• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Dr Katarzyna Palus zbadała, jakie osoby żyją w pojedynkę

    27.05.2010. 05:19
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    To, czy ma się chłopaka lub dziewczynę w okresie dorastania, płeć rówieśników, którymi się ktoś otacza, poziom lęku przed odrzuceniem czy kompetencje relacyjne - m.in. od tych czynników zależy to, czy dana osoba będzie w dorosłym życiu żyła w związku czy w pojedynkę - wynika z badań dr Katarzyny Palus z Instytutu Psychologii Uniwersytetu Adama Mickiewicza.

    Badania te dostały nagrodę publiczności w kategorii nauk humanistycznych w konkursie "Cudze chwalicie, swego nie znacie - promocja osiągnięć nauki polskiej".

    Dr Katarzyna Palus badała wybrane psychologiczne uwarunkowania braku partnera życiowego wśród osób w wieku 20-35 lat. Przyjrzała się osobom, które nie miały partnera dłużej niż przez pół roku, a które deklarowały, że chciałyby go mieć. Z jej badań wynikło, że obecność niektórych cech zwiększa prawdopodobieństwo braku partnera życiowego.

    "U osób samotnych można spotykać niższy niż u osób w związkach poziom kompetencji relacyjnych - wyjaśnia dr Katarzyna Palus. - Osoby żyjące w pojedynkę posiadają mniejszą wiedzę na temat zachowań w związkach i mają słabszą umiejętność odnalezienia się m.in. w zachowaniach: bliskości fizycznej, pojednawczych, seksualnych."

    Kolejnym czynnikiem, który ma związek z brakiem partnera życiowego jest - według psycholog - styl przywiązania danej osoby do innych ludzi. Osoby żyjące w pojedynkę charakteryzuje często lęk przed odrzuceniem. Lęk ten jest wśród nich wyższy niż u osób, które pozostają w związku. Osoby samotne cechuje też mały komfort związany z bliskością w relacji, czy mniejsza umiejętność polegania na drugiej osobie.

    Brak partnera w okresie wczesnej dorosłości może wiązać się z pewnymi doświadczenia z osobami przeciwnej płci w okresie dojrzewania. A więc, jak wynika z badań Palus, większe szanse na znalezienie partnera życiowego mają osoby, które często umawiały się w szkole na randki, w fazie wchodzenia w dorosłe życie miały chłopaka czy dziewczynę, podejmowały kontakty seksualne, czy osoby, które w ramach swoich grup towarzyskich otaczały się znajomymi różnej płci.

    "Niższe kompetencje relacyjne, określone doświadczenia z osobami płci przeciwnej w wieku dorastania czy lęk przed porzuceniem to cechy, które pozwalają nam w 68,6 proc. określić, czy dana osoba będzie osobą nie posiadająca partnera." - mówi Palus.

    W pozostałych 31,4 proc. przypadków o nieposiadaniu partnera decydują czynniki, które nie zostały ujęte w badaniach psycholog. Czynniki te mogłyby wyjaśnić, dlaczego osoba posiadająca cechy predysponujące ją do życia w pojedynkę, jest osobą będącą związku oraz dlaczego osoba predysponowana do bycia w związku, nie ma partnera. Jak tłumaczy Palus, niemożliwe jest jednak podanie listy wszystkich czynników psychologicznych, które mają związek z życiem w pojedynkę.

    "Zapytani o przyczyny braku partnera, badani najczęściej mówili, że nie spotkali jeszcze właściwej osoby. Wśród popularnych odpowiedzi znalazły się również: brak zainteresowania ze strony potencjalnego partnera, nieśmiałość, czy własna decyzja." - mówi Palus.

    "Osoby uczestniczące w badaniach określały siebie raczej jako osoby +nie mające partnera+, +żyjące w pojedynkę+ lub +poszukujące partnera"+. W większości nie chciały być określane jako +single+, a słowo to kojarzyło się im negatywnie"- podkreśla psycholog.

    Z danych Powszechnego Spisu Ludności z 2002 r., na które powołuje się Katarzyna Palus, wynika, że w Polsce w roku 1988 na 100 oso´b w wieku 20-24 lata przypadało przeciętnie 48 panien oraz 77 kawalero´w, a w roku 2002 proporcje te wynosiły odpowiednio 71 oraz 87. W kolejnej grupie wiekowej - 25-29 lat odsetek kawalero´w zwiększył się z 34 proc. do 47 proc., a panien - z 16 proc. do 29 proc.

