Skąd lampart bierze swoje cętki... czy Kipling miał rację? :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Student zbadał egipskie mumie kotów z Muzeum Narodowego z Warszawie

Wyniki nowych badań rzucają światło na dynamikę epidemii grypy

Wyniki nowych badań rzucają światło na rolę układu immunologicznego w chorobie Alzheimera

Naukowcy wyjaśniają naturę kłopotów z pamięcią występujących w demencji

Podczas spotkania na UW naukowcy wyjaśnią, co się wydarzyło w Fukushimie

Wyniki badań pokazują, że trzy białka E. coli decydują o przetrwaniu

W Takich sobie bajeczkach Rudyard Kipling wyjaśnia, że lampart zawdzięcza swoje charakterystyczne cętki w rozetę przeniesieniu się do wielkiego lasu, pełnego drzew i krzewów, a także pręgowanych, plamiastych i nieregularnie cętkowanych cieni. Teraz wyniki nowych badań przeprowadzonych na Uniwersytecie Bristolskim w Wlk. Brytanii pokazują, że Kipling nie był daleki od prawdy - gatunki kotów, które mieszkają w lasach, spędzają dużo czasu na drzewach i polują w nocy, zwykle posiadają wzorzystą sierść, podczas gdy gatunki zamieszkujące bardziej otwarte środowiska częściej miewają raczej jednobarwne futro.

Odkrycia opublikowane w czasopiśmie Proceedings of the Royal Society B sugerują, że sierść kotów służy przede wszystkim do kamuflażu. Badania dostarczają również wyjaśnienia, dlaczego czarne lamparty są dosyć powszechnym zjawiskiem, a czarne gepardy czymś niespotykanym.

Koty mają wyjątkowo zróżnicowane ubarwienie. Niektóre, tak jak lwy, są niemal jednobarwne, podczas gdy inne mają futro pokryte cętkami, rozetami i pręgami o zróżnicowanym stopniu złożoności i nieregularności.

Podejmując próbę określenia sił sprawczych tej różnorodności, naukowcy przeprowadzili skrupulatną klasyfikację ubarwienia 35 gatunków kotów z całego świata i powiązali je z modelem matematycznym powstawania wzoru.

Wyniki badań pokazują, że koty z jednobarwnym futrem zwykle występują w otwartych środowiskach, które są jednorodne pod względem koloru, faktury i natężenia światła. Dla porównania koty z wzorzystym futrem zamieszkują raczej tereny leśne, gdzie drzewa rzucają kiplingowskie pręgowane, plamiaste i nieregularnie cętkowane cienie. Najbardziej nieregularne wzory pojawiają się na futrach kotów, które polują nocą, żyją w lasach tropikalnych i spędzają większość czasu na drzewach.

"Istnieje również prawdopodobieństwo, że konkretny wzór na ogół ewoluuje, aby przypominać rozmiar, kształt i zmienność elementów tła" - przypuszczają naukowcy.

Zauważają również, że te odkrycia wspierają tezę, iż ubarwienie kotów pełni funkcję skutecznego kamuflażu. Każdy kto ma kociego pupila wie, że koty polują podkradając się bardzo blisko do ofiary zanim się na nią rzucą. Zatem dobry kamuflaż ma decydujące znaczenie dla powodzenia takiej strategii. Ponadto może chronić mniejsze gatunki kotów przed drapieżnikami.

Jeden z interesujących wniosków z badań dotyczy tygrysów, jedynego gatunku objętego badaniami, który ma pionowe pręgi. Ten niezwykły wzór nie wiąże się z siedliskiem na trawiastych obszarach, bowiem jak podkreślają naukowcy, tygrysy nie są "silnie związane" z tym środowiskiem. Niemniej ich kamuflaż jest wyjątkowo skuteczny, co skłania naukowców do zastanawiania się, dlaczego pionowe pręgi nie są bardziej rozpowszechnione wśród kotów i innych ssaków.

Badania rzucają również światło na powód, dla którego niektóre gatunki kotów (takie jak lampart) często są czarne, podczas gdy inne (takie jak gepardy) nie. W odróżnieniu od gepardów, lamparty zamieszkują szerokie spektrum siedlisk i wykazują zróżnicowane wzorce behawioralne - wyjaśniają naukowcy. To zróżnicowanie oznacza, że poszczególne osobniki mogą wykorzystywać różne nisze ekologiczne, co umożliwia pojawienie się w populacji niezwykłego ubarwienia lub wzoru.

Są jednak pewne wyjątki od tych trendów. Gepardy zamieszkują otwarte obszary trawiaste a mają cętki. Z kolei koty kuse żyją w bardziej zamkniętych środowiskach a są jednobarwne. Zdaniem naukowców te anomalie wymagają dalszych badań.

Za: CORDIS

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Brytyjskie koty okazy dużych drapieżników z rodziny kotów, zwłaszcza lampartów, w tym odmiana melanistyczna, tzw. czarna pantera, a także puma lub jaguar, rzekomo spotykane współcześnie na odludnych terenach Wielkiej Brytanii. W języku angielskim fenomen ten jest określany jako phantom cats lub alien big cats i wzmiankowany jest także w Australii, Nowej Zelandii i na Hawajach. pełny tekst

Lampart amurski (Panthera pardus orientalis lub P. p. amurensi) ssak z rodziny kotowatych, podgatunek lamparta występujący na rosyjskim Dalekim Wschodzie, głównie w parku przyrody Barsowy nad rzeką Alimowką w pobliżu granicy z Chinami. Kiedyś występował powszechnie również w Chinach i na Półwyspie Koreańskim, jednak już się go tam nie spotyka. Jest to jeden z najbardziej zagrożonych gatunków na świecie: żyje obecnie 210 osobników z czego około 50 na wolności. Jego głównym wrogiem jest człowiek - jeden lampart jest wart 50 tysięcy dolarów, co więcej, siedliska tych zwierząt są masowo niszczone przez nielegalny przemysł drzewny. pełny tekst

Rezerwat Przyrody Sukla Phanta (ang. Royal Sukla Phanta Wildlife Reserve) - położony w południowo-zachodnim narożu Nepalu, a jego głównym gatunkiem jest zagrożona wyginięciem barasinga (Cervus duvaucelii). Rezerwat zamieszkuje ponadto słoń indyjski, tygrys, lampart oraz ponad 200 gatunków ptaków. pełny tekst

Namer (z hebr. "lampart") izraelski ciężki bojowy wóz piechoty oparty na budowie czołgu - Merkava Mark IV. Zaprojektowany przez firmę zbrojeniową Israel Military Industries (IMI) a produkowany przez Korpus Uzbrojenia Izraela. Siły Obronne Izraela używają tego pojazdu od lata 2008 roku. pełny tekst

MKS Lewart Lubartów, polski klub piłkarski z Lubartowa, obecnie występujący w IV lidze, w grupie lubelskiej. Klub został założony w 1923 r przez Antoniego Gojdana, Edwarda Krzyka i Bukowskiego. Nazwa zespołu pochodzi od herbu szlacheckiego Firlejów "Lewart" i oznacza "lampart". pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".