• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Zbadano, jak obraca się Neptun

    06.07.2011. 12:47
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Amerykański naukowiec dokonał dokładnych pomiarów obrotu Neptuna dookoła własnej osi. Wykorzystał do tego obserwacje struktur widocznych w atmosferze tej ostatniej planety Układu Słonecznego.

    Według najnowszych pomiarów, doba na Neptunie trwa 15 godzin 57 minut i 59 sekund. Okres ten ustalony został na podstawie obserwacji przez Kosmiczny Teleskop Hubble'a dwóch struktur w atmosferze Neptuna, które wydają się rotować zgodnie z wnętrzem planety.

    Pomiar okresu rotacji gazowych olbrzymów - Jowisza, Saturna, Urana i Neptuna - jest trudniejszy niż w przypadku planet skalistych, takich jak Ziemia, czy Mars.

    "Gdy spojrzymy na Ziemię z kosmosu, widzimy góry i inne struktury na powierzchni, które obracają się z wielką regularnością. Natomiast, gdy popatrzymy na chmury, poruszają się one nieregularnie z powodu wiatrów. W przypadku gazowych planetarnych olbrzymów nie widzimy ich powierzchni, a jedynie grubą atmosferę pełną chmur" - wyjaśnia Erich Karkoschka z University of Arizona.

    Wyniki obserwacji Neptuna, które przeprowadził Karkoschka, zostały opublikowane w czasopiśmie "Icarus" wydawanym przez Wydział Nauk Planetarnych Amerykańskiego Towarzystwa Astronomicznego.

    PAP - Nauka w Polsce

    cza/ agt/

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Voyager 2 (pl. Podróżnik 2) – bezzałogowa sonda kosmiczna wysłana w 1977 roku w przestrzeń kosmiczną z Przylądka Canaveral przez amerykańską agencję kosmiczną NASA. Rozpoczęcie lotu zbiegło się w czasie z bardzo korzystnym położeniem planet, które umożliwiło odwiedzenie wszystkich gazowych olbrzymów: Jowisza, Saturna, Urana i Neptuna przez jeden próbnik. Z początku zadaniem misji było dokładne zbadanie Jowisza oraz Saturna, jednak sonda sprawowała się na tyle dobrze, że przeprogramowano ją, aby przeprowadziła badania również pozostałych planet zewnętrznych. Voyager 2 przesłał obrazy wszystkich czterech planet, ich księżyców i pierścieni. Do dnia dzisiejszego jest jedyną sondą, która dotarła do Urana i Neptuna. Pierścienie Urana – pierścienie planetarne, otaczające siódmą planetę Układu Słonecznego, Urana. Tworzą one rozbudowany system, nie tak złożony jak pierścienie Saturna, ale bardziej skomplikowany niż pierścienie Jowisza i Neptuna. Są jednak bardzo ciemne i niewidoczne z powierzchni Ziemi. Obecnie (2008) znanych jest 13 wyraźnych pierścieni planety i kilka słabszych lub niekompletnych pasm pyłu. Opozycja (przeciwstawienie) – sytuacja, gdy dwa ciała niebieskie znajdują się – oglądane z ustalonego miejsca, zazwyczaj z Ziemi – naprzeciwko siebie na niebie. Oznacza to, że ich długości ekliptyczne różnią się o 180°. Potocznie mianem opozycji pewnego ciała niebieskiego określa się opozycję tego ciała niebieskiego i Słońca, np. opozycja Marsa oznacza, że Mars i Słońce znajdują się po przeciwnych stronach Ziemi. Możliwa jest opozycja Księżyca (jest wtedy w pełni) oraz planet górnych: Marsa, Jowisza, Saturna, Urana i Neptuna, gdyż tylko dla tych Ziemia może znaleźć się pomiędzy Słońcem a planetą.

    Tryton (Neptun I, gr. Τρίτων) – największy księżyc Neptuna. Został odkryty przez Williama Lassella 10 października 1846 roku, zaledwie 17 dni po odkryciu samej planety. Jest siódmym księżycem Neptuna licząc od powierzchni planety macierzystej. Nazwa pochodzi z mitologii greckiej. Tryton był synem Posejdona, greckiego odpowiednika rzymskiego Neptuna. Gorący neptun – klasa planet pozasłonecznych, gazowych olbrzymów, których orbita położona jest blisko macierzystej gwiazdy, o masie i rozmiarach zbliżonych do Neptuna.