    Dr Palus część wyników zaprezentowała w ramach swojej rozprawy doktorskiej. Na badania dostała grant z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Psycholog chce kontynuować badania nad zjawiskiem braku partnera życiowego i rozwijać wątki poruszone w jej wcześniejszych badaniach.

    PAP - Nauka w Polsce, Ludwika Tomala

    agt/ kap/


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Quirkyalone - pochodzący z języka angielskiego neologizm określający osobę żyjącą w pojedynkę i przedkładającą taki rodzaj życia, nad szukanie partnera tylko po to, aby żyć w związku i uniknąć samotności. Jednocześnie jednak taka osoba nie ma nic przeciwko stałym i sformalizowanym związkom. Singel – oznacza osobę żyjącą w pojedynkę z własnego świadomego wyboru lub z przyczyn losowych. Należy zauważyć, że to określenie dotyczy osoby, której wyborem jest życie bez partnera, a nie osoby, która po prostu jest sama. Singlami mogą być zarówno panny i kawalerowie, jak i osoby rozwiedzione, owdowiałe czy przebywające w separacji, jeśli tylko nie żyją w trwałym związku. Z ekonomicznego punktu widzenia, single stanowią jednoosobowe gospodarstwo domowe. Słowo to, pochodzące z języka angielskiego, pojawiło się pierwotnie w gwarze młodzieżowej, z której przeszło do języka potocznego i analiz socjologicznych. Uważane jest za bardziej neutralne niż określenia budzące pejoratywne skojarzenia jak np. "stara panna" czy "stary kawaler". Co ty na to, tato? – oryginalna nazwa "Parental Control", amerykański program rozrywkowy o zdesperowanych rodzicach szukających nowych partnerów życiowych dla swoich pociech. Ponieważ dotychczasowi partnerzy ich dzieci nie do końca im odpowiadają i jedynym sposobem na pozbycie się tej drugiej osoby jest podsunięcie synowi/córce ciekawych nowych osób, które być może zdołają zainteresować ich dzieci na tyle, że te zdecydują się porzucić dla nich swojego dotychczasowego partnera/partnerkę. Wyboru nowej miłości dokonują zarówno ojcowie, jak i matki. Potem oni i dotychczasowa dziewczyna/chłopak ich pociechy podglądają i komentują poszczególne randki ich synów lub córek z potencjalnymi kandydatkami i kandydatami na przyszłych partnerów, nie szczędząc kąśliwych komentarzy na temat kandydatów. Pod koniec programu dzieci wybierają, z kim mają zostać: z dotychczasowym partnerem czy z nowo poznaną osobą.

    Coach (z ang. coach – osobisty trener) – osoba, która pomaga swojemu klientowi odkryć właściwą drogę do celu, używając do tego swoich umiejętności, doświadczenia życiowego, technik, narzędzi, jak również innych osób, z których klient może skorzystać. Praca coacha oparta jest na partnerskiej relacji i wzajemnym zaufaniu. Polega ona na obserwacji osoby pozostającej pod opieką w trakcie wykonywanej pracy, samoocenie, informacji zwrotnej i planowaniu nowych strategii postępowania. Responsywność (od (ang.) response - odpowiedź) - jeden z wyznaczników atrakcyjności interpersonalnej. Osoba jest responsywna w kontakcie z drugą osobą, jeżeli jej zachowanie i wypowiadane słowa stanowią odpowiedź na działania partnera. Osoby responsywne są na ogół bardziej lubiane. Przeciwieństwem responsywności jest obojętność.

