• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Na niebie pierwsze Perseidy

    15.07.2010. 01:17
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Podczas najbliższych nocy będzie można obserwować pierwsze meteory ze znanego i aktywnego roju Perseidów - poinformował PAP dr hab. Arkadiusz Olech z Centrum Astronomicznego PAN w Warszawie.

    O aktywności roju Perseidów wspominają już starożytne kroniki dalekowschodnie. Także obecnie jest to jeden z najbardziej znanych rojów meteorów. Swą sławę zawdzięcza nie tylko wysokiej aktywności, ale także korzystnym warunkom w jakich możemy go obserwować. Jest on bowiem aktywny podczas ciepłych i pogodnych wakacyjnych nocy.

    Szczególnie głośno o Perseidach było w ciągu ostatnich kilkunastu lat. Zainteresowanie wiązało się z tym, że w grudniu 1992 r. do Słońca zbliżyła się kometa macierzysta roju 109P/Swift-Tuttle. Spowodowało to, że już od 1988 roku, oprócz starego maksimum aktywności roju, mogliśmy obserwować nowe, wyprzedzające stare maksimum o kilkanaście godzin. W latach 1988-1990 aktywność w obu maksimach wynosiła około 100 meteorów na godzinę. W latach 1991-1997 nowe maksimum, spowodowane przez młode cząstki świeżo wyrzucone z komety, było już wyraźnie wyższe od starego i notowano w nim ponad 300 zjawisk na godzinę.

    W latach 1998-1999 aktywność nowego maksimum zaczęła spadać, a od roku 2000 nie widać go już prawie wcale. Pewną odmianą był rok 2004 kiedy to oprócz starego maksimum pojawiły się dwa nowe, z aktywnością sięgającą nawet prawie 200 meteorów na godzinę. Lata 2005 i 2006 były natomiast bardzo typowe i dały w maksimum niecałe 100 zjawisk na godzinę.

    "Perseidy dobrze jest obserwować także w pierwszym okresie ich aktywności. Kalendarze astronomiczne podają najczęściej, że rój ten zaczyna swoją aktywność w okolicach 17 lipca" - mówi Arkadiusz Olech z CAMK.

    Na konferencji naukowej poświęconej meteorom i zorganizowanej przez International Meteor Organization (IMO), która odbyła się w 2000 roku w Rumunii, obserwatorzy donosili, że - według polskich danych - pierwsze Perseidy możemy obserwować już nawet około 12 lipca.

    Aktywność wtedy jest jednak niewielka, lecz wzrasta stopniowo wraz ze zbliżaniem się do sierpniowego maksimum. W 2005 roku Perseidy pokazały wybuch aktywności już 13 lipca, który został zaobserwowany przez kamery Polskiej Sieci Bolidowej. Kolejne lata także wskazywały na to, że przed 17 lipca z Perseidami może dziać się coś ciekawego - dodaje Olech.

    W połowie lipca Perseidy zdają się wybiegać z pogranicza gwiazdozbiorów Andromedy i Kasjopeji. Wieczorem ten rejon nieba znajduje się około 25 stopni nad północno-wschodnim horyzontem. Im później wyjdziemy na obserwacje, tym lepiej, bo z czasem warunki do obserwacji będą się poprawiać. Nad ranem radiant roju Perseidów będzie się wznosił już ponad 60 stopni nad horyzontem i wtedy szanse zaobserwowania meteorów będą największe.

    W tym roku, w połowie lipca, warunki do obserwacji są korzystne, bo nów Księżyca wypadł 11.07. Warunki pogorszą się pod koniec miesiąca, gdyż pełnia wypanie 26 lipca. AOL

    PAP - Nauka w Polsce

    kap



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Perseidy (PER) – jeden z najbardziej regularnych rojów meteorów, którego orbita przecina się każdego roku z ziemską w dniach 17 lipca24 sierpnia. Maksimum roju obserwuje się pomiędzy 12 a 14 sierpnia. Rój ten związany jest z kometą 109P/Swift-Tuttle. Podczas okresu występowania roju radiant przemieszcza się przez gwiazdozbiory: Kasjopei, Perseusza i Żyrafy (w maksimum aktywności znajduje się w pobliżu gwiazdy η Persei). Przeciętna aktywność tego roju w ostatnich latach wynosi około 100 ZHR. Lipcowe Pegazydy (JPE) – stosunkowo młody rój meteorów aktywny od 7 do 13 lipca, choć aktywność roju może być dłuższa. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Pegaza. Maksimum roju przypada na 9 lipca, jego aktywność jest średnia, a obfitość roju wynosi 3 meteory/h. Prędkość w armosferze meteorów z roju jest bardzo szybka i wynosi 70 km/s. Lipcowe Pegazydy są rojem związanym prawdopodobnie z kometą C/1979 Y1 (Bradfield). Ursydy (URS) – rój meteorów związany z kometą 8P/Tuttle, który możemy obserwować od 17 do 26 grudnia. Maksimum roju przypada na 22-23 grudnia. Obfitość roju wynosi ok. 10 zjawisk na godzinę a jego radiant znajduje się w Małej Niedźwiedzicy w pobliżu gwiazdy β UMi. Prędkość meteorów z roju wynosi 34 km/s. Dwukrotnie, w 1945 i 1986 roku, odnotowano wysoką aktywności tego roju, wówczas jego obfitość sięgała 100 meteorów w ciągu godziny.

