• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Najlepszy czas na obserwacje Orionidów i komety 103P/Hartley

    15.10.2010. 21:33
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Najbliższe kilka nocy to najlepszy czas na to, aby zaobserwować dwie największe atrakcje październikowego nieba czyli meteory z roju Orionidów oraz kometę 103P/Hartley - informuje
    dr hab. Arkadiusz Olech z Centrum Astronomicznego PAN w Warszawie.


    Dwie największe atrakcje październikowego nieba to niewątpliwie Orionidy - aktywny rój meteorów i kometa 103P/Hartley, która osiąga maksimum swojego blasku. Problem w tym, że największa jasność komety, związana z jej bliskim przejściem koło naszej planety i maksimum aktywności roju Orionidów, w tym roku, pokrywają się prawie idealnie z pełnią Księżyca. Jasny Księżyc przeszkadza tutaj wyjątkowo, bo uniemożliwia obserwacje słabszych meteorów, a jasne tło nieba powoduje, że trudniej na nim dojrzeć rozmytą mgiełkę jaką jest kometa 103P/Hartley.

    Trzeba więc szukać alternatywnych dat do obserwacji tych ciekawych obiektów. Najbliższe noce wydają się tutaj optymalne. Po pierwsze maksimum aktywności roju Orionidów, które wypada w okolicach 22
    października jest bardzo szerokie i spore liczby meteorów można obserwować już na kilka dni przed tą datą. Kometa 103P/Hartley już teraz jest jasnym obiektem, bez problemów widocznym przez małą nawet lornetkę i do okolic 20 października wcale dużo bardziej nie pojaśnieje.

    Księżyc obecnie jest w okolicach pierwszej kwadry i w najbliższych nocach będzie zachodził po północy, przez drugą część nocy i ranek będąc pod horyzontem i przez to nie przeszkadzając w obserwacjach. Druga część nocy to także czas, w którym mamy najlepsze warunki do podziwiania Orionidów oraz komety 103P/Hartley.

    W dniach 15-20 października kometa przejdzie na niebie z konstelacji Perseusza do Woźnicy. Około godziny 3 w nocy będzie górować na wysokości około 80 stopni nad horyzontem, a więc prawie w zenicie. Przy braku Księżyca, trudno sobie wyobrazić lepsze warunki do obserwacji.

    W tym samym momencie radiant roju Orionidów, czyli miejsce, z którego wybiegają jego meteory i który znajduje się na granicy gwiazdozbiorów Oriona i Bliźniąt, będzie znajdował się na wysokości prawie 50 stopni. Tutaj też warunki będą więc doskonałe.

    W okolicach 19-20 października na obserwacje warto wyjść dopiero około 4:30, bo wtedy dopiero zajdzie Księżyc. Po 21 października warunki do obserwacji będą już gorsze, bo nawet nad ranem Księżyc znajdujący się tuż przed pełnią będzie świecił tuż nad zachodnim nad horyzontem. AOL

    PAP - Nauka w Polsce

    bsz

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Deep Impact (późniejsza nazwa: EPOXI) – sonda kosmiczna wystrzelona przez NASA 12 stycznia 2005 roku z kosmodromu na przylądku Canaveral, której celem było zbadanie składu jądra komety Tempel 1, a później także obserwacja jądra komety 103P/Hartley. Nigdy wcześniej tego typu misje nie były prowadzone. Poprzednie misje kosmiczne do komet, takie jak Giotto i Stardust, były misjami, które przekazały jedynie zdjęcia i zbadały powierzchnię jądra komety na odległość. Misja Deep Impact jako pierwsza dokładnie przeanalizowała materiał z powierzchni komety i dlatego otrzymała duży rozgłos w mediach. Lot sondy odbywał się z prędkością 28,6 km/s i był przewidziany na 174 dni. Lipcowe Pegazydy (JPE) – stosunkowo młody rój meteorów aktywny od 7 do 13 lipca, choć aktywność roju może być dłuższa. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Pegaza. Maksimum roju przypada na 9 lipca, jego aktywność jest średnia, a obfitość roju wynosi 3 meteory/h. Prędkość w armosferze meteorów z roju jest bardzo szybka i wynosi 70 km/s. Lipcowe Pegazydy są rojem związanym prawdopodobnie z kometą C/1979 Y1 (Bradfield). epsilon Geminidy (ε Geminidy, EGE) – rój meteorów aktywny od 14 do 27 października. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Bliźniąt. Maksimum roju przypada na 18 października, jego aktywność jest średnia, a obfitość roju wynosi 2 meteory na godzinę. Prędkość meteorów z roju jest wysoka i wynosi 70 km/s. Zmienna aktywność roju powodowała, że rój ten bywał pomijany w obserwacjach i badaniach. Stosunkowa duża zmienność położenia radiantu roju wskazuje, że jest to stosunkowo młody strumień.

