Uniwersytecki Dzień Pamięci w rocznicę Sonderaktion Krakau :: Wydarzenia / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Prof. Peter Bielik otrzyma doktorat h.c. Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie

Zmarł nestor krakowskich archeologów - prof. Kazimierz Bielenin

Studenci astronomii zapraszają na wykłady swoich wykładowców

Kandydatura w konkursie Popularyzator Nauki 2011 - Wydział Prawa Uniwersytetu w Białymstoku

Dzień otwarty w Instytucie Astronomicznym Uniwersytetu Wrocławskiego

Prof. Janusz Lipiecki doktorem h.c. Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie

W 72. rocznicę Sonderaktion Krakau w Krakowie obchodzono w poniedziałek Uniwersytecki Dzień Pamięci. To nie jest dzień żałoby, ale wspomnień o tych pięknych ludziach, którzy w swoim życiu szukali prawdy - podkreślił rektor UJ prof. Karol Musioł.

,,To właśnie im zawdzięczmy dzisiejszy uniwersytet" - zaznaczył Musioł.

6 listopada 1939 r. hitlerowcy, w ramach Sonderaktion Krakau, aresztowali na UJ i wywieźli do obozów koncentracyjnych 183 profesorów i wykładowców krakowskich uczelni.

Na pamiątkę tego wydarzenia od 1999 r. obchodzony jest Uniwersytecki Dzień Pamięci. W poniedziałek rano delegacje wykładowców i studentów odwiedziły krakowskie cmentarze, gdzie złożyły wieńce na grobach profesorów i pracowników UJ. Kwiaty złożono także przed tablicami pamiątkowymi w Collegium Novum UJ.

Główne obchody odbyły się w sali nr 56 Collegium Novum - tej samej, do której hitlerowcy w 1939 r. zwabili krakowskich profesorów. W uroczystości wzięły udział m.in. rodziny ofiar Sonderaktion Krakau, krakowski korpus dyplomatyczny, władze regionu oraz władze UJ i partnerskiego Uniwersytetu Ruprechta-Karola w Heidelbergu.

,,Jako naukowcy ponosimy odpowiedzialność przede wszystkim za to, by irracjonalności i ideologie nie zyskały przewagi, by wolność nie prowadziła do pogardliwego traktowania innych i by władza nie stała się despotią - mówił prof. Peter Christian Mueller-Graff z Uniwersytetu w Heidelbergu.

Zaznaczył, że do obowiązków wykładowców uniwersyteckich należy nie tylko nauczanie studentów. Według Muellera-Graffa studenci powinni postrzegać swoich profesorów jako wzór ,,przeciwko pokusie własnej pychy, która prowadzi do pogardy dla innych", ,,przeciwko brutalizacji codziennego życia, która prowadzi do pogardy cywilizacji i godności człowieka"" i ,,przeciwko pokusie agresji, która prowadzi do zniszczenia innych".

Kilka dni przed tegorocznymi uroczystościami do archiwum UJ trafiła nigdy niepublikowana relacja opisująca Sonderaktion Krakau, autorstwa Zygmunta Starachowicza - absolwenta Wydziału Prawa UJ, przypadkowo aresztowanego razem z profesorami. Ponad 40 stron zapisków przetrwało wśród rodzinnych dokumentów - część to rękopis, a część maszynopis. Pamiętnik opisuje krakowski etap więzienia pracowników Uniwersytetu Jagiellońskiego i innych krakowskich uczelni, zanim zostali przewiezieni do Wrocławia, a następnie do obozu koncentracyjnego Sachsenchausen.

Kulminacyjnym punktem obchodów było odczytanie nazwisk wszystkich, nieżyjących już, 183 profesorów i nauczycieli akademickich aresztowanych podczas Sonderaktion Krakau.

W tym roku - po raz pierwszy - nie przyznano Nagrody im. Stanisława Kutrzeby. Nagroda w dziedzinie ochrony praw człowieka w Europie dla pracownika lub absolwenta UJ została ustanowiona w 2002 r. przez Uniwersytet Ruprechta-Karola w Heidelbergu oraz Instytut Maxa Plancka. Umożliwia ona roczny pobyt i badania na Uniwersytecie w Heidelbergu. ,,Wymagania jury są bardzo wysokie. Niestety w tym roku nikt im nie sprostał" - wyjaśnił prof. Kazimierz Lankosz, kierownik Zakładu Prawa Międzynarodowego Publicznego UJ.

Patron Nagrody - Stanisław Kutrzeba - był wybitnym historykiem prawa polskiego i jednym z profesorów uwięzionych podczas Sonderaktion Krakau.

PAP - Nauka w Polsce

wos/ hes/bsz

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Zweite Sonderaktion Krakau - kolejna po Sonderaktion Krakau akcja pacyfikacyjna elity intelektualnej Krakowa przeprowadzona 9 listopada 1939 przez niemieckich nazistów. Uwięziono wtedy 32 profesorów czterech krakowskich liceów, następnie prawników, posłów, urzędników, przedstawicieli mieszczaństwa i duchowieństwa. Łącznie aresztowano około 120 osób, których część trafiła do więzienia w Nowym Wiśniczu oraz do Auschwitz. pełny tekst

Ludwik Piotrowicz, (ur. 1886 zm. 1957), historyk, specjalista dziejów starożytnego Rzymu. Aresztowany podczas Sonderaktion Krakau, więziony w Sachsenhausen, po zwolnieniu działacz konspiracji. pełny tekst

Władysław Takliński, (ur. 1875, zm. 19 stycznia 1940), polski naukowiec, specjalność mechanika teoretyczna, wytrzymałość materiałów. Profesor i rektor (19331939) Akademii Górniczej. Aresztowany podczas Sonderaktion Krakau, zamordowany w obozie w Sachsenhausen. pełny tekst

Karol Starmach (ur. 1900, zm.1988, hydrobiolog, pracownik Uniwersytetu Jagiellońskiego. Aresztowany podczas Sonderaktion Krakau, więziony w Sachsenhausen i Dachau. Po zakończeniu wojny kierował Katedrą Hydrobiologii UJ i Zakładem Biologii Wód PAN. pełny tekst

Estreicherowie znana krakowska rodzina naukowców związanych z Krakowem. Rodzinnym ich dziełem była "Bibliografia Polska", zapoczątkowana przez Karola Estreichera (starszego), kontynuowana przez jego syna Stanisława i zakończona (po niemal 80 latach) przez wnuka Karola (młodszego). Jej przedstawiciele związani byli blisko z Uniwersytetem Jagiellońskim (m.in. Stanisław Estreicher zmarł w obozie w Sachsenhausen wywieziony w ramach Sonderaktion Krakau). Przedstawicielka ostatniego pokolenia, Krystyna Grzybowska, pozostawiła po sobie nieukończoną "Kronikę rodzinną", przedstawiającą losy rodziny. pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".