronomicznych pochodzących z różnych części widma elektromagnetycznego (np. obserwacje w ultrafiolecie, radiowe, rentgenowskie, w obszarze promieni gamma itp.). Obserwacje kosmiczne, dokonywane przez teleskopy poza atmosferą Ziemi, cechują się niespotykaną dotąd dokładnością. Postęp nowej generacji tzw. optyki adaptatywnej pozwala także teleskopom naziemnym znacznie poszerzyć swoją precyzję.

    Rear Assist − asystent parkowania w samochodach Opiera się na działaniu kamery cofania zintegrowanej z pokrywą bagażnika. Włączenie biegu wstecznego powoduje wyświetlenie na ekranie systemu radiowego lub radiowo-nawigacyjnego obrazu z kamery. Tryb pracy - w zależności od parkowania poprzecznego lub parkowania wzdłużnego, określa się za pomocą przycisków obsługi radia lub nawigacji. Po wyłączeniu biegu wstecznego, kamera cofania jeszcze przez kilka sekund pokazuje przestrzeń za samochodem.

    Kamera DXG-569V - urządzenie rejestrujące obraz amerykańskiej firmy DXG.
    Podręczna kamera o niewielkich wymiarach oferująca możliwość nagrywania video w systemie HD w rozdzielczości 1280x720 pikseli oraz z prędkością 30 klatek na sekundę. Kamera ta potrafi przechwycić nieruchomy obraz (5 megapikseli) na rozkładany ekran LCD o przekątnej 3 cali. Całość materiału jest utrwalana na nośniku, czyli na wyjmowalnej karcie pamięci, która nie należy do standardowego wyposażenia kamery.

    Arca Swiss: Wielkoformatowe kamery ARCA-SWISS produkowane w kilku liniach pozwalają na naświetlanie materiału do formatu "8x10". System obejmuje kamery z elektronicznym, wielosegmentowym pomiarem światła sterowanym przez specjalne oprogramowanie, a także kamery charakteryzujące się relatywnie niewielką wagą. IRE – pozaukładowa jednostka wielkości amplitudy luminancji analogowego sygnału telewizyjnego. Stosowana w telewizji przemysłowej do oceny jakości sygnału telewizyjnego z kamer w danych warunkach oświetleniowych lub (częściej) jako poziom sygnału, który jest osiągany przy określonym oświetleniu. Jeden IRE równy jest 7mV. 100IRE odpowiada więc 700mVpp (0,7V wartości międzyszczytowej) sygnału, a cały sygnał analogowy zawiera się w 143 IRE (1V). Kamery najczęściej porównuje się przy 50 IRE (0,35 Vpp). Miarą czułości kamery jest zatem natężenie oświetlenia (w luksach) przy jakim osiągany jest sygnał wyjściowy o wartości 50 IRE.

    Optyka aktywna jest stosunkowo nową technologią wykorzystania teleskopów typu reflektor. Technikę zaczęto rozwijać w latach osiemdziesiątych, i obecnie jest dość często już stosowana w teleskopach o lustrach pierwotnych większych niż 8 m. Optyka aktywna powoduje szybkie dostosowanie kształtu optycznych elementów korygujących do turbulencji w atmosferze ziemskiej, tak aby w miarę możliwości zniwelować rozmycie obrazu wywołane drganiem powietrza. Technika ta została po raz pierwszy w pełni wykorzystana w 3,5 metrowym teleskopie ESO New Technology Telescope (NTT) w 1989 roku. W oparciu o tę technikę działa 10-metrowy teleskop Kecka. Korekta elementów aktywnych następuje 10 do 20 razy na sekundę. Optyki aktywnej nie należy mylić z bardziej zaawansowaną technologicznie optyką adaptatywną. Ogromnie Wielki Teleskop Europejski (European Extremely Large optical/near-infrared Telescope - E-ELT) – projekt największego na świecie teleskopu optycznego opracowany przez Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO).

    Dodano: 10.07.2009. 15:11  


    Najnowsze