Tablica Mendelejewa dla niewidomych :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Ekspert: po awarii reaktora część tablicy Mendelejewa w powietrzu

Główne informacje o przygotowywanych zmianach dotyczących najmłodszych

AGH powołała Centrum Pierwiastków Krytycznych

"Z ceramiką przez wieki" wśród gablot muzeum

Fizycy poszukują wskazówek nt. powstawania pierwiastków na wyspach inwersji

W Stalowej Woli wystawa archeologiczna "Wczesne wieki średniowiecza"

Niewidomi i słabo widzący mogą już korzystać ze specjalnie dla nich stworzonej tablicy Mendelejewa, czyli układu okresowego pierwiastków. Informacje o pierwiastkach czyta lektor, a różne dźwięki umożliwiają nawigację. Układ dostępny jest w internecie.

Zdaniem pomysłodawcy i wykonawcy projektu Pawła Pasterza, jest to pierwsza na świecie dźwiękowa tablica Mendelejewa. ,,Pokazuje" ona dźwiękami cały układ okresowy pierwiastków.

,,Z układem okresowym pierwiastków osoby widzące spotykają się niemal na co dzień, np. w szkole. Wiedzą jak wygląda, jakie informacje kryje, ale dla niewidzących jest niedostępny. Stąd zrodził się pomysł widzenia dźwiękami" - wyjaśnił Pasterz.

Na tablicy znalazło się 112 pierwiastków, które dotychczas zostały uznane przez Międzynarodową Unię Chemii Czystej i Stosowanej. Są one ułożone tak samo, jak na tradycyjnej tablicy, jednak wszelkie informacje o każdym z nich czyta lektor. Podaje ich polską jak i łacińską nazwę, a także symbol, liczbę i masę atomową oraz gęstość. Informacje o pierwiastkach będących metalami czyta męski głos, a o niemetalach - kobiecy. W role lektorów wcielili się dziennikarze radiowi.

Dla ułatwienia rozróżnienia poszczególnych pierwiastków, w tle słyszalne są różne dźwięki: szum powietrza i plusk wody, które informują czy dany pierwiastek jest gazem czy cieczą. W przypadku ciał stałych pojawia się cisza.

Zdaniem pomysłodawcy właśnie znalezienie sposobu nawigacji po tablicy pierwiastków, było najtrudniejszą częścią projektu. ,,Tablica działa na zasadzie kodowania informacji na podstawie dźwięku. Zatem ważne było, aby w jak najmniejszej dawce dźwięków zawrzeć jak najwięcej informacji. Stąd np. szybkie kojarzenie: głos kobiety - znaczy, że to niemetal, plusk wody - to ciecz. Dźwięki te pojawiają się w tle głosu lektora" - wyjaśnił Pasterz.

Dodał, że początkowo ciała stałe miały być rozpoznawalne po stukocie, jednak okazało się, że dźwięk ten jest nieprzyjemny dla ucha i przeszkadza w słuchaniu głosu lektora, który podaje informacje o pierwiastku, i zrezygnowano z tego dźwięku zastępując go ciszą.

Pasterz podkreślił, że konieczne było także ułatwienie niewidomym samo poruszanie się po tablicy. Dlatego też, różne dźwięki sygnalizują zaznaczenie konkretnego pierwiastka, każde przekroczenie granicy między jednym a drugim polem. Inna melodyjka informuje o wyjściu poza tablicę. Natomiast ruchowi pionowemu po układzie oraz poziomemu przypisano dźwięki układające się w całą gamę.

Z tego projektu mogą korzystać także osoby widzące. Dla nich poszczególne pierwiastki są rozróżnione kolorami, odmiennymi dla cieczy, gazów i ciał stałych. Układ jest dostępny na stronie www.polimedia.pl/tablica

Pasterz wyjawił, że kolejnym projektem przygotowanym z myślą o niewidomych będzie pokazanie za pomocą dźwięków eksperymentów fizycznych i chemicznych np. prawa Archimedesa czy zagadnień elektromagnetycznych.

PAP - Nauka w Polsce, Agnieszka Pipała

api/ ls/bsz

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Flipchart - rodzaj tablicy demonstracyjnej, urządzenia konferencyjnego. Flipchart to lekka i łatwa w przenoszeniu tablica, posiadająca regulowaną wysokość. Występuje z dwoma rodzajami suchościeralnej powierzchni do pisania: pełny tekst

Tablica informacyjna w budownictwie, to tablica umieszczana na budowie (lub rozbiórce), zawierająca podstawowe informacje o budowie i osobach będących uczestnikami procesu budowlanego oraz danymi kontaktowymi. Wygląd, sposób umieszczenia tablicy oraz zakres informacji wymaganych, które powinny się na niej znaleźć, określają przepisy wykonawcze, tj. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26.06.2002 r. w sprawie dziennika budowy, montażu i rozbiórki, tablicy informacyjnej oraz ogłoszenia zawierającego dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia (DzU 02.108.953 z dnia 17.07.2002 r.), z późniejszymi zmianami. Szczegóły wymogów jakie musi spełnić tablica informacyjna określone są w paragrafie 13, zawartym w rozdziale 3 wymienionego rozporządzenia. pełny tekst

W informatyce tablica mieszająca lub tablica haszująca to jeden ze sposobów realizacji tablicy asocjacyjnej, tj. struktury danych służącej do przechowywania informacji, w taki sposób aby możliwy był do nich szybki dostęp. pełny tekst

Eka-pierwiastki - pierwiastki chemiczne, których istnienie i właściwości przewidział Dymitr Mendelejew na podstawie prawa okresowości i dla których pozostawił niezapełnione miejsca w swym układzie okresowym pierwiastków chemicznych z 1871 roku. Rzeczywiste własności czterech pierwiastków lżejszych od pierwiastków ziem rzadkich okazały się bardzo zbliżone do przewidzianych przez Mendelejewa: pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".