• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Animacje głosek i wad wymowy dostępne w internecie

    22.07.2011. 00:05
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Animacje przedstawiające 45 głosek języka polskiego i ponad 70 wad wymowy można obejrzeć i wysłuchać na internetowym portalu fonetyki www.fonem.eu . Nad animacjami, z których skorzystają zarówno studenci i wykładowcy logopedii, jak i terapeuci, pracowali specjaliści z pięciu uczelni.

    W serwisie będzie można zobaczyć animacje 45 głosek języka polskiego. "W tej chwili przygotowane są już głoski w +izolacji+, czyli np. sama głoska +a+. Do systemu będą jeszcze dodane animowane głoski w całych wyrazach. Właśnie przygotowanie tych animacji sprawiło najwięcej trudności i problemów" - powiedziała PAP dr Joanna Gruba z Uniwersytetu Śląskiego.

    Przygotowywano je za pomocą maszyny zwanej artykulografem. Do języka i warg badanego przyklejano diody, które rejestrowały ruch poszczególnych narządów. Potem zebrane dane były odpowiednio przeliczane i animowane.

    Dr Gruba przyznała jednak, że przygotowanie wszystkich głosek sprawiło twórcom systemu dużo trudności, m.in. dlatego, że w literaturze nie ma jednolitych opisów głosek.

    Już teraz w serwisie można korzystać z animacji przedstawiających 70 różnych wad wymowy. "Pokazujemy najczęściej występujące u dzieci wady wymowy. W systemie dostępne są zarówno animacje, jak i nagrania dzieci z konkretną wadą" - opisała rozmówczyni PAP.

    Jak wyjaśniła, serwis opracowano przede wszystkim z myślą o studentach pedagogiki, psychologii, językoznawstwa, logopedii, medycyny, czyli dla wszystkich tych, którzy mają w swoich zajęciach z fonetyki języka polskiego.

    "Przydatna będzie również dla logopedów i terapeutów, którzy pracują z pacjentami nieprawidłowo wymawiającymi poszczególne dźwięki i muszą pokazać jak prawidłowo wygląda ułożenie języka podczas wymawiania danej głoski" - powiedziała dr Gruba.

    W jaki sposób można korzystać z systemu? W serwisie trzeba się zalogować. Po zalogowaniu dostępnych jest pięć animacji. Dostęp do wszystkich animacji kosztuje 27 złotych na pół roku. "Tyle mniej więcej kosztuje podręcznik, który muszą kupić studenci, a tutaj mamy animacje, zdjęcia i nagrania" - wyjaśniła rozmówczyni PAP.

    Do września twórcy systemu planują dodanie głosek w całych wyrazach. "Jednak cały czas będziemy dodawać kolejne przykłady wad wymowy. Bardzo chciałabym by portal żył i rozwijał się" - zadeklarowała dr Gruba.

    Projekt "Portal edukacyjny polskiej fonetyki stosowanej w zakresie normy i patologii mowy" jest współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.

    W opracowaniu portalu wzięli udział uczeni z Uniwersytetu Śląskiego, Uniwersytetu Gdańskiego, Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Nad przekazem audiowizualnym czuwają specjaliści różnych dziedzin: graficy, reżyserzy dźwięku, programiści, lektorzy.

    PAP - Nauka w Polsce, Ewelina Krajczyńska

    agt/

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Ikawizm (ukr. ікавізм, ікання) – zjawisko gramatyczne w języku ukraińskim polegające na zastąpieniu dawnego dźwięku "je" (ѣ – jać) oraz dźwięków "o", "e". Podczas zaniku jera twardego – "ъ" oraz jera miękkiego – "ь" i w wyniku dyftongizacji większość tych dźwięków zmieniła się w "i" (стōл → стіл), (сēл → сіл). Przejście fonemów "o","e" w "i", zwiększenie łączności samogłosek i spółgłosek, zmiękczenie spółgłosek samogłoską "i". Ikawizm jest jednym z najbardziej charakterystycznych zjawisk fonologicznego systemu języka ukraińskiego, które wyraźnie można dostrzec na tle innych języków słowiańskich i jednocześnie powiązać z podobieństwami w wymarłym języku połabskim, języku serbołużyckim, serbskim, polskim i czeskim. Wymowa i transkrypcja języka francuskiego: Do graficznego zapisu wymowy stosuje się znaki międzynarodowego alfabetu fonetycznego (MAF), umieszczane między nawiasami kwadratowymi
    Uwaga 1. W języku francuskim akcent toniczy pada zawsze na ostatnią sylabę.
    Uwaga 2. Dwukropek po literze oznacza jej wydłużenie, np. âne [ɑ:n] – osioł.
    Uwaga 3. Dla oznaczenia podziału na sylaby stosuje się kropkę (np. Amérique [a.me.ʀik]).
    Wzór wymowy można znaleźć na różnych witrynach internetowych, np. tu: [9], a całych wyrazów tu: [10]
    Artykuł Klasyfikacja spółgłosek omawia spółgłoski w przekroju międzynarodowym, a Klasyfikacja samogłosek omawia samogłoski w przekroju międzynarodowym, odsyła do przykładów w kilku językach. System fonetyczny języka szwedzkiego charakteryzuje się silnie rozwiniętym systemem samogłosek, liczącym 22 fonemy oraz równie obfitym systemem spółgłosek. Rekompensatą tak bogatego systemu samogłoskowego jest brak dyftongów. Zarówno samogłoski jak i spółgłoski podlegają zjawisku iloczasu. Intonacja języka jest specyficzna, oprócz akcentu uderzeniowego i ogólnego akcentu zdaniowego występuje również akcent toniczny. który ma wartość dystynktywną, tzn. może wpływać na zmianę znaczenia wyrazów.

