• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Polski robot marsjański Magma powalczy na pustyni Utah

    01.06.2010. 03:17
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Mobilny Robot Marsjański "Magma" - skonstruowany przez polskich studentów - weźmie udział w międzynarodowych zawodach łazików marsjańskich University Rover Challenge. Odbędą się one między 3 a 5 czerwca w bazie marsjańskiej na pustyni Utah w USA, która będzie imitowała powierzchnię Marsa.

    W konkursie startują roboty - tzw. łaziki marsjańskie, które muszą wykonać skomplikowane zadania podczas symulowanej misji na Czerwonej Planecie.

    Jak wyjaśnia rzecznik prasowy polskiego projektu Łukasz Wilczyński, konkurs jest wyjątkowo trudny, ponieważ drużyny i ich łaziki będą rywalizowały w czterech konkurencjach i to w ekstremalnych warunkach. Misja polega na rozpoznaniu terenu, dostarczeniu pakietu medycznego rannemu astronaucie, zdalnym serwisowaniu urządzeń oraz poszukiwaniu śladów życia na planecie.

    "Zadania konkursowe są bardzo złożone. W konkurencji serwisowania urządzeń łazik musi np. pokonać dystans kilkuset metrów, odnaleźć panel kontrolny urządzenia, transmitować obraz do stacji bazowej oraz - za pomocą specjalnego manipulatora - chwycić kabel i podłączyć go do gniazda" - mówi jeden z konstruktorów "Magmy", Wojciech Głażewski.

    Mobilny Robot Marsjański "Magma" skonstruowali studenci Wydziału Mechanicznego Politechniki Białostockiej oraz Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Wspierają ich m.in. stowarzyszenie Mars Society Polska i Przemysłowy Instytut Informatyki i Pomiarów.

    W składzie polskiej drużyny znalazło się 10 młodych konstruktorów, z których każdy odpowiadał za inną część przygotowań. "Mamy już doświadczenia zeszłoroczne, bo Wojciech Głażewski był członkiem drużyny, która w tamtym roku skonstruowała model +Skarabeusza+" - wyjaśnił PAP Łukasz Wilczyński.

    Jak powiedział, konstrukcja robota rozpoczęła się w tym roku, na przełomie stycznia i lutego, od budowy podwozia. Potem w Toruniu rozpoczęły się prace nad systemem wizualnym, czyli kamerami i manipulatorem. Z kolei ekipa z Białegostoku zaczęła opracowywać elementy kadłuba, nadwozia i podwozia.

    "Nasz łazik potrafi szybko jeździć, bardzo precyzyjnie operuje manipulatorem, ma zamontowaną specjalną kamerę z mikrosoczewką" - opisał rozmówca PAP. Jest wyposażony w niezależne zawieszenie oraz osobny napęd na każde z czterech kół. Do nawigacji i obserwacji terenu służy peryskop z zamontowaną kamerą i aparatem fotograficznym. Głównym wyposażeniem robota jest manipulator umożliwiający pobieranie próbek gruntu oraz wykonywanie drobnych prac inżynierskich i operatorskich.

    "Ma jeden element, którego nie mają inne łaziki. W kamerze ma zamontowany system obróbki zdjęć i generowania ich w obrazie trójwymiarowym, co umożliwia słynny już algorytm RODM, opracowany przez polskiego matematyka Jana Kotlarza" - zachwalał polską konstrukcję Wilczyński.

    Przyznał jednak, że podczas zawodów w USA "Magma" musi spełnić jedno wymaganie, którego nie można było przetestować w Polsce. Będzie musiał zmierzyć się z kurzem - wrogiem każdego urządzenia elektrycznego - którego w Utah jest pełno.

    "Warunki na pustyni Utah są wręcz idealne dla imitowania powierzchni Marsa. Nie bez przyczyny NASA wybudowała tam swój poligon testowy. Od miejsca w którym będą odbywały się zawody w każdą stronę jest po 600 kilometrów spalonej słońcem pustyni" - powiedział Wilczyński.

    Jak przyznał, konkurs University Rover Challenge już od czterech lat wzbudza duże zainteresowanie studentów oraz pasjonatów astronomii na całym świecie. W tym roku o miano zdobywcy Marsa wraz z polskim łazikiem konkurować będzie 11 drużyn z USA, Kanady i Włoch. Ci ostatni wystawili w konkursie własnego łazika zainspirowani ubiegłorocznym startem polskiego "Skarabeusza".

