• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Elektroenergetyka europejska zmierza w kierunku oligopolu

    20.10.2010. 00:47
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Międzynarodowe koncerny o dominującym udziale skarbu państw członkowskich, konsekwentnie dążą do podziału między siebie europejskiego rynku energii - dowodzi w swojej pracy doktorskiej Włodzimierz Lewandowski. Swoje badania omówi 21 października w Warszawie na seminarium warsztatowym Instytutu Nauk Ekonomicznych PAN.

    Jak przypomina Włodzimierz Lewandowski, idea jednolitego wspólnego rynku europejskiego, na którym ma miejsce wolna konkurencja jest wdrażana sukcesywnie. Energetyka, w tym sektor elektroenergetyczny, była początkowo wyłączona z ogólnych zasad konkurencji. Stopniowo znoszono skutki monopoli państwowych funkcjonujących w tym sektorze w przeważającej grupie krajów członkowskich.

    W swojej pracy doktorskiej Lewandowski zamierza wykazać, że proces tworzenia europejskiego wspólnego rynku w elektroenergetyce poprzez próby liberalizacji na drodze działań prawnych spowodował postępującą konsolidacją koncernów energetycznych. Oznacza ona łączenie podmiotów gospodarczych w celu zdobycia dominującej lub monopolistycznej lokalnej, krajowej lub międzynarodowej pozycji. Konsolidacja sektora elektroenergetycznego ma zasięg ponadkrajowy. Jej celem i efektem jest przeciwdziałanie skutkom interwencji w zmonopolizowany rynek i zachowanie korzyści ekonomicznych jakie przynosi koncernom pozycja monopolistyczna.

    Badacz uważa, że konsekwencją tych działań jest potrzeba - w celu obrony podstawowych interesów danego kraju - konsolidacji w kolejnych krajach - przyjmowanych do grona państw Unii Europejskiej. Stawia hipotezę, że największe koncerny energetyczne w Unii Europejskiej będą podejmować skuteczne działania zapobiegające efektom liberalizacji sektora wdrażanym poprzez regulacje unijne.

    Doktorant dowodzi, że w sektorze elektroenergetycznym potężne grupy interesów mogą skutecznie stawić opór narzucaniu prokonkurencyjnych rozwiązań. Pokazuje też, jak niedoskonałym narzędziem jest regulacja.

    "W Unii Europejskiej, gdzie mamy już do czynienia z wolnym przepływem kapitału między krajami członkowskimi, istnieją ograniczenia dla przepływu towaru, jakim jest energia elektryczna. W rezultacie istnieje możliwość kupna przedsiębiorstwa w innym kraju, a nie ma możliwości przesłania tam energii" - analizuje Lewandowski.

    Jak wyjaśnia, instrumentem ograniczającym ten przepływ nie są regulacje prawne. Wyeliminował je proces liberalizacji. Bariery techniczne to niedostatecznie rozwinięte połączenia w postaci transgranicznych linii przesyłowych. Rynek europejski jest sumą rynków poszczególnych krajów. Na tych rynkach działają bardzo słabi, w stosunku do koncernów międzynarodowych, krajowi regulatorzy.

    Wykład pt. "Wpływ przejęć i połączeń na kształtowanie rynku w sektorze elektroenergetycznym w Unii Europejskiej" rozpocznie się godz. 11.00 w sali 2301 w Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie podczas otwartego seminarium INE PAN.