    Rodziny komet – komety okresowe należą do rodzin, powiązanych z jakimiś planetami – znaczy to, że ich orbity w najbardziej od Słońca oddalonym punkcie znajdują się w okolicach trajektorii jednej z planet. Wyróżnia się rodziny Jowisza, Saturna, Urana i Neptuna. Okresy obiegu komet z rodziny Jowisza wynoszą zazwyczaj kilka lat, Saturna od 13 do 20, Urana 27-50, a Neptuna 50-100 lat. Obecnie znamy około 400 komet należących do rodziny Jowisza, 8 należących do rodziny Saturna, 6 do rodziny Urana, 10 do rodziny Neptuna. Orbity 5 komet znajdują się w odległości zbliżonej do orbity Plutona, a 8 komet należy do jeszcze jednej rodziny, której aphelium orbity znajduje się daleko poza orbitą Plutona. Komety powiązane z tymi planetami w rodziny są często określane mianem krótkookresowych, gdyż czas w jakim obiegają one Słońce to zazwyczaj maksymalnie "tylko" kilkadziesiąt lat. Obiekty odłączone – planetoidy krążące w zewnętrznych rejonach Układu Słonecznego, które nigdy nie zbliżają się do Słońca na tyle, aby wpływ grawitacyjny planet (w szczególności Neptuna) mógł zaburzyć ich orbitę. Z tego powodu uważa się je za „odłączone” od reszty Układu Słonecznego.

    Mars – czwarta według oddalenia od Słońca planeta Układu Słonecznego. Nazwa planety pochodzi od imienia rzymskiego boga wojny – Marsa. Zawdzięcza ją swej barwie, która przy obserwacji z Ziemi wydaje się być rdzawo-czerwona i kojarzyła się starożytnym z pożogą wojenną. Postrzegany odcień wynika stąd, że powierzchnia planety zawiera tlenki żelaza. Mars jest planetą wewnętrzną z cienką atmosferą, o powierzchni usianej kraterami uderzeniowymi, podobnie jak powierzchnia Księżyca. Występują tu także inne rodzaje terenu, podobne do ziemskich: wulkany, doliny, pustynie i polarne czapy lodowe. Okres obrotu wokół własnej osi jest niewiele dłuższy niż Ziemi i wynosi 24,6229 godziny (24h37min22s). Na Marsie znajduje się najwyższa góra w Układzie Słonecznym – Olympus Mons i największy kanion – Valles Marineris. Gładki obszar równinny Vastitas Borealis na półkuli północnej obejmuje 40% powierzchni planety i może być pozostałością ogromnego uderzenia. W przeciwieństwie do Ziemi, Mars jest geologicznie i tektonicznie nieaktywny. Mars – czwarta według oddalenia od Słońca planeta Układu Słonecznego. Nazwa planety pochodzi od imienia rzymskiego boga wojny – Marsa. Zawdzięcza ją swej barwie, która przy obserwacji z Ziemi wydaje się rdzawo-czerwona i kojarzyła się starożytnym z pożogą wojenną. Postrzegany odcień wynika stąd, że powierzchnia planety zawiera tlenki żelaza. Mars jest planetą wewnętrzną z cienką atmosferą, o powierzchni usianej kraterami uderzeniowymi, podobnie jak powierzchnia Księżyca. Występują tu także inne rodzaje terenu, podobne do ziemskich: wulkany, doliny, pustynie i polarne czapy lodowe. Okres obrotu wokół własnej osi jest niewiele dłuższy niż Ziemi i wynosi 24,6229 godziny (24h37min22s). Na Marsie znajduje się najwyższa góra w Układzie Słonecznym – Olympus Mons i największy kanion – Valles Marineris. Gładki obszar równinny Vastitas Borealis na półkuli północnej obejmuje 40% powierzchni planety i może być pozostałością ogromnego uderzenia. W przeciwieństwie do Ziemi, Mars jest geologicznie i tektonicznie nieaktywny.

    2004 UP10 – planetoida obiegająca Słońce w średniej odległości ok. 30 j.a. w czasie ponad 166 lat. Ma średnicę szacowaną na podstawie pomiarów jasności na ok. 40-100 km. Jest to asteroida, która zalicza się do Trojańczyków Neptuna – krąży wokół Słońca, znajdując się w punkcie równowagi Lagrange’a L4, poprzedzając Neptuna w jego drodze po orbicie wokół Słońca.

    GJ 436 b – planeta pozasłoneczna obiegająca gwiazdę GJ 436, której obecność wykryto w roku 2004 na podstawie obserwacji ruchów gwiazdy macierzystej. Jest to tzw. gorący neptun - planeta o masie zbliżonej do masy Neptuna, ale jej orbita znajduje się bardzo blisko gwiazdy centralnej. W momencie odkrycia była jedną z najmniejszych znanych planet pozasłonecznych. Na jeden obieg GJ 436 b potrzebuje tylko 2 dni 15 godzin i 30 minut.

    Poświata niebieska − bardzo słaba emisja światła, której źródłem jest atmosfera planety. W przypadku Ziemi, powoduje ona, że nocne niebo nigdy nie jest całkowicie czarne, nawet po odjęciu światła gwiazd, czy światła słonecznego rozproszonego przez dzienną stronę planety.

    Dodano: 06.07.2011. 12:47  


    Najnowsze