    "Najwięcej załóg startuje zawsze ze Stanów Zjednoczonych, ale są to drużyny bardzo silne np. z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley" - zaznaczył Wilczyński.

    Zdobywcy pierwszego miejsca na University Rover Challenge będą mogli pokazać swojego robota na specjalnej konwencji, która odbędzie się w sierpniu w Waszyngtonie.

    "Najlepszą konstrukcję zobaczą więc szefowie Mars Society, inżynierowie i specjaliści z NASA. Laureaci konkursu będą również brali udział w budowie właściwego łazika, który w przyszłości mógłby polecieć w prawdziwej misji marsjańskiej" - wyjaśnił Wilczyński.

    Zmagania polskiej drużyny i przebieg misji będzie można śledzić na żywo 4 czerwca w godzinach wieczornych, za pośrednictwem strony PIAP, na której odbędzie się transmisja on-line z zawodów.

    Szczegółowe informacje na temat "Magmy" są dostępne na stronie: www.magma.pb.edu.pl

    PAP - Nauka w Polsce, Ewelina Krajczyńska

    agt/ kap/


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    University Rover Challenge, URC – konkurs robotów organizowany przez stowarzyszenie The Mars Society. Zawody odbywają się na początku czerwca lub pod koniec maja, w USA, na pustyni w stanie Utah, w okolicach Mars Desert Research Station (MDRS) – symulowanej bazy marsjańskiej. Mars Exploration Rover-B (MER-B) (znana również pod nazwą "Opportunity" ) – bezzałogowa misja na Marsa, której celem jest przeprowadzenie badań geologicznych planety. Misja jest realizowana przez JPL NASA. Misja rozpoczęła się w dniu lądowania pojazdu na Marsie, czyli 25 stycznia 2004 roku i została zaplanowana na 90 marsjańskich dni. Została ona wielokrotnie przedłużona i trwa nadal. Do 19 marca 2013 roku pojazd spędził na powierzchni Marsa 3253 marsjańskie dni i przebył dystans 35 625,03 metra. Jake Matijevic – marsjańska skała bazaltowa o kształcie piramidalnym, odkryta i zbadana przez łazik Curiosity. Jest to pierwsza marsjańska skała, którą łazik badał podczas swojej misji na Marsie, rozpoczętej lądowaniem 6 sierpnia 2012 roku.

    Rocknest (pl. Skalne gniazdo) − miejsce w kraterze Gale, na powierzchni planety Mars, które zostało wybrane do lokalizacji pierwszego użycia czerpaka łopatki urządzenia CHIMRA, urządzenia zamontowanego jako jednego z pięciu instrumentów, na rewolwerowej wieżyczce znajdującej się na końcu robotycznego wysięgnika należącego do NASA łazika Curiosity. Przedstawiony na zdjęciu widok miejsca Rocknest jest mozaiką zdjęć wykonanych przez jedną z dwóch (prawą) kamer masztowych ang. (Mastcam) podczas 52 dnia misji łazika Curiosity na Marsie, albo w Sol 52, lub w dniu 28 września 2012. Cztery sol wcześniej łazik przybył do Rocknest po opuszczeniu Bradbury Landing. Wydmowa łacha z grupą ciemnych skał ma wymiary 1,5 m na 5 m. Goulburn – miejsce na Marsie, znane także jako Goulburn Scour, składające się z grupy skał odkurzonych przez silniki RCS członu opadania łazika Curiosity podczas lądowania w miejscu Bradbury Landing. Zdjęcia podłoża skalnego wykonano 19 sierpnia 2012, w Sol 13, czyli w 13. marsjańskim dniu misji łazika Curiosity na powierzchni Marsa. Są one pierwszą odsłoną tego konglomeratu, będącego piaszczystą warstwą osadową utworzoną przez wodę w ubiegłych systemach geologicznych.

    Mars Science Laboratory, MSL (oficjalna nazwa łazika: Curiosity) – bezzałogowa misja kosmiczna, której celem jest zbadanie przeszłego i obecnego środowiska Marsa poprzez szereg badań, wykonanych za pomocą łazika Curiosity, wewnątrz krateru Gale. Misja rozpoczęła się 26 listopada 2011 roku wystrzeleniem sondy kosmicznej przy użyciu rakiety Atlas V (konfiguracja 541) z Cape Canaveral Air Force Station. Lądowanie na Marsie nastąpiło 6 sierpnia 2012. Główna misja łazika zaplanowana jest na 1 rok marsjański (tj. 687 ziemskich dni), z możliwością jej przedłużenia. Gejzery marsjańskie – wybuchowe erupcje piasku, które występują na czapach polarnych, w podbiegunowych rejonach Marsa w czasie wiosennych roztopów.

