• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Nanokompozyty dla optoelektroniki

    16.02.2010. 18:50
    opublikowane przez: Piotr aewski-Banaszak

    W produkcji wysokowydajnych, energooszczednych źródeł światła mogą być użyteczne nanokompozyty metalu i półprzewodnika. Mogą one również pozwolić na wytwarzanie wydajnych izolatorów optycznych stosowanych w telekomunikacji i w laserach. Nad takimi materiałami pracuje dr Jan Suffczyński z Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego. Jego projekt będzie finansowany ze środków programu LIDER Narodowego Centrum Badań i Rozwoju.

    Badania prowadzone przez dra Suffczyńskiego dotyczą kryształów półprzewodnikowych. Dzięki specjalnej metodzie produkcji, w ich objętości zawarto kryształy metaliczne o rozmiarach od kilku do kilkudziesięciu nanometrów. Nanokompozyty takie były dotąd mało badane, szczególnie stosowanymi przez naukowca metodami optycznymi.
    "Nanokryształy metaliczne w krysztale półprzewodnikowym, np. klastery bogate w żelazo w azotku galu, wykazują strukturę krystaliczną materiału podstawowego oraz - co istotne - wysoką temperaturę uporządkowania magnetycznego" - tłumaczy naukowiec.

    W swoich badaniach wykorzystuje nowoczesne techniki pomiarowe. Należą do nich metody mikroskopowe o wysokiej (poniżej pół mikrometra) rozdzielczości przestrzennej oraz korelacyjne o wysokiej rozdzielczości czasowej. Próbki, które bada dr Suffczyński zostały wyprodukowane przez współpracowników z Instytutu Fizyki Polskiej Akademii Nauk oraz Uniwersytetu J. Keplera w Linzu, w Austrii.

    "W perspektywie zastosowań najbardziej interesujące wydają się efekty magnetooptyczne i plazmoniczne wynikające z obecności nanokryształów metalicznych w półprzewodniku" - mówi naukowiec. Jak wyjaśnia, chodzi tu m.in. o efekty użyteczne w produkcji izolatorów optycznych (urządzeń, które przepuszczają światło tylko w jedna stronę) oraz wydajnych, a zarazem oszczędnych źródeł światła białego.

    W pierwszej edycji programu "Lider" zainicjowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju wybrano 23 spośród 202 zgłoszonych wniosków. Laureaci wykazali, że są przygotowani do podjęcia samodzielnej pracy badawczej wraz z utworzonymi przez siebie zespołem nad projektem, który znajdzie zastosowanie w praktyce. Na jego realizację każdy z nich otrzyma nawet do 1 mln zł.

    Źródło:
    PAP - Nauka w Polsce

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Światłowody fotoniczne (ang. Photonic crystal fiber, PCF, dosłowne tłumaczenie "światłowód z kryształu fotonicznego") to nowa rodzina włókien światłowodowych, wykorzystująca do prowadzenia światła właściwości kryształów fotonicznych. Dzięki zdolności skupiania światła w pustym rdzeniu oraz charakterystykom skupiania światła niemożliwym do uzyskania w klasycznych światłowodach, światłowody fotoniczne mogą znaleźć zastosowanie w komunikacji światłowodowej, laserach światłowodowych, optycznych przyrządach nieliniowych, transmisji dużych mocy optycznych, czujnikach gazów i w innych obszarach. Kryształ fotoniczny – optyczna nanostruktura o periodycznie zmieniającym się współczynniku załamania światła, która wpływa na ruch fotonów podobnie jak struktura krystaliczna półprzewodnika na ruch elektronów. Pi of the Sky – naukowy projekt badawczy powstały z inicjatywy prof. Bohdana Paczyńskiego służący do automatycznej obserwacji nieba w poszukiwaniu rozbłysków optycznych pochodzenia kosmicznego. Aparatura zainstalowana jest w obserwatorium Uniwersytetu Warszawskiego w Las Campanas Observatory na pustyni Atacama w Chile. W realizacji projektu uczestniczy zespół naukowców i inżynierów z Instytutu Problemów Jądrowych im. Andrzeja Sołtana, Instytutu Fizyki Doświadczalnej UW, Instytutu Systemów Elektronicznych Politechniki Warszawskiej, Wydziału Fizyki Politechniki Warszawskiej, Centrum Fizyki Teoretycznej PAN i Centrum Badań Kosmicznych PAN. Program Pi of the Sky działa od 2004 roku.

