• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • W najbliższych dniach Merkury spotka się z Regulusem

    07.09.2011. 00:04
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    W dniach 8-10 września, na porannym niebie, dojdzie do bliskiego spotkania Merkurego i Regulusa - poinformował dr hab. Arkadiusz Olech z Centrum Astronomicznego PAN w Warszawie. Początek września tego roku to najlepszy czas w roku 2011 na poranne obserwacje najbliższej Słońcu planety czyli Merkurego. Około godziny przed wschodem naszej dziennej gwiazdy widać go niespełna 10 stopni nad wschodnim horyzontem.

    Okres dobrej widoczności Merkurego pokrywa się z jego zbliżeniem do Regulusa - najjaśniejszej gwiazdy z konstelacji Lwa. Już 8 września, rankiem, oba ciała będzie na sferze niebieskiej dzielił dystans trochę ponad 1 stopnia. Dobę później odległość ta zmaleje do tylko 0.8 stopnia, kolejną dobę później znów wzrośnie do ponad 1 stopnia.

    Blask Merkurego to -0.9 wielkości gwiazdowych, więc z jego dojrzeniem nie powinno być problemów. Regulus jest od niego osiem razy słabszy, ale jest na tyle jasną gwiazdą, że też powinien odznaczać się na tle porannej zorzy.

    Oba ciała widać gołym okiem, ale będą znajdować się na tyle blisko, że będą oba mieścić w polu widzenia typowej lornetki lub mniejszego teleskopu.

    Aby obserwacje się udały musimy wybrać dobre miejsce, z którego będzie niczym nie osłonięty widok na wschodni horyzont. Oczywiście musi dopisać też pogoda.

    PAP - Nauka w Polsce

    aol/ tot/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Wulkanoidy – hipotetyczne planetoidy, które obiegają Słońce po orbitach wewnątrz trajektorii Merkurego. Nazwa pochodzi od hipotetycznej planety Wulkan, której istnieniem próbowano wyjaśnić zaburzenia w ruchu orbitalnym Merkurego. Później udało się wyjaśnić te zakłócenia w ramach ogólnej teorii względności, natomiast istnienie planety w tym regionie zostało całkowicie wykluczone. Wulkan – hipotetyczna planeta bądź planetoida, która miała krążyć bliżej Słońca niż Merkury. Jego istnienie zasugerował francuski matematyk i astronom Urbain Le Verrier w ogłoszonej w 1859 r. pracy na temat ruchu peryhelium Merkurego, którego zaburzeń nie dało się wytłumaczyć na gruncie mechaniki klasycznej. Zakładana orbita Wulkana miała znajdować się nie bliżej Słońca niż 0,03 j.a., gdyż poniżej tej granicy orbita byłaby zbyt niestabilna i doprowadziłaby do nieuchronnego zderzenia ze Słońcem. Dokładne obserwacje tych rejonów Układu Słonecznego wykluczyły jednak istnienie planety lub nawet planetoidy tak blisko Słońca, gdyż przy obecnym stanie wiedzy dawno bylibyśmy w stanie je zauważyć (albo są tak małe, że podpadają do kategorii pyłu kosmicznego). Ostatecznie zaburzenia ruchu Merkurego udało się wytłumaczyć oddziaływaniem grawitacyjnym Słońca na podstawie ogłoszonej w 1915 r. ogólnej teorii względności. Do dziś jednak nazwa Wulkan pozostaje nieużywana w oficjalnej nomenklaturze astronomicznej "na wszelki wypadek". Przejście Merkurego na tle tarczy Słońca, tranzyt Merkurego – zjawisko astronomiczne zachodzące wtedy, kiedy planeta Merkury znajduje się między Ziemią i Słońcem i jest widoczna na tle tarczy słonecznej. Tranzyty Merkurego są znacznie częstsze niż tranzyty Wenus – zdarzają się 13-14 razy na wiek. Mogą mieć miejsce w maju (w odstępach 7, 13 lub 33 lat) lub listopadzie (w odstępach 13 lub 33 lat). W maju Merkury jest bliski swojego aphelium i ma rozmiar kątowy 12". W listopadzie jest bliski peryhelium, a jego rozmiar kątowy to 10". Ostatnie trzy tranzyty nastąpiły w latach 1999, 2003 i 2006, następny nastąpi w 2016.