    Piscydy (SPI) – rój meteorów. Jego radiant znajduje się w pobliżu Punktu Barana w gwiazdozbiorze Ryb. Maksimum roju przypada na 20 września, jego aktywność jest średnia, a obfitość roju wynosi 3 meteory/h. Meteory należące do roju są wolne, czerwonawe i często jasne. Ich prędkość wynosi 26 km/s. Pochodzenie Piscydów wiązane jest z kometą C/1908 R1 (Morehouse). Orionidy (ORI) – rój meteorów związany z kometą Halleya (tak jak Akwarydy). Radiant znajduje się na pograniczu konstelacji Oriona i Bliźniąt. Rój jest widoczny pomiędzy 16 a 30 października. Maksimum ma miejsce 21 października. W jego trakcie spada ok. 20-30 meteorów na godzinę. W 1936 roku notowano rekordowo 50 meteorów na godzinę. Prędkość roju wynosi 66 km/s.

    delta Pavonidy (δ Pavonidy, DPA) – rój meteorów aktywny od 11 marca do 16 kwietnia. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Pawia. Maksimum roju przypada na 30 marca, jego aktywność jest niska, a obfitość roju wynosi 5 meteorów/h. Prędkość meteorów roju wynosi 58 km/s. Delta Pavonidy są rojem związanym najprawdopodobniej z kometą C/1907 G1 (Grigg-Mellish). Odkrycie roju delta Pavonidów przypisuje się M. Buhagiarowi w Zachodniej Australii, który w latach 1969-1980 obserwował ten rój sześciokrotnie. pi Puppidy (π Puppidy, PPU) – rój meteorów aktywny od 15 do 28 kwietnia. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Rufy. Maksimum roju przypada na 23 kwietnia, jego aktywność jest określana jako nieregularna, a obfitość roju jest zmienna. Aktywność roju zmienia się w okresie każdych 5 lat. Prędkość meteorów z roju wynosi 18 km/s. Powstanie pi Puppidy jest związane z kometą 26P/Grigg-Skjellerup.

    tau Herkulidy (τ Herkulidy) – rój meteorów związany z kometą 73P/Schwassmann-Wachmann, który możemy obserwować od 19 maja do 19 czerwca. Maksimum roju przypada na 3 czerwca a jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Herkulesa. Jest to rój stosunkowo wolny, gdyż prędkość meteorów z roju wynosi 15 km/s. W 1930 roku roku zdarzył się wzrost aktywności tego roju, wtedy jego obfitość sięgała 60 meteorów w ciągu godziny. Południowe Taurydy (STA) – rój meteorów wywołany pozostałością materii po przelocie komety Enckego, która wpadając w ziemską atmosferę z prędkościami ok. 27 km/s wywołuje zjawiska meteorów. Rój ten jest aktywny od 25 września do 25 listopada a jego maksimum przypada na 5 listopada. Radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Byka, na południe od Plejad. Stosunkowo niewielką aktywność roju określaną jako średnia oraz obfitość rzędu 5 meteorów/h, rekompensuje duża jasność meteorów z tego roju. Niewielka obfitość roju może być skutkiem wpływu grawitacji Jowisza, powodującego perturbacje ruchu cząstek wyrzucanych z komety i mocno rozpraszającego ich trajektorie.

