• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Prof. Godzic o języku celebrytów: obraz, który nie mówi

    06.05.2011. 10:33
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl


    Celebryci używają polszczyzny nie do końca swojej, podpierając się językowymi protezami; kierują się pewną normą, ale nie jest to norma literacka; nie potrafią przekonać do siebie przy pomocy języka - ocenia prof. Wiesław Godzic.


    Język celebrytów to - według prof. Godzica - metafora obrazu, który nie mówi. Medioznawca Wyższej Szkoły Psychologii Społecznej jest jednym z uczestników odbywającego się w Katowicach od środy trzydniowego Kongresu Języka Polskiego. W czwartek, podczas sesji, dotyczącej polszczyzny w kulturze popularnej, miał wystąpienie na temat języka polskich celebrytów.

    Według profesora, choć nie można mówić o oddzielnym języku gwiazd, to jednak da się wyodrębnić pewne charakterystyczne dla tej grupy strategie i techniki komunikowania się. To ważna grupa, ale nie ma swojej reprezentacji językowej, jest niepewna swej tożsamości; nie wiadomo czy bycie celebrytą to coś dobrego, czy nie - wyjaśnił medioznawca w rozmowie z PAP.

    ,,W sensie leksykalnym, tworzenia nowych słów, oni są bardzo słabi, raczej podpierają się protezami, określeniami typu +jak to się mówi+. To świadczy o tym, że tak naprawdę nie zna się języka" - powiedział Godzic.

    Według niego, doświadczenia językowe bohaterów prasy kolorowej pochodzą z codzienności, a nie z kultury literackiej; ich wypowiedzi bardzo wyraźnie sugerują, że nie potrzeba im książek. ,,To bardzo smutne, bo chcąc nie chcąc ta grupa upowszechnia pewien styl językowy i tym stylem jest właśnie nieodnoszenie się do tego, co do niedawna uważaliśmy za najważniejsze, czyli literatury" - wskazał profesor.

    W jego opinii, o braku sprawności językowej celebrytów świadczą wydawane przez nich książki. ,,Wydaje mi się, że książka Krzysztofa Ibisza świadczy o pewnej odwadze autora, otwartości, ale jednocześnie o tym, że nie umie on organizować języka. Ten język jest albo infantylny, albo taki z przymrużeniem oka, ale wygląda to nadal infantylnie i żenująco. Jednym słowem, nie jest to język, który by zaciekawiał, przyciągał" - powiedział medioznawca.

    Jego zdaniem, gwiazdy są ważną grupą, która nie mówi swoim językiem, chowa się za pewną normą, choć nie literacką i nie potrafi przekonać do siebie przy pomocy języka. Profesor chciałby, by gwiazdy mogły porwać za sobą rzesze ,,wyznawców" nie tylko strojem, ale też postawą językową. ,,Język jest bardzo ciekawy. Można nim grać, uwodzić. Gwiazdy tego nie pokazują, ale tylko dlatego, że same tego nie wiedzą" - podsumował.

    Prof. Godzic był jednym z kilku prelegentów, biorących udział w sekcji poświęconej polszczyźnie w popularnej. Inne wystąpienia dotyczyły języka tabloidów, hip-hopu i języka transmisji sportowych. Językoznawca prof. Jerzy Bralczyk, który kierował obradami, zauważył, że niektóre osoby tej odmiany języka nie używają wcale, dla innych jest ona najważniejsza. ,,Mnie, przyznam szczerze, nie jest to odmiana szczególnie bliska, czasem nawet mało sympatyczna" - powiedział.

    Podczas kongresu, organizowanego pod auspicjami Rady Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk oraz Senatu, o współczesnej polszczyźnie dyskutują językoznawcy z różnych ośrodków naukowych, znawcy mediów, artyści i dziennikarze.

    W kongresie bierze udział ponad 100 ekspertów językoznawstwa i miłośników języka polskiego ze wszystkich ośrodków humanistycznych w Polsce. Zwieńczeniem obrad będzie piątkowa gala "Ambasador Polszczyzny", podczas której wyróżnione zostaną osoby wyróżniające się używaniem szczególnie pięknego języka. KON

    PAP - Nauka w Polsce

    abe/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)

    Odmiana języka – zróżnicowanie języka literackiego, wynikające z dużego rozprzestrzenienia się danej mowy na świecie. Różnice między wariantami są na tyle małe, że można je rozróżniać w obrębie jednego języka. Nie należy mylić odmiany języka, która dotyczy tylko języka ogólnonarodowego, z dialektem, który jest mową ludową.