    Merkuralia (Mercuralia, Święto Merkurego) – rzymskie święto ku czci boga Merkurego (Mercurius) obchodzone 15 maja (w Idy majowe). Noc polarna – występujące w strefach polarnych zjawisko, kiedy Słońce przebywa pod horyzontem ponad 24 godziny (na biegunie może trwać do 6 miesięcy). Kilka czynników przyczynia się do tego, iż noc polarna nie jest tak ciemna, jak normalna noc. Jeśli tylko Słońce nie jest zbyt nisko pod horyzontem, jego promienie nadal trafiają do wyższych warstw atmosfery, gdzie są rozpraszane i odbijane w kierunku obszarów, na których występuje noc polarna. Powoduje to powstawanie zjawiska zmierzchu. Jest on przeważnie podzielony na trzy przedziały, według pozycji Słońca poniżej horyzontu:

    Zmierzch cywilny (także kalendarzowy) – faza zachodu Słońca, w której środek tarczy słonecznej znajdzie się nie więcej niż 6 stopni kątowych poniżej horyzontu (tarcza słoneczna oglądana z Ziemi ma średnicę ok. pół stopnia). W tym czasie pojawiają się na niebie (przy dobrej przejrzystości powietrza) najjaśniejsze gwiazdy i planety („Gwiazda Wieczorna”, „pierwsza gwiazdka” w Wigilię). Ze względu na rozproszenie światła w atmosferze jest jeszcze na ogół dostatecznie dużo światła słonecznego, że wystarcza to jeszcze do normalnej działalności na otwartej przestrzeni bez sztucznych źródeł światła. Urbain Jean Joseph Le Verrier [ur. 11 marca 1811 w Saint-Lô w Normandii (Francja)] - zm. 23 września 1877) – francuski matematyk i astronom.
    W 1833 r. ukończył Politechnikę w Paryżu, po czym w latach 1837-1846 wykładał w niej astronomię. W pamiętnym 1846 r. został kierownikiem specjalnie dla niego utworzonej katedry mechaniki nieba w Uniwersytecie Paryskim, a w 1849 r. - kierownikiem katedry astronomii. Od 1846 roku był profesorem uniwersytetu w Paryżu. W latach 1854-70 oraz 1873-77 był dyrektorem obserwatorium w Paryżu. W 1846 roku na podstawie analizy perturbacji orbity Urana przewidział istnienie Neptuna, a następnie obliczył parametry orbity tej nieznanej wówczas planety. Swoje prace przedstawił niezależnie od angielskiego astronoma J. C. Adamsa. W tym samym roku niemiecki astronom Johann Galle na podstawie obliczeń Urbaina Le Verriera w ciągu godziny odnalazł Neptuna. W 1848 roku za to odkrycie zarówno Adamsowi, jak i Le Verrierowi, przyznano Złoty Medal Królewskiego Towarzystwa Astronomicznego. Samodzielnie ten medal otrzymał dopiero w roku 1868 oraz ponownie w 1876. Innym ważnym dokonaniem Urbaina Le Verriera było odkrycie w 1859 roku ruchu peryhelium Merkurego. Przyczyny tego ruchu nie była w stanie wyjaśnić ówcześnie obowiązująca mechanika newtonowska. W związku z tym postulował istnienie Wulkana, planety obiegającej Słońce wewnątrz orbity Merkurego. Taka planeta nie istnieje, a ruch peryhelium Merkurego wytłumaczyła dopiero ogólna teoria względności Alberta Einsteina.

    Merkury – najmniejsza i najbliższa Słońcu planeta Układu Słonecznego. Jako planeta wewnętrzna znajduje się dla ziemskiego obserwatora zawsze bardzo blisko Słońca, dlatego jest trudna do obserwacji. Mimo to należy do planet widocznych gołym okiem i była znana już w starożytności. Merkurego dojrzeć można jedynie tuż przed wschodem lub tuż po zachodzie Słońca. Mariner 10 (pol. „Żeglarz 10”) – ostatnia bezzałogowa sonda kosmiczna z programu Mariner wystrzelona 3 listopada 1973 roku przez amerykańską agencję kosmiczną NASA. Została wysłana około 2 lata po tym jak Mariner 9 dotarł do Marsa. Głównym celem misji były badania atmosfery (jeśli taka istnieje), powierzchni oraz charakterystyki fizycznej Merkurego. Cel poboczny to wykonanie podobnych badań podczas przelotu w pobliżu Wenus. To pierwszy pojazd zbudowany przez człowieka, który dotarł do Merkurego. Kolejny – sonda MESSENGER – zbliżył się do planety dopiero po 33 latach od misji Marinera 10.

    Noc – część doby, w czasie której Słońce znajduje się poniżej linii horyzontu. Można też ją określić jako okres od zmierzchu do świtu. Zjawisko to występuje na planetach krążących wokół gwiazd – czyli ich satelitach, w tym również na Ziemi. Przeciwnym pojęciem jest dzień.

    Świt żeglarski, świt nawigacyjny lub świt nautyczny – czas przed wschodem Słońca, gdy horyzont i krajobraz stają się na tyle widoczne, że możliwa staje się nawigacja w oparciu o oświetlone brzaskiem obiekty na ziemi lub morzu, a na niebie są jeszcze widoczne najjaśniejsze gwiazdy, wobec których można określić pozycję (astronawigacja żeglarska).

    Dodano: 07.09.2011. 00:04  


    Najnowsze