W Polsce odkryto ślady Homo erectusa sprzed 800 tys. lat :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Program komputerowy "czytający" wspomnienia człowieka

10 najważniejszych odkryć naukowych roku 2009 według "Science"

Wystawa "Polski wezyr Merefnebef" na UKSW w Warszawie

Konferencja "Wyzwania i bariery polskich eksporterów technologii teleinformatycznych"

Konkurs na koncepcje interaktywnych stanowisk dydaktycznych wystawy "Ruch"

Prof. Marciniec autorem "Biblii hydrosiliowania"

Najstarsze ślady obecności człowieka na terenie Polski odkrył zespół badawczy pod kierownictwem archeologa dr. Eugeniusza Foltyna i paleogeografa dr. Jana Macieja Wagi. Są to półprodukty i narzędzia wykonane ręką praczłowieka - Homo erectusa. Materiały zostały znalezione w osadach budujących stożek napływowy u wylotu Bramy Morawskiej w okolicach Kończyc (Ziemia Cieszyńska).

Ustalenie wieku znalezisk na około 800 tys. lat było możliwe dzięki badaniom zespołu geologów z Wydziału Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego oraz Państwowego Instytutu Geologicznego pod kierunkiem prof. Antoniego Wójcika.

Odkrycie to potwierdza teorie o wczesnym przekroczeniu bariery Pirenejów, Alp i Karpat przez człowieka w dolnym paleolicie. Znalezisk dokonano w 2004 i 2005 roku, ale dopiero teraz informacja o tym projekcie opublikowana została w prestiżowym czasopiśmie "Journal of Archaeological Science".

"Myślę, że jest to ważne odkrycie - mówi PAP dr Jan Maciej Waga z Wydziału Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego. - Po pierwsze, na terenie Polski tak starych odkryć jeszcze nie było. Po drugie, znalezisko jest dobrze datowane. Narzędzia (robione przez praludzi - PAP) są często podobne do siebie, ale datowania geologiczne dały nam pełną świadomość, że są one aż tak stare. Zespół prof. Wójcika datował odkrycie dwoma metodami: metodą paleomagnetyczną i paleobotaniczną. Te dwie metody dały pewność, że te odkrycia mają więcej niż 800 tys. lat."

"Odkrycie świadczy o tym, że Homo erectus dotarł na teren południowej Polski, a więc przekroczył granicę Pirenejów, Alp i Karpatów. Wcześniej uważano, że człowieka tam nie było" - powiedział Waga.

"Ciekawe jest to, że Homo erectus w Polsce pojawił się w okresie stosunkowo chłodnym. To był krótki pobyt, Homo erectus się tutaj nie osiedlił, prawdopodobnie tylko penetrował przedpole Karpat" - zaznacza paleogeograf.

Teorię przebywania Homo erectusa na polskich terenach potwierdza dodatkowo bliskość licznych stanowisk w okolicach Brna, w których również znaleziono ślady homo erectusa. Są to ślady z podobnego okresu. Jak twierdzi Waga, znaleziono tam podobnie skonstruowane narzędzia. "Sądzimy, że to są ci sami niemal ludzie. Jednak w okolicach Brna stanowiska są bardziej rozbudowane. Tam było cieplej, do Polski Homo erectus robił tylko wycieczki" - mówi Waga.

Zdaniem paleogeografa, by pokonać dystans między Brnem w Czechach, a polskimi Kończynami, Homo erectusowi wystarczyłoby 10 dni. "Trudno określić, co było głównym powodem tych wędrówek. Być może były to wycieczki po surowce czy za zwierzętami, ale mamy dowód, że osobniki te były bardzo mobilne." LT

PAP - Nauka w Polsce

tot/bsz

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Dolny paleolit - jest to okres odpowiadający wczesnym formom homoidalnym i początkom rodzaju Homo (przez gatunek Homo habilis do Homo ergaster/erectus - któremu przypisuje się wyjście z Afryki). Charakteryzuje się rozwojem społeczności ludzkiej oraz powstaniem pierwszych kultur pradziejowych. pełny tekst

Homo heidelbergensis gatunek znany także jako Protanthropus heidelbergensis, człowiek heidelberski, człowiek ze Swanscombe lub człowiek z Boxgrove. Forma pośrednia pomiędzy Homo erectus a Homo neanderthalensis. pełny tekst

Swartkrans - stanowisko archeologiczne w RPA, na zachód od Sterkfontein w prowincji Gauteng niedaleko miasta Krugersdorp. Od 1949 odkryto w tym miejscu szczątki Australopithecus robustus, Paranthropus, Homo erectus oraz Homo habilis. Najstarsze znalezisko datowane jest na ok 1,8 - 2 miliona lat. Na stanowisku tym odkryto również ślady używania ognia sprzed ponad miliona lat. Jest to drugi najstarszy dowód na użycie ognia przez człowieka. pełny tekst

Republika Południowej Afryki to państwo, gdzie archeolodzy odkryli jedne z najstarszych śladów człowieka. Pozostałości datowane na około 3,3 miliony lat po Australopithecus africanus znaleziono w jaskiniach Sterkfontein, Kromdraai i Makapansgat. Dodatkowo odkryto różnorodne przedmioty należące do przedstawicieli rodzaju Homo, takich jak Homo habilis, Homo erectus i wreszcie, Homo sapiens. Między IV a V wiekiem. p.n.e. przemieszczające się po terenie całego kontynentu afrykańskiego ludy Bantu, dotarły na tereny dzisiejszej RPA. Zajmowały się one hodowlą bydła, polowaniem i uprawą roli. Dotarły m.in. do Fish River, (dziś w Prowincji Przylądkowej Wschodniej}, gdzie wygnali zamieszkujących tu Hotentotów. pełny tekst

Człowiek rozumny (Homo sapiens) jedyny występujący współcześnie gatunek z rodzaju człowiek (Homo) zamieszkujący całą Ziemię. Jego archaiczna forma wyewoluowała z gatunku Homo erectus ok. 300 tysięcy lat temu w Afryce, choć istnieją też teorie głoszące niezależne powstanie homo sapiens w różnych miejscach, także w Azji i Europie Mniej więcej 100 tysięcy lat temu dotarł na Bliski Wschód, ok. 60 tys. lat temu do Australii, a prawie 40 tys. lat temu do Europy (był to tzw. kromaniończyk, czyli człowiek z Cro Magnon od nazwy stanowiska archeologicznego we Francji). pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".