    John Klein – nazwa miejsca na Marsie wybranego do pierwszego użycia wiertarki udarowej ang. Powder Acquisition Drill System (PADS) umieszczonej na należącym do NASA łaziku Curiosity. Miejsce znajduje się w marsjańskim kraterze Gale. Mars Pathfinder – sonda kosmiczna NASA przeznaczona do badań Marsa. Sonda składała się z dwóch części: lądownika i łazika – sześciokołowego pojazdu o nazwie Sojourner. Był to trzeci amerykański lądownik marsjański, ponadto znajdował się na nim łazik będący pierwszym w historii pojazdem sterowanym z Ziemi poruszającym się po powierzchni innej planety. Przejechał łącznie ok. 100 m. Pathfinder przesłał 16 500 zdjęć z lądownika i 550 zdjęć z łazika. Dokonał także 15 analiz chemicznych skał i zebrał wiele informacji o czynnikach pogodowych panujących na Marsie.

    Mars Global Surveyor (MGS) − bezzałogowa sonda kosmiczna wysłana na Marsa. Zaprojektowana i wykonana przez NASA i Jet Propulsion Laboratory. Wystrzelona w 1996, stała się początkiem ponownych badań tej planety po ponad 20-letniej przerwie. Z powodu problemów z jednym z paneli słonecznych badania Marsa rozpoczęto dopiero w 1999. Główna misja została zakończona w styczniu 2001, czyli po jednym roku marsjańskim. Najważniejszym instrumentem sondy jest Mars Orbiter Camera (MOC), umożliwiająca robienie zdjęć z rozdzielczością od 1,5 do 12 m/piksel. W czasie swojej misji kamera wykonała ponad 240 tysięcy zdjęć. Na początku listopada 2006 po blisko 10 latach owocnej pracy kontakt z sondą ustał. Dochodzenie wskazało, że najbardziej prawdopodobną przyczyną awarii sondy był błąd w oprogramowaniu.

    AMPB Skarabeusz (nazwa pełna: Automatyczny Marsjański Pojazd Badawczy Skarabeusz) – prototyp pojazdu marsjańskiego zaprojektowanego przez członków Studenckiego Koła Astronautycznego Politechniki Warszawskiej i wspierany przez Mars Society Polska.

    Mars Reconnaissance Orbiter – amerykańska naukowo-telekomunikacyjna sonda kosmiczna, wystrzelona przez NASA w kierunku Marsa przy pomocy rakiety Atlas V 12 sierpnia 2005 roku. Na orbitę planety sonda weszła 10 marca 2006 roku. Początkowo była to wydłużona orbita eliptyczna, którą zacieśniła korzystając z tzw. hamowania atmosferycznego. Celem misji MRO jest poszukiwanie podziemnych złóż wody, badanie obecnego klimatu oraz odnajdywanie wskazówek, które pomogłyby w rekonstrukcji modelu klimatycznego planety sprzed milionów lat. Ponadto sonda ma wytypować miejsca do lądowania przyszłych misji automatycznych oraz planowanych wypraw załogowych na Czerwoną Planetę. Sonda MRO jest najnowocześniejszym pojazdem kosmicznym, jaki kiedykolwiek został wysłany z Ziemi na orbitę Czerwonej Planety. Naukowcy oczekują, że sonda zbierze więcej informacji niż wszystkie poprzednie misje marsjańskie razem wzięte. Zakończenie misji nastąpi w latach 2016–2026. Całkowity koszt misji szacowano na ok. 720 milionów USD. Marsjańska Twarz – twór geologiczny na obszarze marsjańskiego regionu Cydonia (około 40° na północ od równika). Jest długi na 3 km i szeroki na 1,5 km.

    Marsjańskie sferule (ang. martian spherules), także marsjańskie jagody (ang. martian blueberries) – kule utworzone z hematytu odkryte na Marsie przez łazik Opportunity na równinie Meridiani Planum. Procesy geologiczne prowadzące do ich powstania nie są do końca znane. Jedna z hipotez mówi, że to ochłodzona w locie skała rozgrzana do postaci płynnej poprzez uderzenie meteorytu lub działalność wulkaniczną. Inna hipoteza mówi, że są to konkrecje powstałe z udziałem wody (powolne osadzanie się minerałów wokół jądra).

    Dodano: 01.06.2010. 03:17  


    Najnowsze