    Ursydy (URS) – rój meteorów związany z kometą 8P/Tuttle, który możemy obserwować od 17 do 26 grudnia. Maksimum roju przypada na 22-23 grudnia. Obfitość roju wynosi ok. 10 zjawisk na godzinę a jego radiant znajduje się w Małej Niedźwiedzicy w pobliżu gwiazdy β UMi. Prędkość meteorów z roju wynosi 34 km/s. Dwukrotnie, w 1945 i 1986 roku, odnotowano wysoką aktywności tego roju, wówczas jego obfitość sięgała 100 meteorów w ciągu godziny.

    Andromedydy (zwane też Bielidami) – rój meteorów powstały w wyniku rozpadu komety 3D/Biela, której ostatnie przejście przez peryhelium orbity obserwowano 24 września 1852 roku. 27 listopada 1885 roku zaobserwowano w ciągu jednej godziny ok. 75 000 meteorów pochodzących z tego roju. Od tego czasu rój znacznie stracił swoją obfitość, można jednak obserwować jego małą aktywność od połowy listopada. Radiant roju znajduje się w gwiazdozbiorze Andromedy, a jego maksimum przypada na 2 grudnia.

    chi Orionidy (χ Orionidy, XOR) – rój meteorów aktywny od 25 listopada do 31 grudnia. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Oriona, w pobliżu gwiazdy χ Oriona. Maksimum roju przypada na 2 grudnia, jego aktywność jest określana jako średnia, a obfitość roju wynosi 3 meteory/h. Prędkość meteorów z roju wynosi 28 km/s. alfa Kaprikornidy (α Kaprikornidy, CAP) – rój meteorów aktywny od 3 lipca do 15 sierpnia. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Koziorożca. Maksimum roju przypada na 30 lipca, jego aktywność jest średnia, a obfitość roju wynosi 4 meteory/h. Prędkość meteorów z roju wynosi 23 km/s. alfa Kaprikornidy są rojem związanym z kometą 45P/Honda-Mrkos-Pajdušáková.

    delta Aurygidy (δ Aurygidy, DAU) – rój meteorów aktywny od 18 września do 10 października. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Woźnicy. Maksimum roju przypada na 29 września, jego aktywność jest średnia, a obfitość roju wynosi 3 meteory na godzinę. Prędkość meteorów z roju jest wysoka i wynosi 64 km/s. Październikowe Arietidy (OAR) – coroczny rój meteorów aktywny od 1 do 31 października. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Barana. Maksimum roju przypada na 8 października, jego aktywność jest określana jako średnia, a obfitość roju wynosi 5 meteorów/h. Prędkość w atmosferze meteorów tego roju to 28 km/s.

    Leo Minorydy (LMI) – rój meteorów aktywny od 19 do 27 października. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Małego Lwa. Maksimum roju przypada na 23 października, jego aktywność jest niska, a obfitość wynosi 2 meteory na godzinę. Prędkość meteorów z roju jest wysoka i wynosi 62 km/s. alfa Aurygidy (α Aurygidy, AUR) – rój meteorów aktywny od 25 sierpnia do 5 września. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Woźnicy. Maksimum roju przypada na 1 września, jego aktywność jest średnia, a obfitość roju wynosi 10 meteorów/h. Prędkość meteorów z roju wynosi 66 km/s. alfa Aurygidy są rojem związanym z kometą C/1911 N1 (Kiess), okrążającą Słońce w czasie 2500 lat.

    Wrześniowe Perseidy (SPE) – rój meteorów aktywny od 5 do 17 września. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Perseusza. Maksimum roju przypada na 9 września. Jego aktywność jest określana jako średnia, a obfitość roju wynosi 5 meteorów/h. Prędkość w atmosferze meteorów tego roju jest bardzo duża (64 km/s). Czerwcowe Bootydy (JBO) – rój meteorów. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Wolarza. Maksimum roju przypada na 28 czerwca, jego aktywność jest zmienna. Prędkość meteorów wynosi 14 km/s, przez co jest jednym z bardziej atrakcyjnych zjawisk astronomicznych. Związany jest z kometą 7P/Pons-Winnecke.

    Dodano: 15.10.2010. 21:33  


    Najnowsze