    PAP - Nauka w Polsce

    agt/bsz


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Polityka rynku wewnętrznego - jedna z unijnych polityk opierająca się na utworzonym wspólnym rynku wewnętrznym (tzw. jednolitym rynku). Pierwsze kroki ku jego utworzeniu poczyniono już w latach 60., tworząc unię celną. Stopniowo odchodzono jednak od tej idei na rzecz indywidualnych interesów państw. W związku z tym w 1985 roku na kolejnych posiedzeniach Rady Unii Europejskiej- w marcu w Brukseli i w czerwcu w Mediolanie- postanowiono podjąć bardziej racjonalne działania służące utworzeniu rynku wewnętrznego. Europejska Agencja Obrony (ang. European Defence Agency, EDA) – jedna z agencji Unii Europejskiej, która została powołana do życia przez tzw. wspólne działanie Rady Unii Europejskiej 12 lipca 2004 roku (2004/551/WPZiB), by działać na rzecz poprawy zdolności obronnych Unii Europejskiej, wspierać badania, koordynować zamówienia rządów krajów członkowskich w zakresie uzbrojenia i przemysłu obronnego UE. Ecofin (Rada do spraw gospodarczych i finansowych, ang. Economic and Financial Affairs Council) – jeden z możliwych składów w jakich pracuje Rada Unii Europejskiej. W skład Ecofin wchodzą ministrowie ds. gospodarczych i ministrowie finansów państw członkowskich Unii Europejskiej. Obok Rady ds. Ogólnych i Rady ds. Rolnictwa stanowi jedną z najstarszych konfiguracji tego organu. Domeną działań Ecofin jest m.in. budżet UE, finanse publiczne, Unia Gospodarcza i Walutowa, rynki finansowe, przepływy kapitału oraz relacje finansowe z krajami trzecimi.

    Wzmocniona współpraca – mechanizm pozwalający grupie co najmniej dziewięciu państw członkowskich Unii Europejskiej na pogłębienie współpracy w ramach kompetencji niewyłącznych Unii. Celem wzmocnionej współpracy jest "sprzyjanie realizacji celów Unii, ochrona jej interesów oraz wzmocnienie procesu jej integracji". Współpraca ma charakter otwarty - może w niej brać udział każde państwo członkowskie spełniające warunki określone w decyzji ustanawiającej współpracę oraz zobowiązujące się przestrzegać akty prawne już przyjęte w ramach tej współpracy. Współpraca nie może naruszać rynku wewnętrznego ani spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej Unii, a także nie może wprowadzać dyskryminacji żadnego państwa członkowskiego w zakresie handlu ani naruszać zasad konkurencji. Komitet do Spraw Zatrudnienia (ang. Employment Committee) - organ doradczy Unii Europejskiej utworzony w styczniu 2000 r. przez Radę Unii Europejskiej, stawiający sobie za cel koordynację polityki zatrudnienia i pracy w państwach członkowskich Unii. Organ ten został utworzony na bazie Komitetu ds. zatrudnienia i rynku pracy (Employment and the Labour Market Committee), powstałego w 1997 r. mającego na celu:

    Import (z łac. in "do" + portare "nieść") - przywóz towarów, usług lub kapitału z zagranicy w celu wykorzystania ich na rynku wewnętrznym (krajowym). Innymi słowy, zakup towarów i usług produkowanych za granicą, prościej: przywóz czegoś spoza granic obszaru celnego. Zazwyczaj obszarem tym jest terytorium państwa, ale na przykład dla krajów należących do Unii Europejskiej import dotyczy zakupu towarów lub usług w krajach spoza Unii Europejskiej. Zakup towarów w obrębie Unii Europejskiej nie jest importem. Jest to tak zwany zakup wewnątrzwspólnotowy. Zwykła procedura ustawodawcza w Unii Europejskiej – procedura tworzenia aktów prawa pochodnego Unii Europejskiej. Uregulowana jest szczegółowo artykułem 294 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (tekst skonsolidowany: Dz. Urz. UE 2012 C 326). Zakłada uczestnictwo Parlamentu Europejskiego, działającego obok Rady jako współustawodawca. Z czasem stała się najczęściej stosowaną procedurą ustawodawczą.

