• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Jak z sukcesami budować gospodarkę opartą na wiedzy?

    17.12.2009. 17:47
    opublikowane przez: Piotr aewski-Banaszak

    Specyficzny model kariery naukowej, problem z przebiciem się patentów na rynek, bariery psychologiczne naukowców i przedsiębiorców, to tylko niektóre z przyczyn stosunkowo małej liczby polskich wynalazków i niskiej innowacyjności gospodarki. O tym, dlaczego polskie odkrycia nie trafiają na rynek dyskutowali uczestnicy jednego z paneli konferencji "Budujemy na wiedzy", zorganizowanej przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego i TVN CNBC Biznes.

    Jak wynika z materiałów zaprezentowanych przez TVN CNBC Biznes, na milion mieszkańców Polska zgłasza do Europejskiego Urzędu Patentowego cztery wynalazki. W krajach Unii Europejskiej wyprzedzają nas pod tym względem wszystkie kraje poza Rumunią. W 2006 roku rodzimi wynalazcy uzyskali w EUP 22 patenty, słoweńscy 32, węgierscy 49, a hiszpańscy 464. W dodatku, w polskim Urzędzie Patentowym zauważa się coraz mniejszą liczbę składanych zgłoszeń patentowych.

    "Talenty, technologie i tożsamość to trzy elementy potrzebne do budowania nowoczesnej gospodarki" - powiedziała rozpoczynając konferencję prof. Barbara Kudrycka - Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

    Jak zauważyła, na razie Polska jest krajem "na dorobku", a żadnego biednego kraju nie stać na wydawanie ogromnych funduszy na wdrażanie nowych technologii. "Nie ma na to pieniędzy w krajowym budżecie, a i polski biznes nie jest tak bogaty, by inwestować swoje środki w innowacje" - przyznała.

    Wyjaśniła, że do budowania społeczeństwa opartego na wiedzy jest również konieczna specjalistycznie wykształcona kadra. "Na razie ogólny wzrost liczby absolwentów nie przekłada się na jakość absolwenta" - powiedziała minister.

    Jej zdaniem, receptą na nadgonienie przez Polskę straconego czasu jest określenie specjalizacji, w której będziemy mieli szanse i możliwości na odniesienie sukcesu. Przykładem może być Słowacja, której domeną jest przemysł farmaceutyczny albo Finlandia, znana m.in. z telefonii komórkowej. "Rząd może zaproponować inwestowanie w strategiczne obszary, w których mamy szanse na osiągnięcie naukowego i komercyjnego sukcesu, a potem obserwować, co z tych inwestycji wyniknie" - mówiła minister.

    Zdaniem prof. Ryszarda Tadeusiewicza z Akademii Górniczo-Hutniczej, statystyki uzyskiwanych patentów nie oddają do końca stanu rodzimej innowacyjności. Jak wyjaśniał, coraz częściej badania naukowe są prowadzone w międzynarodowych zespołach. Jeśli efektem tej współpracy są wynalazki, to zazwyczaj nie rejestruje się ich w polskim urzędzie patentowym. "Jeśli przejrzymy spisy nazwisk autorów wynalazków opatentowanych w USA, to znajdziemy wśród nich wielu Polaków" - mówił prof. Tadeusiewicz.

    Prezes Pomorskiej Strefy Ekonomicznej (PSE), Teresa Kamińska zauważyła, że Polska ma bardzo dużo małych, innowacyjnych firm, które nie są w stanie same +przebić się+ na rynek ze swoimi innowacjami. By to zrobić potrzebują dużego - najczęściej zagranicznego - partnera. "Nawet, jeśli firma ma dobry produkt, to sprzedaje go korporacjom zagranicznym, a to również +nie idzie+ na konto polskiej innowacyjności" - powiedziała prezes PSE.