    Jerzy Reichan (ur. 1929 w Krakowie), prof. dr hab., dialektolog, polonista (z wykształcenia także anglista), językoznawca. Całe życie związany z Zakładem Dialektologii Polskiej (wcześniej: Pracownia Atlasu i Słownika Gwar Polskich) Instytutu Języka Polskiego PAN w Krakowie,którą przez lata kierował (obecnie Kierownikiem Zakładu jest prof. dr hab. Joanna Okoniowa), wieloletni redaktor Słownika gwar polskich PAN, autor książek i licznych artykułów poświęconych historii języka polskiego, dialektologii, geografii lingwistycznej i zjawiskom leksykalnym.

    Hipoteza Okresu Krytycznego (ang. Critical Period Hypothesis) to hipoteza dotycząca przyswajania języka sformułowana przez amerykańskiego językoznawcę i psychologa Erica Lenneberga (1921 - 1975), który jako pierwszy zauważył, że istnieje określony okres na przyswojenie języka. Lenneberg stwierdził, że jeśli nabycie języka nie nastąpi przed zakończeniem okresu dojrzewania, nigdy nie będzie możliwe jego przyswojenie w pełni funkcjonalnej formie. Do hipotezy Lenneberga nawiązuje amerykański językoznawca Noam Chomsky, który twierdzi, że przyswojenie języka możliwe jest dzięki czynnemu w okresie krytycznym Mechanizmowi Przyswajania Języka (ang. Language Acquisition Device lub LAD) zawierającemu zasady gramatyki uniwersalnej. Według Chomskyego, zasady gramatyki uniwersalnej obecne są we wszystkich językach świata i ponieważ są wrodzone, dzieci nabywające język nie muszą się ich uczyć. Jednak po upływie okresu krytycznego, Mechanizm Przyswajania Języka ulega zanikowi i nabycie języka bez jego pomocy jest praktycznie niemożliwe.

    Kategoria gramatyczna języka – zbiór wszystkich wyrażeń języka, które mogą się wzajemnie zastępować w dowolnym zdaniu danego języka, przy czym w wyniku tego zastąpienia otrzymujemy również zdanie tego języka.

    Ireneusz Bobrowski (ur. 19 listopada 1954 w Warszawie), profesor językoznawstwa, w l. 2002-2008 dyrektor Instytutu Języka Polskiego PAN w Krakowie, kierownik Katedry Językoznawstwa Ogólnego i Indoeuropejskiego UJ. Zajmuje się składnią języka polskiego, metodologią językoznawstwa i teorią języka. Członek Komitetu Językoznawstwa PAN, wiceprzewodniczący Zarządu Głównego Towarzystwa Miłośników Języka Polskiego. Jest wykładowcą na Uniwersytecie Jagiellońskim i autorem książek „Zaproszenie do językoznawstwa” i „Językoznawstwo racjonalne”.

    Język ogólny, język ogólnonarodowy – odmiana języka narodowego przeciwstawiająca się jego odmianom regionalnym (w tym tak regionalizmom, jak i formom gwarowym) oraz środowiskowym; stanowiąca "kulturalną" odmianę języka narodowego, w której porozumiewa się ogół użytkowników języka bez względu na pochodzenie terytorialne lub społeczne. Niekiedy z językiem ogólnym utożsamia się język literacki, część językoznawców uważa jednak język literacki jedynie za jedną z dwóch głównych odmian języka ogólnego (drugą jest język potoczny). Choć język ogólny przeciwstawia się zasadniczo formom terytorialnym języka, regionalizmy jako formy terytorialne języka używane przez ludność wykształconą (formy "języka kulturalnego") rozpatrywane mogą być także jako swoiste odmiany jezyka ogólnego.

    Postawa racjonalistyczna – postawa językowa, w Polsce reprezentowana przez grupę językoznawców, a także przez niektórych humanistów, publicystów i pisarzy. Charakteryzuje się naukowym podejściem do języka, jego rozumową analizą (podpartą wiedzą z zakresu językoznawstwa), chociaż czasami także własną intuicją językową. Przedstawiciele tej postawy postrzegają język jako wartość, ale nie traktują go emocjonalnie. Postawa ta jest uznawana przez językoznawców za najlepszą, także dla każdego, niewykształconego w tej dziedzinie użytkownika języka. Dążą do jej popularyzacji poprzez podnoszenie świadomości językowej w społeczeństwie.

    Dodano: 06.05.2011. 10:33  


    Najnowsze