    Wspólna Polityka Rybołówstwa Unii Europejskiej - stanowi element Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej objęty mechanizmem wspólnego rynku. Przyczyną zainicjowania wspólnotowych przedsięwzięć w rybołówstwie była świadomość zagrożenia wyginięciem wielu gatunków ryb, kurczenia się zasobów mórz i potrzeba wprowadzenia regulacji rynku oraz kontroli wykorzystania zasobów morskich. W celu ochrony zasobów rybnych w ramach Wspólnej Polityki Rybołówstwa Unii Europejskiej stosuje się specjalny instrument - globalne kwoty połowowe (ilość ryb, którą można odłowić z danego zasobu w określonym czasie), przydzielane każdemu państwu członkowskiemu i tworzące tym samym narodowe kwoty połowowe. Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013 jest instrumentem realizacji polityki Unii Europejskiej w zakresie rozwoju obszarów wiejskich w Polsce. Dokument określa cele, priorytety i zasady dotyczące korzystania z działań wraz z przewidywanym budżetem przeznaczonym na ich realizację. Na tej podstawie wspierane są finansowo określone działania dotyczące wspierania rozwoju społeczno-ekonomicznego obszarów wiejskich. PROW jest dokumentem przygotowanym zgodnie ze strategicznym podejściem zaproponowanym przez Komisję Europejską. Zgodnie z nim na poziomie unijnym opracowywany został dokument strategiczny identyfikujący silne i słabe strony obszarów wiejskich, wspólne dla krajów członkowskich osie priorytetowe oraz wskaźniki dla mierzenia postępu w osiąganiu unijnych priorytetów. W oparciu o strategię UE przygotowywana została strategia krajowa, która realizowana jest poprzez PROW. Dokumenty podobne do PROW przygotowywane są w każdym z krajów członkowskich UE. Program może odnosić się do terytorium całego kraju (tak jak to ma miejsce w Polsce) lub też przyjmowanych jest wiele różnych programów dla poszczególnych regionów (np. Wielkiej Brytanii). PROW posiada cztery tzw. osie priorytetowe:

    Wybory do Parlamentu Europejskiego VIII kadencji odbędą się w 28 państwach członkowskich Unii Europejskiej. Decyzją Rady Unii Europejskiej z 14 czerwca 2013 zostały przewidziane na okres od 22 do 25 maja 2014. Będą to ósme od 1979 wybory bezpośrednie do Parlamentu Europejskiego. W ich wyniku zostanie wybranych 751 eurodeputowanych, tj. o piętnastu mniej niż w VII kadencji.

    Sankcje Unii Europejskiej wobec krajów członkowskich - narzędzia, środki restrykcyjne, wywieranie wpływu i nacisku w celu zagwarantowania wspólnej, jednolitej polityki w ramach bezpieczeństwa, polityki zagranicznej krajów wspólnoty europejskiej.

    Komisja Spraw Unii Europejskiej jest stałą komisją senacką, której przedmiotem działania są sprawy związane z członkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej, w szczególności zajmowanie stanowisk i wyrażanie opinii na temat projektów aktów prawnych Unii Europejskiej, projektów umów międzynarodowych, których stroną mają być Unia Europejska, Wspólnoty Europejskie lub ich państwa członkowskie oraz planów pracy Rady Unii Europejskiej i rocznych planów legislacyjnych Komisji Europejskiej. Jej zadaniem jest również rozpatrywanie informacji i innych dokumentów przedkładanych przez Radę Ministrów. Pytanie prejudycjalne – instytucja z obszaru prawa Unii Europejskiej regulowana przez art. 267 TFUE. Na tej podstawie sądy państw członkowskich Unii Europejskiej zwracają się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniami dotyczącymi „wykładni Traktatów, ważności i wykładni aktów przyjętych przez instytucje, organy lub jednostki organizacyjne Unii”.

    Dopłata restytucyjna (dopłata do eksportu) - instrument Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej, który pozwala konkurować producentom rynku wspólnotowego na rynkach światowych. Dopłaty restytucyjne przyjmują formę dotacji wypłacanych producentom rolnym z krajów Unii Europejskiej z tytułu różnicy między wyższą ceną na jednolitym rynku a niższą na rynku międzynarodowym, co ma ich zachęcać do sprzedaży na rynki zewnętrzne. Agencja Rynku Rolnego (ARR) – przedsiębiorstwo państwowe powstałe w czerwcu 1990 w celu realizowania interwencyjnej polityki państwa. Od 1 maja 2004 roku jest akredytowaną agencją płatniczą Unii Europejskiej i działa zgodnie z jej prawodawstwem. Zajmuje się realizowaniem niektórych zadań Wspólnej Polityki Rolnej m in.: promocją, dopłatą państwa do spożycia produktów mlecznych, monitorowaniem rynku biokomponentów i biopaliw ciekłych, dopłatami do prywatnego magazynowania produktów, gromadzeniem i administracją danych nt rynków rolnych i spożywczych.

    Dodano: 20.10.2010. 00:47  


    Najnowsze