    Leszek Korporowicz - socjolog. Profesor Instytutu Bliskiego i Dalekiego Wschodu Uniwersytetu Jagiellońskiego, Wydziału Nauk Społecznych Szkoły Wyższej im. Bogdana Jańskiego oraz Katedry Stosowanych Nauk Społecznych Politechniki Śląskiej. W latach 2010-2012 dyrektor Instytutu Bliskiego i Dalekiego Wschodu Uniwersytetu Jagiellońskiego. Od 1983 do 2008 r. pracownik naukowy w Zakładzie Socjologii Kultury Instytutu Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego. Uczeń i współpracownik jednej z najbardziej cenionych postaci współczesnej polskiej socjologii, prof. Antoniny Kłoskowskiej. Praca doktorska opublikowana przez Oficynę Naukową w 1993 r. pt. Tworzenie sensu. Język, kultura, komunikacja. Praca habilitacyjna opublikowana przez Instytut Socjologii w 1996 r. pt. Osobowość i komunikacja w społeczeństwie transformacji podejmowała problematykę kulturowych wymiarów globalizacji, wielokulturowości. Autor prowadzi w Zakładzie Socjologii Kultury badań nad komunikacją międzykulturową, przeobrażeniami wartości społecznych oraz nad dynamiką rozwoju kulturowego jednostki oraz grup, procesami kształtowania tożsamości kulturowej. W latach dziewięćdziesiątych prof. Korporowicz uczestniczył w rozwoju polskich badań ewaluacyjnych (studiów nad badaniem wartości i skuteczności programów społecznych). Pod jego redakcją ukazała się wydana przez Oficynę Naukową w 1997 r. praca pt. Ewaluacja w edukacji; inicjował powstanie Polskiego Towarzystwa Ewaluacyjnego. Do 2009 roku był prorektorem Szkoły Wyższej im. Bogdana Jańskiego. Epitaksja z wiązek molekularnych (ang. Molecular Beam Epitaxy (MBE)) - proces osadzania cienkich warstw półprzewodnikowych z wiązek molekularnych (lub atomowych) w ultrawysokiej próżni (p ≤10 Pa). Metoda została opracowana pod koniec lat 60 ubiegłego wieku w Bell Telephone Laboratories przez J.R. Arthura i Alfreda Y. Cho. Obecnie MBE jest jedną z najszerzej stosowanych technologii wzrostu cienkich warstw półprzewodników, metali, izolatorów i nadprzewodników, zarówno w badaniach jak i w produkcji na skalę przemysłową.

    Płytka półfalowa (półfalówka) – przezroczysta płytka wykonana z anizotropowego kryształu (zazwyczaj kwarcu), po przejściu przez którą światło zmienia swoją polaryzację. Działanie płytki wynika z tego, że światło padając prostopadle na taki kryształ rozdziela się na dwa promienie. Mają one ten sam kierunek, ale prostopadłe do siebie polaryzacje. Różnią się także prędkością rozchodzenia w krysztale, co powoduje, że mają do pokonania różne drogi optyczne. Jeśli odpowiednio dobrać długość płytki to po wyjściu z niej fazy obu promieni będą przesunięte względem siebie o π, co odpowiada różnicy dróg optycznych równej połowie długości fali. Oak Ridge – miasto w stanie Tennessee, w hrabstwie Roane, wybudowane w 1942 r. jako centrum badań nuklearnych i produkcji materiałów rozszczepialnych. Oddalenie od innych ośrodków, a jednocześnie bliskość wody oraz dobre połączenia komunikacyjno-transportowe tworzyły dogodne warunki do prowadzenia badań oraz produkcji materiałów rozszczepialnych. Do 1947 r. obszar miasta zamieszkanego przez 75 000 ludzi otaczały wysokie płoty.

    Mirosław Kofta (ur. 3 stycznia 1945) – psycholog, profesor nauk humanistycznych, pracownik naukowy Wydziału Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego (kierownik Katedry Psychologii Osobowości) i Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej w Warszawie, członek zespołu Centrum Badań nad Uprzedzeniami UW, kierownik Ośrodka Badań Psychologicznych Instytutu Studiów Społecznych UW. Zasiada w Radzie Narodowego Centrum Nauki, Radzie Naukowej Instytutu Psychologii PAN, jest członkiem Komitetu Psychologii PAN Polskiej Akademii Nauk. Brat Jonasza Kofty (poety), mąż Krystyny Kofty (pisarki). Tomografia Optyczna z użyciem światła częściowo spójnego (ang. Optical Coherence Tomography - OCT) jest metodą diagnostyczną pozwalającą na uzyskanie wysokiej rozdzielczości podpowierzchniowych obrazów materiałów przepuszczających światło.

    Dariusz Wasik – polski fizyk, doktor habilitowany, profesor UW, były prodziekan ds. studenckich Wydziału Fizyki UW, obecny kierownik Studium Doktoranckiego. Pracuje w Zakładzie Fizyki Ciała Stałego Instytutu Fizyki Doświadczalnej Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego.

    Kolor nieba: Kolor nieba i znajdujących się na nim chmur zależy od kilku zjawisk optycznych. Najważniejszymi z nich jest rozpraszanie światła widzialnego przez molekuły powietrza, znajdujące się w powietrzu kropelki wody, kryształki lodu oraz pyły zawieszone w powietrzu.

    Kolegium Międzywydziałowych Indywidualnych Studiów Matematyczno-Przyrodniczych Uniwersytetu Warszawskiego (Kolegium MISMaP) - międzywydziałowa jednostka organizacyjna stworzona przez wydziały: Biologii, Chemii, Fizyki, Geografii i Studiów Regionalnych, Geologii, Psychologii oraz Matematyki, Informatyki i Mechaniki. Kolegium MISMaP organizuje bezpłatne studia dzienne, które umożliwiają interdyscyplinarne wykształcenie. Są one prowadzone w indywidualnym toku przez jednostki Uniwersytetu Warszawskiego.

    Dodano: 16.02.2010. 18:50  


    Najnowsze