    Według prof. Tadeusiewicza, również specyficzny model kariery naukowej powoduje, że części wynalazków nie można poddać procedurom patentowym. "W karierze naukowej bardzo liczy się liczba publikacji naukowych. W związku z tym, każdy badacz, który coś osiągnie lub odkryje, chce to jak najszybciej opublikować w znanych pismach np. z tzw. Listy Filadelfijskiej. Tymczasem opublikowany wynalazek nie nadaje się już do patentowania" - mówił prof. Tadeusiewicz.

    Zdaniem minister Kudryckiej, na uczelniach - szczególnie na uniwersytetach - już widać zmiany w sposobie patrzenia na naukę. "Na uniwersytecie Jagiellońskim w ciągu dwóch lat czterokrotnie wzrosła liczba uzyskiwanych patentów" - zaznaczyła minister.

    Prof. Jan Lubiński prezes firmy Read Gene i jeden z najbardziej znanych genetyków w Polsce, podkreślił, że dla polskiej nauki charakterystyczny jest brak nacisku na prace badawcze o charakterze wdrożeniowym. "Należy stworzyć taki system, by projekty wdrożeniowe ubiegające się o dofinansowanie, oceniały osoby, które już coś w swoim życiu wdrożyły" - zauważył.

    Uczestnicy debaty zwracali również uwagę na rolę Parków Naukowo-Technologicznych. Prezes PSE, Teresa Kamińska wyjaśniła, że skoro coraz częściej powoływane są międzyuczelniane zespoły badawcze, to konieczne jest powstawanie infrastruktury badawczej niezależnej od uczelni. Tym bardziej, że uczelnie często zamykają się w swoich własnych ścianach.

    Jednocześnie podkreślano, że powstające Parki, które małym firmom udostępniają np. powierzchnie biurowe czy pomoc prawną, powinny być tylko etapem przejściowym dla młodych innowacyjnych firm.

    Prof. Tadeusiewicz zaznaczył, że choć myśl, z której rodzi się wynalazek powstaje na uczelni czy w Inkubatorze Przedsiębiorczości, to w pewnym momencie trzeba się od tych instytucji oderwać. "Wynalazek powinien wyjść z uczelni i zmierzyć się z konkurencją" - przekonywał naukowiec.

    Źródło:
    PAP - Nauka w Polsce, Ewelina Krajczyńska

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Patent europejski - to patent przyznawany przez Europejski Urząd Patentowy na mocy Konwencji o udzielaniu patentów europejskich. Patentu europejskiego nie należy kojarzyć z państwami członkowskimi Unii Europejskiej, bowiem nie jest to patent europejski w sensie UE. Konwencja o Udzielaniu Patentów europejskich nie jest też aktem prawa europejskiego. Patent europejski po przyznaniu staje się równoważny patentowi narodowemu w każdym z państw-członków Europejskiej Organizacji Patentowej wskazanych przez wnioskodawcę we wniosku o udzielenie patentu europejskiego. Na podstawie patentu europejskiego można domagać się ochrony w krajowym urzędzie patentowym, oraz w Europejskim Urzędzie Patentowym. Wyższa Szkoła Turystyki i Hotelarstwa w Gdańsku – uczelnia niepubliczna, założona w Gdańsku w 1996 roku przez „Uczelnię” spółkę z o.o. Do rejestru uczelni niepublicznych i związków uczelni niepublicznych, prowadzonego przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, uczelnia wpisana została pod numerem „88”. Rektorem Uczelni jest prof. Władysław Gaworecki, który pełni tę funkcję od początku jej istnienia. Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego – urząd utworzony w Polsce 5 maja 2006 r. do obsługi Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego kieruje działami administracji rządowej „nauka” i „szkolnictwo wyższe” oraz jest dysponentem budżetu na badania naukowe finansowane przez państwo. Przy ministrze działała Rada Nauki, powołana w miejsce zlikwidowanego w 2005 Komitetu Badań Naukowych. Siedziba ministerstwa mieści się w Warszawie, przy ulicy Wspólnej 1/3.

    Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego (MNiSW) – urząd utworzony w Polsce 5 maja 2006 r. do obsługi Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego kieruje działami administracji rządowej „nauka” i „szkolnictwo wyższe” oraz jest dysponentem budżetu na badania naukowe finansowane przez państwo. Przy ministrze działała Rada Nauki, powołana w miejsce zlikwidowanego w 2005 Komitetu Badań Naukowych. Siedziba ministerstwa mieści się w Warszawie, przy ulicy Wspólnej 1/3. Europejska Organizacja Patentowa - (ang. European Patent Organization - EPO lub częściej EPOorg dla odróżnienia od Europejskiego Urzędu Patentowego, ang. European Patent Office - EPO, będącym ciałem wykonawczym Europejskiej Organizacji Patentowej) organizacja ustanowiona na mocy Konwencji o udzielaniu patentów europejskich udziela patentów europejskich i zrzesza państwa uznające płynącą z nich ochronę wynalazków na swoim terytorium. Polska przystąpiła do Europejskiej Organizacji Patentowej 1 marca 2004 r. Od 1 października 2010 r., po przystąpieniu Serbii, Europejska Organizacja Patentowa skupia 38 państw członkowskich.

    Open Innovation – pojęcie zaproponowane przez profesora i dyrektora wykonawczego Centrum Open Innovation na Uniwersytecie w Berkeley Henriego Chesbrougha. Najważniejszym punktem tej koncepcji jest to, że w świecie szeroko rozpowszechnianej wiedzy, firmy nie mogą wyłącznie polegać na swoich własnych badaniach, ale powinny nabywać patenty lub licencje na wynalazki i inne nowatorskie rozwiązania od innych firm. Ponadto firmy powinny udostępniać swoje wynalazki, których nie wykorzystują, innym podmiotom na zasadzie sprzedaży licencji, tworzenia konsorcjów czy firm typu spin-off. Przeciwnym do Open Innovation jest pojęcie closed innovation, odnoszące się do procesu ograniczenia użycia wewnętrznych zasobów innowacyjnych rozwiązań tylko do własnej firmy i nie korzystania z zasobów z zewnątrz. Największe firmy promujące rozwiązanie Open Innovation to m.in. Procter & Gamble i InnoCentive. Endokrynologia Polska – dwumiesięcznik Polskiego Towarzystwa Endokrynologicznego wydawany przez Wydawnictwo Via Medica. Redaktorem naczelnym jest prof. Beata Kos-Kudła. Zastępcami redaktora naczelnego są: prof. Ewa Sewerynek, prof. Marek Bolanowski, prof. Roman Junik oraz dr hab. Tomasz Bednarczuk.

    Wyższa Szkoła Współpracy Międzynarodowej i Regionalnej im. Zygmunta Glogera w Wołominie jest niepubliczną uczelnią zawodową powstałą w marcu 2005 r. na mocy decyzji Ministra Edukacji Narodowej i Sportu. Pierwszym rektorem uczelni był prof. dr hab. Michał Gnatowski. Od 1 października 2009 r. rektorem uczelni jest dr Janusz Kowalski. Uczelnia posiada uprawnienia do prowadzenia studiów I stopnia na kierunkach: ekonomia i filologia. Założycielem uczelni od marca 2011 r. jest Fundacja Al Farabi. Wśród samodzielnych pracowników kadry naukowo dydaktycznej są: były rektor Szkoły Głównej Handlowej prof. dr hab. Klemens Białecki, prof. Krzysztof Marecki, prof. dr hab. Andrzej Sokołowski, prof. dr hab. Halina Szmarłowska oraz Dyrektor Centrum Języków Obcych Białoruskiego Uniwersytetu Państwowego w Mińsku prof.dr hab. Ludmila Khvedchenya. Wykaz uczelni niepublicznych działających na podstawie ustawy "Prawo o szkolnictwie wyższym" wpisanych do prowadzonego przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego rejestru uczelni niepublicznych i związków uczelni niepublicznych oraz uczelni kościelnych, których status reguluje szereg innych ustaw i które nie podlegają nadzorowi ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego (oznaczonych *).