    Dania – system transkrypcji fonetycznej przystosowany do zapisu głosek języka duńskiego. Jest powszechnie stosowany w słownikach, podręcznikach oraz omówieniach fonetyki języka duńskiego. Upodobnienie fonetyczne (asymilacja fonetyczna, inaczej uwarunkowania pozycyjne głosek) – jeden z podstawowych zależnych procesów fonetycznych, polegający na upodobnieniu sąsiednich głosek. Upodobnieniem takim określa się przekształcenie postaci fonetycznej danego wyrazu pod wpływem sąsiadujących ze sobą głosek. Istotą każdego upodobnienia fonetycznego jest koartykulacja, której mechanizm działania polega na wpływie danej głoski na sposób artykulacji głosek, które z nią sąsiadują. Można tu wyróżnić:

    Harmonia samogłosek (metafonia) - rodzaj odległego asymilacyjnego procesu fonologicznego dotyczącego samogłosek. W językach z harmonią samogłosek na samogłoski narzucone są ograniczenia występowania w zależności od sąsiedztwa innych samogłosek. Transkrypcja – w językoznawstwie system zapisu głosek danego języka za pomocą symboli graficznych (inaczej pisownia fonetyczna) lub system fonetycznej konwersji innego pisma. W szczególności może służyć do zapisu wyrazów jednego języka w formie pozwalającej łatwo odtworzyć brzmienie osobie go nie znającej – głoski jednego języka oddaje się wtedy znakami pisma innego języka, przy czym danej głosce nie zawsze musi odpowiadać tylko jeden znak, a niektóre znaki mogą być używane na oznaczanie kilku różnych głosek w języku wyjściowym. Transkrypcja taka zorientowana jest na odbiorcę posługującego się jednym, określonym językiem.

    Spółgłoski przedniojęzykowe to rodzaj spółgłosek wyróżniony ze względu na narząd artykulacji. Przy tworzeniu tego rodzaju głosek aktywny udział bierze przednia część języka w szczególności jego czubek i brzeg (krawędź). Bopomofo, właściwie zhuyin fuhao (chiń. trad. 注音符號, chiń. upr. 注音符号, pinyin zhùyīn fúhào czyli "system nauki poprawnej wymowy") lub zhuyin zimu – oparte na piśmie chińskim pismo fonetyczne służące do zapisywania wymowy znaków języka chińskiego, stosowane zwłaszcza do zapisu wymowy tzw. dialektów chińskich (faktycznie: języków chińskich, różnych od urzędowego, standardowego języka mandaryńskiego) oraz niechińskich języków Chin. Alternatywna nazwa bopomofo pochodzi od nazw pierwszych czterech znaków tego systemu pisma (ㄅㄆㄇㄈ bo-po-mo-fo).

    Sekwencje czterech spółgłosek w języku greckim – sekwencje czterech spółgłosek były w języku greckim (klasycznym) zjawiskiem rzadkim. Zachowało się tylko kilka wyrazów z sekwencją czterospógłoskową, do których należą np. θέλκτρον (czar, środek kojący) i κάμπτριον (zakręt). Nawet w nich jednak jako ostatnie dwie spółgłoski występować może wyłącznie grupa muta cum liquida. Dawne sekwencje czterech spółgłosek, w których występował spirant σ przekształciły się w toku rozwoju języka w grupy trzyspółgłoskowe w ten sposób, że zanikła spółgłoska, która poprzedzała σ.

    Transkrypcja fonetyczna – system pisowni lub system konwersji pisma oparty na zasadzie ścisłej odpowiedniości głosek i liter - jednej głosce odpowiada tu zawsze jeden znak (czasem z diakrytyką), a jednemu znakowi jedna głoska. W węższym rozumieniu jest to sposób zapisu wymowy danego języka za pomocą ustalonego wzorca zrozumiałego także dla osób nie znających obowiązujących w piśmie tego języka zasad ortografii. Najczęściej spotykanym zapisem tego rodzaju jest zapis za pomocą znaków międzynarodowego alfabetu fonetycznego, na przykład:

    Spółgłoska – dźwięk języka mówionego powstający w wyniku całkowitego lub częściowego zablokowania przepływu powietrza przez aparat mowy (kanał głosowy). W czasie wymawiania spółgłosek powstaje szmer, gdy powietrze natrafia na przeszkodę (zwarcie, zbliżenie).

    Dodano: 22.07.2011. 00:05  


    Najnowsze