    Wrześniowe Perseidy (SPE) – rój meteorów aktywny od 5 do 17 września. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Perseusza. Maksimum roju przypada na 9 września. Jego aktywność jest określana jako średnia, a obfitość roju wynosi 5 meteorów/h. Prędkość w atmosferze meteorów tego roju jest bardzo duża (64 km/s). epsilon Geminidy (ε Geminidy, EGE) – rój meteorów aktywny od 14 do 27 października. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Bliźniąt. Maksimum roju przypada na 18 października, jego aktywność jest średnia, a obfitość roju wynosi 2 meteory na godzinę. Prędkość meteorów z roju jest wysoka i wynosi 70 km/s. Zmienna aktywność roju powodowała, że rój ten bywał pomijany w obserwacjach i badaniach. Stosunkowa duża zmienność położenia radiantu roju wskazuje, że jest to stosunkowo młody strumień.

    alfa Cygnidy (ACG) – rój meteorów aktywny od 11 do 30 lipca. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Łabędzia. Maksimum roju przypada na 18 lipca, jego aktywność jest określana jako niska, a obfitość roju wynosi 2 meteory/h. Prędkość w atmosferze meteorów tego roju jest średnia (37 km/s). alfa Bootydy (ABO) – coroczny rój meteorów aktywny od 14 kwietnia do 12 maja. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Wolarza (w maksimum aktywności roju położony jest niedaleko na wschód od gwiazdy Arktur). Maksimum roju przypada na 28 kwietnia, jego aktywność jest określana jako niska, a obfitość roju wynosi 2 meteory/h. Prędkość w atmosferze meteorów alfa Bootyd to 20 km/s.

    sigma Kaprikornidy (SCP) – coroczny rój meteorów aktywny od 15 lipca do 11 sierpnia. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Koziorożca. Maksimum roju przypada na 20 lipca, jego aktywność jest określana jako niska, a obfitość roju wynosi 5 meteorów/h. Prędkość w atmosferze meteorów tego roju to 30 km/s. Piscis Austrinidy (PAU) – rój meteorów aktywny od 15 lipca do 10 sierpnia. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Ryby Południowej. Maksimum roju przypada na 28 lipca, jego aktywność jest określana jako średnia, a obfitość roju wynosi 5 meteory/h. Prędkość meteorów z roju wynosi 35 km/s.

    tau Herkulidy (τ Herkulidy) – rój meteorów związany z kometą 73P/Schwassmann-Wachmann, który możemy obserwować od 19 maja do 19 czerwca. Maksimum roju przypada na 3 czerwca a jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Herkulesa. Jest to rój stosunkowo wolny, gdyż prędkość meteorów z roju wynosi 15 km/s. W 1930 roku roku zdarzył się wzrost aktywności tego roju, wtedy jego obfitość sięgała 60 meteorów w ciągu godziny.

    Lipcowe Fenicydy (PHE) – coroczny rój meteorów pojawiający się od 10 lipca do 16 lipca. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Feniksa. Maksimum roju przypada na 13 lipca, a jego aktywność jest zmienna. Prędkość w atmosferze meteorów tego roju to 47 km/s.

    tau Cetydy (CET) – rój meteorów aktywny od 18 czerwca do 4 lipca. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Wieloryba. Maksimum roju przypada na 27 czerwca, jego aktywność jest określana jako niska, a obfitość roju wynosi 4 meteory/h. Prędkość w atmosferze meteorów tego roju to 66 km/s. tau Akwarydy (TAQ) – rój meteorów aktywny od 19 czerwca do 5 lipca. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Wodnika. Maksimum roju przypada na 28 czerwca, jego aktywność jest określana jako niska, a obfitość roju wynosi 7 meteorów/h. Prędkość w atmosferze meteorów tego roju to 63 km/s.

    theta Ophiuchidy (TOP) – coroczny rój meteorów aktywny od 4 czerwca do 15 lipca. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Wężownika. Maksimum roju przypada na 29 czerwca, jego aktywność jest określana jako niska, a obfitość roju wynosi 2 meteory/h. Prędkość w atmosferze meteorów tego roju to 29 km/s. Północne delta Akwarydy (NDA) – rój meteorów aktywny od 15 lipca do 25 sierpnia. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Wodnika. Maksimum roju przypada na 8 sierpnia, jego aktywność jest określana jako średnia, a obfitość roju wynosi 4 meteory/h. Prędkość w atmosferze meteorów tego roju jest średnia (42 km/s).

    Coma Berenicydy (CBE) – rój meteorów aktywny od 12 grudnia do 23 stycznia. W okresie występowania jego radiant przesuwa się przez gwiazdozbiory Lew i Warkocz Bereniki. Maksimum roju przypada na 30 grudnia, jego aktywność jest określana jako średnia a obfitość roju wynosi 5 meteorów/h. Prędkość w atmosferze meteorów z roju jest bardzo szybka i wynosi 65 km/s. Ponieważ aktywność Coma Berenicyd pokrywa się z wysoką aktywnością rojów Geminidy i Kwadrantydy jest to rój słabo zbadany. Ciało macierzyste, z którego powstały Coma Berenicydy, nie jest znane. delta Pavonidy (δ Pavonidy, DPA) – rój meteorów aktywny od 11 marca do 16 kwietnia. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Pawia. Maksimum roju przypada na 30 marca, jego aktywność jest niska, a obfitość roju wynosi 5 meteorów/h. Prędkość meteorów roju wynosi 58 km/s. Delta Pavonidy są rojem związanym najprawdopodobniej z kometą C/1907 G1 (Grigg-Mellish). Odkrycie roju delta Pavonidów przypisuje się M. Buhagiarowi w Zachodniej Australii, który w latach 1969-1980 obserwował ten rój sześciokrotnie.

    Dodano: 15.07.2010. 01:17  


    Najnowsze