    Polityka naukowa definiowana jest jako działalność państwa oraz innych instytucji publicznych mająca na celu takie wpływanie na naukę, które w sposób optymalny przyczyni się do wzrostu gospodarczego i rozwoju społecznego przy jak najlepszym wykorzystaniu środków na badania naukowe. Często do szeroko rozumianej polityki naukowej zalicza się także politykę innowacyjną, której zadaniem jest wprowadzanie wyników badań naukowych, wynalazków i usprawnień do praktyki gospodarczej. Jest to jedna z najmłodszych dziedzin polityki gospodarczej, ukształtowała się dopiero w latach pięćdziesiątych ubiegłego stulecia. Przełomową datą jest rok 1935, kiedy to wydano pracę J.D.Bernala pt. "The Social Function of Science"("Społeczna funkcja nauki"), ujmującą całościowo problemy nauki we współczesnym świecie. W 1967r. we Frascati(Włochy) odbyła się konferencja przedstawicieli krajów skupionych w OECD, w trakcie której wypracowano wiele zaleceń i definicji dotyczących polityki naukowej, będących podstawą obecnego rozwoju tej dziedziny. Dzięki ustaleniom z 1967r. w wielu krajach, także w krajach rozwijających się, utworzono organy decyzyjne a szczeblu rządowym odpowiedzialne za politykę naukową.

    Toruńska Szkoła Wyższa, również Kolegium Jagiellońskie Toruńska Szkoła Wyższa – uczelnia niepubliczna, założona w Toruniu w 2003 roku. Jest wpisana do rejestru uczelni niepublicznych i związków uczelni niepublicznych, prowadzonego przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, pod nr 138.

    Dobry Wzór – konkurs na najlepiej zaprojektowane produkty i usługi na polskim rynku. Organizowany przez Instytut Wzornictwa Przemysłowego. Jest przygotowywany i prowadzony zgodnie z zasadami określonymi przez ICSID (International Council of Societies of Industrial Design). Od samego początku, stałym elementem konkursu jest monitoring polskiego rynku. Eksperci Instytutu Wzornictwa Przemysłowego wyszukują i dopuszczają do konkursu dostępne na polskim rynku produkty i usługi. Nagrodą w konkursie jest znak i certyfikat Dobry Wzór. Konkurs istnieje na rynku od 1993 roku i jest pierwszą polską nagrodą za wzornictwo. Od 1995 roku swoją nagrodę: Wzór Roku, przyznaje Minister Gospodarki. Największe zmiany w Dobrym Wzorze zaszły w 2006 roku, kiedy po raz pierwszy w konkursie mogły wziąć udział również produkty producentów zagranicznych. Od tego momentu polskie produkty i polscy przedsiębiorcy konkurują z zagranicznymi markami. Od tego roku również swoją nagrodę – Designer Roku dla najlepszego polskiego projektanta – przyznaje prezes Instytutu Wzornictwa Przemysłowego. Mamy już sześciu projektantów – Designerów Roku. Są nimi Marek Adamczewski (2007), Tomasz Rudkiewicz (2008), Andrzej Śmiałek (2009), Tomasz Augustyniak (2010), Marek Liskiewicz i Triada Design (2011) oraz Piotr Kuchciński (2012). Produkty, niezależnie od kraju pochodzenia, są oceniane w 3 sferach: domu, pracy i publicznej. Od 2010 roku wprowadzona została nowa sfera usług. Od 2013 roku zgłoszone do konkursu produkty i usługi oceniane są w 7 kategoriach: DOM PRACA SFERA PUBLICZNA USŁUGI NOWE TECHNOLOGIE GRAFIKA UŻYTKOWA i OPAKOWANIA NOWE MATERIAŁY PRODUKCYJNE W każdej kategorii jury wyłania laureatów i przyznaje nagrody Dobry Wzór. Minister Gospodarki nagradza znakiem Wzór Roku najlepszy polski produkt lub usługę, a prezes Instytutu Wzornictwa Przemysłowego wyróżnia najlepszego projektanta tytułem Designer Roku.

    Dodano: 17.12.2009. 17:47  


    Najnowsze