    Standing carry, inaczej "na stojąco z podtrzymaniem" – pozycja seksualna, w której stojący partner aktywny trzyma partnera biernego, który oplata go nogami wokół pasa, a rękoma trzyma się jego barków. Może z ewentualną pomocą partnera aktywnego wykonywać ruchy w górę i na dół. Zachowania lęgowe ptaków – zbiór zachowań związanych z lęgiem ptaków i w okresie podstawowego rozwoju zwierzęcia (od toków aż do wylotu młodych z gniazda). Wyróżnia się następujące etapy okresu lęgowego: wybór partnera, budowa gniazda, składanie jaj, wysiadywanie, opieka nad młodymi do uzyskania lotności. W całym tym okresie ptaki bronią swojego terytorium. Większość gatunków troskliwie opiekuje się potomstwem, chociaż są wyjątki od tej reguły. Około 90% ptaków w danym sezonie lęgowym ma tylko jednego partnera (monogamia). Wśród ptaków zazwyczaj to samica wybiera samca. U wielu gatunków o wyborze decydują wygląd i umiejętności oraz śpiew. W przypadku gatunków poligamicznych, np. bażanta, samce bardzo często nie uczestniczą w wychowywaniu młodych, pozostawiając całą pracę samicy.

    Urofilia – parafilia, w której kontakt z moczem partnera jest źródłem podniecenia seksualnego. Fetyszem może być oddawanie moczu na partnera, wąchanie go, dotykanie, oblewanie się nim, wydalenie do narządów płciowych czy odbytnicy. Najczęściej połączona z dominacją jednego partnera nad drugim. Urofilia ma rysy masochistyczne. Kompleks Jonasza – postawa charakteryzująca się pragnieniem odstąpienia od własnego życiowego powołania, losu, wielkości, lęk przed podjęciem nowych ról np. małżonka, rodzica, partnera bądź przed koniecznością rozwiązania problemów partnerskich itp.

    Tęsknota to uczucie braku czegoś lub kogoś istotnego dla danej osoby. Często pojawia się odczuwanie niepokoju, smutku, zamyślenia. Im bardziej odczuwany jest brak kogoś/czegoś, tym bardziej wzmaga się cierpienie psychiczne. Powodami uczucia tęsknoty mogą być: brak wszelkiego kontaktu z bliskimi lub ograniczenie kontaktu z nimi, spowodowane obiektywną sytuacją losową, subiektywnym stanem psychicznym. Tęsknota odczuwana jest także w związku z pragnieniem posiadania partnera, potrzebą akceptacji i zrozumienia przez niego. Stan tęsknoty może być powodem popadnięcia w depresję.

    Stypendium (w znaczeniu prawnym) – jednostronne świadczenie pieniężne ze strony osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, przyznane za osiągnięcie określonego wyniku w danej dziedzinie nauki lub sztuki albo w celu umożliwienia kontynuowania nauki, prowadzenia badań naukowych lub prac w dziedzinie sztuki.

    Ocena 360 stopni – "Wykorzystywana najczęściej nazwa to system oceny 360 stopni. Stosuje się jednak zamiennie również inne nazwy: ocena wieloźródłowa, ocena z wielu punktów widzenia, pełna informacja zwrotna, sprzężenie zwrotne 360 stopni. Ocena taka to pozyskiwanie informacji o pracowniku z więcej niż dwóch źródeł, w tym jednym źródłem jest samoocena dokonana przez ocenianego pracownika.". polega głównie na przeprowadzeniu ankiety wśród osób z otoczenia badanego pracownika. W skład tych osób wchodzą takie osoby jak szef, bezpośredni przełożeni, współpracownicy, równorzędni pracownicy, osoby, którymi zarządza badany pracownik, czy też klienci, dalsi współpracownicy i inne osoby, które chcemy zapytać o opinię na temat badanego pracownika. Zatem są to wszystkie osoby niejako „dookoła” badanego pracownika. Stąd też nazwa ocena 360 stopni. Często określa się ją również jako ankieta 360 stopni, albo 360 feedback. Czasem w ankiecie bierze udział mniejsza liczba osób i taka ankieta, czy też ocena jest określana jako ocena 270 stopni, albo ocena 180 stopni, w zależności od tego jaka grupa osób jest pomijana. Uwodzenie – zachowanie mające na celu przyciągnięcie partnera/partnerki bez użycia przemocy. Może ono doprowadzić do stosunku płciowego lub utworzenia związku nieformalnego, niekiedy zakończonego małżeństwem. Uwodzenie nie jest przestępstwem, ale jest przez część osób uważane za czyn naganny moralnie (zwłaszcza w stosunku do małoletnich).

    Dodano: 27.05.2010. 05:19  


    Najnowsze